alt

Του Κώστα Αγοραστού

Η Αναχώρηση είναι το τελευταίο βιβλίο του Νίκου Θέμελη, και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. Η ιστορία που μας αφηγείται ξεκινά αμέσως μετά την Επανάσταση του 1821 και φτάνει μέχρι και τις μέρες μας.

Η ιστορία

Ήρωας του βιβλίου είναι ο Λάζαρος Χατζημιχαήλ, ένας ευϋπόληπτος τσιφλικάς, με κτήματα λίγο έξω από το Ναύπλιο, στα οποία φιλοξενεί τον Μισέλ Ντε Κριγιόν, φιλέλληνα, γιατρό. Οι απόψεις των δύο αντρών, τόσο για την Επανάσταση και τους χειρισμούς των Ελλήνων όσο και γενικότερα για τη θρησκεία και τη θέση του ανθρώπου στον κόσμο, τους δημιουργεί πολλά προβλήματα, θέτοντάς τους στο κοινωνικό περιθώριο. Στο δεύτερο μέρος του βιβλίου ερχόμαστε στο σήμερα, και συγκεκριμένα στο 2009, και συναντούμε τον Λάζαρο Χατζημιχαήλ, απόγονο του πρώτου. Ο Χατζημιχαήλ είναι ανώτερος δικαστικός και η αφήγηση ξεκινά την ημέρα της συνταξιοδότησής του. Υπαρξιακά αδιέξοδα, αναθεώρηση της μέχρι τώρα ζωής του, αναψηλάφηση του παρελθόντος.

Η αναχώρηση και των δύο δεν θα αργήσει, ομως θα γίνει, με πολύ διαφορετικό τρόπο για τον καθένα

Ο Χατζημιχαήλ, τόσο ο πρόγονος όσο και ο απόγονός του, είναι χαρακτήρες ιδιαίτεροι, ενταγμένοι μέσα στο ασφυκτικό πλαίσιο της εκάστοτε εποχής. Παλεύοντας να διατηρήσουν στο ακέραιο τις αξίες τους έρχονται αντιμέτωποι με το κοινωνικό σύνολο, το οποίο, αναπόφευκτα, τους συνθλίβει. Ο Χατζημιχαήλ, πίσω στο 1823, δέχεται στο κτήμα του δύο Τουρκάκια και τα μεγαλώνει μαζί με τα παιδιά των ελληνικών οικογενειών που δουλεύουν γι' αυτόν. Παράλληλα, φιλοξενεί τον γαλλικής καταγωγής γιατρό, όπως επίσης και μια δασκάλα για  τα μαθήματα των παιδιών. Τέλος, έχει μια μεγάλη και σπάνια βιβλιοθήκη, με βιβλία που έρχονται από την Ευρώπη και καταγράφουν τα πιο σύγχρονα ρεύματα της διανόησης και φιλοσοφίας. Όλα αυτά είναι προκλητικά για την τοπική κοινωνία κι εν τέλει ασυγχώρητα. Η αναχώρηση και των δύο δεν θα αργήσει, όμως θα γίνει με πολύ διαφορετικό τρόπο για τον καθένα.

Η έκδοση

Ο Νίκος Θέμελης είχε μιλήσει για το συγκεκριμένο βιβλίο στην επιμελήτριά του, την Ελένη Μπούρα, όπως η ίδια μας πληροφορεί στο εισαγωγικό σημείωμα. Συνήθιζε να μην δίνει υλικό αν δεν αισθανόταν ότι ήταν έτοιμο, κι έτσι η αρρώστια τον πρόλαβε και δεν το παρέδωσε. Το έκανε η σύζυγός του, Μαριάννα Θέμελη, ανασύροντάς το από τον υπολογιστή του. Η επιμέλεια, όπως συμπληρώνει η Ελένη Μπούρα, ήταν ιδιαίτερα δύσκολη γι' αυτή, μιας και η σχέση της με τον Θέμελη ήταν μακροχρόνια και ξεπερνούσε τα στενά επαγγελματικά όρια, φτάνοντας στο επίπεδο της φιλίας.

Η Αναχώρηση, όπως τυπώθηκε και κυκλοφορεί δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί ολοκληρωμένο μυθιστόρημα. Θα λέγαμε ότι πρόκειται μάλλον για σημειώσεις για ένα μυθιστόρημα, το οποίο ο Θέμελης θα ανέπτυσσε ισομερώς και στο οποίο θα είχε την ευκαιρία να ξεδιπλώσει τους χαρακτήρες του μέσα από πολλά περισσότερα γεγονότα και διαλόγους, χωρίς να αρκείται σε περιγραφές των σκέψεων και των προθέσων των ηρώων του, όπως κυρίως κάνει εδώ. Το εργαστήρι του συγγραφέα βρισκόταν σε πλήρη λειτουργία, όπως μπορούμε να διαπιστώσουμε και από το παρόν κείμενο, και είναι βέβαιο ότι θα παρήγαγε ακόμη ένα μυθιστόρημα, αντάξιο των μέχρι τώρα βιβλίων του.

ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ

altΗ αναχώρηση
Νίκος Θέμελης
Μεταίχμιο 2014
Σελ. 165, τιμή € 10,00

alt

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΘΕΜΕΛΗ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το κόμμα του καλού θεού» του Τάκη Καμπύλη (κριτική) – Όταν στο παιχνίδι μπαίνουν οι μεγάλες δυνάμεις

«Το κόμμα του καλού θεού» του Τάκη Καμπύλη (κριτική) – Όταν στο παιχνίδι μπαίνουν οι μεγάλες δυνάμεις

Για το μυθιστόρημα του Τάκη Καμπύλη «Το κόμμα του καλού θεού» (εκδ. Καστανιώτη). Κεντρική εικόνα: Φωτογραφία © Λουκάς Βασιλικός

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Τον Απρίλιο του 2023 ο Τάκης Καμπύλης τελειώνει το τρίτο του μυθιστόρημα, πο...

«Μερκάντο» της Μαρίας Μαμαλίγκα (κριτική) – Mια ζωή εξαγορασμένη από τον θάνατο

«Μερκάντο» της Μαρίας Μαμαλίγκα (κριτική) – Mια ζωή εξαγορασμένη από τον θάνατο

Για το βιβλίο της Μαρίας Μαμαλίγκας «Μερκάντο» (εκδ. Εστία). Kεντρική εικόνα: λεπτομέρεια από το εξώφυλλο του βιβλίου.

Γράφει ο Μάνος Κοντολέων

Τη δική της πορεία έχει διανύσει η Μαρία Μαμαλίγκα στο χώρο της λογοτεχνία...

«Η πέτρα και το αυγό» του Κώστα Χατζηεμμανουήλ (κριτική) – Μια πινακοθήκη του ελληνισμού

«Η πέτρα και το αυγό» του Κώστα Χατζηεμμανουήλ (κριτική) – Μια πινακοθήκη του ελληνισμού

Για το βιβλίο του Κώστα Χατζηεμμανουήλ «Η πέτρα και το αυγό» (εκδ. Αρμός). Kεντρική εικόνα: Τσέτες του Τάγματος της Κυανής Σημαίας. 

Γράφει η Τασούλα Τσιλιμένη

Η πίστη μου στη δύναμη της φαντασίας είναι σε υπερθετικό β...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

«Με ιδιαίτερη χαρά υποδεχόμαστε τις εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και τη διδασκαλία τουλάχιστον δύο ολόκληρων λογοτεχνικών έργων, από τη νέα σχολική χρονιά», σημειώνουν συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι, με αφορμή πρόσφατες εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ.

Επιμέλεια: Book Press...

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
«Βίος και Πολιτεία»: Η Βίβιαν Στεργίου έρχεται στο Υπόγειο

«Βίος και Πολιτεία»: Η Βίβιαν Στεργίου έρχεται στο Υπόγειο

Στο 47ο επεισόδιο της σειράς συζητήσεων στο Βιβλιοπωλείο της Πολιτείας με ανθρώπους από το χώρο του βιβλίου και της σκέψης, o Κώστας Κατσουλάρης συνομιλεί με τη συγγραφέα και αρθογράφο Βίβιαν Στεργίου. Η συζήτηση θα μεταδοθεί, την Πέμπτη, 18 Ιουλίου, στις 7.00μμ.

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

12 ελληνικά + 12 μεταφρασμένα μυθιστορήματα, αστυνομικά και ψυχολογικά θρίλερ, είναι η αναγνωστική μας πρόταση για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο.

Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου

Όπως φαίνεται και από τον κατάλογο που ακολουθεί με τις επιλογές της Χίλντας...

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Μυθιστορήματα, νουβέλες και διηγήματα από την ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2024: καλά βιβλία λογοτεχνίας που μας ανοίγουν ορίζοντες και μας κρατούν συντροφιά στις ημέρες των διακοπών του καλοκαιριού, αλλά και πριν και μετά από αυτές.

Επιλογή–κείμενα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ