PSYCHOGIOS MARAGKOZAKI800

Για το μυθιστόρημα της Σωτηρίας Μαραγκοζάκη «Ο κλήρος του αίματος» (εκδ. Πατάκη). 

Της Τέσυς Μπάιλα

Ένα από τα μεγάλα συλλογικά τραύματα της χώρας, ο εμφύλιος, είναι το θέμα του συγκεκριμένου βιβλίου. Η Σωτηρία Μαραγκοζάκη συνεχίζει σε μια άτυπη διλογία μετά τον Ύπατο της Σμύρνης να πραγματεύεται τον τρόπο με τον οποίο η μνήμη διαμορφώνει την Ιστορία και αποτυπώνει στις σελίδες του βιβλίου της τη φρικωδία ενός αγριότατου και αιματοβαμμένου πολέμου. Έναν πόλεμο που μέτρησε 55.000 θύματα, περισσότερα δηλαδή από όσα άφησαν πίσω τους οι Βαλκανικοί Πόλεμοι ή ακόμη και οι μάχες στο αλβανικό μέτωπο του 1940. Μια σελίδα της Ιστορίας μας εξαιρετικά οδυνηρή, που συγκλόνισε τη χώρα και καθόρισε τη μοίρα της για πολλά χρόνια. 

Πρόκειται για ένα θέμα εξαιρετικά ενδιαφέρον που συνεχίζει να απασχολεί το ελληνικό αναγνωστικό κοινό αλλά και τους συγγραφείς. Τα σημάδια του παρελθόντος, άλλωστε, εξακολουθούν ακόμη και σήμερα να είναι ορατά και μόνο η γνώση αυτού του παρελθόντος μπορεί να εγγυηθεί την κατανόηση των κινήτρων, είτε πρόκειται για τα κίνητρα του θύτη είτε για εκείνα του θύματος. Από όποια πλευρά και αν ο σημερινός άνθρωπος θελήσει να σταθεί για να εξετάσει τα γεγονότα, θεμιτό είναι να μπορέσει να δει τις αλήθειες εκείνες που θα οδηγήσουν στη συγχώρεση, καθώς η συγχώρεση είναι ένας δύσβατος πάντα μονόδρομος που απαιτεί την κατανόηση συχνά αδιανόητων πράξεων.

Από όποια πλευρά και αν ο σημερινός άνθρωπος θελήσει να σταθεί για να εξετάσει τα γεγονότα, θεμιτό είναι να μπορέσει να δει τις αλήθειες εκείνες που θα οδηγήσουν στη συγχώρεση, καθώς η συγχώρεση είναι ένας δύσβατος πάντα μονόδρομος που απαιτεί την κατανόηση συχνά αδιανόητων πράξεων.

Η συγγραφέας προσπαθεί αυτό ακριβώς να πετύχει σε τούτο το βιβλίο: να διασφαλίσει τη διατήρηση της μνήμης ως το όχημα που θα οδηγήσει την κοινωνία αφενός στη συγχώρεση και αφετέρου στη μη επανάληψη ανάλογων φαινομένων· να αποτρεπτεί η επανάληψη μιας ανθρώπινης κόλασης. Στο πλαίσιο μιας μακράς ιστορικής έρευνας που έχει κάνει η Σωτηρία Μαραγκοζάκη και χάρη στη δημοσιογραφική της ιδιότητα, κατάφερε να απομονώσει και να καταγράψει σημαντικές μαρτυρίες οι οποίες πυροδότησαν τη μυθοπλασία, έτσι ώστε να συνυφανθεί απόλυτα με τα ιστορικά ντοκουμέντα. Σημαντικές είναι οι υποσημειώσεις του βιβλίου οι οποίες φωτίζουν τα γεγονότα παρέχοντας ταυτόχρονα καίριες πληροφορίες. Η ιστορική και κοινωνική έρευνα της συγγραφέα ανασυστήνει με ακρίβεια την ανθρωπογεωγραφία της εποχής και συστηματοποιεί την αφήγηση. Με γεωμετρημένη σύμπλεξη των λέξεων επιτυγχάνει τη φραστική ακρίβεια, νοηματικούς αιφνιδιασμούς και μια ουσιαστική ισορροπία στο μεταίχμιο της πολιτικής κατάστασης της εποχής. Η πίστη της στην ελευθερία και στις δυνατότητες που φέρει γίνεται η αιχμή του δόρατος σε μια καταπληγιασμένη ιστορικά εποχή την οποία δε διστάζει να καταδείξει στοχεύοντας με πιστότητα τόσο την πολιτική της δεξιάς και τη σύμπραξή της με τους Άγγλους όσο και τα λάθη της αριστεράς, ορμώμενη από τη διακριτική απόσταση του αφηγητή και με πλήρη συνείδηση της πολιτικής κατάστασης που κάθε φορά στηλιτεύει.

Ερωτηματικά, προβληματισμοί, διλήμματα ζωής, λάθη, πάθη και ιστορικής σημασίας γεγονότα παρουσιάζονται σε μια πολυφωνική διάσταση με την τόλμη που απαιτείται για κάτι τέτοιο και την πλήρη συνείδηση της Μαραγκοζάκη για τον ρόλο της απέναντι στις αξίες που διέπουν το μυθιστόρημά της, προφανώς και την ίδια.

Κάθε ένας από τους έξι ήρωες θα βιώσει ένα προσωπικό δράμα που θα τον φέρει αντιμέτωπο πρωτίστως με τον ίδιο του τον εαυτό και με τις επιλογές του για να αντικρίσει εκεί την αληθινή του ταυτότητα. Ένα αξιοδιάβαστο βιβλίο, μια συγκλονιστική ιστορία, γραμμένη «με το αίμα που έγινε μελάνι» για να μην ξεχαστεί.

Ανάμεσα στην αχλή του μύθου και της πραγματικότητας έξι ήρωες προκαλούν τη διέγερση της μνήμης πρωταγωνιστώντας σε μια ιστορία που ακροβατεί ανάμεσα στη μνήμη και στη λήθη, στο παρελθόν και στο μέλλον, στην αλήθεια και στα μυθεύματα. Δυο γυναίκες και τέσσερις άνδρες εκπληκτικά ψυχογραφημένοι ισορροπούν στο τεντωμένο σκοινί που ενώνει την ελευθερία με το ψέμα, την ουτοπία με την πραγματικότητα, την πολιτική με την ανθρώπινη διάσταση που συνθλίβει. Η συγγραφέας δε διστάζει να παρουσιάσει τις βαθύτερες, τις εσώτερες συγκρούσεις με τον εαυτό τους και με την εξελικτική και ανελέητη πορεία της Ιστορίας. Κάθε ένας από τους έξι ήρωες θα βιώσει ένα προσωπικό δράμα που θα τον φέρει αντιμέτωπο πρωτίστως με τον ίδιο του τον εαυτό και με τις επιλογές του για να αντικρίσει εκεί την αληθινή του ταυτότητα. Ένα αξιοδιάβαστο βιβλίο, μια συγκλονιστική ιστορία, γραμμένη «με το αίμα που έγινε μελάνι» για να μην ξεχαστεί.

* Η ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ είναι συγγραφέας. Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα «Τις νύχτες έπαιζε με τις σκιές» (εκδ. Ψυχογιός).


maragkozaki exΟ κλήρος του αίματος
ΣΩΤΗΡΙΑ ΜΑΡΑΓΚΟΖΑΚΗ
ΠΑΤΑΚΗ 2020
Σελ. 512, τιμή εκδότη €18,80

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΜΑΡΑΓΚΟΖΑΚΗ

 

 

 

 


Απόσπασμα από το βιβλίο

«Όπως δε θα έχουμε ολόκληρη ποτέ τη θύμηση ούτε τη λησμονιά. Ας συνηθίζουν να ξεχνούν οι άνθρωποι για να μπορούν να ζήσουν. Ξεχνώ δε θα πει συγχωρώ, ούτε όταν συγχωρώ ξεχνώ. Μόνο το αίμα, αδερφέ, θυμάται να ξεχνά. Μα τότε αρχινάει πάλι να ρέει αν και σκοτωμένο. Γιατί κακοφορμίζει άμα δε διορθώνεται ο κόσμος, άμα δε γίνεται δικαιότερος. Παραμύθι, μυθι, μύθι. Μύθος η αμνησία και η λήθη. Άμα δε βγουν όλα στο φως για να φιλιώσουν με τη μέσα ουσία του θηρίου –το είπανε “άνθρωπο” κάποτε–, ποτέ μας δε θα καταλάβουμε. Γι’ αυτό πάμε από την αρχή. Από το Α και ας μην παραμένει Α, από τον Άνθρωπο που βλέπει, παρατηρεί με προσοχή και στοχάζεται. Αναθρών α όπωπε».


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Έλγκαρ», του Αχιλλέα Κυριακίδη (κριτική)

«Έλγκαρ», του Αχιλλέα Κυριακίδη (κριτική)

Για το βιβλίο του Αχιλλέα Κυριακίδη «Έλγκαρ» (εκδ. Πατάκη).

Της Τιτίκας Δημητρούλια

Πιστός όπως πάντα στη μικρή φόρμα σε κάθε έκφανση της δημιουργίας του, ο Αχιλλέας Κυριακίδης προσδιορίζει, στη νέα του συλλογή, ειδολογικά τα κείμενά του με όρους μουσι...

«Γενικά συμπτώματα», του Τάκη Καμπύλη (κριτική)

«Γενικά συμπτώματα», του Τάκη Καμπύλη (κριτική)

Για τη νουβέλα του Τάκη Καμπύλη «Γενικά συμπτώματα» (εκδ. Καστανιώτη).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Το βιβλίο κακώς ονομάζεται «νουβέλα». Όχι μόνο επειδή οι 179 σελίδες του ξεπερνούν κατά πολύ το όριο πάνω από το οποίο αρχίζει η επικράτεια του μυθισ...

Στέφανος Δάνδολος - Ισίδωρος Ζουργός: Παράλληλες πορείες, παράλληλες αναγνώσεις

Στέφανος Δάνδολος - Ισίδωρος Ζουργός: Παράλληλες πορείες, παράλληλες αναγνώσεις

Για τα τα μυθιστορήματα των Ισίδωρου Ζουργού «Περί της εαυτού ψυχής» (εκδ. Πατάκη) και Στέφανου Δάνδολου «Η δίκη που άλλαξε τον κόσμο» (εκδ. Ψυχογιός).

Του Μάνου Κοντολέων

Ο Ισίδωρος Ζουργός (γεν. 1964) και ο Στέφανος Δάνδολος (γεν. 1970) ανή...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

ΙΝSEQS: Μάθημα μπαλέτου με noise-punk συνθέσεις στην καλύτερη παράσταση χορού φέτος

ΙΝSEQS: Μάθημα μπαλέτου με noise-punk συνθέσεις στην καλύτερη παράσταση χορού φέτος

Για την παράσταση «ΙΝSEQS» σε χορογραφία του Δημήτρη Μυτιληναίου, η οποία παρουσιάστηκε στον πρώην εκθεσιακό χώρο αυτοκινήτων της Φίατ, στο Κουκάκι.

Του Νίκου Ξένιου

Οι σωματικές αναπαραστάσεις που επιδιώκει το μπαλέτο είναι πολύ συγκεκριμένες. Η ...

«Έλγκαρ», του Αχιλλέα Κυριακίδη (κριτική)

«Έλγκαρ», του Αχιλλέα Κυριακίδη (κριτική)

Για το βιβλίο του Αχιλλέα Κυριακίδη «Έλγκαρ» (εκδ. Πατάκη).

Της Τιτίκας Δημητρούλια

Πιστός όπως πάντα στη μικρή φόρμα σε κάθε έκφανση της δημιουργίας του, ο Αχιλλέας Κυριακίδης προσδιορίζει, στη νέα του συλλογή, ειδολογικά τα κείμενά του με όρους μουσι...

«Οι κεφαλές του Κέρβερου», της Φράνσις Στίβενς – Παλπ πρωτοπορία και επιστημονική φαντασία

«Οι κεφαλές του Κέρβερου», της Φράνσις Στίβενς – Παλπ πρωτοπορία και επιστημονική φαντασία

Για το μυθιστόρημα «Οι κεφαλές του Κέρβερου» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος) της Φράνσις Στίβενς που κυκλοφορεία από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος. Στην κεντρική φωτογραφία, η συγγραφέας.

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

Γεννημένη το 1884, ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Bill Bryson «Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο» (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡ...

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Eugen Ruge «Ξενοδοχείο Metropol» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Συζήτηση στον πέμπτο όροφο

...
«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Charlie Jane Anders «Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν» (μτφρ. Πόλυ Μοσχοπούλου), το οποίο κυκλοφορεί στις 30 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Φουρφούρι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το Δέντρο δεν μιλούσε. ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Η επιδημία του AIDS επηρεάζει με πολλούς τρόπους τη ζωή χιλιάδων οροθετικών στη χώρα μας ενώ οι νέες μολύνσεις κάθε χρόνο είναι εκατοντάδες. Το 1988 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καθιέρωσε την 1η Δεκεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS. Προσεγγίζουμε το θέμα με οδηγούς δύο καλά βιβλία, πολύ διακριτά μεταξύ τους...

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Καθώς η χρονική απόσταση που μας χωρίζει από την εξέγερση του Πολυτεχνείου πλησιάζει τον μισό αιώνα, τίθεται το ερώτημα πώς να μιλήσουμε στα σημερινά παιδιά για ένα από τα κομβικότερα γεγονότα της σύγχρονης Ιστορίας της Ελλάδας που για τα ίδια δεν είναι παρά μια αργία μεταξύ 28ης Οκτωβρίου και Χριστουγέννων.

...
11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ