stratiotiki zoi sti neoelliniki logotexnia kentriki

Η λογοτεχνία στα χαρακώματα - Για τη μελέτη της Έλενας Χουζούρη «Η στρατιωτική ζωή στη Νεοελληνική Λογοτεχνία – 19ος-21ος αιώνας» (εκδ. Επίκεντρο).

Του Νίκου Ξένιου

Η κοπιώδης και διεισδυτική μελέτη της Έλενας Χουζούρη Η στρατιωτική ζωή στη Νεοελληνική Λογοτεχνία – 19ος-21ος αιώνας (εκδ. Επίκεντρο, 2020) είναι επαυξημένη έκδοση παλαιότερης, και διατρέχει ένα σημαντικό corpus διηγημάτων, μυθιστορημάτων και ποιημάτων από τον 19ο ως τις αρχές του 21ου αιώνα, για να δώσει το στίγμα της στρατιωτικής λογοτεχνίας, τόσο σε επίπεδο θεματικής, όσο και σε επίπεδο ιδεολογικό.

Η στρατιωτική λογοτεχνία είναι κυρίαρχη, αν σκεφτεί κανείς τα έπη του Όμηρου και του Βιργίλιου, πολλούς λυρικούς ποιητές, τη θεματολογία των «Περσών» και της Τριλογίας του Αισχύλου, των «Τρωάδων» του Ευριπίδη και των περισσοτέρων τραγωδιών και κωμωδιών της κλασικής εποχής, τον μεσαιωνικό «Βεοβούλφο» και τους Ιππότες της Στρογγυλής Τραπέζης, τον αναγεννησιακό «Ερρίκο τον Πέμπτο» και άλλα πολλά έργα του Σαίξπηρ, τον «Δον Κιχώτη» του Θερβάντες, το «Μοναστήρι της Πάρμας» του Σταντάλ, το «Πόλεμος και Ειρήνη» του Τολστόι, τον Έριχ Μαρία Ριμάρκ και τα θεατρικά έργα του Μπρεχτ κ.ο.κ.: ο πόλεμος, ως κατεξοχήν συνθήκη ζωής σε όλες τις περιόδους της ανθρώπινης Ιστορίας, δεν θα μπορούσε παρά να είναι το πλαίσιο όπου θα ευδοκιμούσαν οι κλασικές αξίες και το σκηνικό όπου θα διαδραματίζονταν όλα τα άλλα ανθρώπινα βάσανα: ο έρωτας, η προδοσία, το πένθος, η εκδίκηση. Ο πόλεμος είναι το πλαίσιο, αν όχι απαραίτητα το θέμα της τέχνης, και σχεδόν όλα τα σπουδαία έργα τέχνης αναφέρονται, αν μη τι άλλο, στον πόλεμο.

Πόλεμος πατήρ πάντων

Η Έλενα Χουζούρη επισημαίνει το γεγονός πως στη νεότερη πεζογραφία της Ελλάδας μόνο τέσσερις γυναίκες συγγραφείς ασχολήθηκαν με τη ζωή του στρατώνα: η Κατερίνα Ζαρόκωστα, η Μαρία Σκιαδαρέση, η Εύα Βλάμη και η κύπρια Βίβιαν Αβραμίδου-Πλούμπη. Ήδη από τον 19ο αιώνα, όταν δημοσιεύθηκαν «Η στρατιωτική ζωή εν Ελλάδι» (1870) ενός ανώνυμου συγγραφέα και τα στρατιωτικά μυθιστορήματα του Νικόλαου Βωτυρά, η στρατιωτική ζωή έφερε σταθερά γνωρίσματα μιας ανδροκεντρικής ψυχοκοινωνικής οντότητας, με συγκεκριμένους επικοινωνιακούς κώδικες και σταθερά σύμβολα αρρενωπότητας και ηρωϊσμού, που αποτυπώνονται στο λεξιλόγιο των συγγραφέων ως παραγγέλματα, κωδικοποιημένες εκφράσεις, αξιολογικοί χαρακτηρισμοί και επιτύμβιοι ύμνοι. Ακόμη και ως φαντασίωση της γυναίκας ως απόντος ερωτικού αντικειμένου και τις επακόλουθες ομοφυλοφιλικές εμπειρίες του στρατώνα.

Η Έλενα Χουζούρη επισημαίνει το γεγονός πως στη νεότερη πεζογραφία της Ελλάδας μόνο τέσσερις γυναίκες συγγραφείς ασχολήθηκαν με τη ζωή του στρατώνα: η Κατερίνα Ζαρόκωστα, η Μαρία Σκιαδαρέση, η Εύα Βλάμη και η κύπρια Βίβιαν Αβραμίδου-Πλούμπη.

Αφήνοντας τον 19ο αιώνα με ένα διήγημα του Καρκαβίτσα και μια νουβέλα του Εμμανουήλ Λυκούδη, και γενικώς με φτωχή σχετική πεζογραφική παραγωγή, η συγγραφέας περνά στο corpus της αμιγώς ανδρικής λογοτεχνίας του 20ού αιώνα. Ο ρίψασπις Αντάρτης (1923) του Χατζόπουλου, ένα διήγημα του Πέτρου Πικρού που θα επηρεάσει, τρεις δεκαετίες αργότερα, τους Κεκαρμένους του Νίκου Κάσδαγλη, καταγράφονται ως αντιπροσωπευτικά δείγματα. Οι Μακεδονικές Ιστορίες του Γιώργου Μόδη, κάποια διηγήματα του Γιάννη Μουρέλου και η Ζωή εν Τάφω του Στράτη Μυριβήλη ανακλούν το βίωμα των Βαλκανικών Πολέμων και των χαρακωμάτων του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Θα συμπλήρωνα, εδώ, πως ο Μυριβήλης αναδεικνύεται στον πρώτο ειρηνιστή της νεοελληνικής λογοτεχνίας.

Το Νούμερο 31328 του Ηλία Βενέζη, το Αυτοί που έφεραν την καταχνιά του Μενέλαου Λουντέμη και η συλλογή Το θείο τραγί του Γιάννη Σκαρίμπα εκπροσωπούν την περίοδο του Μεσοπολέμου, ενώ σημαντική –κατά την άποψή μου– παράλειψη μαρτυρίας από τη μικρασιατική καταστροφή είναι η περίπτωση της Ιστορίας ενός Αιχμαλώτου (1929) του Στρατή Δούκα, νουβέλα που παρουσιάζει τον πόλεμο ως παράγοντα ευτελισμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και ευαγγελίζεται την παγκόσμια συναδέλφωση. Θα προσέθετα, επίσης, τα Ματωμένα Χώματα της Διδώς Σωτηρίου και το Κιβώτιο του Άρη Αλεξάνδρου, καθώς και κάποια έργα του Σκαμπαρδώνη και του Αλέξη Πανσέληνου.

Αντιπολεμική λογοτεχνία

Στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα η πεζογραφία έρχεται να απομυθοποιήσει τους μεγαλοϊδεατικούς πολέμους του παρελθόντος : το Μνήμα της γριάς του Άγγελου Βλάχου και ο Απρίλης του Τερζάκη ευθυγραμμίζονται με τα υπαρξιακά διλήμματα κάποιων αντιπολεμικών κειμένων του Σαρτρ και του Καμύ. Αναφορά γίνεται, επίσης, στο Πλατύ Ποτάμι του Μπεράτη και στο ποίημα Άσμα ηρωϊκό και πένθιμο για τον χαμένο Ανθυπολοχαγό της Αλβανίας του Ελύτη, στις Ακυβέρνητες Πολιτείες του Τσίρκα και στους Πανθέους του Αθανασιάδη, στη Μύηση του Μιχαηλίδη και στον Καββαδία, στην Πυραμίδα 67 του Ρένου Αποστολίδη και σε κάποια διηγήματα του Δ. Χατζή, στα Ματωμένα Χρόνια του Πατατζή και σε κάποια διηγήματα του Νίκου Μπακόλα, καθώς και στο ποίημα Μιχαλιός του Καρυωτάκη που απηχεί τον Καλό Στρατιώτη Σβέικ του Γιαροσλάβ Χάσεκ.

Στον επίλογο της μελέτης της η Έλενα Χουζούρη επισημαίνει το γεγονός ότι οι μαρξιστικών πεποιθήσεων συγγραφείς ανέπτυξαν μιαν ιδιαίτερα αντιμιλιταριστική στάση στα έργα τους, σε αντίθεση με τους συγγραφείς του «ευρύτερου δημοκρατικού χώρου», όπως χαρακτηρίζει τον χώρο του κέντρου και της δεξιάς.

Ποικιλία προσεγγίσεων από συγγραφείς της μεταπολίτευσης (το έργο των οποίων τοποθετείται μετά τη δεκαετία του ’70), από τις οποίες δεν θα απουσιάσουν ο Η. Χ. Παπαδημητρακόπουλος, ο Περικλής Σφυρίδης, ο Μανόλης Ξεξάκης, ο Απόστολος Δοξιάδης, ο Γιώργος Κάτος, ο Θωμάς Γκόρπας, ο Κώστας Μουρσελάς, ο Νίκος Βασιλειάδης, ο Βασίλης Τσιαμπούσης, ο Χριστόφορος Κάσδαγλης, ο Γιάννης Σολδάτος, ο Γιώργης Χριστοφυλάκης, ο Τάσος Καπερνάρος, ο Γιώργος Μανιώτης, ο Κώστας Ακρίβος, ο Διονύσης Χαριτόπουλος, ο Αντώνιος Ρουσοχατζάκης, ο Γιάννης Ξανθούλης, ο Βασίλης Γκουρογιάννης, ο Θεόδωρος Γρηγοριάδης, ο Πάνος Καρνέζης, ο Σπύρος Λίγκας και ο Χ. Α. Χωμενίδης, καθώς και οι ποιητές Ντίνος Χριστιανόπουλος και Γιάννης Κοντός, τα έργα των οποίων αντικατοπτρίζουν μια διαφοροποίηση στην ιδεολογική πρόσληψη της ζωής του στρατιώτη.

Επί βραχίονος, αρμ!

Ιδιαίτερα μετά την εμπειρία της Επταετίας της Χούντας, της ΕΑΤ-ΕΣΑ και της Μακρονήσου, η έννοια του «στρατοπέδου» φορτίστηκε με τα αρνητικά χαρακτηριστικά του εγκλεισμού, του βασανισμού και της παραχάραξης της αλήθειας (αυτό, άλλωστε, φαίνεται και στις ταινίες του Περράκη και στις υπόλοιπες προσεγγίσεις του νεοελληνικού κινηματογράφου). Ο Βασίλης Βασιλικός (Γλαύκος Θρασάκης και Το φύλλο-Το πηγάδι-Τ’αγγέλιασμα), ο Μένης Κουμανταρέας (Ο ωραίος λοχαγός), ο Νίκος Κάσδαγλης (Οι κεκαρμένοι και Μακάριοι οι ελεήμονες ότι αυτοί ελεηθήσονται), ο Μάριος Χάκκας (Ο τυφεκιοφόρος του εχθρού), ο Γιώργος Ιωάννου (Επιτάφιος θρήνος), ο Αλέξανδρος Κοτζιάς (Ο γενναίος Τηλέμαχος) και ο Ηλίας Μαγκλίνης (Πρωϊνή γαλήνη) στέκουν στην κορωνίδα αυτής της κριτικής προσέγγισης που, κατά το μάλλον ή το ήττον, αντιλαμβάνεται τον πόλεμο ως μια παγίδα που στήνουν οι ισχυροί κάθε εποχής στον ανύποπτο Άγνωστο Στρατιώτη των μαζών.

elena xouzouri
Η Έλενα Χουζούρη έχει εκδώσει έξι ποιητικές συλλογές, δοκίµια και µελέτες για πρόσωπα (Γιώργος Ιωάννου) και θέµατα της ελληνικής λογοτεχνίας, µία συγκεντρωτική έκδοση κριτικών της για Έλληνες ποιητές και µία συγκεντρωτική έκδοση των ποιηµάτων της. Στην πεζογραφία εµφανίστηκε το 2004 µε το µυθιστόρηµα Σκοτεινός Βαρδάρης. Έχει γράψει άλλα 3 μυθιστορήματα: Πατρίδα από βαµβάκι (εκδ. Κέδρος), Δύο φορές αθώα (εκδ. Κέδρος), Ο θείος Αβραάµ µένει πάντα εδώ (εκδ. Πατάκη). Ως κριτικός της λογοτεχνίας έχει συνεργαστεί µε µεγάλες ηµερήσιες αθηναϊκές εφηµερίδες, καθώς και µε λογοτεχνικά περιοδικά. Διετέλεσε σύµβουλος έκδοσης ξένης και ελληνικής λογοτεχνίας σε γνωστούς εκδοτικούς οίκους. Για πολλά χρόνια εργάστηκε ως δηµοσιογράφος στον τοµέα πολιτισµού και βιβλίου στον ηµερήσιο και περιοδικό τύπο, καθώς και στο ραδιόφωνο και στην τηλεόραση.

 

Στον επίλογο της μελέτης της η Έλενα Χουζούρη επισημαίνει το γεγονός ότι οι μαρξιστικών πεποιθήσεων συγγραφείς ανέπτυξαν μιαν ιδιαίτερα αντιμιλιταριστική στάση στα έργα τους, σε αντίθεση με τους συγγραφείς του «ευρύτερου δημοκρατικού χώρου», όπως χαρακτηρίζει τον χώρο του κέντρου και της δεξιάς. Επ’ αυτού θα σχολίαζα πως δεν υπάρχει πολιτικά «νηφάλια» προσέγγιση και πως είναι φυσικό αλλιώς να προσεγγίσει την «εμπόλεμη» λογοτεχνία η Πηνελόπη Δέλτα ή η Εύα Βλάμη και αλλιώς ο Θανάσης Βαλτινός στην Κάθοδο των εννιά ή στο Συναξάρι του Ανδρέα Κορδοπάτη. Το πλαίσιο μέσα στο οποίο γαλουχηθήκαμε όλοι της γενεάς μου, με εκστρατείες, επιθετικούς κι αμυντικούς πολέμους, περήφανα χαρακώματα και πολιορκητικούς κριούς, ηρωϊκά ξεκοιλιάσματα face to face και αχίλλειες πτέρνες, σύσσωμο το ιμπεριαλιστικό επίτευγμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, τα Απομνημονεύματα του Γαλατικού Πολέμου του Ιούλιου Καίσαρα, τη Ρωμαϊκή και Βυζαντινή εποποιία και την εξολόθρευση των Βουλγάρων από τον Βασίλειο τον Β’, το ηθικό μοτίβο του «Ή ταν ή επί τας» και τον Καιάδα για τους μη ετοιμοπόλεμους: όλο αυτό το βεβαρημένο πολιτιστικό πλαίσιο εθνικιστικής αγωγής ήταν φυσικό να προκαλέσει απέχθεια και να εξάρει τα συναισθήματα διεθνισμού και το αντιπολεμικό μένος. Ελάχιστες γραμματολογικές μελέτες επισημαίνουν τη βαρύτητα που προσέλαβε αυτή η μιλιταριστική υστερία στη διαμόρφωση των κατεξοχήν macho ιδεωδών με τα οποία μεγαλώσαμε. Και, ευτυχώς, η Έλενα Χουζούρη με την τόσο ενδιαφέρουσα μελέτη της και το «ανοιχτό» ερώτημα του επιλόγου της διανοίγει ένα ευρύτατο πεδίο συζήτησης για το άμεσο μέλλον.

* Ο ΝΙΚΟΣ ΞΕΝΙΟΣ είναι εκπαιδευτικός και συγγραφέας. Τελευταίο βιβλίο του, το μυθιστόρημα «Τα σπλάχνα» (εκδ. Κριτική). 


chouzouriΗ στρατιωτική ζωή στη Νεοελληνική Λογοτεχνία
19ος - 21ος αιώνας
Έλενα Χουζούρη
Επίκεντρο 2020
Σελ. 256, τιμή εκδότη €13,00 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΕΝΑΣ ΧΟΥΖΟΥΡΗ

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Τέοντορ Ράικ και Άλις Μίλερ: Τα ψυχικά τραύματα, η παιδαγωγική και η ανάγκη για αγάπη

Τέοντορ Ράικ και Άλις Μίλερ: Τα ψυχικά τραύματα, η παιδαγωγική και η ανάγκη για αγάπη

Με αφορμή το βιβλίο του Τέοντορ Ράικ [Theodor Reik] «Η ανάγκη να μας αγαπούν» (μτφρ. Ροζίνα Μπέρκνερ, εκδ. Αλεξάνδρεια) και  τη μελέτη της Άλις Μίλερ [Alice Miller] «Για το καλό σου: Αρχή πάντων διαπαιδαγώγηση» (μτφρ. Εύη Μαυρομμάτη, εκδ. Ροές).

Του Μύρωνα Ζαχαράκη

...
«Τρεις γκινέες» της Βιρτζίνια Γουλφ – Μνημείο πνευματικής διαύγειας και ηθικής τόλμης

«Τρεις γκινέες» της Βιρτζίνια Γουλφ – Μνημείο πνευματικής διαύγειας και ηθικής τόλμης

Ένα βιβλίο που γράφτηκε σχεδόν έναν αιώνα πριν και παραμένει μέχρι σήμερα επίκαιρο και διαφωτιστικό, το οποίο μας μιλάει για την κατάσταση της γυναίκας σε έναν κόσμο όπου όλα ρυθμίζονται και κανοναρχούνται από τους άντρες, για τους άντρες. Τίτλος του, «Τρεις γκινέες», και συγγραφέας του, η Βιρτζίνια Γουλφ (μτφρ. Μυρ...

«Ο τελευταίος πίνακας ή το πορτρέτο του Θεού» της Ελέν Σιξού (κριτική)

«Ο τελευταίος πίνακας ή το πορτρέτο του Θεού» της Ελέν Σιξού (κριτική)

Για το δοκίμιο της Ελέν Σιξού (Helen Cixous), «Ο τελευταίος πίνακας ή το πορτρέτο του Θεού» (μτφρ. Θωμάς Συμεωνίδης, εκδ. Σαιξπηρικόν)

Της Έλσας Κορνέτη

Μια παράλληλη πραγματικότητα είναι η τέχνη, που δίνει την ψευδαίσθηση μιας επιδιόρθωσης της πραγματ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Συζήτηση με τον Εντουάρ Λουί στη Νομική περί πολιτικής και λογοτεχνίας

Συζήτηση με τον Εντουάρ Λουί στη Νομική περί πολιτικής και λογοτεχνίας

Ο Εντουάρ Λουί παρουσιάζει στην Αθήνα το καινούργιο του βιβλίο «Αλλαγή: μέθοδος» (μετάφραση: Στέλα Ζουμπουλάκη), το οποίο μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Αντίποδες. 

Επιμέλεια: Book Press

...

Στον Κώστα Αθανασίου το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Στον Κώστα Αθανασίου το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Στον έμπειρο μεταφραστή Κώστα Αθανασίου για τη μετάφραση του βιβλίου «Φοβάμαι, Ταυρομάχε» (εκδ. Καστανιώτη) του Χιλιανού συγγραφέα Πέδρο Λεμεμπέλ απονεμήθηκε το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ. Το βραβείο έδωσε στον τιμηθέντα ο Μιχάλης Κλαπάκι, νικητής του 1ου Βραβείου Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ για τη ...

Άλαν Γκάρνερ: Ένας μαγικός συγγραφέας

Άλαν Γκάρνερ: Ένας μαγικός συγγραφέας

Μικρή παρουσίαση ενός μεγάλου συγγραφέα, με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο του με τίτλο Treacle Walker, που θεωρείται το φαβορί για το φετινό βραβείο Μπούκερ.

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Ο Alan Garner είναι ένας μαγικός συγγραφέας. Διάβασα το τελευταίο βιβλίο το...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Σεπτεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών.  Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ