grandir 390x260

Μητέρα και κόρη σε σχέση αγάπης και κατανόησης, στο βιβλίο Μεγαλώνοντας της Sophie Fontanel.

Της Βασιλικής Λαλαγιάννη

Με ευαισθησία, συγκίνηση, σεβασμό αλλά και με λεπτό χιούμορ η Sophie Fontanel αφιερώνει το βιβλίο της Μεγαλώνοντας στην μητέρα της. Διαχειρίζεται ένα πανανθρώπινο θέμα που θα κλιθεί ο καθένας να αντιμετωπίσει: τη σχέση ανάμεσα στα παιδιά και στους γονείς σε μία περίοδο όπου τα παιδιά βιώνουν την προσωπική και επαγγελματική ολοκλήρωση, ενώ οι γονείς μετατρέπονται σε πρόσωπα που χρειάζονται προσοχή και στήριξη. Η συγγραφέας εξέπληξε το γαλλικό κοινό με την εξιστόρηση των στιγμών που πέρασε μαζί με την γηραιά μητέρα της, των συναισθημάτων που διέτρεχαν αυτήν τη σχέση, τους δεσμούς που αναπτύχθηκαν ανάμεσά τους.

Με δημοσιογραφική θητεία σε εφημερίδες όπως οι Libération, Le Monde, Le Matin de Paris, η Φοντανέλ σήμερα εργάζεται ως αρχισυντάκτρια στο περιοδικό Elle. Έχει ήδη δημοσιεύσει μυθιστορήματα, με πρώτο το Sacré Paul (1995) και στη συνέχεια πολλά άλλα: LAmour dans la vie des gens (2003), Sublime amour (2005), Otages chez les foireux (2009), L’ envie (2011), για να αναφέρουμε μόνο ορισμένα από αυτά. 

grandir2Το Grandir δημοσιεύτηκε το 2010 από τον εκδοτικό οίκο Robert Laffont. H Ιφιγένεια Μποτουροπούλου απόδωσε το γαλλικό κείμενο με ευαισθησία και αρτιότητα. Με τη μορφή σύντομων κεφαλαίων-σκηνών που δομούν την αφήγηση, και μέσα από μία γραφή λιτή αλλά γεμάτη εικόνες, η Φοντανέλ σκιαγραφεί ένα συγκινητικό πορτραίτο της ηλικιωμένης μητέρας της, χωρίς μελοδραματισμούς και υπερβολές αλλά υφαίνοντας σιγά-σιγά τα νήματα της ζωής τους με συχνά φλας-μπακ, με αναμνήσεις που διατρέχουν το κείμενο, με συναισθήματα που εμφανίζονται ξαφνικά μετά από χρόνια νάρκη, με διαλόγους που προκαλούν έκπληξη και βάζουν σε τάξη, συχνά διαφορετική και ανατρεπτική, τις ιεραρχήσεις, τις απαιτήσεις και τις ανάγκες της ζωής.

H Φοντανέλ σκιαγραφεί ένα συγκινητικό πορτραίτο της ηλικιωμένης μητέρας της, χωρίς μελοδραματισμούς και υπερβολές.

Το πρώτο πέσιμο, η αναπηρική πολυθρόνα, η παραμονή σε κλινική αποκατάστασης, η ανορεξία, η ψυχολογική κατάρρευση, η απώλεια μνήμης αλλά και η καταπληκτική διαύγεια κάποιες στιγμές, αγγίζουν βαθιά την κόρη. Καταγράφει στο βιβλίο της τις δυσκολίες που συνάντησε αλλά και τις στιγμές ευτυχίας που γνώρισε όλον αυτόν τον καιρό. Μέσα από σκηνές της καθημερινότητας ανάμεσα στα αδιάκοπα δρομολόγια από το σπίτι της μητέρας της ή το κέντρο αποκατάστασης και την απαιτητική δουλειά της στο περιοδικό, ξετυλίγεται και μια άλλη πτυχή της ζωής αυτής της μητέρας: οι Αρμένιοι γονείς της εγκαταλείπουν την εχθρική Τουρκία, η ίδια γεννιέται στην Κέρκυρα την εποχή του πολέμου, πρώτη σκάλα πριν βρεθεί στη Γαλλία, όπου ερωτεύεται και παντρεύεται, αποκτά δύο παιδιά που μεγαλώνει με αγάπη. «Ναι, είχε κάνει τα παιδικά μου χρόνια αληθινή παιδική ηλικία. Μπορώ λοιπόν τώρα να της το ανταποδώσω», γράφει η συγγραφέας (σελ. 37), η οποία στην πρώτη κιόλας σελίδα του μυθιστορήματος συλλογίζεται πάνω στα γηρατειά, στη μοναξιά που τα συνοδεύουν, στην περιθωριοποίηση και την απομάκρυνση, καταγράφοντας και τους προσωπικούς της φόβους, που μέχρι τώρα δεν είχε καν αναλογισθεί ότι υπάρχουν μέσα της: «Σκέφτομαι αδιάκοπα πως μια μέρα κι εγώ θα γεράσω, θα περάσω κι εγώ το όριο πέρα από το οποίο θα πρέπει να αφεθώ στην καλή προαίρεση του άλλου [...]. Ποιος θα με στηρίξει όταν με τη σειρά μου γίνω ευάλωτη;» (σελ. 9).

sophie-fontanel
    Η Σοφί Φοντανέλ
 

Μοιρασμένη ανάμεσα στα αισθήματα προσφοράς και στην αδυναμία να αντιστρέψει τις καταστάσεις, η Σοφί στέκεται δίπλα στη μητέρα της καθημερινά, θέλοντας να ανταποδώσει το δώρο που της έκανε αυτή η μητέρα για πολλά χρόνια απαλλάσσοντάς την «από το βάρος της καθημερινότητας». Η μητέρα της εξαρτάται απόλυτα από αυτήν. Μερικές φορές ενώ είναι δίπλα της, είναι απούσα, άλλες φορές οι παρατηρήσεις και τα λόγια της είναι ακριβή και συχνά δείχνει να μην έχει χάσει την αίσθηση του χιούμορ που πάντα την χαρακτήριζε. «Τώρα που ξεχνάει τόσα πράγματα, μπορεί να απολαμβάνει τις χαρές του απρόοπτου. Λέω ότι θα έρθω, κι έρχομαι, αλλά εκείνη είχε ξεχάσει ότι θα ερχόμουν και παρά λίγο να με χειροκροτήσει. Κάθε επίσκεψη είναι κεραυνοβόλα ευχαρίστηση. Κάθε πρόσωπο μια νέα συνάντηση» (σελ. 36). Και όταν η μητέρα, κλινήρης πλέον, δεν μπορεί να βγει έξω, τα λουλούδια που λάτρευε έρχονται μέσα στο σπίτι, και φέρνουν την εικόνα του παράδεισου, ενός πολύχρωμου και ευωδιαστού ιδεατού τόπου, με τον οποίο κλείνει και το κείμενο. «Δεν έχει πια δέντρα για να θαυμάζει, εκτός από τα κλαδιά κερασιάς, που λατρεύει άλλωστε και τα οποία τοποθετώ στο βάζο απέναντι από το κρεβάτι της. Αυτοί που μπορούν να βγαίνουν έξω από το σπίτι τους δεν αντιλαμβάνονται τη σημασία των μπουμπουκιών [...] H επιμονή με την οποία δίνει οδηγίες να τους αλλάξουν το νερό, να κόβουν τους μίσχους. Κίτρινα λουλούδια, υπάρχει βεβαίως λόγος: της χρησιμεύουν σαν ήλιος» (σελ.149-150).

Ο τίτλος Μεγαλώνοντας (Grandir) αποδίδει με ειλικρίνεια το πραγματικό περιεχόμενο του βιβλίου που ήθελε να δώσει η συγγραφέας: μια συνάντηση διαφορετική ανάμεσα στη μητέρα και την κόρη, όπου η πρώτη απολαμβάνει την αγάπη που απλόχερα έδωσε, ενώ η δεύτερη μεγαλώνει, ολοκληρώνεται, ωριμάζει. Και στο τέλος η συγγραφέας καταλήγει, μετά από τόσες δυνατές εμπειρίες και αληθινές συναντήσεις με τη μητέρα της, σε ένα άλλο ερώτημα, στην τελευταία παράγραφο του βιβλίου: «Από πού μου έρχεται όλη αυτή η αγάπη;»

* Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΛΑΛΑΓΙΑΝΝΗ είναι καθηγήτρια Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας και Πολιτισμού στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου.

exof-megalonontasΜεγαλώνοντας
Sophie Fontanel
Μτφρ. Ιφιγένεια Μποτουροπούλου
Εκδόσεις Στερέωμα 2014
Σελ.150, τιμή € 12,00

politeia-link  

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Στο αγαπημένο Ναυσικάκι μου...»

«Στο αγαπημένο Ναυσικάκι μου...»

Σχέσεις μάνας και κόρης, στο αυτοβιογραφικό βιβλίο της Αννίτας Π. Πανάρετου Ψυχής Εγκώμιον (εκδ. Εστία).

Του Γιώργου Βέη

...

Η αδελφή μου / Πατρική κληρονομιά

Η αδελφή μου / Πατρική κληρονομιά

Του Παναγιώτη Γούτα 

Δύο βιβλία για τις παθήσεις του σώματος

Δύο βιβλία που προκάλεσαν αίσθηση μέσα στο 2012 (το ένα ανατύπωση), αφορούν παθήσε...

Πουλάμε τη ζωή χρεώνουμε το θάνατο

Πουλάμε τη ζωή χρεώνουμε το θάνατο

Του Γιώργου Χ. Θεοχάρη

Αγαθόν το εξομολογείσθαι τω Κυρίω και ψάλλειν τω ονόματί σου, Ύψιστε· του αν...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Συζήτηση με τον Εντουάρ Λουί στη Νομική περί πολιτικής και λογοτεχνίας

Συζήτηση με τον Εντουάρ Λουί στη Νομική περί πολιτικής και λογοτεχνίας

Ο Εντουάρ Λουί παρουσιάζει στην Αθήνα το καινούργιο του βιβλίο «Αλλαγή: μέθοδος» (μετάφραση: Στέλα Ζουμπουλάκη), το οποίο μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Αντίποδες. 

Επιμέλεια: Book Press

...

Στον Κώστα Αθανασίου το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Στον Κώστα Αθανασίου το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Στον έμπειρο μεταφραστή Κώστα Αθανασίου για τη μετάφραση του βιβλίου «Φοβάμαι, Ταυρομάχε» (εκδ. Καστανιώτη) του Χιλιανού συγγραφέα Πέδρο Λεμεμπέλ απονεμήθηκε το 2ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ. Το βραβείο έδωσε στον τιμηθέντα ο Μιχάλης Κλαπάκι, νικητής του 1ου Βραβείου Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ για τη ...

Άλαν Γκάρνερ: Ένας μαγικός συγγραφέας

Άλαν Γκάρνερ: Ένας μαγικός συγγραφέας

Μικρή παρουσίαση ενός μεγάλου συγγραφέα, με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο του με τίτλο Treacle Walker, που θεωρείται το φαβορί για το φετινό βραβείο Μπούκερ.

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Ο Alan Garner είναι ένας μαγικός συγγραφέας. Διάβασα το τελευταίο βιβλίο το...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Σεπτεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών.  Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ