alt

Για το βιβλίο της Νίκης Τρουλλινού «Με θέα στο Λεβάντε» (εκδ. Κέδρος).

Του Γιώργου Χ. Θεοχάρη

Είναι, άραγε, η λογοτεχνική αφήγηση ένας πιο αποτελεσματικός τρόπος για να προσεγγιστούν οι περίοδοι της Ιστορίας του ανθρώπου; Μπορεί, ίσως, η εμπλοκή του συναισθηματικού συγκλονισμού που νιώθει ο πρωτοπρόσωπος αφηγητής να μεταδοθεί στον αναγνώστη, να περάσει το ρίγος της Ιστορίας καλύτερα από ό,τι με την ανάγνωση ενός επιστημονικού ιστορικού συγγράμματος;

Είμαι βέβαιος ότι διαβάζοντας το βιβλίο της Νίκης Τρουλλινού, πολλοί από εμάς θα κατέφασκαν στις παραπάνω ερωτήσεις. Έτσι κι αλλιώς οι λογοτέχνες, οι ποιητές κυρίως (δείτε τον Καβάφη για παράδειγμα· και της Τρουλλινού η γραφή είναι ποιητική), έχουν πολύ καλύτερη συναίσθηση των αλλαγών της Ιστορίας, είναι και καλύτεροι δέκτες και αποτελεσματικότεροι αφηγητές των ιστορικών γεγονότων και της προβολής τους στο μέλλον της ζωής των ανθρώπων.

Με κείμενα σύντομα μα περίτεχνα, σαν τις παλιές κεντήστρες, η συγγραφέας δημιουργεί μια πεζογραφία ταξιδιωτική πλουμισμένη με ψηφίδες ιστορίας, αρχαιολογίας και γεωπολιτικής, αρμολογημένες μοναδικά συνεκτικά.

Τα τριάντα, περιορισμένης έκτασης, αφηγήματα του τόμου γράφτηκαν από το 1994 έως το 2016, ως απότοκο των ταξιδιωτικών επισκέψεων της συγγραφέως στο ανατολικό τόξο της λεκάνης της Μεσογείου, στην Εγγύς Ανατολή, στο Λεβάντε. Βυρητός του λιβανέζικου εμφυλίου πολέμου, Σιδώνα των καβαφικών πραματευτάδων, Καππαδοκία των λαξευτών μοναστηριών, Σμύρνη, Βουρλά, Αϊντίν, Τσεσμέ, Προύσα, Κουσάντασι, του εκπατρισμού και της νοσταλγίας, Έφεσος της ιωνικής αρχαιότητας, Τέως του λυρικού ποιητή Ανακρέοντα, Κωνσταντινούπολη της βυζαντινής δόξας και της τραυματικής μνήμης, Γεροσόλυμα του θείου και του ανθρώπινου δράματος, Τελ Αβίβ της νέας μετοικεσίας, Δαμασκός του ιερού Δαμασκηνού και του Σαλαδίνου, Κάιρο κι Αλεξάνδρεια του Αιγυπτιώτη Ελληνισμού, Ερυθραία της πτώχειας και του λιμού, Κύπρος του ανοιχτού εθνικού τραύματος.

Με κείμενα σύντομα μα περίτεχνα, σαν τις παλιές κεντήστρες, η συγγραφέας δημιουργεί μια πεζογραφία ταξιδιωτική πλουμισμένη με ψηφίδες ιστορίας, αρχαιολογίας και γεωπολιτικής, αρμολογημένες μοναδικά συνεκτικά. Αμερόληπτη απέναντι στην ιστορική πραγματικότητα, δεν χαρίζεται σε τίποτα. Σε κάθε τόπο που επισκέπτεται ξέρει καλά τι πάει να δει, τι να ξαναδεί, τι να διευκρινίσει, τι να επιβεβαιώσει. Κόβει, έτσι κι αλλιώς, αζιμούθιο μέσα από τα σκόπευτρα: της ποίησης του Καβάφη, της πεζογραφίας των Ακυβέρνητων Πολιτειών του Τσίρκα, των ημερολογιακών καταγραφών στις Μέρες του Σεφέρη. Κι ακόμη και των ταξιδιωτικών αφηγήσεων του Καζαντζάκη, ως και του Θεοτοκά, επίσης. Έχει λογοτεχνικούς, ασφαλείς, οδηγούς στα ταξίδια της. Δεν λαθεύει. Επαληθεύει. Ανιχνεύει τα παλιά χνάρια και πορεύεται.

Η αφήγησή της γοητεύει· είναι λες και βγαίνεις γητεμένος απ’ την ανάγνωση, καθώς οι εικόνες που σου προσφέρθηκαν εξακολουθούν καλειδοσκοπικά να προβάλλονται εντός σου και η συγκίνηση να ξεχειλίζει καθολικά στην ψυχή σου, κι ο ρυθμός του κειμένου αντηχεί ακόμη και δονεί το είναι σου. Η παράθεση των αφηγημάτων γίνεται σύμφωνα με τον ταξιδιωτικό δρόμο που ακολούθησε η συγγραφέας και όχι με τη γεωγραφική αποτύπωση στον χάρτη των τόπων που επισκέπτεται.

Η Τρουλλινού αφηγείται την εμπειρία της ως επισκέπτρια που παρατηρεί διαισθητικά και διεισδυτικά ανθρώπους και τόπους στους οποίους το ίχνος της Ιστορίας έχει χαρακτεί βαθύτατο, ανθρώπους και τόπους που υπήρξαν αντικείμενα της γεωπολιτικής σκακιέρας. Μας δείχνει και τη λάμψη μα και τις πληγές (πολλές ακόμη χαίνουσες) των τόπων και των ανθρώπων. Και είναι τούτο το ταξίδι μια καταβύθιση της Τρουλλινού στις ψυχές των ανθρώπων, που σημαίνει καταβύθιση στην ολική ψυχική ενσάρκωση των τόπων όπου οι άνθρωποι κατοικούν και συνθέτουν τη μικροϊστορία και τη μοίρα τους. Και το συναίσθημα τυλίγει σαν λινομέταξη ορφνή εσθήτα το σώμα της αφήγησης και του προσθέτει ομορφιά και ευγένεια και συγκλονισμό εσωτερικό.

Αν τα βιβλία αποτελούσαν καθρέφτη της ψυχοσύνθεσης και των χαρακτηριστικών προσωπικότητας των συγγραφέων τους, θα έλεγα πως τούτο το βιβλίο αναδεικνύει τη βαθύτατη, ανυπόκριτη αγάπη της Νίκης Τρουλλινού για τον άνθρωπο.

* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ Χ. ΘΕΟΧΑΡΗΣ είναι συγγραφέας.

altΜε θέα στο Λεβάντε
Νίκη Τρουλλινού
Κέδρος 2017
Σελ. 184, τιμή εκδότη €11,00

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΝΙΚΗΣ ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΥ

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ουρανός απ’ άλλους τόπους, του Σωτήρη Δημητρίου (κριτική)

Ουρανός απ’ άλλους τόπους, του Σωτήρη Δημητρίου (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Δημητρίου «Ουρανός απ’ άλλους τόπους» (εκδ. Πατάκη). Οικογενειακή φωτογραφία: Άγνωστος δημιουργός  © Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας-Θράκης.

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Έχετε δει χειροποίητους σεμέδες...

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (κριτική)

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (κριτική)

Για το μυθιστόρημα της Έλενας Χουζούρη «Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού – Μια παλιά ιστορία» (εκδ. Πατάκη). Στην κεντρική εικόνα, αστυνομικοί μεταφέρουν νεκρό τον Μιχάλη Πρέκα, στην Καλογρέζα, την 1η Οκτωβρίου του 1987. 

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

...
Οδοντόκρεμα με χλωροφύλλη, του Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλου: Η λεπτουργία της αφήγησης

Οδοντόκρεμα με χλωροφύλλη, του Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλου: Η λεπτουργία της αφήγησης

Για την επανέκδοση της πρώτης συλλογής διηγημάτων του Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλου «Οδοντόκρεμα με χλωροφύλλη» (εκδ. Κίχλη).

Της Διώνης Δημητριάδου

Έχουν περάσει πολλά χρόνια από τότε που πρωτοεμφανίστηκαν (Τραμ, 1973) τα έντεκα μικρά διηγήματα (γραμμ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ντροπή διήγημα της Χαράς Κούππα

Ντροπή διήγημα της Χαράς Κούππα

Ο κεντρικός πεζόδρομος έχει για τα καλά ησυχάσει. Μοναδική παραφωνία ο ήχος μιας πλαστικής σακούλας που σουσουρίζει δίπλα από τον σκουπιδοτενεκέ, παραδομένη στη δίνη μιας ξαφνικής ριπής ανέμου.

Της Χαράς Κούππα

Ο μήνας είναι Μάρτιος κι η ατμόσφαιρα ίσα ...

Ιζαμπέλ Ιπέρ ξανά στη Στέγη με «Γυάλινο κόσμο»

Ιζαμπέλ Ιπέρ ξανά στη Στέγη με «Γυάλινο κόσμο»

Ο «Γυάλινος Κόσμος» του Tennessee Williams, σε σκηνοθεσία του Ivo van Hove, με την Isabelle Huppert, παρουσιάζεται στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης για μόνο 3 παραστάσεις στις 13 & 14 Νοεμβρίου.

Επιμέλεια: Book Press

Δυο σταρ του θεάτρου, ο Ίβο ...

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Ανακοινώθηκαν οι βραχείες λίστες για τα βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων. Η τελετή απονομής θα γίνει την Τετάρτη 1 Δεκεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Εταιρεία Συγγραφέων έχει θεσπίσει τα Βραβεία «Γιάννης Βαρβέρης» και «Μένης Κουμανταρέας...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη βιογραφία της Simone de Beauvoir «Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), της Kate Kirkpatrick που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Για τη...

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

20 Οκτωβρίου 2021 ΕΛΛΗΝΕΣ

Το Φανταστικό στην Ελλάδα: Ο λόγος στους εκδότες του

«Η Άγνωστη Καντάθ», «Αίολος», «Οξύ», «Φανταστικός Κόσμος», «Anubis», «Sελίνι»: Έξι εκδοτικοί οίκοι που αγαπούν την Επιστημονική Φαντασία, το Fantasy και τον Τρόμο τοποθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ