PSYCHOGIOS MARAGKOZAKI800

Για το μυθιστόρημα της Σωτηρίας Μαραγκοζάκη «Ο κλήρος του αίματος» (εκδ. Πατάκη). 

Της Τέσυς Μπάιλα

Ένα από τα μεγάλα συλλογικά τραύματα της χώρας, ο εμφύλιος, είναι το θέμα του συγκεκριμένου βιβλίου. Η Σωτηρία Μαραγκοζάκη συνεχίζει σε μια άτυπη διλογία μετά τον Ύπατο της Σμύρνης να πραγματεύεται τον τρόπο με τον οποίο η μνήμη διαμορφώνει την Ιστορία και αποτυπώνει στις σελίδες του βιβλίου της τη φρικωδία ενός αγριότατου και αιματοβαμμένου πολέμου. Έναν πόλεμο που μέτρησε 55.000 θύματα, περισσότερα δηλαδή από όσα άφησαν πίσω τους οι Βαλκανικοί Πόλεμοι ή ακόμη και οι μάχες στο αλβανικό μέτωπο του 1940. Μια σελίδα της Ιστορίας μας εξαιρετικά οδυνηρή, που συγκλόνισε τη χώρα και καθόρισε τη μοίρα της για πολλά χρόνια. 

Πρόκειται για ένα θέμα εξαιρετικά ενδιαφέρον που συνεχίζει να απασχολεί το ελληνικό αναγνωστικό κοινό αλλά και τους συγγραφείς. Τα σημάδια του παρελθόντος, άλλωστε, εξακολουθούν ακόμη και σήμερα να είναι ορατά και μόνο η γνώση αυτού του παρελθόντος μπορεί να εγγυηθεί την κατανόηση των κινήτρων, είτε πρόκειται για τα κίνητρα του θύτη είτε για εκείνα του θύματος. Από όποια πλευρά και αν ο σημερινός άνθρωπος θελήσει να σταθεί για να εξετάσει τα γεγονότα, θεμιτό είναι να μπορέσει να δει τις αλήθειες εκείνες που θα οδηγήσουν στη συγχώρεση, καθώς η συγχώρεση είναι ένας δύσβατος πάντα μονόδρομος που απαιτεί την κατανόηση συχνά αδιανόητων πράξεων.

Από όποια πλευρά και αν ο σημερινός άνθρωπος θελήσει να σταθεί για να εξετάσει τα γεγονότα, θεμιτό είναι να μπορέσει να δει τις αλήθειες εκείνες που θα οδηγήσουν στη συγχώρεση, καθώς η συγχώρεση είναι ένας δύσβατος πάντα μονόδρομος που απαιτεί την κατανόηση συχνά αδιανόητων πράξεων.

Η συγγραφέας προσπαθεί αυτό ακριβώς να πετύχει σε τούτο το βιβλίο: να διασφαλίσει τη διατήρηση της μνήμης ως το όχημα που θα οδηγήσει την κοινωνία αφενός στη συγχώρεση και αφετέρου στη μη επανάληψη ανάλογων φαινομένων· να αποτρεπτεί η επανάληψη μιας ανθρώπινης κόλασης. Στο πλαίσιο μιας μακράς ιστορικής έρευνας που έχει κάνει η Σωτηρία Μαραγκοζάκη και χάρη στη δημοσιογραφική της ιδιότητα, κατάφερε να απομονώσει και να καταγράψει σημαντικές μαρτυρίες οι οποίες πυροδότησαν τη μυθοπλασία, έτσι ώστε να συνυφανθεί απόλυτα με τα ιστορικά ντοκουμέντα. Σημαντικές είναι οι υποσημειώσεις του βιβλίου οι οποίες φωτίζουν τα γεγονότα παρέχοντας ταυτόχρονα καίριες πληροφορίες. Η ιστορική και κοινωνική έρευνα της συγγραφέα ανασυστήνει με ακρίβεια την ανθρωπογεωγραφία της εποχής και συστηματοποιεί την αφήγηση. Με γεωμετρημένη σύμπλεξη των λέξεων επιτυγχάνει τη φραστική ακρίβεια, νοηματικούς αιφνιδιασμούς και μια ουσιαστική ισορροπία στο μεταίχμιο της πολιτικής κατάστασης της εποχής. Η πίστη της στην ελευθερία και στις δυνατότητες που φέρει γίνεται η αιχμή του δόρατος σε μια καταπληγιασμένη ιστορικά εποχή την οποία δε διστάζει να καταδείξει στοχεύοντας με πιστότητα τόσο την πολιτική της δεξιάς και τη σύμπραξή της με τους Άγγλους όσο και τα λάθη της αριστεράς, ορμώμενη από τη διακριτική απόσταση του αφηγητή και με πλήρη συνείδηση της πολιτικής κατάστασης που κάθε φορά στηλιτεύει.

Ερωτηματικά, προβληματισμοί, διλήμματα ζωής, λάθη, πάθη και ιστορικής σημασίας γεγονότα παρουσιάζονται σε μια πολυφωνική διάσταση με την τόλμη που απαιτείται για κάτι τέτοιο και την πλήρη συνείδηση της Μαραγκοζάκη για τον ρόλο της απέναντι στις αξίες που διέπουν το μυθιστόρημά της, προφανώς και την ίδια.

Κάθε ένας από τους έξι ήρωες θα βιώσει ένα προσωπικό δράμα που θα τον φέρει αντιμέτωπο πρωτίστως με τον ίδιο του τον εαυτό και με τις επιλογές του για να αντικρίσει εκεί την αληθινή του ταυτότητα. Ένα αξιοδιάβαστο βιβλίο, μια συγκλονιστική ιστορία, γραμμένη «με το αίμα που έγινε μελάνι» για να μην ξεχαστεί.

Ανάμεσα στην αχλή του μύθου και της πραγματικότητας έξι ήρωες προκαλούν τη διέγερση της μνήμης πρωταγωνιστώντας σε μια ιστορία που ακροβατεί ανάμεσα στη μνήμη και στη λήθη, στο παρελθόν και στο μέλλον, στην αλήθεια και στα μυθεύματα. Δυο γυναίκες και τέσσερις άνδρες εκπληκτικά ψυχογραφημένοι ισορροπούν στο τεντωμένο σκοινί που ενώνει την ελευθερία με το ψέμα, την ουτοπία με την πραγματικότητα, την πολιτική με την ανθρώπινη διάσταση που συνθλίβει. Η συγγραφέας δε διστάζει να παρουσιάσει τις βαθύτερες, τις εσώτερες συγκρούσεις με τον εαυτό τους και με την εξελικτική και ανελέητη πορεία της Ιστορίας. Κάθε ένας από τους έξι ήρωες θα βιώσει ένα προσωπικό δράμα που θα τον φέρει αντιμέτωπο πρωτίστως με τον ίδιο του τον εαυτό και με τις επιλογές του για να αντικρίσει εκεί την αληθινή του ταυτότητα. Ένα αξιοδιάβαστο βιβλίο, μια συγκλονιστική ιστορία, γραμμένη «με το αίμα που έγινε μελάνι» για να μην ξεχαστεί.

* Η ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ είναι συγγραφέας. Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα «Τις νύχτες έπαιζε με τις σκιές» (εκδ. Ψυχογιός).


maragkozaki exΟ κλήρος του αίματος
ΣΩΤΗΡΙΑ ΜΑΡΑΓΚΟΖΑΚΗ
ΠΑΤΑΚΗ 2020
Σελ. 512, τιμή εκδότη €18,80

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΜΑΡΑΓΚΟΖΑΚΗ

 

 

 

 


Απόσπασμα από το βιβλίο

«Όπως δε θα έχουμε ολόκληρη ποτέ τη θύμηση ούτε τη λησμονιά. Ας συνηθίζουν να ξεχνούν οι άνθρωποι για να μπορούν να ζήσουν. Ξεχνώ δε θα πει συγχωρώ, ούτε όταν συγχωρώ ξεχνώ. Μόνο το αίμα, αδερφέ, θυμάται να ξεχνά. Μα τότε αρχινάει πάλι να ρέει αν και σκοτωμένο. Γιατί κακοφορμίζει άμα δε διορθώνεται ο κόσμος, άμα δε γίνεται δικαιότερος. Παραμύθι, μυθι, μύθι. Μύθος η αμνησία και η λήθη. Άμα δε βγουν όλα στο φως για να φιλιώσουν με τη μέσα ουσία του θηρίου –το είπανε “άνθρωπο” κάποτε–, ποτέ μας δε θα καταλάβουμε. Γι’ αυτό πάμε από την αρχή. Από το Α και ας μην παραμένει Α, από τον Άνθρωπο που βλέπει, παρατηρεί με προσοχή και στοχάζεται. Αναθρών α όπωπε».

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Να θυμηθώ να παραγγείλω» του Στέλιου Μάινα (κριτική)

«Να θυμηθώ να παραγγείλω» του Στέλιου Μάινα (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Στέλιου Μάινα «Να θυμηθώ να παραγγείλω» (εκδ. Μεταίχμιο).

Του Μάνου Κοντολέων

Γνωστός ηθοποιός ο Στέλιος Μάινας, πριν από δώδεκα χρόνια είχε κάνει μια πρώτη εμφάνιση και στο χώρο της πεζογραφίας με μια συλλογή διηγημάτων – ...

«Ο κήπος των ψυχών» του Βασίλη Τσιαμπούση (κριτική)

«Ο κήπος των ψυχών» του Βασίλη Τσιαμπούση (κριτική)

Για τη νουβέλα του Βασίλη Τσιαμπούση «Ο κήπος των ψυχών» (εκδ. Εστία).

Του Ευάγγελου Αυδίκου

Υπάρχουν πολλές επιστημονικές μελέτες για τον εμφύλιο πόλεμο Σ’ αυτή την κατεύθυνση είναι καθοριστική η συνδρομή της Προφορικής Ιστορίας, που γιγαντώθηκε ως πεδίο έρευνας, κινούμενη στη ορ...

«Τα πρωτοβρόχια» του Σπύρου Κιοσσέ (κριτική)

«Τα πρωτοβρόχια» του Σπύρου Κιοσσέ (κριτική)

Για τη νουβέλα του Σπύρου Κιοσσέ «Τα πρωτοβρόχια – Μικρή ιστορία ενηλικίωσης» (εκδ. Μεταίχμιο).

Του Παναγιώτη Χατζημωυσιάδη

Ποια στιγμή σηματοδοτεί την πορεία προς την ενηλικίωση; Μέσα από ποιες διαδικασίες δρομολογείται; Ποιες ενδότερες δυνάμεις ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Colson Whitehead «Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» (μτφρ. Μυρσίνη Γκανά, εκδ. Ίκαρος).

Του Νίκου Ξένιου

“You move it to the left,
Yeah, and you go for yourself. ...

«Θέτις και Αηδών» της Φοίβης Γιαννίση (κριτική)

«Θέτις και Αηδών» της Φοίβης Γιαννίση (κριτική)

Για την ποιητική σύνθεση της Φοίβης Γιαννίση «Θέτις και Αηδών – Χιμαιρικό ποίημα» (εκδ. Καστανιώτη).

Του Διογένη Σακκά

Η ποιητική συλλογή ...

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Μια συζήτηση με την Αλεξάνδρα Δεληγιώργη με αφορμή την επανακυκλοφορία του βιβλίου της «Το κόκκινο της φωτιάς – Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας» (εκδ. Αρμός).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας», είναι ο υπότιτλος του βιβλ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μέχρι κάποια ηλικία η μνήμη θυμίζει πατάρι· στοιβάζεις ό,...

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Το γεγονός» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), στο οποίο βασίστηκε η ομώνυμη –βραβευμένη με τον Χρυσό Λέοντα στο Φεστιβάλ της Βενετίας πέρσι– ταινία. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 26 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας...

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σόλωνα Παπαγεωργίου «Ονειρεύομαι πίνακες», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Στίξις.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ονειρεύομαι πίνακες

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι προσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του George Orwell. Κλασικό και σύγχρονο βρετανικό, σκανδιναβικό αλλά και μια αυτοέκδοση ελληνικού αστυνομικού μυθιστορήματος μεταξύ των προτάσεων. Κεντρική εικόνα: Εικονογράφηση του Λιθουανού © Karolis Strautniekas.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου ...

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Οκτώ βιβλία που μας βοηθούν να καταλάβουμε, ακόμη και σε καταστάσεις κρίσιμες και τραγικές όπως αυτές που ζούμε σήμερα, «Πώς φτάσαμε ως εδώ». Τα έξι είναι βιβλία ιστορίας, έρευνας και γεωπολιτικής και τα δύο είναι λογοτεχνικά έργα Ουκρανών συγγραφέων. Στην κεντρική εικόνα: Από διαδήλωση στο Βερολίνο την περασμένη Κυ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ