alt

Του Κώστα Αγοραστού

Η Αναχώρηση είναι το τελευταίο βιβλίο του Νίκου Θέμελη, και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. Η ιστορία που μας αφηγείται ξεκινά αμέσως μετά την Επανάσταση του 1821 και φτάνει μέχρι και τις μέρες μας.

Η ιστορία

Ήρωας του βιβλίου είναι ο Λάζαρος Χατζημιχαήλ, ένας ευϋπόληπτος τσιφλικάς, με κτήματα λίγο έξω από το Ναύπλιο, στα οποία φιλοξενεί τον Μισέλ Ντε Κριγιόν, φιλέλληνα, γιατρό. Οι απόψεις των δύο αντρών, τόσο για την Επανάσταση και τους χειρισμούς των Ελλήνων όσο και γενικότερα για τη θρησκεία και τη θέση του ανθρώπου στον κόσμο, τους δημιουργεί πολλά προβλήματα, θέτοντάς τους στο κοινωνικό περιθώριο. Στο δεύτερο μέρος του βιβλίου ερχόμαστε στο σήμερα, και συγκεκριμένα στο 2009, και συναντούμε τον Λάζαρο Χατζημιχαήλ, απόγονο του πρώτου. Ο Χατζημιχαήλ είναι ανώτερος δικαστικός και η αφήγηση ξεκινά την ημέρα της συνταξιοδότησής του. Υπαρξιακά αδιέξοδα, αναθεώρηση της μέχρι τώρα ζωής του, αναψηλάφηση του παρελθόντος.

Η αναχώρηση και των δύο δεν θα αργήσει, ομως θα γίνει, με πολύ διαφορετικό τρόπο για τον καθένα

Ο Χατζημιχαήλ, τόσο ο πρόγονος όσο και ο απόγονός του, είναι χαρακτήρες ιδιαίτεροι, ενταγμένοι μέσα στο ασφυκτικό πλαίσιο της εκάστοτε εποχής. Παλεύοντας να διατηρήσουν στο ακέραιο τις αξίες τους έρχονται αντιμέτωποι με το κοινωνικό σύνολο, το οποίο, αναπόφευκτα, τους συνθλίβει. Ο Χατζημιχαήλ, πίσω στο 1823, δέχεται στο κτήμα του δύο Τουρκάκια και τα μεγαλώνει μαζί με τα παιδιά των ελληνικών οικογενειών που δουλεύουν γι' αυτόν. Παράλληλα, φιλοξενεί τον γαλλικής καταγωγής γιατρό, όπως επίσης και μια δασκάλα για  τα μαθήματα των παιδιών. Τέλος, έχει μια μεγάλη και σπάνια βιβλιοθήκη, με βιβλία που έρχονται από την Ευρώπη και καταγράφουν τα πιο σύγχρονα ρεύματα της διανόησης και φιλοσοφίας. Όλα αυτά είναι προκλητικά για την τοπική κοινωνία κι εν τέλει ασυγχώρητα. Η αναχώρηση και των δύο δεν θα αργήσει, όμως θα γίνει με πολύ διαφορετικό τρόπο για τον καθένα.

Η έκδοση

Ο Νίκος Θέμελης είχε μιλήσει για το συγκεκριμένο βιβλίο στην επιμελήτριά του, την Ελένη Μπούρα, όπως η ίδια μας πληροφορεί στο εισαγωγικό σημείωμα. Συνήθιζε να μην δίνει υλικό αν δεν αισθανόταν ότι ήταν έτοιμο, κι έτσι η αρρώστια τον πρόλαβε και δεν το παρέδωσε. Το έκανε η σύζυγός του, Μαριάννα Θέμελη, ανασύροντάς το από τον υπολογιστή του. Η επιμέλεια, όπως συμπληρώνει η Ελένη Μπούρα, ήταν ιδιαίτερα δύσκολη γι' αυτή, μιας και η σχέση της με τον Θέμελη ήταν μακροχρόνια και ξεπερνούσε τα στενά επαγγελματικά όρια, φτάνοντας στο επίπεδο της φιλίας.

Η Αναχώρηση, όπως τυπώθηκε και κυκλοφορεί δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί ολοκληρωμένο μυθιστόρημα. Θα λέγαμε ότι πρόκειται μάλλον για σημειώσεις για ένα μυθιστόρημα, το οποίο ο Θέμελης θα ανέπτυσσε ισομερώς και στο οποίο θα είχε την ευκαιρία να ξεδιπλώσει τους χαρακτήρες του μέσα από πολλά περισσότερα γεγονότα και διαλόγους, χωρίς να αρκείται σε περιγραφές των σκέψεων και των προθέσων των ηρώων του, όπως κυρίως κάνει εδώ. Το εργαστήρι του συγγραφέα βρισκόταν σε πλήρη λειτουργία, όπως μπορούμε να διαπιστώσουμε και από το παρόν κείμενο, και είναι βέβαιο ότι θα παρήγαγε ακόμη ένα μυθιστόρημα, αντάξιο των μέχρι τώρα βιβλίων του.

ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ

altΗ αναχώρηση
Νίκος Θέμελης
Μεταίχμιο 2014
Σελ. 165, τιμή € 10,00

alt

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΘΕΜΕΛΗ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Κιθαιρώνας» του Νίκου Α. Μάντη (κριτική) – Στη μαγική ενδοχώρα των Βακχών

«Κιθαιρώνας» του Νίκου Α. Μάντη (κριτική) – Στη μαγική ενδοχώρα των Βακχών

Για το μυθιστόρημα του Νίκου Α. Μάντη «Κιθαιρώνας» (εκδ. Καστανιώτη). Στην κεντρική εικόνα, ένας άντρας και μια γυναίκα κοιτάζουν τον διάσημο πίνακα του William-Adolphe Bouguereau (1825-1905) - The Youth of Bacchus. Νέο βλέμμα, σε ένα αρχέγονο θέμα. 

Γράφει ο Διονύση...

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (κριτική) – Μικροί συμπυκνωμένοι κόσμοι

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (κριτική) – Μικροί συμπυκνωμένοι κόσμοι

Για τη συλλογή διηγημάτων του Μιχάλη Μακρόπουλου «Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» (εκδ. Κίχλη). Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από την ταινία «Στάλκερ» του Αντρέι Ταρκόφσκι. 

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Μπορεί τα διηγήματα του Μιχάλη Μα...

«Όσο περιμένεις να συμβεί», του Γιάννη Τσίρμπα (κριτική)

«Όσο περιμένεις να συμβεί», του Γιάννη Τσίρμπα (κριτική)

Για το βιβλίο του Γιάννη Τσίρμπα με τίτλο «Όσο περιμένεις να συμβεί» (εκδ. Gutenberg).

Γράφει ο Σόλωνας Παπαγεωργίου

Ο Γιάννης Τσίρμπας πρωτοε...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ματίνα Αποστόλου (Intellectual thighs): «Οτιδήποτε διαβάζουμε μας διαμορφώνει»

Ματίνα Αποστόλου (Intellectual thighs): «Οτιδήποτε διαβάζουμε μας διαμορφώνει»

Συνέντευξη της πρωτοεμφανιζόμενης Ματίνας Αποστόλου, η οποία διαχειρίζεται τον γνωστό βιβλιοφιλικό λογαριασμό του Instagram με το όνομα Intellectual thighs. Τα «Σωματίδια», το πρώτο της βιβλίο, κυκλοφόρησε προσφάτως από τις εκδόσεις Ποταμός.

Του Σόλωνα Παπαγεωργίου ...

Η Εταιρεία Συγγραφέων καταδικάζει τη σύλληψη του Πέτρου Τατσόπουλου

Η Εταιρεία Συγγραφέων καταδικάζει τη σύλληψη του Πέτρου Τατσόπουλου

Η Εταιρεία Συγγραφέων εξέδωσε ανακοίνωση για τη σύλληψη του συγγραφέα Πέτρου Τατσόπουλου έξω από το βιβλιοπωλείο Free Thinking Zone μετά το τέλος εκδήλωσης με θέμα «Είναι παιδεία και θρησκεία έννοιες ασύμβατες;». 

Επιμέλεια: Book Press

...
«ELENIT» του Ευριπίδη Λασκαρίδη στη Στέγη – Ένα σύμπαν με δεινόσαυρους, ανεμογεννήτριες και λαμαρίνες

«ELENIT» του Ευριπίδη Λασκαρίδη στη Στέγη – Ένα σύμπαν με δεινόσαυρους, ανεμογεννήτριες και λαμαρίνες

Το ανατρεπτικό έργο του καταξιωμένου Ευριπίδη Λασκαρίδη παρουσιάζεται για δεύτερη φορά στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης, από τις 16 έως τις 19 Φεβρουαρίου 2023. Φωτογραφίες: Julian Mommert.

Επιμέλεια: Book Press

16 – ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα - πολιτική μαρτυρία του Θόδωρου Σούμα, «Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Επίκεντρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Τις μέρες που λιγόστευε το φως» του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Τις μέρες που λιγόστευε το φως» του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Όιγκεν Ρούγκε [Eugen Ruge] «Τις μέρες που λιγόστευε το φως» (μτφρ. Τεό Βότσος), το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

1 ΟΚΤΩΒΡΙ...

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Μιχάλη Μακρόπουλου «Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον», που θα κυκλοφορήσει στις 19 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Γιανγκσὶ-ντιέναο (τρεῖς σκηνὲς)  ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

Πρώτος μήνας του νέου έτους και πριν δούμε τι θα φέρει η φετινή πραγματικότητα ας επιτρέψουμε στον εαυτό μας ένα φανταστικό λογοτεχνικό ταξίδι. Οι εκδόσεις Βακχικόν προτείνουν επτά μυθιστορήματα για τους φίλους του φανταστικού. Γιατί η φαντασία σε πάει παντού...

Επιμέλεια: Book Press

...
Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Στο βιβλίο του με τίτλο «The William H. Gass Reader», ο Αμερικανός πεζογράφος William H. Gass επέλεξε τα δώδεκα βιβλία που διαμόρφωσαν τη λογοτεχνική ματιά του. Μια λίστα που, όπως σημειώνει και ο ίδιος στην εισαγωγή του, δεν περιλαμβάνει απαραιτήτως τα «δώδεκα καλύτερα βιβλία» που έχει διαβάσει, καθώς «κάθε σπουδαί...

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Ο κριτικός λογοτεχνίας της βρετανικής εφημερίδας, Guardian, Robert McCrum επέλεξε τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία γραμμένα στα αγγλικά. Στη λίστα του εντοπίζουμε έργα που θεωρούνται πλέον κλασικά, από συγγραφείς όπως οι Ντίκενς, Μέλβιλ, κ.ά., καθώς και μυθιστορήματα από τους ΝτεΛίλο, Ισιγκούρο, Ροθ, Κουτσί, κ.ά. ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

13 Δεκεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2022

Έφτασε η στιγμή και φέτος για την καθιερωμένη εδώ και χρόνια επιλογή των εκατό από τα καλύτερα βιβλία λογοτεχνίας της χρονιάς που φτάνει σε λίγες μέρες στο τέλος της. Ε

ΦΑΚΕΛΟΙ