Δεκαπέντε οδηγοί αυτοβελτίωσης και στρατηγικής σκέψης για να οργανώσουμε πιο αποτελεσματικά τον επαγγελματικό αλλά και τον προσωπικό μας βίο. Μέθοδοι που δεν υπόσχονται θαύματα, μα μπορεί να μας βοηθήσουν να αντιμετωπίσουμε το άγχος στη δουλειά, την έλλειψη επικοινωνίας, το τραύμα.
Επιλογή-παρουσίαση: Σόλωνας Παπαγεωργίου
Συνεχόμενο άγχος, διαγενεακό τραύμα, εξάντληση στη δουλειά, έλλειψη ουσιαστικής επικοινωνίας στις διαπροσωπικές σχέσεις: ο σύγχρονος άνθρωπος φαίνεται να βάλλεται από παντού και να έχει να αντιμετωπίσει διαφορετικά και σύνθετα προβλήματα.
Ίσως για αυτό παραμένουν δημοφιλή τα βιβλία αυτοβελτίωσης και στρατηγικής σκέψης, με τα οποία ίσως ο αναγνώστης καταφέρει να βάλει μια τάξη στο χάος του σύγχρονου βίου. Παρακάτω, δεκαπέντε αξιόλογοι και πρόσφατοι σχετικοί τίτλοι.
Philippa Perry, Μην τρελαίνεσαι! – Πώς να διαχειριστείς όσα σου φέρνει η ζωή μέσα από την κατανόηση των συναισθημάτων και των αντιδράσεών σου (μτφρ. Δανάη Μπαρμπίκα, εκδ. Διόπτρα)
Σε περιπτώσεις επιτυχημένης ψυχοθεραπείας, παρατηρεί η συγγραφέας, συνήθως παρατηρούνται αλλαγές στους εξής τέσσερις τομείς: «αυτοπαρατήρηση», «σχέση με τους άλλους», «άγχος» και «προσωπικό αφήγημα».
Οι αλλαγές σημειώνονται καθώς μαθαίνουμε να κοιτάμε τον εαυτό μας μη επικριτικά, καθώς σχηματίζουμε (και σχηματιζόμαστε από) αξιόπιστες σχέσεις, όταν λειτουργούμε υπό συνθήκες «καλού άγχους» και εστιάζουμε, με τον σωστό τρόπο, στις αφηγήσεις που χτίζουμε για τον ίδιο τον εαυτό μας. Στην κατάκτηση αυτών των στόχων επικεντρώνεται το συγκεκριμένο βιβλίο.
Hilary Jacobs Hendel, Μήπως δεν είναι κατάθλιψη; – Μια νέα προσέγγιση για το άγχος, τη θλίψη και τη θεραπεία μέσω των συναισθημάτων (μτφρ. Αλεξάνδρα Ρασιδάκη, εκδ. Μεταίχμιο)
Η ψυχαναλύτρια Χίλαρι Χέντελ είναι γνωστή για το σύστημα του «Τριγώνου της Αλλαγής», μια μέθοδο ώστε να προσεγγίσουμε όσα συναισθήματα βρίσκονται καλά θαμμένα κάτω από άλλα συναισθήματα.
Στο παρόν βιβλίο της, η συγγραφέας εξηγεί πως το άγχος που βιώνουμε όλο συχνότερα στις σύγχρονες κοινωνίες δεν είναι απαραίτητα σύμπτωμα κατάθλιψης, αλλά συνδέεται με τα συναισθήματα εκείνα που αγνοούμε πως νιώθουμε και τα οποία, εντέλει, χρειάζεται να αντιμετωπίσουμε ή να συμφιλιωθούμε μαζί τους.
Βαλεντίνα Κόρδη, Ο ηγέτης δεν φοβάται τον καθρέφτη – 10 πρακτικές στρατηγικές για ομάδες υψηλής απόδοσης (εκδ. Key Books)
Πώς η νοοτροπία και η στάση του ηγέτη αντικατοπτρίζονται στην ομάδα και στον οργανισμό που διοικεί; Με πολλούς και διάφορους τρόπους, υποστηρίζει η Βαλεντίνα Κόρδη στον οδηγό της, που προσφέρει στρατηγικές και λύσεις στους ανθρώπους στα υψηλά πόστα των επιχειρήσεων, υπενθυμίζοντάς τους πως από αυτούς ξεκινούν και σε αυτούς καταλήγουν όλα.
Η συγγραφέας στέκεται σε δέκα χαρακτηριστικά του προφίλ του αποτελεσματικού ηγέτη -συναισθηματική νοημοσύνη, προσαρμοστικότητα, εμπιστοσύνη, αναγνώριση της συνεισφοράς των μελών της ομάδας κλπ- και εξηγεί πώς διαμορφώνονται εκείνες οι ομάδες που αποδίδουν σταθερά σε υψηλό επίπεδο.
Rutger Bregman, Ηθική φιλοδοξία – Σταμάτα να σπαταλάς το ταλέντο σου και κάνε πράξη τα ιδανικά σου (μτφρ. Μαργαρίτα Μπονάτσου, εκδ. Κλειδάριθμος)
Ένα βιβλίο που δεν θα κάνει τη ζωή σας πιο εύκολη, αλλά πιο δύσκολη, σημειώνει κωμικά ο ιστορικός και συγγραφέας Ρούτχερ Μπρέχμαν. Τι μπορούμε να περιμένουμε από έναν συγγραφέα που έχει γράψει βιβλίο με τίτλο Ουτοπία για ρεαλιστές; Ακριβώς όσα υπαινίσσεται αυτός ο τίτλος, θα απαντήσουμε εμείς: έναν συνδυασμό ρομαντισμού και πραγματισμού.
Μιλώντας μας για τις ζωές σημαντικών ανθρώπων της Ιστορίας, ο Μπρέχμαν παρουσιάζει έναν δικό του ορισμό για την έννοια της «φιλοδοξίας», την οποία συνδέει με το κοινό καλό, τη φιλοπερίεργη στάση (που μας ωθεί συχνά να αλλάξουμε γνώμη και άποψη), τη δίψα για ζωή, την πίστη στην εγγενώς καλή φύση του ανθρώπου, όλα αυτά όμως με το βλέμμα στον «έξω» κόσμο, στον κόσμο όπως είναι, και όχι όπως θα θέλαμε να είναι.
Βαρβάρα Χ. Ασημακοπούλου, Καπετάνισσα πρόσω ολοταχώς! – Χάρτης πλεύσης για να κυβερνήσεις με επιτυχία τη ζωή σου (εκδ. Αρμός)
Πώς διαμορφώνονται οι δυναμικές γυναίκες, πώς μπορούν να διεκδικήσουν όσα αξίζουν, πώς οι αρχές του φεμινισμού συνομιλούν με αυτές της προσωπικής ανάπτυξης; Ένας οδηγός ώστε οι επίδοξες «καπετάνισσες» να πλοηγηθούν με σταθερότητα στο περιβάλλον που έχουν επιλέξει.
«Η μέθοδος του coaching βασίζεται στις ερωτήσεις. Στις σωστές, ουσιαστικές ερωτήσεις που βοηθούν τον άνθρωπο να ανακαλύψει τη δική του διαδρομή, γιατί το coaching στηρίζεται σε μια βαθιά πεποίθηση: ότι ο άνθρωπος, μέσα του, γνωρίζει τι είναι το καλύτερο γι’ αυτόν – και ο coach με τις ερωτήσεις το φέρνει στην επιφάνεια» είπε η συγγραφέας στην Ελένη Κορόβηλα.
Anna Katharina Schaffner, Εξάντληση (μτφρ. Φωτεινή Βλαχοπούλου, εκδ. Gutenberg)
Το «burnout», που ακούμε πολύ συχνά στην εποχή μας, η αβάσταχτη κόπωση που επιβαρύνει τον εργαζόμενο και συχνά οδηγεί στην ολική κατάρρευση, δεν είναι ένα φαινόμενο που απλώς ξεπήδησε στην εποχή μας, υποστηρίζει η συγγραφέας, η οποία καταγράφει τις περιπτώσεις της εξουθένωσης από την αρχαιότητα ως τα χρόνια μας.
«Εντέλει, έχουμε να κάνουμε με ένα έργο που συνδυάζει την επιστημονική τεκμηρίωση με την κριτική σκέψη και τη δημοσιογραφική ευαισθησία. Δεν πρόκειται για ένα απλό εγχειρίδιο αυτοβοήθειας, αλλά για μια βαθιά στοχαστική μελέτη που καλεί τον αναγνώστη να επανεξετάσει τις βασικές παραδοχές της σύγχρονης ζωής. Με τον τρόπο αυτό, το βιβλίο αποκτά ιδιαίτερη σημασία όχι μόνο για όσους βιώνουν την εξουθένωση, αλλά και για όσους επιθυμούν να κατανοήσουν τον κόσμο στον οποίο ζούμε» σημειώνει ο Διονύσης Μαρίνος.
Μάρα Καραγιάννη, Μεταμόρφωση ζωής (εκδ. Anubis)
Ένας πρακτικός οδηγός για να βάλουμε τις σκέψεις μας σε μια σειρά και να ωφεληθούμε καθώς προχωράμε στη ζωή, βρισκόμενοι διαρκώς σε κίνηση. Από μια σύμβουλο προσωπικής ανάπτυξης, που επίσης εργάστηκε αρκετά χρόνια ως μαχόμενη δικηγόρος.
«Ήθελα, λοιπόν, όποιος ενδιαφέρεται, να μπορεί να καταλάβει με πιο κωδικοποιημένες πληροφορίες αν θα του ήταν χρήσιμη η μεθοδολογία της αυτοβελτίωσης ή της αυτοβοήθειας ή της προσωπικής ανάπτυξης, όπως ονομάζεται και σε άλλες γλώσσες. Πριν γίνω σύμβουλος προσωπικής ανάπτυξης, πολλά πράγματα δεν είχαν τη σωστή σειρά μέσα μου και από την ανάγκη μου να τα τακτοποιήσω, αποφάσισα να ασχοληθώ και επαγγελματικά με κάτι τέτοιο» μας είπε η συγγραφέας σε συνέντευξή της στην bookpress.gr.
Peter A. Levine, Τραύμα και μνήμη (μτφρ. Σοφία Ανδρεοπούλου, εκδ. Πεδίο)
Πώς λειτουργεί η μνήμη και πόσο αξιόπιστες είναι οι αναμνήσεις μας; Δύσκολα ερωτήματα με τα οποία αναμετράται ο Πίτερ Λεβίν, στο δεύτερο βιβλίο του γύρω από το τραύμα, μετά από το Ξύπνημα της τίγρης.
Ο έμπειρος ψυχοθεραπευτής στρέφει την προσοχή του στον ανθρώπινο εγκέφαλο, αλλά και στο σώμα, που όπως υποστηρίζει έχει το δικό του είδος «μνήμης».
Jillian Turecki, Αρχίζει μ’ εσένα – 9 σκληρές αλήθειες για την αγάπη (μτφρ. Πέτρος Γεωργίου, εκδ. Πατάκη)
Το πρώτο βήμα ώστε να οικοδομήσουμε υγιείς σχέσεις με τους άλλους είναι να αγαπήσουμε τον εαυτό μας – εύκολα λέγεται και γράφεται κάτι τέτοιο, αλλά δυσκολότερα γίνεται πράξη.
Η Τζίλιαν Τουρέκι, σύμβουλος σχέσεων με μεγάλη εμπειρία, ίσως μπορεί να μας καθοδηγήσει στο ταξίδι της αποδοχής του εαυτού, με τις εννιά σκληρές αλήθειες της, αλήθειες για τη διαφορά του πόθου με τον έρωτα, για τους «σωτήρες» που περιμένουμε και φυσικά, για τους γονείς μας.
Robert B. Cialdini, Η τέχνη της πειθούς (μτφρ. Μαρία Παπαϊωάννου, εκδ. Δίαυλος)
Ένας οδηγός για τον τρόπο που ασκείται η τέχνης της πειθούς, από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, τις διαφημίσεις και τις πολυεθνικές, τους ανθρώπους στις διαπροσωπικές τους σχέσεις.
Η νέα, ενημερωμένη έκδοση συμπεριλαμβάνει αναφορές στο πεδίο της Τεχνητής Νοημοσύνης, στις πρόσφατες εξελίξεις όσον αφορά στον χαοτικό κόσμο του διαδικτύου κλπ.
Σουζάνα Παπαφάγου, Αυτό σταματάει εδώ (εκδ. Διόπτρα)
Εντός της αγίας ελληνικής οικογένειας μια αόρατη σκυτάλη παραδίδεται από γενιά σε γενιά, με τους παλαιότερους να κληροδοτούν στους νέους διαγενεακά τραύματα, από τα οποία μοιραία επηρεάζεται ο τρόπος σκέψης των τελευταίων.
Η Σουζάνα Παπαφάγου καταπιάνεται με τους διάφορους τρόπους που το παρελθόν εξακολουθεί να επηρεάζει το παρόν, από το βάρος της Μικρασιατικής Καταστροφής και του Εμφυλίου στους ώμους μας, έως την πίεση που ασκεί σε όλους μας η πατριαρχία, προτείνοντας τρόπους διαχείρισης του φαινομένου.
Shunryu Suzuki, Ζεν νους, ο νους του αρχαρίου (μτφρ. Εριέττα Βασιλείου-Σγουρού, εκδ. Key Books)
Η σχολή Ζεν εδραιώθηκε αρχικά στην Κίνα, με τον καιρό όμως εμφανίστηκαν ακόλουθοί της και στον δυτικό κόσμο.
Ο Σουνρίου Σουζούκι είναι ο ιδρυτής της φιλοσοφίας της στην Αμερική και μέσα από το συγκεκριμένο βιβλίο μεταλαμπαδεύει τις ιδέες του. Ξεκινά απευθυνόμενος στους αρχαρίους: «Πρέπει να μείνετε για πάντα αρχάριοι» τους προτρέπει, λέγοντάς τους να προσεγγίζουν το κάθε βήμα της πρακτικής του Ζεν με φρέσκο νου – «αυτό είναι το πραγματικό μυστικό στις τέχνες».
Marie Kondo, Σπίτι γεμάτο χαρά (μτφρ. Γεωργία Οικονομοπούλου, εκδ. Κλειδάριθμος)
Στη λίστα μας έχουμε παρουσιάσει διάφορα βιβλία που ίσως μας βοηθήσουν να βάλουμε σε τάξη το εργασιακό μας περιβάλλον – το βιβλίο της Κόντο, όμως, υπόσχεται να δώσει λύσεις για το πώς να τακτοποιήσουμε τον προσωπικό μας χώρο.
Με εικονογράφηση και συμβουλές, η επονομαζόμενη «γκουρού της τακτοποίησης» προτείνει πως η καλή οργάνωση του σπιτιού μας μπορεί να ωφελήσει ακόμα και την ψυχική υγεία μας.
Ro Mitchell, Πώς να μιλάς στον εαυτό σου (μτφρ. Μαριάνθη Σαμαρά, εκδ. Πεδίο)
Πολλές φορές ο τρόπος που απευθυνόμαστε στον εαυτό μας είναι παραπλανητικός. Η Ρο Μίτσελ υποστηρίζει πως δεν πρέπει πάντα να εμπιστευόμαστε τις σκέψεις μας, γιατί πολλές φορές μάς οδηγούν σε αδιέξοδα, στο να αισθανόμαστε απομονωμένοι και ανεπαρκείς.
Υπάρχει μια εσωτερική φωνή, την οποία μαθαίνουμε με τα χρόνια να ακούμε, όταν μειώνεται η ένταση από τα «παράσιτα» που την αλλοιώνουν. Με αυτή τη φωνή επιδιώκει να μας μάθει να συνομιλούμε η συγγραφέας, σε ένα ταξίδι προς την αυτοαποδοχή.
Richard Koch, Ο κανόνας 80/20 – Το μυστικό για να πετυχαίνετε περισσότερα με λιγότερη προσπάθεια (μτφρ. Μαρία Κουκιάδη, εκδ. Key books)
Οι άνθρωποι που διοικούν επιχειρήσεις το πιθανότερο είναι πως θα έχουν ακουστά τον κανόνα 80/20, που υποδεικνύει πως το 80 τοις εκατό των αποτελεσμάτων οφείλεται στο 20 τοις εκατό των αιτιών. Για να το θέσουμε πιο εύληπτα, με ένα παράδειγμα μέσα από το συγκεκριμένο βιβλίο, η θεωρία προτείνει πως στο εργασιακό περιβάλλον το 80 τοις εκατό των θετικών αποτελεσμάτων προκύπτει από το 20 τοις εκατό -μόνο- του χρόνου εργασίας.
Βέβαια, ο κανόνας αυτός, που θα μπορούσε να μας ωφελήσει όσον αφορά σε διάφορες πτυχές της ζωής, εξελίσσεται μέσα στα χρόνια – εν μέρει επειδή πλέον είναι γνωστός και εφαρμόζεται όλο και πιο συχνά στο εργασιακό περιβάλλον. Ο οδηγός του Ρίτσαρντ Κοχ παρουσιάζει μια σύγχρονη εκδοχή του, απλά και κατανοητά.
