Μια μέρα σαν σήμερα το 1809 πέθανε στην Βιέννη ο συνθέτης Φραντς Γιόζεφ Χάιντν (Franz Joseph Haydn). Eίχε γεννηθεί σ’ ένα χωριό της Αυστρίας και ο πατέρας του έπαιζε ερασιτεχνικά άρπα. Ο Haydn έλαβε τα πρώτα μαθήματα μουσικής από έναν συγγενή του και συγκεκριμένα διδάχτηκε βιολί και κλειδοκύμβαλο.
Του Ευθύμιου Σακκά
Τα πρώτα χρόνια της καριέρας του δραστηριοποιούνταν ως ανεξάρτητος μουσικός, ώσπου στα τέλη της δεκαετίας του 1750 προσλαμβάνεται ως μουσικός διευθυντής μιας μικρής ορχήστρας. Σύντομα όμως αυτή διαλύεται και γίνεται πάλι διευθυντής ορχήστρας σ’ ένα θέατρο όπερας. Εκτός αυτού στα καθήκοντά του περιλαμβάνεται η σύνθεση της μουσικής και η προετοιμασία των μουσικών. Θα παραμείνει σ’ αυτή τη θέση τριάντα σχεδόν χρόνια και σ’ αυτό το διάστημα θα συνθέσει το μεγαλύτερο μέρος τού έργου του.
Δύο εβδομάδες μετά το θάνατό του το 1809, τιμήθηκε πράγματι η μνήμη του στη Βιέννη, παρουσία σύσσωμης της υψηλής κοινωνίας της εποχής. Στη διάρκεια της ζωής του, πάντως, καίτοι συνηθισμένος σε τιμές και δόξες από τους ανώτατους άρχοντες,ο Χάιντν ουδέποτε απαρνήθηκε την ταπεινή καταγωγή του. «Συγχρωτίστηκα με Αυτοκράτορες, Βασιλείς και πολλούς σπουδαίους ανθρώπους κι άκουσα πολλά κολακευτικά λόγια από αυτούς» συνήθιζε να λέει. «Παρόλ΄αυτά, ποτέ δεν αισθάνθηκα οικεία μαζί τους. Προτιμώ να είμαι κοντά σε ανθρώπους της σειράς μου…»
«Μπορεί να μας ταρακουνήσει, να μας κάνει να γελάσουμε και να μας συγκινήσει ταυτοχρόνως».
Ο Haydn θεωρείται ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της συμφωνικής μουσικής, ενώ το έργο του είναι εμπλουτισμένο από όπερες, σονάτες και κουαρτέτα για έγχορδα. Είναι ο μουσικός που είχε δεχθεί ως μαθητή τον Μπετόβεν, όταν ήταν σε νεαρή ηλικία με τον οποίο όμως είχε μια δύσκολη σχέση. Αντιθέτως, εξαιρετικά καλές ήταν οι σχέσεις του με τον Μότσαρτ, επίσης κατά πολύ νεότερό του.
Πηγές αναφέρουν ότι οι δυο τους έπαιζαν από κοινού καμιά φορά σε κουαρτέτα εγχόρδων. «Κανείς δεν μπορεί να κάνει τόσο καλά τόσα πολλά πράγματα μαζί όσο ο Χάιντν» υποστήριζε ο Μότσαρτ. «Μπορεί να μας ταρακουνήσει, να μας κάνει να γελάσουμε και να μας συγκινήσει ταυτοχρόνως».
Στη σειρά «Η ζωή, το έργο, η εποχή» που πριν πολλά χρόνια εγκαινίασαν οι εκδόσεις Ζαχαρόπουλος, κυκλοφορεί και το βιβλίο που είναι αφιερωμένο στη ζωή και το έργο του Χάιντ. Το υπογράφει ο Γιώργος Ν. Δρόσος (1932 - 2015) και ήταν για αυτόν, έναν άνθρωπο από τον χώρο της ναυτιλίας, ένα έργο ζωής, όπως και οι υπόλοιπο τόμοι της σειράς.
