exarchopoulou orgi

Για την ποιητική συλλογή της Λιλύς Εξαρχοπούλου «Λαθραία οργή» (εκδ. Μελάνι).

Του Δημήτρη Βαρβαρήγου

Η Λίλυ Εξαρχοπούλου, με λαθραία οργή ξεσπάει στον εαυτό της για τα λάθη του άλλου. Διαβάζοντας την ποίησή της αισθάνεσαι πως έχεις αποκομίσει μια γλυκιά πικρία. Μέσα από την πλούσια γλώσσα και τις δυνατές έννοιες των ποιημάτων της νιώθεις μετέωρος μπροστά στην απειλητική εξόντωση της πραγματικότητας.

Μέσα από τους στίχους της ενυπάρχει έντονο το υπαρξιακό στοιχείο που ως κύρια έκφραση στην αγωνία του σύγχρονου ανθρώπου καταγράφει το άγχος και την οργή που απορρέει από κάθε συγκρουσιακή δοκιμασία.

Σαν μοναχική διαβάτης σε μια ξένη ενδοχώρα, κρατώντας στα χέρια της το ιερό σπαθί ενός μύθου, αναζητεί την ελευθερία μέσα από τη γραφίδα της που ανήσυχη καταπιάνεται με τα μεγαλύτερα, δυσκολότερα και ουσιώδη θέματα που έχουμε στη ζωή μας: αγάπη, πόνος, οργή, ελευθερία, θάνατος. Πρόκειται για ποίηση που καταγίνεται με τα ανθρώπινα εκείνα συστατικά που στοιχειοθετούν πράξεις και πρακτικές. Μέσα από τους στίχους της ενυπάρχει έντονο το υπαρξιακό στοιχείο που ως κύρια έκφραση στην αγωνία του σύγχρονου ανθρώπου καταγράφει το άγχος και την οργή που απορρέει από κάθε συγκρουσιακή δοκιμασία. Με ευαισθησία και ενσυναίσθηση, η ποιήτρια, ως άλλη φιλόσοφος, κρατά την οργή της αθάνατη, αφού είναι θνητή και η αισθαντικότητά της αναζητάει διέξοδο. Γράφει στο ποίημα της:

Φοβάμαι
ότι θα με ροκανίσεις χειρότερα από χρόνο φονιά
Ρανίδα τη ρανίδα μην πιεις απ’ τα συκώτια μου
μη μασουλήσεις
Όλη τη χολή μου στάλα τη στάλα
μαύρη και κίτρινη
 
«Επιστολή στον Βαλμόν»

Σαν ελεύθερη πολιορκημένη αγγίζει με ψυχικό μένος λέξεις που η προαιώνια ιστορία τους και η λυρική διάθεσή τους τονίζουν το δυνατό, καλλιεργημένο και πλούσιο σε αποθέματα ιδεών χαρακτήρα της. Πάντοτε έτοιμος αυτός μέσα από τη φόρτιση μιας αυτοκυριαρχίας αγκαλιάζει με φιλοσοφική διάθεση τις πυκνές ερμηνείες των ποιημάτων της σαν μια ελπίδα που δεν θα σβήσει ποτέ.

Είναι σημαντικό
να αδράχνεις τα χρώματα του ουρανού
να γεύεσαι τη μεταξένια απαλότητά τους
να κάνεις μια βόλτα στο νοτισμένο δάσος
να οσφραίνεσαι τη γιορτή της ευωχίας του
να μαδάς μιαν ανέμελη παρδαλή μαργαρίτα.
 
«Έκκληση»
 

Οι άρρηκτες προσεγγίσεις των ζητημάτων που καταπιάνεται προσδίδουν στην ποίηση τη δυναμική μιας δραματικής καθαρότητας γεμάτη προεκτάσεις και προτερήματα.

Με ύφος γραφής ως έκφραση του απροσδόκητου να αποτελεί την προσωπική ποιητική της συνείδηση, η Λίλυ Εξαρχοπούλου εμφανίζει εικόνες λόγου με σαφήνεια που αναγκάζουν τον αναγνώστη να εμβαθύνει με ρεαλισμό στην εσωτερική παρόρμηση των αφηγηματικών εμπειριών της ποιήτριας. Στον αυθεντικό λόγος της κανένα είδος εξιλασμού ή κάποια συγκράτηση της οργής για καταπράυνσή δεν υπάρχει. Λέει τα πράγματα με το όνομά τους κατεχόμενη με παράπονο για τα κακώς κείμενα της ζωής. Με σκέψη ίσως ακόμη και προφητική φωτίζει γεγονότα σημαντικά που ανέκαθεν σηματοδοτούν τη ζωή μας. Με λαθραία οργή οι στίχοι της τείνουν να λειτουργούν ως ψίθυροι στο συνειδησιακό τοπίο με επιμονή, σε μια υποτιθέμενη επιφανειακή ηρεμία.

Γεμάτοι στίχοι από ρεαλιστική διάθεση δίνουν με κάθε λεπτομέρεια τη δραματική καθαρότητα στον τόνο, στον ρυθμό στην έκφραση, που δεν αφήνει περιθώρια να περάσει κάποια στροφή της απαρατήρητη. Με απλό τρόπο και χωρίς στομφώδεις εκφράσεις προβάλλει την εσώτερη έντασή της επιτακτικά, να μας αφυπνίσει και κυριεύσει. Οι άρρηκτες προσεγγίσεις των ζητημάτων που καταπιάνεται προσδίδουν στην ποίηση τη δυναμική μιας δραματικής καθαρότητας γεμάτη προεκτάσεις και προτερήματα.

* Ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΒΑΡΒΑΡΗΓΟΣ είναι συγγραφέας. 
Τελευταίο του βιβλίο, το μυθιστόρημα «Anima mia» (εκδ. Εντύποις).

→ Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία © Josh Adamski.


altΛαθραία Οργή
Λιλύ Εξαρχοπούλου
Μελάνι 2018
Σελ. 64, τιμή εκδότη €9,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΛΙΛΥΣ ΕΞΑΡΧΟΠΟΥΛΟΥ

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Τα λόγια του ονείρου», της Δάφνης Μαρίας Γκυ-Βουβάλη

«Τα λόγια του ονείρου», της Δάφνης Μαρίας Γκυ-Βουβάλη

Για την ποιητική συλλογή της Δάφνης Μαρίας Γκυ-Βουβάλη «Τα λόγια του ονείρου» (εκδ. Βακχικόν). 

Του Γιώργου Ρούσκα

«Ένα μεγάλο στόμα
ανοίγει η ψυχή
μες από τα μάτια τα βαθιά του χάους
και κράζει
πεταλούδες το πρωί ...



«Άγρια Ίρις», της Λουίζ Γκλικ – 54 ποιήματα σε καλοκαιρινό κήπο (κριτική)

«Άγρια Ίρις», της Λουίζ Γκλικ – 54 ποιήματα σε καλοκαιρινό κήπο (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή «Άγρια Ίρις» (μτφρ. Χάρης Βλαβιανός) της βραβευμένης με Νόμπελ (2020) Λουίζ Γκλικ. Η συλλογή εκδόθηκε το 1992 και το επόμενο έτος βραβεύτηκε με Πούλιτζερ. Κεντρική εικόνα: Η ποιήτρια φωτογραφημένη περίπου το 1977. Η φωτογραφία χρησιμοποιήθηκε σε αφίσα για βραδιά ποίησης στο Μουσείο Σύγχρονης...

«Κυψέλες», του Γιώργου Αλισάνογλου (παρουσίαση)

«Κυψέλες», του Γιώργου Αλισάνογλου (παρουσίαση)

Για την ποιητική συλλογή του Γιώργου Αλισάνογλου «Κυψέλες» (εκδ. Κίχλη). Φωτογραφία © Pierre Bourjo.

Της Ευσταθίας Δήμου

Η νέα, ένατη κατά σειρά, ποιητική συλλογή του Γιώργου Αλισάνογλου φέρει τον μονολεκτικό, πολύσημο τίτλο Κυψέλες,...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Δόκιμοι και καταξιωμένοι καθώς και νεότεροι συγγραφείς γράφουν για τα νέα τους βιβλία, τα οποία μόλις κυκλοφόρησαν ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν προσεχώς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ζητήσαμε από είκοσι έναν συγγραφείς –καταξιωμένους αλλά και νεότερους...

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Μια παράσταση βασισμένη στα «Κόκκινα Φανάρια» του Αλέκου Γαλανού, στο CARTEL Τεχνοχώρος, στο Παλιό Μηχανουργείο στην περιοχή του Ρέντη (που έχει παραχωρηθεί από τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση). Κάθε Σάββατο & Κυριακή στις 21.00 και κάθε Δευτέρα στις 20.00 (από τη Δευτέρα 7 Φεβρουαρίου)

Επιμέλεια: B...

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσουν από τις εκδόσεις Κριτική πολλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντα βιβλία, τόσο τίτλοι μεταφρασμένης και ελληνικής λογοτεχνίας, όσο και δοκίμια, μελέτες κ.ά. Δείτε τα αναλυτικά στο άρθρο που ακολουθεί. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Πρόωρη άνοιξη: 21 Έλληνες συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Δόκιμοι και καταξιωμένοι καθώς και νεότεροι συγγραφείς γράφουν για τα νέα τους βιβλία, τα οποία μόλις κυκλοφόρησαν ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν προσεχώς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ζητήσαμε από είκοσι έναν συγγραφείς –καταξιωμένους αλλά και νεότερους...

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Οι βιβλιοθήκες και τα βιβλιοπωλεία, συχνά μάλιστα και τα ίδια τα βιβλία, γίνονται το κεντρικό θέμα σε πολλά μυθιστορήματα, που αποκτούν έτσι αυτόχρημα τον χαρακτηρισμό του «βιβλιοφιλικού» και έχουν ένα δικα...

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Ο ανθρώπινος νους και τα αχαρτογράφητα μονοπάτια του, η μνήμη και η λειτουργία της, από τα σπουδαιότερα μυστήρια της ανθρώπινης ύπαρξης, διερευνώνται τόσο από την επιστήμη όσο και από τη λογοτεχνία. Μια επιλογή λογοτεχνικών βιβλίων με θέμα την αμνησία ή διάφορες διαταραχές της μνήμης, στην πλειονότητά τους μυθι...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ