alt

Για την επιλογή ποιημάτων των Έντιθ Έντεγκραντ, Κάριν Μπόγιε, Τούμας Γέστα Τρανστρέμερ και Γιλά Μοσσάεντ από τη μεταφράστρια Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη στη συλλογή «Δέρμα από πεταλούδες» (μτφρ. Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη, εκδ. Intellectum).

Της Ασημίνας Ξηρογιάννη

Η μετάφραση της ποίησης είναι κάτι απαιτητικό. Ο μεταφραστής έχει πολλές έγνοιες. Η πιο σημαντική, κατά τη γνώμη μου, είναι η εξής: να πετύχει να δώσει την αίσθηση του κειμένου που μεταφράζει σε ένα αλλόγλωσσο κοινό. Να το κάνει να ενδιαφερθεί για κάτι που δεν έχει γραφτεί στη γλώσσα του. Για να ενδιαφερθεί το κοινό πρέπει το κείμενο «να του μιλήσει». Μπορεί μια κακή, αφρόντιστη, ή συμβατική μετάφραση να επιφέρει τα αντίθετα αποτελέσματα στις αναγνωστικές συνειδήσεις. Δηλαδή, μπορεί ο αναγνώστης να μισήσει ένα κείμενο εξαιτίας μιας αποτυχημένης μετάφρασης. Ακόμα και αυτό, και δεν είναι κάτι σπάνιο. Σε όλους όσους διαβάζουμε –λίγο ή πολύ– έχει συμβεί. Oπότε, ειδικά στην ποίηση, καλό είναι ο μεταφραστής να είναι και ποιητής. Να μπορέσει ποιητικά να αποδώσει μια μετάφραση μεταγγίζοντας το πνεύμα του κειμένου στον αναγνώστη με επιτυχία.

Η μεταφράστρια βρίσκει τους τρόπους να ανοίξει δρόμους προς αυτούς, να κάνει τους άγνωστους «οικείους», να φτιάξει γέφυρες ανάμεσα σε ποιητή και αναγνώστη. Αναδεικνύεται το ουμανιστικό στοιχείο στο έργο τους, μυρίζουμε το άρωμα των λέξεών τους, γευόμαστε τη γλυκόπικρη γεύση των προσωπικών τους ανησυχιών.

Η Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη στο βιβλίο Δέρμα από πεταλούδες επιλέγει και μεταφράζει τέσσερις Σουηδούς ποιητές, που ο καθένας έχει την ιδιαιτερότητα και την ιστορία του. Η μεταφράστρια βρίσκει τους τρόπους να ανοίξει δρόμους προς αυτούς, να κάνει τους άγνωστους «οικείους», να φτιάξει γέφυρες ανάμεσα σε ποιητή και αναγνώστη. Αναδεικνύεται το ουμανιστικό στοιχείο στο έργο τους, μυρίζουμε το άρωμα των λέξεών τους, γευόμαστε τη γλυκόπικρη γεύση των προσωπικών τους ανησυχιών. Οι άνθρωποι αυτοί δεν παραμένουν ξένοι. Από αυτό το μικρό δείγμα που μας δίνεται, μας δημιουργείται η δίψα να ψάξουμε, να αναζητήσουμε και να βρούμε περισσότερα γι' αυτούς και την ποίησή τους. Και αυτό είναι το ζητούμενο μιας όμορφης και λειτουργικής μετάφρασης. Δεν υπάρχει κάτι στη γλώσσα και στο ύφος που να ενοχλεί, αντίθετα νιώθεις ότι κολυμπάς στα νερά της ποίησης δημιουργών που παρουσιάζουν υφολογικές διαφορές, αλλά ο καθένας από αυτούς έχει κάτι να πει στον κόσμο, κάτι που να παρουσιάζει καθολικό ενδιαφέρον. Η μεταφράστρια με γενναιότητα τους αναδεικνύει, αφού η ίδια έχει νιώσει πρώτη τους κραδασμούς της ποίησής τους, κάνοντας αρμονικές επιλογές και φτιάχνοντας ένα ενδιαφέρον βιβλίο για τους λάτρεις της ποίησης. Μια πραγματικά φροντισμένη και καλαίσθητη δίγλωσση έκδοση που κυκλοφορεί από τις θεσσαλονικές εκδόσεις Ιntellectum.

Oι ποιητές που ανθολογούνται και μεταφράζονται είναι οι εξής:

Η Φινλανδοσουηδή ποιήτρια Έντιθ Έντεγκραντ (1892-1923) ήταν η πρώτη Σκανδιναβή μοντερνίστρια. Ρηξικέλευθη και οραματίστρια, ανανέωσε την ποίηση και την έφερε σε γόνιμη επαφή με τα ευρωπαϊκά ρεύματα, όπως τον συμβολισμό, τη ρωσική πρωτοπορία και τον εξπρεσιονισμό. Συχνά γράφει σε πρώτο πρόσωπο, χρωματίζει τον πόθο της, ψαχουλεύει τον κόσμο γύρω της, αλλά με μια διακριτική αυτοαναφορικότητα και μια λυρικότητα απαλή, που ερεθίζει τις αισθήσεις του αναγνώστη. «Βλέπει» όμως, παράλληλα και στοχάζεται πατώντας πάνω στην γυναικεία ελευθερία της και στην αίσθηση που αυτή αποπνέει και που είναι κινητήριος δύναμη του έργου της.

Δεν είμαι γυναίκα. Ουδέτερο είμαι.
Είμαι ένα παιδί, ένα αγόρι, με τολμηρή απόφαση,
είμαι μια γελαστή αχτίνα ενός ήλιου σκαρλατίνα…
Είμαι ένα δίχτυ για όλα τα αδηφάγα ψάρια,
 
είμαι ένα δοχείο για την τιμή των γυναικών όλων,
είμαι ένα βήμα προς την ατυχία και την τυχαιότητα,
 
είμαι ένα άλμα στον εαυτό και την ελευθερία…
Είμαι του αίματος ψίθυρος στο αυτί του άντρα,
 
είμαι της ψυχής ρίγος, ο πόθος και η άρνηση της σάρκας,
είμαι μια επιγραφή εισόδου σε παραδείσους νέους.
Είμαι μια φλόγα, ζωηρή και σ’ αναζήτηση,
είμαι νερό, βαθύ μέχρι τα γόνατα μα τολμηρό,
είμαι φωτιά και νερό σ’ έντιμη σχέση μ’ ελεύθερους όρους…
 
«Μοντέρνα γυναίκα»
 

Μεταφρασμένη και αυτή σε πολλές γλώσσες και εξίσου ανατρεπτική με την Έντεγκραντ είναι η πολυσχιδής ποιήτρια Κάριν Μπόγιε (1900-1941). Συντάκτρια περιοδικού, δοκιμιογράφος, πεζογράφος επίσης. Επέλεξε να βάλει η ίδια τέλος στη ζωή της στα σαράντα ένα της χρόνια. Ανοιχτό πνεύμα, δεν διστάζει να υποστηρίξει την ομοφυλοφιλία της σε μια συντηρητική εποχή, το δοκίμιό της με τίτλο Η γλώσσα πέρα από τη λογική θεωρείται σημαντικό. Η ενόραση, η προσέγγιση του ψυχισμού και των αδύτων του, το ασυνείδητο, είναι κάποια από τα θέματα που την απασχολούν και τα συναντάμε στην ποίησή της.

Δοξαστική ουσία ανάλαφρη, του ρυθμού ανθισμένος αφρός,
αιωρούμενο, ασύλληπτο ονείρου όνειρο, εκθαμβωτικά λευκό!
Είμαι ένας γλάρος εγώ, κι αναπαυμένος σε τεντωμένα φτερά
πίνω θαλάσσιο αλάτι ευδαιμονία
Πέρα ανατολικά απ’ όσο γνωρίζω
Πέρα δυτικά απ’ όσα επιθυμώ,
και αγγίζω την καρδιά του κόσμου
εκθαμβωτικό λευκό!
 
«Της νύχτας βαθύ βιολοντσέλο»

To ποίημα που χάρισε τον τίτλο στο βιβλίο ξεκινάει ως εξής:

Το δέρμα μου είναι γεμάτο από πεταλούδες, από σκιρτήματα φτερών

φτερουγίζουν πέρα στον κάμπο και απολαμβάνουν το μέλι τους και πετούν στο σπίτι και πεθαίνουν με μικρούς θλιβερούς σπασμούς,
και ούτε ένας κόκκος γύρης δεν έχει διαταραχθεί από τα ελαφρά
πόδια. Γι’ αυτούς είναι ο ήλιος, ο πυρακτωμένος, απέραντος,
γηραιότερος από το χρόνο…
 
«Το δέρμα μου είναι γεμάτο από πεταλούδες»

Ακολουθεί ο ποιητής και μεταφραστής Τούμας Γέστα Τρανστρέμερ (1931-2015), ψυχολόγος στο επάγγελμα. Το 2011 τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας από τη Σουηδική Ακαδημία, ενώ το έργο του έχει μεταφραστεί σε 60 γλώσσες. Έργο με λυρισμό, ευαισθησία και θρησκευτική πνευματικότητα. Ακόμα, δεν του λείπει η στοχαστική διάθεση.

[…]

Εν μέσω ζωής συμβαίνει να εμφανίζεται ο θάνατος
και να παίρνει του ανθρώπου τα μέτρα.
Η επίσκεψη
ξεχνιέται η ζωή συνεχίζεται. Αλλά το κοστούμι ράβεται στη σιωπή.
 
«Μαύρες καρτ-ποστάλ»

Αγαπά τη φύση και τα στοιχεία της, όλα αυτά τα εντάσσει μέσα στα ποιήματα, είτε για να συμβολίσει κάτι, είτε για να φτιάξει αναλογίες, άλλοτε πάλι για να στήσει τα «σκηνικά» και να υποβάλλει μια ιδέα.

Η δυσθυμία διακόπτει τη δράση της.

Η αγωνία διακόπτει τη δράση της.
Ο γύπας διακόπτει την πτήση του.
 
Το φως διαχέεται με ζήλο μπροστά,
ακόμη και τα φαντάσματα πίνουν μια γουλιά.
 
Κι οι ζωγραφιές μας εμφανίζονται στο φως της μέρας,
κόκκινα ζώα των ατελιέ μας απ’ την εποχή των παγετώνων.
 
Όλα αρχίζουν να φανερώνονται τριγύρω.
Οδεύουμε στον ήλιο εκατοντάδες.
Μια μισάνοιχτη πόρτα κάθε άνθρωπος
που οδηγεί σ’ ένα χώρο για όλους.
 
Το απέραντο έδαφος από κάτω μας.
 
Το νερό λάμπει ανάμεσα στα δέντρα.
 
Η λίμνη ένα παράθυρο προς τη γη.
 
«Ο ημιτελής ουρανός»

Έχω παλιά, βαθιά και χιλιετή τραύματα στην ψυχή μου. Οι λέξεις είναι αντίδοτό μου, το λίκνο μου και ο τάφος μου. Γράφω γιατί φέρω μέσα μου την κρυμμένη φωνή της γυναίκας, κρυμμένα ένστικτα και χλωμά πρόσωπα.

Τέλος, το ελληνικό κοινό έρχεται σε γόνιμη επαφή με μια ιδιαίτερη περίπτωση δημιουργού, την Ιρανή ποιήτρια Γιλά Μοσσάεντ (1948-). Πήγε στη Σουηδία το 1986 ως πρόσφυγας και έχει καταφέρει να αποτελεί μέρος της ιστορίας της λογοτεχνίας στη χώρα της εξορίας της, κάτι που είναι ένα φοβερό επίτευγμα για ευνόητους λόγους. Διαβάζουμε πως η ίδια, μεταξύ άλλων σημειώνει: «Έχω παλιά, βαθιά και χιλιετή τραύματα στην ψυχή μου. Οι λέξεις είναι αντίδοτό μου, το λίκνο μου και ο τάφος μου. Γράφω γιατί φέρω μέσα μου την κρυμμένη φωνή της γυναίκας, κρυμμένα ένστικτα και χλωμά πρόσωπα…» Η ποιήτρια γκρεμίζεται και βυθίζεται στη μνήμη, ψάχνει σε αυτήν να βρει εναύσματα και αφετηρίες, κι αυτό γίνεται αβίαστα, αφού η προσφυγιά της αποτελεί στίγμα, αιώνιο υλικό, αρχικό πάντα ερέθισμα:

Είμαι ένα έθνος μονάχο

με όρια που έχουν συρρικνωθεί
Μια πληγή περιφερόμενη.
Ποιήματα ολιγόστιχα, λιτά, άμεσα, εξομολογητικά στα σημεία, με ψυχή. Η απώλεια και ο πόνος δίνουν το παρόν:
Σήμερα πέθανε ο πατέρας μου
Ένας ποιητής που μάζευε για το πρωινό πασχαλιές μυρωδάτες
μου δίδαξε την μυστηριακή οδό
στην αλήθεια
αγάπη
Μίλησα μαζί του προχθές
Δεν θα κλάψετε είπε η χαρά είναι το μέγιστο καθήκον της ζωής, μην το ξεχνάς
Όχι μαύρα ρούχα μετά από μένα
 
 
«Κάθε βράδυ φιλώ τα πόδια του εδάφους»

Το βιβλίο ξεκινάει με ένα ποίημα του Χέρμπερτ με τίτλο «Μεταφραστής ποίησης», ακολουθεί ουσιαστικός πρόλογος από τη Χριστίνα Χέλντνερ, ομότιμη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου του Γετεμπόργκι που εξηγεί τη σχέση της με τη μεταφράστρια και τον λόγο που γράφει τον παρόντα πρόλογο. Και στη συνέχεια διαβάζουμε το κατατοπιστικό εισαγωγικό σημείωμα της μεταφράστριας μέσα στο οποίο τονίζει, μεταξύ άλλων: «Προσπάθησα να σταθώ με σεβασμό απέναντι στο πρότυπο των δημιουργών και ν’ αποδώσω στο μέτρο των δυνατοτήτων μου τη φωνή και το ύφος τους, αναδημιουργώντας το ποίημα στην ελληνική γλώσσα με τις δικές μου οικείες λέξεις. Η προσπάθεια της μετάφρασης κατά τους όρους του Τζέιμς Σ. Χολμς αφορά σε μεταποίημα. Έχω την αμυδρή αίσθηση ότι οι όροι μεταποιητής και μεταποίημα του Τζέιμς Σ. Χολμς προσδίδουν αίσθηση ελευθερίας στη δημιουργία του νέου ποιήματος». Πέρα από αυτήν την τίμια και ουσιαστική για τον τρόπο εργασίας, αλλά και για τον στόχο της έκδοσης δήλωση, ο αναγνώστης δεν μπορεί να λησμονήσει την ισχυρή εντύπωση που το βιβλίο τού αφήνει, σπρώχνοντάς τον να το διαβάσει πάλι και πάλι.

* Η ΑΣΗΜΙΝΑ ΞΗΡΟΓΙΑΝΝΗ είναι συγγραφέας.

altΔέρμα από πεταλούδες
(δίγλωσση έκδοση, ελληνικά-σουηδικά)
Έντιθ Έντεγκραντ, Κάριν Μπόγιε, Τούμας Γέστα Τρανστρέμερ, Γιλά Μοσσάεντ
Μτφρ. - Επιλογή: Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη
Intellectum 2018
Σελ. 88, τιμή εκδότη €8,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ TOMAS TRANSTROMER

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Η συμμιγή» του Βαγγέλη Τασιόπουλου – Από τα ομηρικά έπη στην Ανάσταση

«Η συμμιγή» του Βαγγέλη Τασιόπουλου – Από τα ομηρικά έπη στην Ανάσταση

Για την ποιητική συλλογή του Βαγγέλη Τασιόπουλου «Η συμμιγή» (εκδ. Ρώμη). Στην κεντρική εικόνα: «Η επιστροφή του Οδυσσέα» (1968) του Τζόρτζιο Ντε Κίρικο. 

Γράφει ο Γιώργος Γκόζης

Ήρθε η στιγμή όπου εκτός από τους συμμιγείς αριθμούς,...

«Σερμίν» του Τεβφίκ Φικρέτ (κριτική) – σημαντικού Τούρκου ποιητή των αρχών του 20ου αιώνα

«Σερμίν» του Τεβφίκ Φικρέτ (κριτική) – σημαντικού Τούρκου ποιητή των αρχών του 20ου αιώνα

Για την ποιητική συλλογή του Τεβφίκ Φικρέτ [Tevfik Fikret] «Σερμίν» (μτφρ. από τα τουρκικά Δημήτρης Χουλιαράκης, εκδ. Το Ροδακιό).

Της Άλκηστης Σουλογιάννη

Προσφάτως η καθ’ ημάς αγορά του πολιτισμού ενισχύθηκε με ένα ενδιαφέρον προϊόν δημιουργικής...

«Τι είναι και τι δεν είναι η ποίηση» του Κώστα Κουτσουρέλη (κριτική)

«Τι είναι και τι δεν είναι η ποίηση» του Κώστα Κουτσουρέλη (κριτική)

Κριτική παρουσίαση των θέσεων και των επιχειρημάτων που αναπτύσσει ο Κώστας Κουτσουρέλης στο βιβλίο του «Τι είναι και τι δεν είναι η ποίηση» (εκδ. Μικρή Άρκτος).

Του Διογένη Σακκά

Το βιβλίο του Κώστα Κουτσουρέλη Τι είναι και τι δεν είναι η ποί...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τα 10 καλύτερα βιβλία του 2022 σύμφωνα με τους New York Times

Τα 10 καλύτερα βιβλία του 2022 σύμφωνα με τους New York Times

Οι New York Times δημοσίευσαν πρόσφατα μια λίστα με τα δέκα καλύτερα βιβλία που κυκλοφόρησαν μέσα στη χρονιά. Αξίζει να αναφερθεί πως, στην κατηγορία της μυθοπλασίας, τέσσερα από τα πέντε προτεινόμενα βιβλία είναι έργα γραμμένα από γυναίκες συγγραφείς. Στην κεντρική φωτογραφία, η βραβευμένη με Πούλιτζερ λογοτεχνίας ...

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Τζούλιαν Μπαρνς [Julian Barnes] «Ελίζαμπεθ Φιντς» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στεκόταν μπροστά μας χωρίς ση...

Παρουσίαση του μυθιστορήματος του Ντίνου Γιώτη «Club 23.4»

Παρουσίαση του μυθιστορήματος του Ντίνου Γιώτη «Club 23.4»

Το ΝΠΔΔ του Δήμου Ζωγράφου και οι εκδόσεις Βακχικόν παρουσιάζουν το βιβλίο του Ντίνου Γιώτη Club 23.4. 

Επιμέλεια: Book Press

Για το βιβλίο θα συζητήσουν ο συγγραφέας Ντίνος Γιώτης με τον συγγραφέ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Τζούλιαν Μπαρνς [Julian Barnes] «Ελίζαμπεθ Φιντς» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στεκόταν μπροστά μας χωρίς ση...

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την ανθολογία κειμένων του Κώστα Κουτσουρέλη «Η Πλάνη του Γκαίτε – Για μια κριτική του μεταφραστικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Μικρή Άρκτος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δεν αληθε...

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Τσαρλς Σέιφ [Charles Seife] «Ο πραγματικός Χόκινγκ – Κατασκευάζοντας έναν διάσημο επιστήμονα» (μτφρ. Ανδρέας Μιχαηλίδης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

10 Νοεμβρίου 2022 ΕΠΩΝΥΜΩΣ

«Γράφε για όσα ξέρεις»: Δεκατέσσερις Έλληνες λογοτέχνες αποτιμούν την πιο διάσημη συγγραφική συμβουλή

Δεκατέσσερις Έλληνες λογοτέχνες μιλούν για τη χιλιοειπωμένη συμβουλή που παροτρύνει τους άπειρους δημιουργούς να βασιστούν στα βιώματα και στις εμπειρίες τους, στην καθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ