titian_venus_urbino

Του Γ. Ν. Περαντωνάκη

Η ηδονή δεν είναι απλώς η σωματική απόλαυση αλλά και το παιχνίδι τού νου να γεννά φαντασιώσεις. Και δεν πρόκειται μόνο για τη σεξουαλική διέγερση, αλλά και για τη συγγραφική οιστρηλασία που στήνει ιστορίες, ξεσηκώνει τους ήρωες και τις ηρωίδες και τις συστήνει στον πειρασμό, σαν αυτός να είναι ο ιδανικός τους άγγελος.

Κάπως έτσι μπαίνει στην εφηβεία η δεκατριάχρονη Ειρήνη, όταν πρωτογνωρίζει τι σημαίνει περίοδος, από την κακή όσον αφορά στον πόνο, αλλά κι από την καλή όσον αφορά στη δυνατότητα για μια γλυκιά λιγούρα. Ο άγγελός της την προειδοποιεί και προσπαθεί με κάθε τρόπο να την αποτρέψει από τη γλύκα τής ακόρεστης ηδονοθηρίας που δεν σταματά ποτέ να ζητά να ταΐσει τα “χείλη του λαγού”, ενώ ο δαίμονας του γλυκού με μαγικό τρόπο την κάνει για πάντα εξάρτημα της λαγνείας. Το πρώτο διήγημα τελειώνει με την υπόσχεση μιας απαγορευμένης όσο και ελκτικής επαναλαμβανόμενης έξης.

Το δεύτερο αναφέρεται σε έναν κρατούμενο, ο οποίος κατηγορεί τη μοίρα του, καθώς βρέθηκε στη φυλακή από ερωτική ακράτεια. Για όλα, όπως ισχυρίζεται, φταίνε τα βιβλία, μέσα στα οποία γνώρισε από μικρός τη γυναικεία ανατομία και οσφράνθηκε τις μυρωδιές που ανέδιδαν οι λέξεις, και οι βιβλιοθήκες, στις οποίες πρωτογνώρισε τη σεξουαλική “ομιλία”. Έτσι, στο μυαλό του οι λέξεις και οι μυρωδιές, τα βιβλία και η γυναίκα έγιναν ένα, με αποτέλεσμα να μην μπορεί πλέον να δείξει αυτοσυγκράτηση...

Στο τρίτο διήγημα, ο ώριμος κύριος Χάρης, συντηρητής αρχαιοτήτων, γνωρίζει τη νεαρή φοιτήτρια Όλγα, την οποία και ερωτεύεται. Συντρώγουν, συζητάνε, κάνουν περιπάτους, κι έτσι μαθαίνει από αυτήν να κλείνει τα μάτια και να ταξιδεύει ακόμα και πάνω από τα τραπέζια ή ψηλά στα δέντρα. Σε έναν περίπατό τους στον Λυκαβηττό ο κύριος Χάρης δοκιμάζει να πετάξει αλλά η πτώση, κυριολεκτικά και μεταφορικά, είναι αναπόφευκτη.

Η γραφή του Γ. Γιατρομανωλάκη είναι σαφώς επηρεασμένη από τον Ανδρέα Εμπειρίκο, καθώς ο συγγραφέας χρησιμοποιεί στα δύο πρώτα διηγήματα την καθαρεύουσα σαν διεγερτικό όργανο και τις λέξεις ως σημαίνοντα ικανά να εξάψουν το μυαλό και το σώμα, όπως και τα αντίστοιχα σημαινόμενά τους. Η ανοίκεια υφή των επιστημονικοφανών λέξεων της λόγιας γλώσσας, όπως αναφύεται από τα ιατρικά συγγράμματα και κυρίως από τα χωρίς της Παλαιάς και Καινής Διαθήκης, δίνουν στην ερωτική πράξη τη μέθη μιας απόλαυσης που ξεφεύγει από το συνηθισμένο καθημερινό λεξιλόγιο και γι’ αυτό φουντώνει τις αισθήσεις και τη φαντασία πολύ περισσότερο από κάθε αισθησιακή εικόνα. Η διακειμενικότητα χρησιμοποιείται με σοβαροφάνεια, η οποία ωστόσο υπηρετεί ποταπότερες ενασχολήσεις.

Κι αυτή η διαφορά ανάμεσα στη σοβαρή γλώσσα των λογίων και των παλιών συγγραφέων και στα νοήματα που ξεπροβάλλουν από τις έμμεσες συνδηλώσεις και τα περίτεχνα υπονοούμενα τονίζονται από τη λόγια ειρωνεία που συναντά κανείς στα διηγήματα του Γ. Γιατρομανωλάκη. Η γλωσσική υφοποίηση δείχνει την αποστασιοποίηση του αφηγητή από τις παλιότερες ηθικιστικές αντιλήψεις και τις διδακτικές νουθεσίες ενός παρωχημένου και αφελούς τρόπου ζωής.

Για τον συγγραφέα, ο έρωτας, πνευματικός ή σαρκικός, είναι απόλαυση, φυγή, αφύπνιση, πέταγμα αλλά και καταστροφή που έρχεται απότομα σαν πτώση ή σαν εγκλωβισμός, σαν κατακρήμνιση ή σαν εξάρτηση. Τα διηγήματά του είναι συνάμα ερεθιστικά και λόγια, νωχελικά και στοχαστικά, ειρωνικά και απολαυστικά, που καταφέρνουν να ισορροπήσουν ανάμεσα στην ηδονή και την επικινδυνότητα του έρωτα.  

 

tria-aprosekta-diigimata-exof2Γιώργης Γιατρομανωλάκης
Τρία απρόσεκτα διηγήματα
Άγρα 2012

alt

 

 

 

TA ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΗ ΓΙΑΤΡΟΜΑΝΩΛΑΚΗ

  


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

Για τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού «Άρης» (εκδ. Κίχλη).

Της Χρύσας Φάντη

Στην επιστολική νουβέλα του ...

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων «Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: Λεπτομέρεια του πίνακα του John Collier «Κλυταιμνήστρα» (1914) © Worcester City Museums.

Της Λεύκης Σαραντινού

Στο μυαλό δύο διάσημων «φ...

«Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού», του Μισέλ Φάις: Πινγκ πονγκ στο σκοτεινό δάσος

«Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού», του Μισέλ Φάις: Πινγκ πονγκ στο σκοτεινό δάσος

Για τη νουβέλα του Μισέλ Φάις «Caput mortuum [1392] – Φάρσα αφανισμού» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: «Βάκχες» (1986), θέατρο Άττις, σκηνοθεσία Θεόδωρου Τερζόπουλου.

Της Μαρίνας Αγαθαγγελίδου

Στο υλικό των Βακχών, του τελευταίου, οριακού και ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Η Ελλάδα τιμώμενη χώρα της 53ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Καΐρου

Η Ελλάδα τιμώμενη χώρα της 53ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Καΐρου

Η Ελλάδα θα είναι η τιμώμενη χώρα της 53ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Καΐρου, που θα πραγματοποιηθεί από τις 26 Ιανουαρίου μέχρι τις 7 Φεβρουαρίου και η οποία αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα πολιτιστικά γεγονότα στον αραβικό κόσμο και σε όλη την Μέση Ανατολή. Στην φωτογραφία, ο Έλληνας πρέσβης στην Αίγυπτο, Νίκος ...

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Διαφωτισμός ΤΩΡΑ», του Στίβεν Πίνκερ – Τα ιδανικά των Φώτων με τη γλώσσα και τις αντιλήψεις του 21ου αιώνα

«Διαφωτισμός ΤΩΡΑ», του Στίβεν Πίνκερ – Τα ιδανικά των Φώτων με τη γλώσσα και τις αντιλήψεις του 21ου αιώνα

Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο «Διαφωτισμός τώρα: Λογική, επιστήμη και ουμανισμός για μια καλύτερη ζωή» (μτφρ. Παναγιώτης Δρεπανιώτης), του Στίβεν Πίνκερ, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Το βιβλίο ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτές, εντονότερα από άλλες χρονιές, έφταναν βιβλία στο γραφείο μας ακόμη και παραμονές Πρωτοχρονιάς. Ακόμη και σημαντικά μυθιστορήματα διεθνώς αναγνωρισ...

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

Η εκδοτική κίνηση περί την ποίηση και φέτος στη χώρα μας εντονότατη, και σε ένα μεγάλο της κομμάτι πολύ ενδιαφέρουσα και ποιοτική. Οι μεταφράσεις σπουδαίων ξένων ποιητών και ποιητριών, όπως για παράδειγμα έγινε φέτος με τις νομπελίστριες Λουίζ Γκλικ και Βισουάβα Σιμπόρσκα, είναι σημαντικές εκδοτικές χειρονομίες. Πολ...

Τα καλύτερα δώρα για την Πρωτοχρονιά: 15 ξεχωριστά βιβλία

Τα καλύτερα δώρα για την Πρωτοχρονιά: 15 ξεχωριστά βιβλία

Την ώρα της αλλαγής του χρόνου, τη μαγική στιγμή που φέρει την υπόσχεση της επανεκκίνησης και την ελπίδα πως αυτή τη νέα χρονιά όλα μπορούν να γίνουν καλύτερα, το ωραιότερο δώρο που μπορούμε να κάνουμε στους αγαπημένους μας είναι ένα βιβλίο. Επιλέξαμε και προτείνουμε δεκαπέντε όμορφα, εμπνευσμένα, ξεχωριστά βιβλία, ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ