alt

Για τα βιβλία του Σταύρου Γρόσδου «Εικόνα και δημιουργική γραφή – Έργα ζωγραφικής, εικόνες της λογοτεχνίας, κόμικς, φωτογραφίες» (Εκδόσεις Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας) και «Κινηματογράφος και δημιουργική γραφή – Μαθήματα κινηματογραφικού γραμματισμού» (εκδ. Πολιτιστική Εταιρεία Κρήτης – Πυξίδα της Πόλης).

Του Γιάννη Σ. Παπαδάτου

Η δημιουργική γραφή (creative writing) είναι προφανώς μια δημιουργική διαδικασία. Ο όρος σχετίζεται κατά κύριο λόγο με τα λογοτεχνικά γένη, αλλά στην ευρεία του έννοια αναφέρεται στην ανάπτυξη συγγραφικών δεξιοτήτων που βρίσκουν καθημερινή εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα (π.χ. στη συγγραφή μικρών κειμένων, ημερολογίων, επιστολών, μηνυμάτων, λεζάντων κ.ά.), αλλά και εκτός αυτής (θεατρικά έργα, δοκίμια, σενάρια κ.ά.). Η δημιουργική γραφή μπορεί επίσης να λειτουργήσει ενισχυτικά προς την κατεύθυνση της φιλαναγνωσίας.

Το κύμα των δράσεων δημιουργικής γραφής που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια από εξωπανεπιστημιακούς φορείς και άτομα, για παιδιά αλλά κυρίως για ενήλικες, προκαλεί σύγχυση, τόσο ως προς τον όρο όσο και, κυρίως, ως προς τον καθορισμό των ορίων του.

Η δημιουργική γραφή στην Ελλάδα έχει αρχίσει τα τελευταία χρόνια να διδάσκεται με διάφορες μορφές στα καλλιτεχνικά σχολεία, σε πιλοτικά εκπαιδευτικά προγράμματα, στο παρελθόν στο Μαράσλειο Διδασκαλείο και σε συναφείς επιμορφώσεις. Ως αντικείμενο επιστημονικής έρευνας διδάσκεται, από το 2008, στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Δημιουργικής Γραφής του Τμήματος Νηπιαγωγών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και στη δομή της Δια Βίου Εκπαίδευσης του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης καθώς και σε μαθήματα του προπτυχιακού και μεταπτυχιακού προγράμματος των παιδαγωγικών τμημάτων του. Επίσης, έχουν εκπονηθεί σχετικές μεταπτυχιακές εργασίες και στο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Παιδικό Βιβλίο και Παιδαγωγικό Υλικό» του Τμήματος Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Σε κάθε περίπτωση, το κύμα των δράσεων δημιουργικής γραφής που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια από εξωπανεπιστημιακούς φορείς και άτομα, για παιδιά αλλά κυρίως για ενήλικες, προκαλεί σύγχυση, τόσο ως προς τον όρο όσο και, κυρίως, ως προς τον καθορισμό των ορίων του.

Το συγκεκριμένα βιβλία του Θεσσαλονικιού Σταύρου Γρόσδου, ενός εκπαιδευτικού-συγγραφέα με μεγάλη θητεία στο αντικείμενο, έχουν στέρεη και σύγχρονη θεωρητική βάση, καθώς αναφέρονται σε πολλές συναφείς και ευδιάκριτες έννοιες, προτείνοντας ποικίλες προσεγγίσεις. Αναδεικνύουν δε τον ρόλο της «ακίνητης» εικόνας των εικαστικών έργων και της «κινούμενης» του κινηματογράφου στη διδακτική πράξη και τη σχέση τους με τη δημιουργική γραφή. Επιπλέον, περιέχουν κατατοπιστικά κεφάλαια με θεωρητικές αναφορές, πολύμορφες διδακτικές δράσεις καθώς και προτάσεις για πρακτικές ασκήσεις.

Είναι από εκείνα τα βιβλία τα οποία, καλύπτοντας κενά, βοηθούν αποτελεσματικά τους εκπαιδευτικούς –αλλά και κάθε ενήλικο– όχι μόνον να τα χρησιμοποιήσουν για να εμπλέξουν τα παιδιά σε μια μαθησιακού τύπου δημιουργική διαδικασία, αλλά κυρίως να τα αξιοποιήσουν οι ίδιοι για την περαιτέρω επιμόρφωσή τους. Είναι βέβαιο ότι θα βαδίσουν σε θέματα εν πολλοίς άγνωστα, που θα τους ανοίξουν δρόμους για ευφάνταστες, απλές, παιγνιώδεις δράσεις στη διδακτική και διαμεσολαβητική-εμψυχωτική τους δράση και κατ’ επέκταση στη ζωή τους. Συνάμα, κινητοποιούν διαδικασίες, εμπλουτίζοντας τη σχολική πραγματικότητα, κατάλληλα δε χρησιμοποιούμενα μπορούν να μπολιάσουν διαθεματικά μαθήματα όπως η γλώσσα, η ιστορία, τα εικαστικά, το θέατρο.

Το κεντρικό θέμα του πρώτου βιβλίου, η εικόνα, σηματοδοτεί πράξεις δημιουργικής γραφής μέσα από σημαντικά κεφάλαια της ανθρώπινης δράσης, όπως είναι η ζωγραφική, η λογοτεχνία, τα κόμικς και η φωτογραφία.

Το κεντρικό θέμα του πρώτου βιβλίου, η εικόνα, σηματοδοτεί πράξεις δημιουργικής γραφής μέσα από σημαντικά κεφάλαια της ανθρώπινης δράσης, όπως είναι η ζωγραφική, η λογοτεχνία, τα κόμικς και η φωτογραφία. Τα παιδιά –αλλά και οι μεγάλοι– επινοούν, παράγουν και οργανώνουν ιδέες, τις οποίες μεταστοιχειώνουν σε συγγραφική πράξη. Σε αυτά πρωταγωνιστεί ένας κόσμος πολύβουος, στον καμβά, στο βιβλίο, στα καρέ, στον φακό, σε μια χρωματική πανδαισία που ολοένα αλλάζει και η οποία μπορεί να ανατραπεί προκαλώντας το παιδί να συναισθανθεί, να συζητήσει, να συνθέσει και να χαρεί. Επιπλέον, το καλεί να αποτυπώσει τις σκέψεις του στο χαρτί χωρίς άγχος, βοηθώντας το να ανακαλύψει ότι κάθε κείμενό του είναι ως έναν βαθμό πρωτογενές και αποτελεί βάση για το επόμενο. Και αυτή είναι μια πίστη που είναι βέβαιο ότι εγκαθίσταται στη συνείδηση του μαθητή και της μαθήτριας.

Μέσα από διάφορες τεχνοτροπίες και τρόπους αφήγησης επηρεασμένους από καλλιτεχνικά ρεύματα όπως ο ρεαλισμός, ο ιμπρεσιονισμός, ο εξπρεσιονισμός, ο κυβισμός, ο κονστρουκτιβισμός, ο υπερρεαλισμός, ο μαγικός ρεαλισμός, τα θέματα που αναδύονται είναι οι γιορτές, η μουσική, η μαγεία, η παράδοση, το αρχιτεκτονικό περιβάλλον, η ζωγραφική, τα επαγγέλματα, η έκφραση συναισθημάτων, η παιδική ζωή, η συμβίωση, η διαφορετικότητα, ο πόλεμος και η ειρήνη, η προσφυγιά κ.ά.

Θα μπορούσε να υποστηριχτεί ότι ήρωες του βιβλίου είναι τα παιδιά με τους δημιουργούς και τα πρόσωπα των εικόνων. Φαντάζει σαν μια λέσχη τέχνης και δημιουργικής γραφής μέσα σε μια γοητευτικά πολύχρωμη κοινότητα αναγνωστών. «Πρωταγωνιστούν» μεταξύ άλλων, «μαζί» με τα εκάστοτε παιδιά-δημιουργούς, ο Βαν Γκογκ, ο Πικάσο, ο Μιρό, ο Καντίνσκι, ο Σαμαράς, η Μαντουβάλου, ο Μπουλώτης με Το κορίτσι που κρύφτηκε σε ένα πορτοκάλι, η Βαρελλά, η Μητακίδου και η Τρέσσου με τη Μαίρη Πινέζα τους, ο Μακ Κι με τον Έλμερ του, ο Πιμπαρέ με τον Φεγγαροσκεπαστή του, αλλά και οι Γκοσινί και Ουντερζό με τους Γαλάτες τους, ο Χάλσμαν, η Λάγκε, ο Μπένσον, ο Νιούμαν, σε τοπία φύσης, αστικού περιβάλλοντος, εσωτερικού σπιτιών, διαστήματος κ.ά. Οι δραστηριότητες που προτείνονται –και δεν είναι μόνον οι 351 (!), είναι και αυτές των διδασκαλιών που περιέχει το βιβλίο– προσκαλούν τα παιδιά να ζωγραφίσουν, να προσεγγίσουν εικονογραφημένα βιβλία, να συνομιλήσουν με κόμικς, να φωτογραφίσουν μικρές και μεγάλες εστίες αφήγησης, με απώτερο στόχο το δημιουργικό γράψιμο – και όλα αυτά παίζοντας.

Πέρα από την ανάλυση της σχέση της έβδομης τέχνης με τη δημιουργική γραφή, εξετάζονται θέματα όπως η σχέση της λογοτεχνίας και του κινηματογράφου, οι ομοιότητες και οι διαφορές των δύο μορφών αφήγησης, η ψηφιακή αφήγηση και οι μορφές της, οι όψεις του κινηματογραφικού γραμματισμού.

Το θέμα του δεύτερου βιβλίου, όπως προαναφέρθηκε, σχετίζεται με τον κινηματογράφο, μια τέχνη με την οποία το σχολείο δεν έχει ακόμα ασχοληθεί παιδαγωγικά. Η μόνη κατά κάποιον τρόπο σχετική δράση που πραγματοποιείται σε αρκετά σχολεία είναι η δημιουργία ταινιών μικρού μήκους με τη χρήση υπολογιστή. Στο συγκεκριμένο βιβλίο, πέρα από την ανάλυση της σχέση της έβδομης τέχνης με τη δημιουργική γραφή, εξετάζονται θέματα όπως η σχέση της λογοτεχνίας και του κινηματογράφου, οι ομοιότητες και οι διαφορές των δύο μορφών αφήγησης, η ψηφιακή αφήγηση και οι μορφές της, οι όψεις του κινηματογραφικού γραμματισμού αλλά και αναδεικνύεται το παιδί όλων των βαθμίδων της εκπαίδευσης ως κριτικός και δημιουργός κειμένων, σεναρίων και ολοκληρωμένων έργων. Ο συγγραφέας έχει υπόψη του την πλούσια σε σχέση με τα παραπάνω θέματα βιβλιογραφία και η υπάρχουσα γνώση μεταφέρεται με έναν διεισδυτικά κριτικό τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη της και τον χώρο της εκπαίδευσης.

Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα τέσσερα μαθήματα κινηματογραφικού γραμματισμού που παραθέτει ο συγγραφέας μέσα από γνωστές ταινίες, όπως είναι η ταινία μικρού μήκους The Black Hole, οι ταινίες Mary Poppins και Le Ballon Rouge κι επίσης οι ταινίες του βωβού κινηματογράφου The Circus, City Lights, Modern Times, The Battleship Potemkin και The Artist. Την κάθε ταινία ακολουθούν δραστηριότητες δημιουργικής γραφής που προσφέρουν ποικίλα ερεθίσματα, καλλιεργώντας δυνητικά τις δεξιότητες για γραφή κειμένων, σεναρίων και άλλων ειδών λόγου. Επίσης, στο τέλος του βιβλίου παρατίθεται κατάλογος ταινιών animation.

Συμπερασματικά: πρόκειται για δύο βιβλία τα οποία συμβάλλουν αποτελεσματικά στην καλλιέργεια της δημιουργικής γραφής μέσα από την ουσιαστική παιδεία της εικόνας –με όλες της τις μορφές– και της τέχνης του κινηματογράφου. Είναι βιβλία που επιφυλάσσουν κι ένα άλλο προσόν για τους ενήλικες, εκπαιδευτικούς, γονείς, φοιτητές και φοιτήτριες, εμψυχωτές και εμψυχώτριες: διαβάζονται κι ως πολυαφηγήματα με μια ακολουθία γεγονότων, με ήρωες και ηρωίδες που κινούνται και μιλάνε. Δηλαδή, ως αφηγήσεις όπου οι ιδιόμορφοι αφηγητές και αφηγήτριες (εικαστικοί καλλιτέχνες και πρόσωπα των έργων, σκηνοθέτες και ηθοποιοί) «διδάσκουν» έμμεσα τα παιδιά και τους ενήλικες με ποιον τρόπο θα κινήσουν τους ήρωες και τις ηρωίδες τους, ενώ οι εκατοντάδες δραστηριότητές τους «περιέχουν» το σκηνικό, τη δράση και την πλοκή, σε μια ατμόσφαιρα ελεύθερης δράσης. Είναι σαν ταξίδια δίχως τέλος. Μια «ανάπτυξι στίλβοντος ποδηλάτου», όπως θα έλεγε ο Εμπειρίκος, σε μια διαδικασία εκδρομής, της αναγνωστικής, εικαστικής και κινηματογραφικής ανταπόκρισης και της πολυποίκιλης συγγραφικής πράξης.

* Ο ΓΙΑΝΝΗΣ Σ. ΠΑΠΑΔΑΤΟΣ είναι αναπληρωτής καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου.
Τελευταίο βιβλίο του, η μελέτη «Το παιδικό βιβλίο στην εκπαίδευση και στην κοινωνία» (εκδ. Παπαδόπουλος).

 Στην κεντρική εικόνα φωτογραφία © Andre Kertesz, 1962. Φωτογραφία-αφήγηση. Ένα έγκλημα διαπράχθηκε εχθές το βράδυ στο παγκάκι. Πώς θα το περιγράψει ο εικονιζόμενος αστυνομικός; Πώς θα το περιγράψουν οι αυτόπτες μάρτυρες που εικονίζονται στο βάθος της εικόνας;


altΕικόνα και δημιουργική γραφή
Έργα ζωγραφικής, εικόνες της λογοτεχνίας, κόμικς, φωτογραφίες
Σταύρος Γρόσδος
Εκδόσεις Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας 2017
Σελ. 380, τιμή εκδότη €30,00

alt

 

 

altΚινηματογράφος και δημιουργική γραφή
Μαθήματα κινηματογραφικού γραμματισμού
Σταύρος Γρόσδος
Πολιτιστική Εταιρεία Κρήτης – Πυξίδα της Πόλης 2018
Σελ. 196, τιμή εκδότη €16,00

alt

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΓΡΟΣΔΟΥ

 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Η εικόνα και το βλέμμα» του Τζον Μπέργκερ (κριτική)

«Η εικόνα και το βλέμμα» του Τζον Μπέργκερ (κριτική)

Καταγραφή σκέψεων με αφορμή την επετειακή έκδοση –50 χρόνια από την πρώτη κυκλοφορία–, του βιβλίου του John Berger «Η εικόνα και το βλέμμα» (μτφρ. Ειρήνη Σταματοπούλου, εκδ. Μεταίχμιο). Κεντρική εικόνα ο πίνακας του Frans Hals «Γυναίκες Επίτροποι του Γηροκομείου» (1664).

Του Μιχάλ...

«Μαθήματα λογοτεχνίας» του Χούλιο Κορτάσαρ (κριτική)

«Μαθήματα λογοτεχνίας» του Χούλιο Κορτάσαρ (κριτική)

Για το βιβλίο του Julio Cortázar «Μαθήματα λογοτεχνίας» (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Opera).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Η λογοτεχνία είναι μια ψυχρή και κακότροπη νύφη. Τους αγκαλιάζει μεν όλους όταν πέσει η νύχτα, ερωτοτροπεί ασύστολα μαζί του...

«Ο στρατηγός κάνει φασαρία στην πλατεία» του Μάκη Τσίτα (κριτική)

«Ο στρατηγός κάνει φασαρία στην πλατεία» του Μάκη Τσίτα (κριτική)

Για τη συγκεντρωτική έκδοση μονόπρακτων θεατρικών κειμένων του Μάκη Τσίτα «Ο στρατηγός κάνει φασαρία στην πλατεία – Δέκα μονόπρακτα» (εκδ. Κάπα). Κεντρική εικόνα: Η Ρούλα Πατεράκη και οι ηθοποιοί της ομώνυμης παράστασης που παρουσιάστηκε στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά το 2019.

Του Δημήτρη...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο Αντρέι Κούρκοφ στο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: «Χάρη στη δημοκρατία στην Ουκρανία μπορώ να γράφω τα βιβλία μου στα ρωσικά»

Ο Αντρέι Κούρκοφ στο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: «Χάρη στη δημοκρατία στην Ουκρανία μπορώ να γράφω τα βιβλία μου στα ρωσικά»

Μια σπάνια ευκαιρία δόθηκε στο πλαίσιο του 1ου Φεστιβάλ Βιβλίου που διεξάγεται στα Χανιά. Ο Ουκρανός συγγραφέας Αντρέι Κούρκoφ, συνομίλησε με τον συγγραφέα Σταύρο Ζουμπουλάκη. Ο διάλογος που ανέπτυξαν ήταν ουσιαστικός κι αποκαλυπτικός για το τι σημαίνει εθνική ταυτότητα για έναν ρωσόφωνο Ουκρανό και πώς εξηγεί τον δ...

Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων – κάτι αλήθεια συμβαίνει εδώ...

Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων – κάτι αλήθεια συμβαίνει εδώ...

Η τρίτη μέρα του Φεστιβάλ Βιβλίου εδώ στα Χανιά, η χθεσινή βραδιά δηλαδή, αποτέλεσε από μια άποψη και την κορύφωσή του, με τον Σταύρο Ζουμπουλάκη να συζητάει σε βάθος με τον Ουκρανό συγγραφέα Αντρέι Κούρκοφ (βλ. κεντρική φωτογραφία).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...
Δύο ποιήματα του Γεράσιμου Βουτσινά

Δύο ποιήματα του Γεράσιμου Βουτσινά

Σε αυτή τη στήλη αναρτώνται αδημοσίευτα ποιήματα σύγχρονων Ελλήνων ποιητών. Σήμερα, ο Γεράσιμος Βουτσινάς.

Επιμέλεια στήλης: Γιώργος Αλισάνογλου

Κενό μνήμης
            &n...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...
«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Ηλία Μαγκλίνη «Το μόνο της ζωής τους ταξίδι – Μικρά Ασία. Οδοιπορικό σε πόλεμο και σε ειρήνη», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Άκουσέ με.

Σε όλη μας τη ...

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα των Stephen King & Peter Straub «Το φυλαχτό» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Επιλογή 31 βιβλίων non fiction, τα οποία κυκλοφόρησαν τους προηγούμενους μήνες: Ιστορία, φιλοσοφία, πολιτική και διανόηση, έμφυλη βία και δικαιώματα και, βέβαια, Μικρασιατική Καταστροφή. Και στο τέλος, μια ιδιαίτερη πρόταση μεταφρασμένης λογοτεχνίας.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...
Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

To 2021 ήταν η χρονιά της μαύρης λογοτεχνίας. Το βραβείο Νόμπελ αλλά και το γαλλικό Γκονκούρ απονεμήθηκαν σε συγγραφείς που γεννήθηκαν στην Αφρική αλλά βρήκαν φωνή στις χώρες που μετανάστευσαν. Τα βραβεία επισφράγισαν μια ευρύτερη αύξηση του ενδιαφέροντος για έργα μαύρων συγγραφέων, κυρίως Αμερικανών, που τους ανακα...

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ