crawdads700

Για το μυθιστόρημα της Ντέλια Όουενς «Εκεί που τραγουδάνε οι καραβίδες» (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, εκδ. Δώμα).

Του Διονύση Μαρίνου

Πόσο παράξενη περίπτωση είναι η Ντέλια Όουενς. Περπατώντας ήδη την έβδομη δεκαετία της ζωής της, κι αφού προηγουμένως οι μοναδικές συγγραφικές απόπειρές της ήταν τρία memoir από τις επιστημονικές εμπειρίες της στην Αφρική, εμφανίστηκε στη λογοτεχνία πιο έτοιμη από ποτέ. Το ντεμπούτο της όχι μόνο ήταν ηχηρό, αλλά απέδειξε πως ακόμη και στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, όπου τα Μέσα εξακολουθούν να κυριαρχούν στη δημόσια συζήτηση, υπάρχουν βιβλία που ανασύρονται από τα βάθη των ραφιών χάρη στη διαφήμιση «στόμα με στόμα».

Τους πρώτους μήνες της έκδοσής του, το μυθιστόρημα της Όουενς «Εκεί που τραγουδάνε οι καραβίδες» διέγραψε χαμηλές τροχιές. Αίφνης, άρχισε να γίνεται θέμα συζήτησης και τα αντίτυπα να πωλούνται με γεωμετρική πρόοδο.

Τους πρώτους μήνες της έκδοσής του, το μυθιστόρημα της Όουενς Εκεί που τραγουδάνε οι καραβίδες (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, εκδ. Δώμα) διέγραψε χαμηλές τροχιές. Αίφνης, άρχισε να γίνεται θέμα συζήτησης και τα αντίτυπα να πωλούνται με γεωμετρική πρόοδο. Για τους λάτρεις της ευπώλητης όψης της λογοτεχνικής παραγωγής, το εν λόγω μυθιστόρημα διατηρήθηκε στην πρώτη θέση των New York Times (σ.σ.: στην κατηγορία των best sellers) για έναν ολόκληρο χρόνο και πλέον έχουν πουληθεί πάνω από τέσσερα εκατομμύρια αντίτυπα. Πρόκειται για εκδοτική ιστορία επιτυχίας από αυτές που δεν περιμένεις να συμβούν σ’ έναν πρωτοεμφανιζόμενο συγγραφέα. Φυσικά, όπως ήταν αναμενόμενο, η Fox 2000 πρόλαβε και πήρε τα δικαιώματα του βιβλίου με σκοπό να το μεταφέρει στον κινηματογράφο με την ηθοποιό Ρις Γουίδερσπουν να μπαίνει μπροστά στο project. 

Όλα καλώς καμωμένα, λοιπόν, για ένα βιβλίο που περιέχει τα πάντα σε καλά υπολογισμένες δόσεις: μελόδραμα, φυλετικές διακρίσεις, έναν φόνο με τη συνακόλουθη αστυνομική πλοκή, ματαιωμένους έρωτες, οικογενειακά δράματα, έντονες σκηνές, υποβλητική σκηνοθεσία και ένα τέλος, με τέτοιο τρόπο γραμμένο, που δεν γίνεται να μην σε ρίξει σύγκορμο στην επικράτεια του συναισθήματος. Πάνω από όλα διαθέτει μια ευδιάκριτη ηρωίδα, την Κάια, την οποία την βλέπουμε σε δύο σημαντικές φάσεις της ζωής της, φτιαγμένη με υλικά που σε βάζουν στη διαδικασία να την αγαπήσεις, να ταυτιστείς με το δράμα της, να της παραχωρήσεις το οποιοδήποτε «άλλοθι» για τις πράξεις της. Τυπικά και ουσιαστικά έχουμε να κάνουμε με ένα μυθιστόρημα ενηλικίωσης, καθώς οι πρώτες εικόνες που λαμβάνουμε από την Κάια είναι από την παιδική της ηλικία – ουδόλως ανέφελη. 

Τα πάντα ξεκινούν με μιαν εκκωφαντική αποχώρηση: η μητέρα της φεύγει προς άγνωστη κατεύθυνση μη αντέχοντας τον βίαιο άντρα της. Το ίδιο θα πράξουν συν τω χρόνω και τα αδέλφια της. Η Κάια θα είναι ο τελευταίος κρίκος μιας σπασμένης οικογενειακής αλυσίδας, την οποία ο μέθυσος πατέρας της έχει «σκουριάσει» από καιρό. Όμως, ούτε κι αυτή θα μπορέσει να κρατηθεί εντός της οικογενειακής εστίας. Δεν γνωρίζει τον τρόπο να συνυπάρξει με τα παιδιά της τοπικής κοινωνίας στο σχολείο (το παρατάει άρον άρον), ενώ η πείνα την περιζώνει (ο πατέρας της τον περισσότερο καιρό λείπει παρά εμφανίζεται για να ασχοληθεί μαζί της). Έτσι, αποφασίζει να κρυφτεί μέσα σε έναν βάλτο στη Β. Καρολίνα. 

Οι μοναδικοί άνθρωποι που προσεγγίζουν την Πιτσιρίκα του Βάλτου, όπως έχουν αρχίσει να την ονομάζουν οι κάτοικοι της μικρής κοινωνίας με μιαν χροιά φόβου και δεισιδαιμονιών, είναι ο μαύρος παντοπώλης της πόλης (ομοίως κι αυτός έχει δεχθεί τα επίχειρα των φυλετικών διακρίσεων) και δύο αγόρια εκ διαμέτρου αντίθετα.

Ως άλλος θηλυκός Μόγλης θα αρχίζει να αισθάνεται οικεία μόνο με την παρέα των γλάρων, των πουλιών και γενικώς της άγριας χλωρίδας και πανίδας που θα αποτελέσουν τη βασική πηγή γνώσεών της. Οποιαδήποτε άλλη συνάφεια με τον έξω κόσμο θα είναι από μετρημένη έως απαγορευτική. Οι μοναδικοί άνθρωποι που προσεγγίζουν την Πιτσιρίκα του Βάλτου, όπως έχουν αρχίσει να την ονομάζουν οι κάτοικοι της μικρής κοινωνίας με μιαν χροιά φόβου και δεισιδαιμονιών, είναι ο μαύρος παντοπώλης της πόλης (ομοίως κι αυτός έχει δεχθεί τα επίχειρα των φυλετικών διακρίσεων) και δύο αγόρια εκ διαμέτρου αντίθετα.

Ο πρώτος, ο Τέιτ την πλησιάζει ανυπόκριτα, τις προσφέρει σπάνια φτερά πουλιών ως δώρο, γίνεται αυτός που της μαθαίνει γράμματα, που δείχνει να κατανοεί την σπάνια ψυχοσύνθεσή της και να την ερωτεύεται. Φευ, εξαφανίζεται απροειδοποίητα από τη ζωή της για να σπουδάσει. Όταν θα επιστρέψει πολλά πράγματα θα έχουν αλλάξει. Την Κάια την έχει προσεγγίζει, πλέον, ο Τσέις, ένα από τα ομορφόπαιδα της περιοχής. Σαφώς πιο επιθετικός αυτός, και με τη γνωστή πονηρία των κυνηγών, την φέρνει με τα νερά του, την εκμεταλλεύεται ερωτικά παρά τη θέλησή της και τελικώς την παρατάει για να παντρευτεί ένα από τα ομορφοκόριτσα της πολιτείας. Η συντριβή της Κάια, η άπωσή της από τον έξω κόσμο και η πρόσδεσή της στην παρθένα φύση, δεν θα την σώσουν από όσα θα επακολουθήσουν. 

Το δεύτερο μέρος του μυθιστορήματος έχει έντονη αστυνομική πλοκή. Ξεκινάει με τον μυστηριώδη θάνατο του Τσέις που τελικά αποδεικνύεται πως είναι δολοφονία με βασική κατηγορούμενη την Κάια. Το κορίτσι θα περάσει από τη δικαστική βάσανο κινδυνεύοντας να ζήσει το υπόλοιπο της ζωής της στη φυλακή. Η ειρωνεία της τύχης: η Κάια, ως εκείνη τη στιγμή είχε καταφέρει να γίνει μια αυτοδίδακτη φυσιοδίφης, είχε εκδώσει τα πρώτα της βιβλία, τα οποία είχαν γίνει δεκτά με ενθουσιασμό από τους ειδικούς, είχε ξανασυνδεθεί με τον Τέιτ, είχε συναντήσει τον χαμένο από χρόνια αδελφό της και, τέλος πάντων, η ζωή της είχε αποκτήσει μια σταθερή βάση. Θα έλεγε κανείς κι ένα όραμα: η φύση ήταν μπλεγμένη μέσα της με στίχους ποιημάτων μιας ποιήτριας με το όνομα Αμάντα Χάμιλτον. Η δολοφονία του Τσέις θα ανατρέψει τα πάντα και θα την φέρει αντιμέτωπη με την κοινωνική προκατάληψη. Όλα τα υπόλοιπα του μυθιστορήματος δεν χρειάζεται να ειπωθούν, καθώς θα αποκαλύψουν τα σπάνια χαρίσματα του Κοριτσιού του Βάλτου. Πάντως, οι ανατροπές δεν θα λείψουν στο τελευταίο μέρος του μυθιστορήματος. 

alt
Η Ντέλια Όουενς αποφάσισε να ακουλουθήσει
πανεπιστημιακές σπουδές, αντί για την άλλη της
μεγάλη αγάπη, τη λογοτεχνία. Έχει κάνει ένα
μεταπτυχιακό στη Ζωολογία και ένα
διδακτορικό στη Συμπεριφορά των ζώων.
Πλέον ζει μόνιμα στο ράντζο της στο Αϊντάχο.


Η Όουενς γράφει σαν την Κριστίν Χάνα, αλλά με λιγότερες επικολυρικές εξάρσεις. Γράφει, όμως, και σαν την Χάρπερ Λι στο Όταν σκοτώνουν τα κοτσύφια δίχως όμως να καταφέρνει να πιάσει τα λογοτεχνικά ύψη αυτού του εμβληματικού έργου. Έχοντας ζήσει 23 ολόκληρα χρόνια σε ορισμένες από τις πιο απομακρυσμένες περιοχές της Αφρικής, μελετώντας λιοντάρια, ελέφαντες και άλλα άγρια ζώα, η Όουενς έχει την ικανότητα να αποτυπώνει με θαυμαστή πιστότητα την ποικιλομορφία της παρθένας φύσης. Στοιχείο που προσφέρει στο μυθιστόρημα αρκετές εικόνες και μιαν εσωτερικότητα ακόμη πιο δυνατή από αυτήν των ηρώων.

Είναι ευεξήγητο γιατί το βιβλίο της Όουενς έχει τραβήξει το μεγάλο κοινό. Η γλώσσα του είναι απλή, πατάει στην παράδοση του αμερικανικού μυθιστορήματος (κάπου στο βάθος βλέπεις τον Στάινμπεκ να διαλάμπει), είναι φορτωμένο με συναισθήματα, έχει πλοκή με περίεργες περιελίξεις και, εν συνόλω, είναι ένα κλασικό page turner. 

Έχω την αίσθηση πως η φήμη του προηγείται της συνολικής αξίας του, δίχως αυτό να σημαίνει πως δεν διαθέτει τέτοια. Για τους Αμερικανούς αναγνώστες, η αναμόχλευση παλαιών παθών, ο βόμβος των φυλετικών διακρίσεων και η αποκάλυψη της βαναυσότητας που θάλλει στις μικρές κοινωνίες, είναι θέματα που πάντα θα τους τραβούν. Για όλους τους υπόλοιπους, ημών συμπεριλαμβανομένων, αυτό που μένει είναι ο θαλερός ανθρωπισμός της Όουενς, η αβίαστη ματιά της στα πράγματα, ενδεχόμενα λίγο παραπάνω ρομαντική από όσο πραγματικά είναι, και η πηγαία ικανότητά της να αφηγείται ιστορίες. Το να φτάνεις έως τα πέρα μέρη του κόσμου και των ανθρώπων, εκεί που τραγουδάνε οι καραβίδες, δεν είναι λίγο. Η θαυμαστή μετάφραση ανήκει στη Μαργαρίτα Ζαχαριάδου. 

* Ο ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΜΑΡΙΝΟΣ είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας.
Το τελευταίο βιβλίο του, η ποιητική συλλογή «Ποτέ πια εμείς» κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδ. Μελάνι.


altΕκεί που τραγουδάνε οι καραβίδες
Ντέλια Όουενς
Μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου
Δώμα 2019
Σελ. 470, τιμή εκδότη €20,00

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Οι εμπρηστές, της Ρ.Ο. Κουόν: Εξαιρετική θεματική, αδιέξοδη διαχείριση

Οι εμπρηστές, της Ρ.Ο. Κουόν: Εξαιρετική θεματική, αδιέξοδη διαχείριση

Για το μυθιστόρημα της Ρ.Ο. Κουόν «Οι εμπρηστές» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου, εκδ. Δώμα). Στην κεντρική εικόνα, η συγγραφέας. 

Του Νίκου Ξένιου

Δέκα χρόνια συγγραφικού μόχθου χρειάστηκαν μέχρι να δημοσιεύσει η κορεατικής ...

Η ντίσκο του Γκόγκολ, του Πάβο Μάτσιν

Η ντίσκο του Γκόγκολ, του Πάβο Μάτσιν

Για το μυθιστόρημα του Πάβο Μάτσιν «Η ντίσκο του Γκόγκολ» (μτφρ. Τέσυ Μπάιλα, εκδ. Βακχικόν).

Της Χριστίνας Μουκούλη

Επιστημονική φαντασία ή μαγικός ρεαλισμός; Δυστοπία ή αλληγορία; Παραμύθι ή προφητεία; Ή μήπως όλα αυτά μαζί; Πόση τόλμη, πρωτοτυπία, ευρηματικότητα και φαντασία πρ...

Ο μεγάλος απατεώνας, του Χέρμαν Μέλβιλ

Ο μεγάλος απατεώνας, του Χέρμαν Μέλβιλ

Για το μυθιστόρημα του Herman Melville «Ο μεγάλος απατεώνας» (μτφρ. Χαράλαμπος Γιαννακόπουλος, εκδ. Πατάκη).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Αν ο κάθε άνθρωπος είναι ένα νησί, τότε η ανθρωπότητα (αν αποδεχτούμε αυτή την αφαίρεση) είναι ένα πλοίο. Ή, ακόμα καλύτερ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο νομπελίστας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα στις εκδόσεις Ψυχογιός

Ο νομπελίστας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα στις εκδόσεις Ψυχογιός

Τον φετινό νομπελίστα λογοτεχνίας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα θα συστήσουν στους Έλληνες αναγνώστες οι εκδόσεις Ψυχογιός, ξεκινώντας με το τελευταίο του μυθιστόρημα, Afterlives.

Επιμέλεια: ...

5 λεπτά με τον Γρηγόρη Καλαϊτζή

5 λεπτά με τον Γρηγόρη Καλαϊτζή

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Γρηγόρης Καλαϊτζής με αφορμή το δίτομο βιβλίο του «fiction black - 3 Iστορίες».

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα; ...

Θέατρο στη Στέγη: Ο ελληνικός «Παράδεισος» της Κατερίνας Γιαννοπούλου

Θέατρο στη Στέγη: Ο ελληνικός «Παράδεισος» της Κατερίνας Γιαννοπούλου

Η παράσταση «Παράδεισος» του Αυστριακού συγγραφέα Thomas Köck, σε σκηνοθεσία Κατερίνας Γιαννοπούλου, θα παρουσιαστεί στη Μικρή Σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση από 29 Οκτωβρίου μέχρι και 7 Νοεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Κατ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...
Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ben Macintyre «Πράκτορας Σόνυα: Η κατάσκοπος που έκλεψε τα σχέδια της ατομικής βόμβας» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

25 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Ένα νέο βραβείο για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία από ισπανικά, πορτογαλικά και καταλανικά στα ελληνικά είναι γεγονός. Διαβάστε τη βραχεία λίστα των υποψηφίων πρ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ