exarchopoulou orgi

Για την ποιητική συλλογή της Λιλύς Εξαρχοπούλου «Λαθραία οργή» (εκδ. Μελάνι).

Του Δημήτρη Βαρβαρήγου

Η Λίλυ Εξαρχοπούλου, με λαθραία οργή ξεσπάει στον εαυτό της για τα λάθη του άλλου. Διαβάζοντας την ποίησή της αισθάνεσαι πως έχεις αποκομίσει μια γλυκιά πικρία. Μέσα από την πλούσια γλώσσα και τις δυνατές έννοιες των ποιημάτων της νιώθεις μετέωρος μπροστά στην απειλητική εξόντωση της πραγματικότητας.

Μέσα από τους στίχους της ενυπάρχει έντονο το υπαρξιακό στοιχείο που ως κύρια έκφραση στην αγωνία του σύγχρονου ανθρώπου καταγράφει το άγχος και την οργή που απορρέει από κάθε συγκρουσιακή δοκιμασία.

Σαν μοναχική διαβάτης σε μια ξένη ενδοχώρα, κρατώντας στα χέρια της το ιερό σπαθί ενός μύθου, αναζητεί την ελευθερία μέσα από τη γραφίδα της που ανήσυχη καταπιάνεται με τα μεγαλύτερα, δυσκολότερα και ουσιώδη θέματα που έχουμε στη ζωή μας: αγάπη, πόνος, οργή, ελευθερία, θάνατος. Πρόκειται για ποίηση που καταγίνεται με τα ανθρώπινα εκείνα συστατικά που στοιχειοθετούν πράξεις και πρακτικές. Μέσα από τους στίχους της ενυπάρχει έντονο το υπαρξιακό στοιχείο που ως κύρια έκφραση στην αγωνία του σύγχρονου ανθρώπου καταγράφει το άγχος και την οργή που απορρέει από κάθε συγκρουσιακή δοκιμασία. Με ευαισθησία και ενσυναίσθηση, η ποιήτρια, ως άλλη φιλόσοφος, κρατά την οργή της αθάνατη, αφού είναι θνητή και η αισθαντικότητά της αναζητάει διέξοδο. Γράφει στο ποίημα της:

Φοβάμαι
ότι θα με ροκανίσεις χειρότερα από χρόνο φονιά
Ρανίδα τη ρανίδα μην πιεις απ’ τα συκώτια μου
μη μασουλήσεις
Όλη τη χολή μου στάλα τη στάλα
μαύρη και κίτρινη
 
«Επιστολή στον Βαλμόν»

Σαν ελεύθερη πολιορκημένη αγγίζει με ψυχικό μένος λέξεις που η προαιώνια ιστορία τους και η λυρική διάθεσή τους τονίζουν το δυνατό, καλλιεργημένο και πλούσιο σε αποθέματα ιδεών χαρακτήρα της. Πάντοτε έτοιμος αυτός μέσα από τη φόρτιση μιας αυτοκυριαρχίας αγκαλιάζει με φιλοσοφική διάθεση τις πυκνές ερμηνείες των ποιημάτων της σαν μια ελπίδα που δεν θα σβήσει ποτέ.

Είναι σημαντικό
να αδράχνεις τα χρώματα του ουρανού
να γεύεσαι τη μεταξένια απαλότητά τους
να κάνεις μια βόλτα στο νοτισμένο δάσος
να οσφραίνεσαι τη γιορτή της ευωχίας του
να μαδάς μιαν ανέμελη παρδαλή μαργαρίτα.
 
«Έκκληση»
 

Οι άρρηκτες προσεγγίσεις των ζητημάτων που καταπιάνεται προσδίδουν στην ποίηση τη δυναμική μιας δραματικής καθαρότητας γεμάτη προεκτάσεις και προτερήματα.

Με ύφος γραφής ως έκφραση του απροσδόκητου να αποτελεί την προσωπική ποιητική της συνείδηση, η Λίλυ Εξαρχοπούλου εμφανίζει εικόνες λόγου με σαφήνεια που αναγκάζουν τον αναγνώστη να εμβαθύνει με ρεαλισμό στην εσωτερική παρόρμηση των αφηγηματικών εμπειριών της ποιήτριας. Στον αυθεντικό λόγος της κανένα είδος εξιλασμού ή κάποια συγκράτηση της οργής για καταπράυνσή δεν υπάρχει. Λέει τα πράγματα με το όνομά τους κατεχόμενη με παράπονο για τα κακώς κείμενα της ζωής. Με σκέψη ίσως ακόμη και προφητική φωτίζει γεγονότα σημαντικά που ανέκαθεν σηματοδοτούν τη ζωή μας. Με λαθραία οργή οι στίχοι της τείνουν να λειτουργούν ως ψίθυροι στο συνειδησιακό τοπίο με επιμονή, σε μια υποτιθέμενη επιφανειακή ηρεμία.

Γεμάτοι στίχοι από ρεαλιστική διάθεση δίνουν με κάθε λεπτομέρεια τη δραματική καθαρότητα στον τόνο, στον ρυθμό στην έκφραση, που δεν αφήνει περιθώρια να περάσει κάποια στροφή της απαρατήρητη. Με απλό τρόπο και χωρίς στομφώδεις εκφράσεις προβάλλει την εσώτερη έντασή της επιτακτικά, να μας αφυπνίσει και κυριεύσει. Οι άρρηκτες προσεγγίσεις των ζητημάτων που καταπιάνεται προσδίδουν στην ποίηση τη δυναμική μιας δραματικής καθαρότητας γεμάτη προεκτάσεις και προτερήματα.

* Ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΒΑΡΒΑΡΗΓΟΣ είναι συγγραφέας. 
Τελευταίο του βιβλίο, το μυθιστόρημα «Anima mia» (εκδ. Εντύποις).

→ Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία © Josh Adamski.


altΛαθραία Οργή
Λιλύ Εξαρχοπούλου
Μελάνι 2018
Σελ. 64, τιμή εκδότη €9,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΛΙΛΥΣ ΕΞΑΡΧΟΠΟΥΛΟΥ

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Κωμωδία, των Γιάννη Στίγκα & Νικόλα Ευαντινού (κριτική)

Κωμωδία, των Γιάννη Στίγκα & Νικόλα Ευαντινού (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή που συνέγραψε ο Γιάννης Στίγκας με τον Νικόλα Ευαντινό, «Κωμωδία» (εκδ. Άγρα).

Της Τιτίκας Δημητρούλια

Ο Γιάννης Στίγκας και ο Νικόλας Ευαντινός μας παραδίδουν σήμερα μια νέα ποιητική Κωμωδία ...

Θάνατος ο Δεύτερος, του Αντώνη Φωστιέρη (κριτική)

Θάνατος ο Δεύτερος, του Αντώνη Φωστιέρη (κριτική)

Κάθε μήνα, μια ποιητική συλλογή, μπαίνει στο μικροσκόπιο και εξετάζεται με πάθος και χωρίς κανέναν φόβο. Σήμερα, η ποιητική συλλογή του Αντώνη Φωστιέρη «Θάνατος ο Δεύτερος» (εκδ. Καστανιώτη).

Του Διογένη Σακκά

Η ποιητική συλλογή Θάνατος ο Δεύτ...

Θυρίδα 1821, της Σοφίας Διονυσοπούλου (κριτική)

Θυρίδα 1821, της Σοφίας Διονυσοπούλου (κριτική)

Για την ποιητική σύνθεση «Θυρίδα 1821», της Σοφίας Διονυσοπούλου, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Το Ροδακιό. 

Της Τιτίκας Δημητρούλια

«Στην ποίηση οι στίχοι είναι σφαίρες», διαβάζαμε στην προηγούμενη ποιητική σύνθεση της Σοφίας Διονυσοπούλου, ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ιστορίες από τη ζωή

Ιστορίες από τη ζωή

Ιστορίες από τη ζωή των αρχαίων ημών – και όχι μόνο.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Συγγενής και σύντροφος του Αλκιβιάδη, ο Αξίοχος (γράφει ο Λυσίας) τον ακολούθησε στην Άβυδο. Εκεί και οι δυο τους νυμφεύθηκαν τη Μεδοντιάδα. Όταν από τον γάμο των τριών γεννήθηκ...

Κράτα το φιλί, του Μάσσιμο Ρεκαλκάτι

Κράτα το φιλί, του Μάσσιμο Ρεκαλκάτι

Για το βιβλίο του Μάσσιμο Ρεκαλκάτι «Κράτα το φιλί – Σύντομα μαθήματα για τον έρωτα», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κέλευθος στη σειρά Μικρή βιβλιοθήκη, σε μετάφραση του Χρήστου Πονηρού. Στην κεντρική φωτογραφία, ο Αντέρως, θεός του ώριμου έρωτα, αδερφός του Έρωτα, όπως αναπαρίσταται στην κορυφή συντριβανιού ...

Κωμωδία, των Γιάννη Στίγκα & Νικόλα Ευαντινού (κριτική)

Κωμωδία, των Γιάννη Στίγκα & Νικόλα Ευαντινού (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή που συνέγραψε ο Γιάννης Στίγκας με τον Νικόλα Ευαντινό, «Κωμωδία» (εκδ. Άγρα).

Της Τιτίκας Δημητρούλια

Ο Γιάννης Στίγκας και ο Νικόλας Ευαντινός μας παραδίδουν σήμερα μια νέα ποιητική Κωμωδία ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...
Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ben Macintyre «Πράκτορας Σόνυα: Η κατάσκοπος που έκλεψε τα σχέδια της ατομικής βόμβας» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
Τα χρόνια, της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Τα χρόνια, της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Τα χρόνια» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη, επίμετρο: Νίκος Μπακουνάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 14 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Σε τούτη την ασπρόμαυρη φωτογραφ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

25 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Ένα νέο βραβείο για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία από ισπανικά, πορτογαλικά και καταλανικά στα ελληνικά είναι γεγονός. Διαβάστε τη βραχεία λίστα των υποψηφίων πρ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ