old woman390

Για το βιβλίο του Γιώργου Σκούρτη Το χειρόγραφο της Αντάρας (εκδ. Καστανιώτη)

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Τσαμπουκαλού, αθυρόστομη, με τσαγανό και πείσμα, με λέγειν και με αποφασιστικότητα, που σπούδασε «Φιλό» και λίγο θέατρο (έτσι εξηγείται που διανθίζει τον λόγο της με τσιτάτα από Μήδεια έως Καβάφη), που σπούδασε όμως και στο πεζοδρόμιο· γι' αυτό κατεβάζει χειμαρρωδώς καντήλια και θυμοσοφίες, λόγια της πιάτσας και της οργής, κατάρες και ώριμες σκέψεις. Καταιγιστική, ετοιμόλογη, καπάτσα, αρχηγός με το μαχαίρι στα δόντια, κωλοπετσωμένη, με διασυνδέσεις στην Ασφάλεια αλλά και με κύρος στα πέριξ, άνθρωπος της νύχτας αλλά και φιλοσοφημένη πάνω στη ζωή και στον άνθρωπο... Αυτή είναι η αφηγήτρια που εκφωνεί χύμα τον κατατοπιστικό ως προς τα γεγονότα και συνάμα καταγγελτικό της λόγο, σ' ένα κείμενο βγαλμένο από τα κατάβαθα της ψυχής της. 

Και πώς να μην είναι όλα αυτά, αφού πρόκειται για πουτάνα που παλιά, όταν πρωτοβγήκε στο κλαρί, δήλωσε στον εαυτό της: «Σήμερα πέθανες, από εδώ και πέρα κανόνισε τη ζωή σου». Ο ανταριασμένος μονόλογός της ξεχύνεται, καθώς περιστρέφεται γύρω από τον άγνωστο μακελάρη που σκοτώνει πόρνες, κόβοντας σε μια συμβολική πράξη γεννητικά όργανα και άνω άκρα. Μία μία οι φιλενάδες της εξολοθρεύονται και μένει σταδιακά μόνη να λυσσάει από το κακό της, να εύχεται αυτός να πέσει στα χέρια της, να καταστρώνει σχέδια και συνάμα να θυμάται τα δικά της βιώματα, τον προ επταετίας γκόμενό της Μίλτο, αλλά και εμπειρίες άλλων. Πάνω σ' αυτά στεριώνει τη φιλοσοφία της ύπαρξής της, μια φιλοσοφία που πολιτικολογεί και ταυτόχρονα μιλά για τα καθημερινά, μπολιάζεται με ατάκες συγγραφέων και καταπιάνεται με όλο το φάσμα της «γαμημένης» της ζωής.

Με λόγο ντόμπρο και πολιτικό...

Η Αντάρα είναι τόσο μια συνειδητοποιημένη επαγγελματίας όσο και ένα άτομο με κοινωνικοπολιτική άποψη που σπάει κόκαλα. 

skourtis-giorgos-photoΟ Γιώργος Σκούρτης ως θεατρικός συγγραφέας ξέρει να χειρίζεται τους θεατρικούς μονολόγους και να μετατρέπει μια μονοκόμματη αφήγηση σε πολυφωνικό δράμα, σε εξομολόγηση με διαδοχικές διακυμάνσεις, σε γλώσσα-παντόφλα που δεν νογάει από μισές αλήθειες και βερνικωμένα ψέματα. Βάζει την ηρωίδα του να εκφέρει πολιτικό λόγο, όχι αυτόν των μπαλκονιών και των στημένων πάνελ, αλλά τον άλλο που συνδιαλέγεται με το καλντερίμι και τρέφεται από το νυχτοκάματο, που δεν κρύβεται πίσω από το δάχτυλό του αλλά μιλάει ντόμπρα, ανυπόκριτα, αποστομωτικά... Η Αντάρα είναι τόσο μια συνειδητοποιημένη επαγγελματίας όσο και ένα άτομο με κοινωνικοπολιτική άποψη που σπάει κόκαλα. Πρόκειται για την ανορθόδοξη οπτική γωνία, την οποία δεν έχει ο συμβιβασμένος με το σύστημα άνθρωπος, και για την τρελή ματιά που ξεμπροστιάζει το δήθεν καθωσπρέπει και ξύνει το χρώμα πάνω από τη σκουριά.

... και πλοκή αστυνομική

Αν μάλιστα παρακολουθήσει κανείς την πορεία της σκέψης της Αντάρας, που προσπαθεί να ανακαλύψει τον ένοχο και περνάει από πιθανούς και απίθανους υπόπτους, που ακτινογραφεί τον χώρο και δημιουργεί το προφίλ του δολοφόνου, θα δει μπροστά του όλη τη σάπια ανδρική συμπεριφορά προς τις γυναίκες. Μιλάω για μια σε βάθος (μεταφεμινιστική) ανάλυση των ανδρών, όσοι βλέπουν το άλλο φύλο ως δοχείο εκτόνωσης και ως σεξουαλική εμμονή, όσοι αναζητούν έναν σπερμοδόχο αποθετήρα, χωρίς να νοιάζονται για τα συναισθήματα της ομόκλινής τους, και όσοι εκμεταλλεύονται τη μυϊκή τους δύναμη, για να επιβάλουν τα «κατοχυρωμένα» αιώνες τώρα δικαιώματά τους. Το αστυνομικό περιτύλιγμα του μυθιστορήματος ξεδιπλώνεται, για να φανεί η ψυχολογική μακροεξέταση και η κοινωνιολογική ανατομία, βγαλμένες από την οξεία ματιά μιας φιλοσοφημένης πόρνης.

Ενοχλεί το αφηγηματικό στραμπούληγμα που επιχείρησε ο Σκούρτης, για να εξηγήσει τη σχέση πρώην ερώτων και πολιτικής.

Το αστυνομικό σκέλος μπορεί να χωλαίνει, όταν γίνονται οι συνδέσεις για την αποκάλυψη του δράστη, όταν επιχειρείται να συνδεθεί ένας γνωστός αριβίστας πολιτικός με τα εγκλήματα, όταν σχέσεις αίματος προβάλλονται ως κατευθυντήριες γραμμές της εξιχνίασης των φόνων. Και είναι αλήθεια ότι πολύ ενοχλεί το αφηγηματικό στραμπούληγμα που επιχείρησε ο Σκούρτης, για να εξηγήσει τη σχέση πρώην ερώτων και πολιτικής. Και το κόλπο των αναξιόπιστων αφηγητών, που έρχεται στο τέλος να αναιρέσει την αλήθεια, φαίνεται ξεκρέμαστο, σαν να μας λένε εντέλει ότι όλα ήταν ένα παραμύθι... – αλλά ποιος λέει εντέλει την αλήθεια;

Ναι μεν όλα αυτά, αλλά το βάρος πέφτει –όπως προείπα– στον γυναικείο λόγο που τσουβαλιάζει πολιτική, διαφυλικές σχέσεις, προσωπικά αδιέξοδα και κοινωνικές πρακτικές και που βάλλει κατά των ανδροκρατούμενων νοοτροπιών. Κι αυτός για μεγάλο διάστημα της ανάγνωσης τραβάει τον αναγνώστη από τα μαλλιά.

* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ Ν. ΠΕΡΑΝΤΩΝΑΚΗΣ είναι Διδάκτορας Νεοελληνικής Φιλολογίας και κριτικός βιβλίου.

skoyrtisΤο χειρόγραφο της Αντάρας
Γιώργος Σκούρτης
Καστανιώτης 2014
Σελ. 336, τιμή € 17,00
 
politeia-link
 
 
 
 
 
 
 
 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Τρότζαν» του Θανάση Χειμωνά (κριτική) – Αντιμεσσιανισμός σε ένα «τέλειο» μέλλον!

«Τρότζαν» του Θανάση Χειμωνά (κριτική) – Αντιμεσσιανισμός σε ένα «τέλειο» μέλλον!

Για το μυθιστόρημα του Θανάση Χειμωνά «Τρότζαν» (εκδ. Πατάκη). Κεντρική εικόνα: Ο Θανάσης Χειμωνάς με τη βοήθεια της Α.Ι. το 2073.

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Τα τελευταία χρόνια αυξάνονται τα κείμενα επιστημονικής φαντασίας που φαντάζονται ένα μέ...

«Διακοπές στην Αβησσυνία» της Ελίζας Παναγιωτάτου (κριτική) – Ταξίδι στο βάθος του εαυτού και του οικογενειακού παρελθόντος

«Διακοπές στην Αβησσυνία» της Ελίζας Παναγιωτάτου (κριτική) – Ταξίδι στο βάθος του εαυτού και του οικογενειακού παρελθόντος

Για το μυθιστόρημα της Ελίζας Παναγιωτάτου «Διακοπές στην Αβησσυνία» (εκδ. Αντίποδες). Κεντρική εικόνα: © Wikipedia.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Βρίσκονται εκεί έξω. Περπατούν στους ίδιους δρόμους μ’ εμάς, αναζητώντας ωσ...

«Σα μαγεμένο το μυαλό μου» του Θανάση Σκρουμπέλου (κριτική) – Τα παλιόπαιδα τ’ ατίθασα

«Σα μαγεμένο το μυαλό μου» του Θανάση Σκρουμπέλου (κριτική) – Τα παλιόπαιδα τ’ ατίθασα

Για το βιβλίο του Θανάση Σκρουμπέλου «Σα μαγεμένο το μυαλό μου – Ιστορίες και εικόνες, ταξίμια της λαϊκής ψυχής» (εκδ. Τόπος). Κεντρική εικόνα: Ο Βασίλης Αυλωνίτης από την ταινία «Ο θησαυρός του μακαρίτη» (1959) σε σενάριο και σκηνοθεσία του Νίκου Τσιφόρου.

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο Nick Cave στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση, μαζί με τον Colin Greenwood των Radiohead

Ο Nick Cave στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση, μαζί με τον Colin Greenwood των Radiohead

1, 2 και 3 Ιουνίου ο Nick Cave θα βρεθεί στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση, μαζί με τον Colin Greenwood των Radiohead.

Επιμέλεια: Book Press

Η Στέγη ανοίγει για πρώτη φορά την αγκαλιά της στον αξεπέραστο Nick Cave, ο οποίος επιστρέφει...

«Rabbit Hole» του Ντέιβιντ Λίντσεϊ-Αμπέρ, στο θέατρο «Ελ Ερ» (κριτική) – Μια πολύ δυνατή παράσταση για τις ψυχικές «κουνελότρυπες»

«Rabbit Hole» του Ντέιβιντ Λίντσεϊ-Αμπέρ, στο θέατρο «Ελ Ερ» (κριτική) – Μια πολύ δυνατή παράσταση για τις ψυχικές «κουνελότρυπες»

Για την παράσταση «Rabbit Hole» του Ντέιβιντ Λίντσεϊ-Αμπέρ σε σκηνοθεσία Βαγγέλη Λυμπερόπουλου που ανέβηκε στο θέατρο Ελ Ερ. Κεντρική εικόνα: © Σπύρος Περδίου. 

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Το «Rabbit Hole» του Ντέιβιντ ...

16ο Φεστιβάλ ΛΕΑ: από τον Μάρτιο ως το τέλος του έτους σε Αθήνα, Χαλκίδα, Λευκάδα, Χανιά

16ο Φεστιβάλ ΛΕΑ: από τον Μάρτιο ως το τέλος του έτους σε Αθήνα, Χαλκίδα, Λευκάδα, Χανιά

Υπό την αιγίδα της Α.Ε. της Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας Κατερίνας Σακελλαροπούλου, θα πραγματοποιηθεί η 16η έκδοση του Φεστιβάλ ΛΕΑ (Λογοτεχνία εν Αθήναις), στο πλαίσιο του οποίου θα υλοποιηθούν διάφορα πρότζεκτ από τον Μάρτιο ως το τέλος του έτους, λειτουργώντας έτσι ως Πολιτιστική και Λογοτεχνική Γέφυρα μετ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Κάτι σαν αγάπη» του Πολυχρόνη Κουτσάκη (προδημοσίευση)

«Κάτι σαν αγάπη» του Πολυχρόνη Κουτσάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το νέο αστυνομικό μυθιστόρημα του Πολυχρόνη Κουτσάκη «Κάτι σαν αγάπη – Μια υπόθεση για τον Γιώργο Δάντη», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 22 Απριλίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ιφιγένει...

«Επίνοια» του Κωνσταντίνου Γεωργάτου (προδημοσίευση)

«Επίνοια» του Κωνσταντίνου Γεωργάτου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Κωνσταντίνου Γεωργάτου «Επίνοια – Φιλοσοφικοί στοχασμοί», η οποία κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Αν Έχεις

Αν έχεις υγεία, ζεις σε ε...

«Πίσω από τις κλειστές πόρτες» της Ελένης Χέλμη-Μαρκεζίνη (προδημοσίευση)

«Πίσω από τις κλειστές πόρτες» της Ελένης Χέλμη-Μαρκεζίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από βιβλίο της Ελένης Χέλμη-Μαρκεζίνη «Πίσω από τις κλειστές πόρτες – Αστέρες, ηγέτες, γαλαζοαίματοι και καθημερινοί άνθρωποι», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 3 Απριλίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δύο ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Aπό τον Γκάμπορ Μάτε έως τον Όσσο: 5 βιβλία για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή

Aπό τον Γκάμπορ Μάτε έως τον Όσσο: 5 βιβλία για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή

Πέντε βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα μάς δείχνουν τον δρόμο για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή, μέσα από δεδομένα που προέκυψαν από σημαντικές επιστημονικές έρευνες των τελευταίων ετών και από πολύτιμα αποστάγματα πνευματικής εμβάθυνσης. 

Γράφει η Ελεάνα Κολοβού 

...
Πέντε αριστουργήματα κλασικής πεζογραφίας που αναμένονται τις επόμενες μέρες

Πέντε αριστουργήματα κλασικής πεζογραφίας που αναμένονται τις επόμενες μέρες

Και τα πέντε έχουν χαρακτηριστεί αριστουργήματα τόσο στην εποχή τους και στις συνθήκες που γράφτηκαν όσο και με σημερινά κριτήρια. Θα βρίσκονται στα ράφια των βιβλιοπωλείων τις επόμενες μέρες.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Marquis De Sade «Οι Εκα...

Τρία μυθιστορήματα με άρωμα εποχής και μυστηρίου από τα Ελληνικά Γράμματα

Τρία μυθιστορήματα με άρωμα εποχής και μυστηρίου από τα Ελληνικά Γράμματα

Για τα μυθιστορήματα «Strangers in the Night» (μτφρ. Μυρσίνη Γκανά) της Χέδερ Γουέμπ [Heather Webb], «Τα Μυστήρια της Μις Μόρτον Μόρτον» (μτφρ. Χρήστος Μπαρουξής) της Κάθριν Λόιντ [Catherine Lloyd] και «Κωδικός Coco» (μτφρ. Γιάννης Σπανδωνής) της Τζιόια Ντιλιμπέρτο [Gioia Diliberto]. Τρία μυθιστορήματα που μας μεταφ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ