PSYCHOGIOS MARAGKOZAKI800

Για το μυθιστόρημα της Σωτηρίας Μαραγκοζάκη «Ο κλήρος του αίματος» (εκδ. Πατάκη). 

Της Τέσυς Μπάιλα

Ένα από τα μεγάλα συλλογικά τραύματα της χώρας, ο εμφύλιος, είναι το θέμα του συγκεκριμένου βιβλίου. Η Σωτηρία Μαραγκοζάκη συνεχίζει σε μια άτυπη διλογία μετά τον Ύπατο της Σμύρνης να πραγματεύεται τον τρόπο με τον οποίο η μνήμη διαμορφώνει την Ιστορία και αποτυπώνει στις σελίδες του βιβλίου της τη φρικωδία ενός αγριότατου και αιματοβαμμένου πολέμου. Έναν πόλεμο που μέτρησε 55.000 θύματα, περισσότερα δηλαδή από όσα άφησαν πίσω τους οι Βαλκανικοί Πόλεμοι ή ακόμη και οι μάχες στο αλβανικό μέτωπο του 1940. Μια σελίδα της Ιστορίας μας εξαιρετικά οδυνηρή, που συγκλόνισε τη χώρα και καθόρισε τη μοίρα της για πολλά χρόνια. 

Πρόκειται για ένα θέμα εξαιρετικά ενδιαφέρον που συνεχίζει να απασχολεί το ελληνικό αναγνωστικό κοινό αλλά και τους συγγραφείς. Τα σημάδια του παρελθόντος, άλλωστε, εξακολουθούν ακόμη και σήμερα να είναι ορατά και μόνο η γνώση αυτού του παρελθόντος μπορεί να εγγυηθεί την κατανόηση των κινήτρων, είτε πρόκειται για τα κίνητρα του θύτη είτε για εκείνα του θύματος. Από όποια πλευρά και αν ο σημερινός άνθρωπος θελήσει να σταθεί για να εξετάσει τα γεγονότα, θεμιτό είναι να μπορέσει να δει τις αλήθειες εκείνες που θα οδηγήσουν στη συγχώρεση, καθώς η συγχώρεση είναι ένας δύσβατος πάντα μονόδρομος που απαιτεί την κατανόηση συχνά αδιανόητων πράξεων.

Από όποια πλευρά και αν ο σημερινός άνθρωπος θελήσει να σταθεί για να εξετάσει τα γεγονότα, θεμιτό είναι να μπορέσει να δει τις αλήθειες εκείνες που θα οδηγήσουν στη συγχώρεση, καθώς η συγχώρεση είναι ένας δύσβατος πάντα μονόδρομος που απαιτεί την κατανόηση συχνά αδιανόητων πράξεων.

Η συγγραφέας προσπαθεί αυτό ακριβώς να πετύχει σε τούτο το βιβλίο: να διασφαλίσει τη διατήρηση της μνήμης ως το όχημα που θα οδηγήσει την κοινωνία αφενός στη συγχώρεση και αφετέρου στη μη επανάληψη ανάλογων φαινομένων· να αποτρεπτεί η επανάληψη μιας ανθρώπινης κόλασης. Στο πλαίσιο μιας μακράς ιστορικής έρευνας που έχει κάνει η Σωτηρία Μαραγκοζάκη και χάρη στη δημοσιογραφική της ιδιότητα, κατάφερε να απομονώσει και να καταγράψει σημαντικές μαρτυρίες οι οποίες πυροδότησαν τη μυθοπλασία, έτσι ώστε να συνυφανθεί απόλυτα με τα ιστορικά ντοκουμέντα. Σημαντικές είναι οι υποσημειώσεις του βιβλίου οι οποίες φωτίζουν τα γεγονότα παρέχοντας ταυτόχρονα καίριες πληροφορίες. Η ιστορική και κοινωνική έρευνα της συγγραφέα ανασυστήνει με ακρίβεια την ανθρωπογεωγραφία της εποχής και συστηματοποιεί την αφήγηση. Με γεωμετρημένη σύμπλεξη των λέξεων επιτυγχάνει τη φραστική ακρίβεια, νοηματικούς αιφνιδιασμούς και μια ουσιαστική ισορροπία στο μεταίχμιο της πολιτικής κατάστασης της εποχής. Η πίστη της στην ελευθερία και στις δυνατότητες που φέρει γίνεται η αιχμή του δόρατος σε μια καταπληγιασμένη ιστορικά εποχή την οποία δε διστάζει να καταδείξει στοχεύοντας με πιστότητα τόσο την πολιτική της δεξιάς και τη σύμπραξή της με τους Άγγλους όσο και τα λάθη της αριστεράς, ορμώμενη από τη διακριτική απόσταση του αφηγητή και με πλήρη συνείδηση της πολιτικής κατάστασης που κάθε φορά στηλιτεύει.

Ερωτηματικά, προβληματισμοί, διλήμματα ζωής, λάθη, πάθη και ιστορικής σημασίας γεγονότα παρουσιάζονται σε μια πολυφωνική διάσταση με την τόλμη που απαιτείται για κάτι τέτοιο και την πλήρη συνείδηση της Μαραγκοζάκη για τον ρόλο της απέναντι στις αξίες που διέπουν το μυθιστόρημά της, προφανώς και την ίδια.

Κάθε ένας από τους έξι ήρωες θα βιώσει ένα προσωπικό δράμα που θα τον φέρει αντιμέτωπο πρωτίστως με τον ίδιο του τον εαυτό και με τις επιλογές του για να αντικρίσει εκεί την αληθινή του ταυτότητα. Ένα αξιοδιάβαστο βιβλίο, μια συγκλονιστική ιστορία, γραμμένη «με το αίμα που έγινε μελάνι» για να μην ξεχαστεί.

Ανάμεσα στην αχλή του μύθου και της πραγματικότητας έξι ήρωες προκαλούν τη διέγερση της μνήμης πρωταγωνιστώντας σε μια ιστορία που ακροβατεί ανάμεσα στη μνήμη και στη λήθη, στο παρελθόν και στο μέλλον, στην αλήθεια και στα μυθεύματα. Δυο γυναίκες και τέσσερις άνδρες εκπληκτικά ψυχογραφημένοι ισορροπούν στο τεντωμένο σκοινί που ενώνει την ελευθερία με το ψέμα, την ουτοπία με την πραγματικότητα, την πολιτική με την ανθρώπινη διάσταση που συνθλίβει. Η συγγραφέας δε διστάζει να παρουσιάσει τις βαθύτερες, τις εσώτερες συγκρούσεις με τον εαυτό τους και με την εξελικτική και ανελέητη πορεία της Ιστορίας. Κάθε ένας από τους έξι ήρωες θα βιώσει ένα προσωπικό δράμα που θα τον φέρει αντιμέτωπο πρωτίστως με τον ίδιο του τον εαυτό και με τις επιλογές του για να αντικρίσει εκεί την αληθινή του ταυτότητα. Ένα αξιοδιάβαστο βιβλίο, μια συγκλονιστική ιστορία, γραμμένη «με το αίμα που έγινε μελάνι» για να μην ξεχαστεί.

* Η ΤΕΣΥ ΜΠΑΪΛΑ είναι συγγραφέας. Τελευταίο της βιβλίο, το μυθιστόρημα «Τις νύχτες έπαιζε με τις σκιές» (εκδ. Ψυχογιός).


maragkozaki exΟ κλήρος του αίματος
ΣΩΤΗΡΙΑ ΜΑΡΑΓΚΟΖΑΚΗ
ΠΑΤΑΚΗ 2020
Σελ. 512, τιμή εκδότη €18,80

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΜΑΡΑΓΚΟΖΑΚΗ

 

 

 

 


Απόσπασμα από το βιβλίο

«Όπως δε θα έχουμε ολόκληρη ποτέ τη θύμηση ούτε τη λησμονιά. Ας συνηθίζουν να ξεχνούν οι άνθρωποι για να μπορούν να ζήσουν. Ξεχνώ δε θα πει συγχωρώ, ούτε όταν συγχωρώ ξεχνώ. Μόνο το αίμα, αδερφέ, θυμάται να ξεχνά. Μα τότε αρχινάει πάλι να ρέει αν και σκοτωμένο. Γιατί κακοφορμίζει άμα δε διορθώνεται ο κόσμος, άμα δε γίνεται δικαιότερος. Παραμύθι, μυθι, μύθι. Μύθος η αμνησία και η λήθη. Άμα δε βγουν όλα στο φως για να φιλιώσουν με τη μέσα ουσία του θηρίου –το είπανε “άνθρωπο” κάποτε–, ποτέ μας δε θα καταλάβουμε. Γι’ αυτό πάμε από την αρχή. Από το Α και ας μην παραμένει Α, από τον Άνθρωπο που βλέπει, παρατηρεί με προσοχή και στοχάζεται. Αναθρών α όπωπε».

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Αυτός που έτρωγε όλο το γλυκό του» του Τηλέμαχου Τσαρδάκα (κριτική) – ανατρέχοντας σε κοινές παραστάσεις του ελληνικού συλλογικού ασυνείδητου

«Αυτός που έτρωγε όλο το γλυκό του» του Τηλέμαχου Τσαρδάκα (κριτική) – ανατρέχοντας σε κοινές παραστάσεις του ελληνικού συλλογικού ασυνείδητου

Για τη συλλογή διηγημάτων του Τηλέμαχου Τσαρδάκα «Αυτός που έτρωγε όλο το γλυκό του» (εκδ. Σοκόλη).

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

H συλλογή διηγημάτων του Τηλέμαχου Τσαρδάκα ...

«Η μνήμη του πάγου» της Ιωάννας Μπουραζοπούλου – Η βαλκανική ιστορία και γεωγραφία με νέο βλέμμα

«Η μνήμη του πάγου» της Ιωάννας Μπουραζοπούλου – Η βαλκανική ιστορία και γεωγραφία με νέο βλέμμα

Για το μυθιστόρημα της Ιωάννας Μπουραζοπούλου «Η μνήμη του πάγου» (εκδ. Καστανιώτη).

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Τώρα που ολοκληρώθηκε ευδοκίμως η τριλογία «Ο Δράκος της Πρέσπας» της Ιωάννας Μπουραζοπούλου, μπορούμε να θέσουμε γενικότερα...

«Τέλεση» του Φώτη Δούσου (κριτική) – Μεταξύ προσώπου και προσωπείου

«Τέλεση» του Φώτη Δούσου (κριτική) – Μεταξύ προσώπου και προσωπείου

Για το μυθιστόρημα του Φώτη Δούσου «Τέλεση» (εκδ. Νήσος).

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Το πρώτο βιβλίο του Φώτη Δούσου ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Εξ όνυχος τον λέοντα» – μια ιστορία με τον Μήτσο

«Εξ όνυχος τον λέοντα» – μια ιστορία με τον Μήτσο

Όταν κάποιος φεύγει από κοντά μας και μάλιστα τόσο ξαφνικά όσο ο Δημήτρης Φύσσας, συχνά προσπαθούμε να ανακαλέσουμε ένα περιστατικό που, με κάποιον μαγικό τρόπο, θα αποκάλυπτε τον άνθρωπο. Όμως αυτά που μας χαρακτηρίζουν, που φανερώνουν το ήθος μας ή την απουσία του, δεν είναι μονάχα τα όσα έχουμε κάνει αλλά και κάπ...

«Βίος και Πολιτεία»: Ο καθηγητής αρχιτεκτονικής και συγγραφέας Βασίλης Κολώνας, ζωντανά από το «υπόγειο»

«Βίος και Πολιτεία»: Ο καθηγητής αρχιτεκτονικής και συγγραφέας Βασίλης Κολώνας, ζωντανά από το «υπόγειο»

Στο 29ο επεισόδιο της σειράς ζωντανών συζητήσεων με ανθρώπους από το χώρο του βιβλίου στο Βιβλιοπωλείο της Πολιτείας, o Κώστας Κατσουλάρης θα συνομιλήσει με τον καθηγηγή αρχιτεκτονικής και συγγραφέα Βασίλη Κολώνα με αφορμή το τελευταίο του βιβλίο-μελέτη «Σμύρνη, 1870-1922 - Πόλη και αρχιτεκτονική, η συμβολή των Ελλή...

«Ρόδου μοσκοβόλημα» – ένα ποίημα του Κωστή Παλαμά (1859-1943)

«Ρόδου μοσκοβόλημα» – ένα ποίημα του Κωστή Παλαμά (1859-1943)

Το βράδυ, λίγο μετά τη δύση, ένα ποίημα. Απόψε, «Ρόδου μοσκοβόλημα» του Κωστή Παλαμά (1859-1943), γραμμένο το 1905, από την ενότητα «Η πολιτεία και η μοναξιά» (5ος τόμος, Άπαντα, Ίδρυμα Κωστή Παλαμά)

Επιμέλεια: Οράτιος

Κωστής Παλαμάς (1859-1943)

Ρόδου μοσκοβόλημα ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μέσα στο δίχτυ» της Άιρις Μέρντοχ (προδημοσίευση)

«Μέσα στο δίχτυ» της Άιρις Μέρντοχ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Άιρις Μέρντοχ [Iris Murdoch] «Μέσα στο δίχτυ» (μτφρ. Έφη Τσιρώνη), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Μαρτίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν είδα τον Φιν να με περιμένει στη γωνία το...

«Η τέχνη της μέθης» του Λοράν ντε Σουτέρ (προδημοσίευση)

«Η τέχνη της μέθης» του Λοράν ντε Σουτέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από βιβλίο του βραβευμένου Βέλγου δοκιμιογράφου και καθηγητή Νομικής Λοράν ντε Σουτέρ [Laurent de Sutter] «Η τέχνη της μέθης» (μτφρ. Ζωή Καραμπέκιου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 6 Μαρτίου από τις εκδόσεις Το Μέλλον.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Μικρές εισαγωγές» σε μεγάλες θεματικές από τις εκδόσεις Οξύ – 5 βιβλία που μας κάνουν σοφότερους

«Μικρές εισαγωγές» σε μεγάλες θεματικές από τις εκδόσεις Οξύ – 5 βιβλία που μας κάνουν σοφότερους

«Τρέλα», «Αντίληψη», «Αισθητική», «Πληροφορία», «Χιούμορ»: Πέντε βιβλία της άκρως επιτυχημένης σειράς του Oxford University Press κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις εκδόσεις Οξύ και μας βοηθούν να κατανοήσουμε βασικές πτυχές της ανθρώπινης νόησης και συμπεριφοράς. Η επιμέλεια της σειράς είναι του Θάνου Καραγιαννό...

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

«Είμαστε εξαιρετικά τυχεροί που ζούμε στην Ευρώπη» μας έλεγε σε πρόσφατη συνέντευξή του για την Book Press, o ευρωπαϊστής ιστορικός Τίμοθι Γκάρτον Ας. Δύο χρόνια μετά από την έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία ανατρέχουμε στα άρθρα που γράψαμε για βιβλία που διαβάσαμε και προτείναμε όλο αυτό το διάστημα. Το...

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Με αφορμή το γεγονός ότι ο Φεβρουάριος έχει ανακυρηχθεί «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» [Black History Month] γεγονός που έχει τις ρίζες του πίσω στο 1915, επιλέγουμε 15 καλά μυθιστορήματα που μιλούν ανοιχτά για τον ρατσισμό, τις φυλετικές διακρίσεις, τις αγωνίες και τα όνειρα των μαύρων.

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

02 Απριλίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα μεγαλύτερα μυθιστορήματα όλων των εποχών: 20 έργα-ποταμοί από την παγκόσμια λογοτεχνία

Πολύτομα λογοτεχνικά έργα, μυθιστορήματα-ποταμοί, βιβλία που η ανάγνωσή τους μοιάζει με άθλο. Έργα-ορόσημα της παγκόσμιας πεζογραφίας, επικές αφηγήσεις από την Άπω Ανατ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ