alt

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη 

Όλα στηρίζονται σε ένα «αν», ή σε πολλά, να θέλετε. Όλα στηρίζονται σε μερικές δυνητικές οριστικές: «θα έβγαζε την μπλούζα», «θα προσπαθούσα να μην κάνω θόρυβο», «θα ντυνόμουν και θα έφευγα» κ.λπ., οι οποίες υποδεικνύουν στο ασκημένο μάτι το μη πραγματικό, αυτό που δεν υλοποιήθηκε και έμεινε για πάντα μια ιμερική επιθυμία, ένα βαθύτερο απωθημένο· ίσως και μια δόση εικασιών για το τι θα γινόταν αν η πορεία των γεγονότων ακολουθούσε άλλη ρότα.

Η οπτική γωνία που προδιέγραψα αφορά στον τριανταεφτάχρονο αφηγητή που λέκτορας πλέον ξανακοιτάζει τις σημειώσεις της διατριβής του πάνω στις Απόψεις ενός κλόουν (1963) του Χάινριχ Μπελ, προκειμένου να την εκδώσει σε βιβλίο. Σ’ αυτή την πνευματική ενασχόληση παρεμβάλλονται οι ερωτικές του περιπέτειες, άλλες πρόσφατες με μια νεαρή φοιτήτρια κι άλλες κομμάτια αναμνήσεων που ξεκινούν από τη Βίκη, σύντροφο των φοιτητικών του χρόνων, ώς τη Γεωργία, παλιά φίλη και συνάδελφο όσο καιρό αυτός υπηρέτησε στα λύκεια της χώρας. Την τελευταία ξανασυναντά τυχαία, παντρεμένη πλέον με έναν φαρμακοποιό στην Κρήτη και μητέρα δύο παιδιών. Αυτή η συνάντηση ξετυλίγει το κουβάρι των αναμνήσεων, που υφαίνουν τον μίτο ψυχικών απωλειών και ερωτικών ματαιοτήτων.

Κι έτσι θα τελείωνε γρήγορα η αναγνωστική απόλαυση, θα έμενε μόνο σε έναν καλοδουλεμένο λόγο που με σταθερό ρυθμό παρακολουθεί γεγονότα, τα συνδέει με τις μνήμες και στήνει πάνω τους γέφυρες και σκέψεις. Θα τελείωνε το μυθοπλαστικό γενέσθαι, αν δεν φρόντιζε ο συγγραφέας να θωρακίσει τη νουβέλα του με τρία βιβλία τα οποία διακειμενικά δίνουν στον αναγνώστη κλειδιά για να σπάσει τους κωδικούς. Αφενός το βιβλίο του Χ. Μπελ στίζει το κείμενο, υπονοώντας την καθοριστική του παρουσία στην ερμηνεία της νουβέλας του Ιάκωβου Ανυφαντάκη, κι αφετέρου η Μαντάμ Μποβαρί (1856) του Γκουστάβ Φλωμπέρ υποδεικνύει απιστίες που επιχειρούν μια διέξοδο από την ασφυξία του γάμου και τέλος ο Θάνατος στη Βενετία (1912) του Τόμας Μαν, που μελετά η Γεωργία, φωτίζει λοξά τον έρωτα ως ματαιότητα.

Φαινομενικά το βιβλίο του Ιάκωβου Ανυφαντάκη είναι μια ωδή στους έρωτες που περνάνε.

Πολυπρισματική αφήγηση

Τα κείμενα αυτά, τα οποία έρχονται από το παρελθόν -σε διάστημα μισού αιώνα το ένα από το άλλο- να χαράξουν το μονοπάτι της νουβέλας, ορίζουν τα πρίσματα θέασής της. Ο κλόουν του Χ. Μπελ, αποφάσισε να βγάλει τη γλώσσα του στην κοινωνική υποκρισία, αλλά τι συμβαίνει όταν η αγάπη του, η Μαρί, τον εγκαταλείπει για να συμβιβαστεί μέσα στον γάμο της; Ο ίδιος μένει κλόουν και στη ζωή. Το ίδιο δεν συμβαίνει όμως και στις Αλεπούδες στην πλαγιά με τον πρωταγωνιστή, του οποίου η επί καιρό αγάπη, η Γεωργία, δεν συμβιβάζεται πρώτα με έναν σύντροφο ο οποίος την δέρνει κι έπειτα με μια οικογένεια που την αφήνει ανικανοποίητη; Κι αν Μαντάμ Μποβαρί χαρακτηρίζεται η ερωτύλη Βίκη, μήπως δεν είναι κάτι ανάλογο ο πρωταγωνιστής που θυμάται τακτικά την πόρνη Μισέλ; Mήπως μέσω αυτού του βιβλίου δεν αντιπαρατίθεται ο συμβιβασμένος γάμος της Γεωργίας με μια πιο έντονη, αλλά “ανήθικη” απιστία, που ποτέ δεν ήλθε;

Φαινομενικά το βιβλίο του Ιάκωβου Ανυφαντάκη είναι μια ωδή στους έρωτες που περνάνε, που χορταίνουν σώματα, που αφήνουν αναμνήσεις. Αυτό θα ήταν πολύ λίγο, θα θύμιζε έμμονη ερωτική προσκόλληση, χωρίς ωμές σκηνές αλλά με την εσάνς του λογοτεχνικού ερωτισμού. Σε βαθύτερο όμως επίπεδο είναι προβολή μιας αντίθεσης, αυτής ανάμεσα στον κομφορμισμό που δεν αντέχεται και στην ερωτικότητα που συνεχώς προκαλεί. Ο ρυθμός της αφήγησης είναι καλά υπολογισμένος, με ισορροπία ανάμεσα στα γεγονότα και στις σκέψεις του αφηγητή, η γλώσσα καθοδηγεί την υπόθεση… Όλα αυτά καθιστούν το πρωτόλειο του τριαντάχρονου συγγραφέα μια καλή αρχή, μια σαφή ένδειξη για τις δυνατότητές του στο μέλλον. 

ΓΙΩΡΓΟΣ Ν. ΠΕΡΑΝΤΩΝΑΚΗΣ

altΑλεπούδες στην πλαγιά
Ιάκωβος Ανυφαντάκης
Εκδόσεις Πατάκη 2013
Σελ. 117, τιμή € 7,90

alt

 

  

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ο μπόγος» της Λίλας Κονομάρα – Ένας άγγελος που τον έλεγαν Μανόλη

«Ο μπόγος» της Λίλας Κονομάρα – Ένας άγγελος που τον έλεγαν Μανόλη

Στο μυθιστόρημα της Λίλας Κονομάρα «Ο μπόγος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη, πρωταγωνιστεί η ίδια η Ιστορία, με τα πολλαπλά της πρόσωπα και προσωπεία. 

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Υπάρχει ένας πίνακας του Paul K...

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι’ αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου – Η σιωπή της Ιστορίας

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι’ αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου – Η σιωπή της Ιστορίας

Για το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι’ αυτά» (εκδ. Εστία). Φωτογραφία © Pablò / Unsplash.

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Αυτό το πρώτο μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου μιλά για την Ιστορία μέσω των προσωπικών ιστ...

«Αυτοκίνητο σισπασιόν» του Στυλιανού Σκαρλάτου (κριτική) – Μια νουβέλα με πρωταγωνιστή το σύνδρομο Άσπεργκερ

«Αυτοκίνητο σισπασιόν» του Στυλιανού Σκαρλάτου (κριτική) – Μια νουβέλα με πρωταγωνιστή το σύνδρομο Άσπεργκερ

Για τη νουβέλα «Αυτοκίνητο σισπασιόν» του Στυλιανού Σκαρλάτου (εκδ. Ενύπνιο), αλλά και για άλλα βιβλία με θέμα το σύνδρομο Άσπεργκερ.

Του Κώστα Προμπονά

Μια νουβέλα για ένα όχι σπάνιο σύνδρομο: Κοιτάζοντας προς το μέλλον.

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

 «Ο άνθρωπος του Νεάντερνταλ» - Το βιβλίο του Σβάντε Πάιμπο που τιμήθηκε με το Νόμπελ Ιατρικής 2022

«Ο άνθρωπος του Νεάντερνταλ» - Το βιβλίο του Σβάντε Πάιμπο που τιμήθηκε με το Νόμπελ Ιατρικής 2022

Στον Σουηδό γενετιστή Σβάντε Πάιμπο, ο οποίος κατάφερε να διαβάσει το DNA των Νεάντερταλ και άλλων εξαφανισμένων συγγενών του σύγχρονου ανθρώπου, θα απονεμηθεί το φετινό βραβείο Νόμπελ Ιατρικής-Φυσιολογίας. Στο βιβλίο του «Ο άνθρωπος του Νεάντερνταλ - Ιχνηλατώντας τα γονίδια μιας χαμένης μορφής ανθρώπου» (μτφρ. Ασπα...

Νόμπελ Λογοτεχνίας 2022: Φαβορί ή έκπληξη; Ουελμπέκ, Ερνό ή Ρούσντι;

Νόμπελ Λογοτεχνίας 2022: Φαβορί ή έκπληξη; Ουελμπέκ, Ερνό ή Ρούσντι;

Το Νόμπελ Λογοτεχνίας θα απονεμηθεί την Πέμπτη 6 Οκτωβρίου 2022. Όπως κάθε χρόνο, τα προγνωστικά και τα διαδικτυακά στοιχήματα δίνουν και παίρνουν. Ουελμπέκ, Ερνό και Ρούσντι είναι μεταξύ των φαβορί. Θα επιβεβαιωθούν τα γραφεία στοιχημάτων ή η σουηδική Ακαδημία θα κάνει και πάλι την έκπληξη;

Επιμέλεια: ...

«Δημιουργική Γραφή – “Παίζουμε Λογοτεχνία”» του Ανδρέα Καρακίτσιου

«Δημιουργική Γραφή – “Παίζουμε Λογοτεχνία”» του Ανδρέα Καρακίτσιου

Για το βιβλίο «Δημιουργική Γραφή – “Παίζουμε Λογοτεχνία”» του Ανδρέα Καρακίτσιου (εκδ. Ζυγός, σελ. 668)

Του Γιάννη Σ. Παπαδάτου

Ο Ανδρέας Καρακίτσιος αποτελεί μια ξεχωριστή παρουσία στον χώρο της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Σεπτεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών.  Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ