Αμφίπολη, μια πόλη της αρχαιότητας

Κάθε εβδομάδα η Book Press προτείνει ένα βιβλίο για παιδιά ή για εφήβους.

Της Ελένης Κορόβηλα

Αυτή την εβδομάδα ο οδηγός του αρχαιολογικού χώρου της Αμφίπολης που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καλειδοσκόπιο.

Λίγα λόγια για την έκδοση

Όταν ξεκίνησαν οι ανακοινώσεις σχετικά με τα σπουδαία ευρήματα από τις ανασκαφές στον αρχαιολογικό χώρο της Αμφίπολης, τα περισσότερα παιδιά χαίρονταν ακόμη τις καλοκαιρινές τους διακοπές. Πλησιάζοντας στην αποκάλυψη του μυστικού του τύμβου όλο και κάτι θα έχουν ακούσει. Το αυξανόμενο ενδιαφέρον για τον ένοικο του τάφου, η εντυπωσιακή αρχιτεκτονική δομή του τύμβου, τα αγάλματα που τον κοσμούν, οι αινιγματικές σφίγγες, οι εντυπωσιακές Καρυάτιδες, τα χρώματα, τα ψηφιδωτά οδήγησαν στη διατύπωση πλείστων θεωριών. Τα στοιχεία συνηγορούν στο ότι εκεί ετάφη πρόσωπο σημαντικό. Βρίσκεται όμως στον τύμβο Καστά ο τάφος του Μεγάλου Αλεξάνδρου;

Πριν από όλα αυτά βρίσκεται ωστόσο η ιστορία μιας πόλης, της Αμφίπολης και μια δεύτερη ιστορία, αυτή των ανασκαφών που έγιναν τις τελευταίες δεκαετίες εκεί.

Η πόλη ιδρύθηκε κοντά στις εκβολές του ποταμού Στρυμόνα περίπου το 438 π.Χ., στα χρυσά χρόνια του Περικλή και ήταν αποικία των Αθηναίων στην οποία απέδιδαν μεγάλη σημασία όπως αποδεικνύει το μέγεθος του τείχους που την περιέβαλε.

amfipolis-prosopeia Κάποια μέρα του 1955, ένα 12χρονο παιδί από την Αμφίπολη, το φτωχικό χωριό του νομού Σερρών εκείνης της εποχής, ανακαλύπτει εντελώς τυχαία, ένα άνοιγμα στο έδαφος, μια σπηλιά. Η σπηλιά δεν είναι τίποτε άλλο από ένας λαξευτός τάφος των ελληνιστικών χρόνων, όπως αποφαίνεται ο τότε προϊστάμενος της αρχαιολογικής υπηρεσίας Καβάλας. Ο Δημήτρης Λαζαρίδης θα είναι εκείνος ο οποίος θα φέρει στο φως τα πολιτιστικά ευρήματα της αρχαίας Αμφίπολης, το νεκροταφείο με το πλήθος των κτερισμάτων, καταφέρνοντας να τα προστατέψει από τους αρχαιοκάπηλους. Προοδευτικά θα εγκαινιάσει τις ανασκαφές της Αμφίπολης που μέχρι σχεδόν τα μέσα της δεκαετίας του '80 θα αποκαλύψουν πλήθος ευρημάτων, επιγραφών, ψηφιδωτών, τμήματα κτιρίων, μεταξύ των οποίων το Γυμνάσιο.

Το ανασκαφικό ταξίδι του Δημήτρη Λαζαρίδη κατέληξε με τη δημιουργία του μουσείου της Αμφίπολης στο οποίο στεγάζονται οι θησαυροί που βρέθηκαν στην παραποτάμια αρχαία Μακεδονική πόλη.

Τα παιδιά θα βρουν και καλοσχεδιασμένο υλικό για να κατασκευάσουν μακέτα του Γυμνασίου της Αμφίπολης.

Το εκπαιδευτικό κουτί που σχεδίασαν και φρόντισαν για την υλοποίησή του οι εκδόσεις Καλειδοσκόπιο περιέχει εκτός από έναν εύχρηστο και κατατοπιστικό οδηγό για το μουσείο, αποσπάσματα από τα ημερολόγια ανασκαφής του Δ. Λαζαρίδη αλλά και ένα φυλλάδιο αφιερωμένο στον ποταμό Στρυμόνα, την ιστορία και τη σημασία του. Μέσα στο κουτί τα παιδιά θα βρουν και καλοσχεδιασμένο υλικό για να κατασκευάσουν μακέτα του Γυμνασίου της Αμφίπολης, του κτιρίου δηλαδή στο οποίο οι νέοι της εποχής γύμναζαν το σώμα τους.

Σε ποιες ηλικίες απευθύνεται

Το εκπαιδευτικό υλικό απευθύνεται στα παιδιά των δύο τελευταίων τάξεων του δημοτικού και των πρώτων του Γυμνασίου.

Για ποιο λόγο θα το αγαπήσουν τα παιδιά

amphipoli-lazaridis Κάθε καλά τεκμηριωμένο εκπαιδευτικό υλικό δίνει στα παιδιά τη δυνατότητα να προσεγγίσουν τη νέα γνώση με μεγαλύτερη αμεσότητα. Εν προκειμένω, ο αρχαιολογικός χώρος παύει να είναι ένας απόμακρος τόπος χαμένος στα βάθη του χρόνου και γίνεται ένα μέρος που έστω και μέσω του εποπτικού υλικού μπορούν να βρεθούν. Τα παιδιά θα αγαπήσουν τη διαδικασία προσέγγισης μέσω του οδηγού αλλά κυρίως μέσω του ημερολογίου ανασκαφών του Δ. Λαζαρίδη που πρώτος έβαλε την αρχαιολογική του σκαπάνη στην Αμφίπολη.

Για ποιο λόγο να το προτιμήσουν οι γονείς

Για να εξηγήσουν στα παιδιά πως πίσω από μια σπουδαία ανακάλυψη βρίσκονται πολλές στρώσεις συστηματικής δουλειάς, μεθοδικής έρευνας, σε βάθος μελέτης των ιστορικών πηγών εμπνευσμένου συνδυασμού στοιχείων, πληροφοριών, ευρημάτων. Για να τους επιτρέψουν εν τέλει να γνωρίσουν καλύτερα τη διαδικασία της αρχαιολογικής έρευνας που μπορεί να αποδειχθεί ένα μαγικό ταξίδι.

* Η ΕΛΕΝΗ ΚΟΡΟΒΗΛΑ είναι δημοσιογράφος.