alt

Του Νίκου Κουρμουλή

Στον μικρό αυτό τόμο, περιέχεται ένα ενδεικτικό μέρος της συγγραφικής διαδρομής του συγγραφέα, αρθογράφου και δοκιμιογράφου Κώστα Καλφόπουλου (από το 1980 έως και το 2012). Τα εξελισσόμενα μέσα στο χρόνο πεζογραφήματα του Καλφόπουλου, που παράλληλα εξελίσσουν και τον ίδιο, αγαπούν τις φευγαλέες στιγμές της καθημερινότητας, ενώ κουβαλάνε την αγωνία και το πάθος για εξερεύνηση. Μια διαδρομή με διαχρονικούς άξονες το ποδόσφαιρο, την αστυνομική λογοτεχνία, τον έρωτα, τους Beatles.

Ο Κώστας Καλφόπουλος εκκινεί τη σκέψη του από τις απολήξεις και τα συμφραζόμενα μιας παρέας, ενός ταξιδιού ή ενός αγγίγματος. Πράγματα που από μόνα τους συνθέτουν την έκφραση μιας εξωστρεφούς ύπαρξης, με αόρατες εσωτερικές ρωγμές. Ο λόγος του είναι αισθαντικός και συνάμα κινείται στο πλαίσιο του φάσματος που ονομάζουμε ρεαλισμός.

Επαναλαμβανόμενες χρονικές α-συνέχειες και συναισθηματικές μεταπτώσεις

Το τομίδιο των διηγημάτων, χωρίζεται σε δυο μέρη. Στο πρώτο μέρος έχουμε μια δέσμη τριών αφηγημάτων με κοινό τίτλο «Τρία απρόβλεπτα διηγήματα», που χρησιμεύει σαν πρόλογος. Η χρονική διαδρομή ξεκινά από το σήμερα για να φτάσει στο χτες. Στο «Καρρέ-καρρέ» ανακαλύπτουμε τις επαναλαμβανόμενες χρονικές α-συνέχειες και συναισθηματικές μεταπτώσεις που προσφέρονται σ' έναν ερασιτεχνικό αγώνα ποδοσφαίρου. «Τη μέρα που δεν επέστρεψε ο αστυνόμος Μπέκας», το φάντασμα του διάσημου επιθεωρητή και μαζί του ο Γιάννης Μαρής, ζωντανεύουν ξανά κατά το εναρκτήριο λάκτισμα της Χούντας. Το τρίτο και τελευταίο μέρος του προλόγου «Liebelei σε ημιτελικό», θα μπορούσε να είναι μια εύστοχη ποδοσφαιρική αλληγορία για την «Ευρώπη της Γερμανίας». Εκεί όπου οι παίχτες της «Νασιονάλμανσαφτ» (ονομασία της Εθνικής ομάδας της Γερμανίας) ξέρουν πως να κερδίζουν τη παρτίδα στο τελευταίο γύρο. Είτε πρόκειται για τον αθλητισμό είτε για την πολιτική. Ο Κώστας Καλφόπουλος εδώ, ακολουθεί την παράδοση των μεγάλων λατινοαμερικάνων ομότεχνών του, όπου η μπάλα συνδέεται άμεσα με τις κοινωνικές ζυμώσεις σε πλατύ επίπεδο.    

Το κύριο μέρος και ο επίλογος έχουν τον ειρωνικό τίτλο: «Ιστορίες τελειωμένες, ιστορίες χωρίς τελειωμό». Ξεκινούν με το πρωτότυπο αφήγημα «Ακύλλας Καραζήσης, ο Καλφόπουλος σε 11 καρέ». Συμφοιτητής στη Γερμανία με τον σκηνοθέτη και ηθοποιό Ακύλλα Καραζήση, ο συγγραφέας τοποθετεί ένα παραβολικό κάτοπτρο στην αφήγηση, που γίνεται ένα τραβέρσο μνήμης και οδοιπορίας. Όσο πηγαίνουμε ημερολογιακά προς τα πίσω, το κλίμα των διηγημάτων αλλάζει άρδην. Μεταμορφώνεται σε βαρύ άρωμα σέρτικου τσιγάρου. Για του λόγου το αληθές, το χωρίο που ακολουθεί ονομάζεται: «Θέμα πλάτης, αφήγημα για δυο τσιγάρα κι έναν καφέ». Το πηγαιν’ έλα στις ρυθμικές σοφίες γνωστών χιτς των Beatles, συνοδεύεται από τόνους τσιγάρα και δυο ανθρώπους που χωρίζουν πριν οι ανάσες τους βρωμίσουν τελειωτικά. Τα στιχάκια του Λειβαδίτη, στοιχειά στους τοίχους, με τα στενά της Ομόνοιας παρακάτω να αφήνουν γυμνές τις ευαίσθητες πλευρές του νου. Το «Σακάκι... σε εγγλέζικη φανέλα» που ακολουθεί, είναι το μπες βγες από Γερμανία Ελλάδα. Στρατός, δανεικές ζωές, τιμημένη κουστουμιά και οι πλασιέ των μικρών αλλαγών που εφόρμησαν στην Μεταπολίτευση για να σώσουν την ουρά τους. «Η τελευταία συνέλευση» είναι αυτό ακριβώς που εγγράφεται στο τίτλο. Πανεπιστημιακά έδρανα στη Γερμανία, ντουμάνια από αντεγκλίσεις, προτάσεις και συγκρουσιακά όνειρα. Η μοναξιά του αφηγητή που έχει πάθει μερική αμνησία, ενώ πασχίζει να στείλει γράμματα με σκοπό να καθαρίσει την συνείδηση του από τις γκρίζες ζώνες της «γραμμής». 

Ένας κατάλογος τεμαχισμένων εκθεμάτων προσωπικών διαδρομών

Από κει και πέρα περνάμε στον άτυπο επίλογο με τα εξής διηγήματα: «Το γαρ πολύ του έρωτος», «Σε πρώτο πρόσωπο» και «Επιστροφή σε μια Gaststatte». Ένας θαραλλέος απολογισμός ύστερα από την «Τελευταία συνέλευση». Όχι τυπικός, μα ουσιαστικός. Ένας κατάλογος τεμαχισμένων εκθεμάτων προσωπικών διαδρομών και μιας εννιαίας συνείδησης που πάλλεται για νέες αφετηρίες. Θα είναι δύσβατος και πολυδαίδαλος ο δρόμος του υποθετικού αμφισβητία στο γέρμα της Μεταπολίτευσης. Πρωτίστως οφείλει να επαναστήσει κατά του εαυτού του. Εν τω μεταξύ αρριβίστες και απολιθώματα των εδράνων του ’68 που ζουν στο ζωτικό ψεύδος των αλλοτινών αγώνων, θα δουν τη μαρκίζα του "σινέ η Ελλάς" να γέρνει επικίνδυνα. Εκείνοι που αγωνίστηκαν πραγματικά, θα βρίσκονται εκεί για να να σώσουν τη παρτίδα; Τα παιδιά τους, ίσως. Πολύ οπτιμιστικό; Ναι, αλλά δεν μας βρίσκεται κάτι άλλο. 

ΝΙΚΟΣ ΚΟΥΡΜΟΥΛΗΣ

altΚαρέ-καρέ και άλλα διηγήματα
(2012-1980)
Κώστας Καλφόπουλος
Άγρα 2013
Σελ. 168, τιμή € 10,00

alt

  

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΚΑΛΦΟΠΟΥΛΟΥ

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Τηρούμενες αναλογίες» της Πόπης Φιρτινίδου (κριτική) – Ζωντανές ανταποκρίσεις από την ηλικία της ήττας

«Τηρούμενες αναλογίες» της Πόπης Φιρτινίδου (κριτική) – Ζωντανές ανταποκρίσεις από την ηλικία της ήττας

Για τη συλλογή διηγημάτων της Πόπης Φιρτινίδου «Τηρούμενες αναλογίες» (Εκδόσεις των Συναδέλφων). Κεντρική εικόνα: Πίνακας από τον Αργυρό Ουμβέρτο (1884 - 1963) με τίτλο «Ο παππούς» (1912) / Εθνική Πινακοθήκη.

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Η ψυχολογί...

«De Mysteriis» του Χρυσόστομου Τσαπραΐλη (κριτική) – black metal μυστήρια στην ελληνική επαρχία

«De Mysteriis» του Χρυσόστομου Τσαπραΐλη (κριτική) – black metal μυστήρια στην ελληνική επαρχία

Για τη συλλογή διηγημάτων του Χρυσόστομου Τσαπραΐλη «De Mysteriis» (εκδ. Αντίποδες), εμπνευσμένη από τους στίχους της black metal μουσικής των Mayhem.

Γράφει ο Σόλωνας Παπαγεωργίου

Pagan fears / The past is alive /&nbs...

«Ο Θεός φταίει, που έκανε τον κόσμο τόσο ωραίο» του Βαγγέλη Ραπτόπουλου (κριτική) –  Αλληγορίες από τον Καζαντζάκη

«Ο Θεός φταίει, που έκανε τον κόσμο τόσο ωραίο» του Βαγγέλη Ραπτόπουλου (κριτική) – Αλληγορίες από τον Καζαντζάκη

Για το βιβλίο του Βαγγέλη Ραπτόπουλου «Ο Θεός φταίει, που έκανε τον κόσμο τόσο ωραίο. Αλληγορίες από τον Καζαντζάκη» (εκδ. Κέδρος).

Γράφει η Γεωργία Κακούρου–Χρόνη

Αναλογίζομαι πολλές φορές τον διάλογό μου με φίλο...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Η Αρουντάτι Ρόι [Arundhati Roy], συγγραφέας μεταξύ άλλων του βιβλίου «Ο θεός των μικρών πραγμάτων» (μτφρ. Μρία Αγγελίδου, εκδ. Ψυχογιός), που κέρδισε το Booker το 1997, είναι σφοδρή πολέμια της κυβέρνησης Μόντι. Πριν από 14 χρόνια είχε ταχθεί υπέρ της ανεξαρτησίας του Κασμίρ και τώρα, έπειτα από τόσα χρόνια, κινήθηκ...

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

Για το βιβλίο της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου «Ελευθέριος Βενιζέλος. Ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλυτρώτων''. Μέσα από τα αρχεία της Επιτροπής Εθνικής Αμύνης Κωνσταντινουπόλεως (1920-1922)» (εκδ. Gutenberg). 

Γράφει ο Σήφης Μπουζάκης

...
«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

Για την ποιητική συλλογή του Σωκράτη Καμπουρόπουλου «Μετείκασμα» (εκδ. Θράκα). Κεντρική εικόνα: Αυτοπροσωπογραφία του ζωγράφου Τζόρτζιο Μοράντι.

Γράφει ο Μιχάλης Μακρόπουλος 

Ένα πρόσωπο σ’ ένα χώρο, ένα στιγμιότυ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή ΕΚΠΑ Αντώνη Μακρυδημήτρη «Μικρές δοκιμές», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το μείζον πρόβλημα στην εποχή μας έχει ...

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το κατασκοπικό μυθιστόρημα του Λεν Ντέιτον [Len Deighton] «Αποστολή στο Βερολίνο» (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μάλλον φέρνουν κ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Σύμμαχοι, ενίοτε κι αντίπαλοι. Αγαπημένοι, μα κάποιες φορές σε άλλο μήκος κύματος. Με αφορμή την Ημέρα του Πατέρα (16 Ιουνίου) επιλέξαμε πέντε βιβλία που βρίσκονται σε κυκλοφορία και αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα και την ουσιαστική δύναμη που φέρει ο πατέρας ως ρόλος και ως υπόσταση. Κεντρική εικόνα: ο Φίλιπ Ροθ με...

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ