riots-in-england

Της Εύας Στάμου

Οι ταραχές στο Λονδίνο και στα υπόλοιπα αστικά κέντρα της Αγγλίας δεν είναι ούτε κάτι τόσο σπάνιο ούτε κάτι τόσο απρόσμενο όσο παρουσιάζεται από μερίδα του ελληνικού Τύπου. Αναμφισβήτητα τα πρόσφατα επεισόδια ήταν πολύ μεγαλύτερης κλίμακας από ό,τι συνήθως, αφού για πρώτη φορά πήραν τέτοια έκταση κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου στο Λονδίνο. Ο φόβος της αγγλικής πολιτείας ότι παρόμοια επεισόδια μπορεί να δημιουργήσουν προβλήματα στους Ολυμπιακούς του 2012 θα έχει απ’ ό,τι φαίνεται καθοριστικές συνέπειες για τη δομή και τη λειτουργία της αγγλικής αστυνομίας στο άμεσο μέλλον. 

Σχεδόν κάθε καλοκαίρι ξεσπούν φασαρίες κυρίως σε μεγαλουπόλεις της βόρειας Αγγλίας, από ομάδες νέων περιθωριακών που προκαλούν υλικές ζημιές σε καταστήματα και οικισμούς στα προάστια των πόλεων, ανάβουν φωτιές και συγκρούονται με αστυνομικές δυνάμεις, αποκλείοντας συχνά τους κεντρικούς δρόμους και προκαλώντας πανικό. Πρόκειται για επεισόδια που εκτονώνονται σε μικρό χρονικό διάστημα, δύο, τριών ημερών. Οι ταραξίες είναι στην πλειοψηφία τους άνεργοι μετανάστες δεύτερης ή τρίτης γενιάς και συντηρούνται από έναν συνδυασμό κοινωνικών επιδομάτων, παρεμπορίου και διακίνησης “μαλακών” ναρκωτικών. Τα συνθήματά τους έχουν γενικά συγκρουσιακό χαρακτήρα με αναφορά στον τρόπο που έδρασε η αστυνομία κατά τη διάρκεια κάποιας σύλληψης ή εφόδου σε εργατικές κατοικίες. Σπανιότερα οι φασαρίες αποκτούν πολιτικό νόημα, όπως έγινε στα περίφημα επεισόδια του Όλνταμ (πόλη βόρειο-ανατολικά του Μάντστεστερ) το 2001, όπου η εκατέρωθεν βία διαμαρτυρόμενων και αστυνομικών οδήγησε στην εμπλοκή μελών των τοπικών κοινοτήτων, στην πλειοψηφία τους μετανάστες τρίτης γενιάς από την Ασία, οδηγώντας σε παρατεταμένη σύγκρουση με ευρύτερες κοινωνικοπολιτικές και πολιτισμικές διαστάσεις.

riots-in-tottenhamΑρκετοί νέοι από τα εργατικά προάστια που μεγαλώνουν σε οικογένειες οι οποίες συντηρούνται από την κοινωνική πρόνοια και γνωρίζουν πόσο δυσοίωνο είναι το μέλλον τους, αποκτούν μια παγιωμένη αντίληψη ότι η υπόλοιπη κοινωνία «τούς χρωστάει», αντίληψη που επιβεβαιώνεται πρακτικά από την ανοχή που επιδεικνύεται συχνά από την αστυνομία σε παραβατικές πράξεις, είτε πρόκειται για κάτι απλό, όπως την χρήση μέσων μαζικής μεταφοράς δίχως αγορά εισιτηρίου, είτε για το παρεμπόριο και τη διακίνηση ναρκωτικών εντός και εκτός των ορίων της κοινότητάς τους. Υπάρχει δηλαδή, καλώς ή κακώς, η αίσθηση μιας άρρητης συμφωνίας μεταξύ αστυνομίας και διαφόρων περιθωριακών ομάδων, ώστε να περιορίζεται η πιθανότητα ευρύτερων κοινωνικών αναταραχών – κι όταν η αστυνομία προδίδει αυτή τη «συμφωνία», μέσω ερευνών, συλλήψεων, κ.λπ., τα επεισόδια ξεσπούν.

Είναι ενδιαφέρον ότι τμήμα της μεσαίας και ανώτερης τάξης πιστεύει επίσης ότι η αδικία που έχει υποστεί μεγάλη μερίδα της κοινωνίας δικαιολογεί και τα περιοδικά ξεσπάσματα βίας και την ελαστικότητα της Δικαιοσύνης όταν οι υπαίτιοι συλλαμβάνονται. Για να γίνει αυτό κατανοητό θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι αρκετοί Άγγλοι που προέρχονται από τον πολιτικά μεσαίο χώρο και έχουν πανεπιστημιακή μόρφωση νιώθουν κάθε άλλο παρά υπερήφανοι για το αποικιοκρατικό παρελθόν της χώρας τους και διατηρούν ενοχές για τις βαθιές ταξικές διαφορές της Αγγλικής κοινωνίας που τη δεκαετία ’80 οδήγησε στη χρόνια ανεργία πλήθος οικογενειών.

riots-in-hackney_Γεγονότα όπως αυτά των προηγούμενων ημερών, ασκούν τεράστια επίδραση στα πολιτικά δρώμενα της Αγγλίας διότι διαρρηγνύουν τις βεβαιότητες στις οποίες στηρίζεται η συνοχή της βρετανικής πολιτείας. Η επιθυμητή εικόνα μιας απόλυτα αρμονικής, πολιτικά ορθής και ανεκτικής κοινωνίας όπου η κάθε επαγγελματική, πολιτισμική, θρησκευτική και φυλετική κοινότητα σέβεται τις υπόλοιπες, εικόνα που προβάλουν οι Άγγλοι τόσο στο εσωτερικό της χώρας τους, όσο και στον υπόλοιπο κόσμο, ανατρέπεται.

Αυτό που εκπλήσσει είναι ότι στα πρόσφατα επεισόδια το προφίλ των ατόμων που λεηλατούσαν είναι σαφώς διαφορετικό: εκτός από τους νέους, άνεργους άντρες που υποκινούνται σε βίαια ξεσπάσματα από τη φτώχεια και την έλλειψη ευκαιριών, στις καταστροφές καταστημάτων και τις κλοπές πήραν μέρος άντρες και γυναίκες της μεσαίας τάξης, μορφωμένοι κι εργαζόμενοι, άνθρωποι που ζουν πολύ πάνω από το όριο της φτώχειας, που είναι οργανωμένοι σε επαγγελματικά σωματεία, και που δεν έχουν λόγους να χρησιμοποιούν βίαια ή παράνομα μέσα για την διεκδίκηση των αιτημάτων τους. Τα στοιχεία των στατιστικών προβλημάτισαν ιδιαίτερα τη Βρετανική Δικαιοσύνη που αποφάσισε ακριβώς σε αυτούς τους ανθρώπους να επιβάλει παραδειγματικά σκληρές ποινές.

Ποια είναι η αιτία αυτής της στροφής προς τη λεηλασία και τη βία ατόμων της μεσαίας τάξης; Εκφράζει την ανάγκη τους να διαμαρτυρηθούν για την οικονομική κρίση και τα σκληρά μέτρα που έχει περάσει η αγγλική κυβέρνηση, ή μήπως αντικατοπτρίζει μια γενικότερη έκπτωση των ηθικών αξιών;

protestersriotintottenhamΑν παρακολουθήσει κανείς τις λεπτομέρειες από τις δικαστικές ακροάσεις που ήδη άρχισαν, θα διαπιστώσει ότι η πραγματικότητα είναι αρκετά πιο πεζή. Το στοιχείο που εντυπωσιάζει στις απολογίες είναι αφενός η έλλειψη ιδεολογίας και αφετέρου η ρητή έκφραση επιθυμίας για εύκολη απόκτηση αγαθών: οι περισσότεροι κατηγορούμενοι προβάλλουν ως αιτιολογία της συμπεριφοράς τους ότι εφόσον δεν τους εμπόδιζε κανείς μπορούσαν να αποκτήσουν ό,τι ήθελαν.

Το πιθανότερο, δηλαδή, είναι πως πρόκειται πολύ απλά για έναν τρόπο να ικανοποιηθεί η καταναλωτική δίψα του μέσου Άγγλου, που αγωνίζεται να αποκτήσει όσο περισσότερα υλικά αγαθά γίνεται. Κι αυτό, από πολιτική άποψη, είναι το πιο ανησυχητικό.

 

 

 

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Τέλεια Ομορφιά

Τέλεια Ομορφιά

Της Εύας Στάμου

Η Τέλεια Ομορφιά είναι η πρόσφατη ταινία του Πάολο Σορεντίνο που εντυπωσίασε στο Φεστιβάλ των Καννών και έκανε εισπρακτικά ρεκόρ στη Γερμανία...

Η Αφροδίτη με τη γούνα

Η Αφροδίτη με τη γούνα

Της Εύας Στάμου

Η πρόσφατη ταινία του Ρομάν Πολάνσκι, La Vénus à la Fourrure, που έκανε πρεμιέρα τον Μάιο στο Φεστιβάλ των Καννών, είναι βασισμένη στη μεγάλη θεατρική επιτυχία του Αμερικανού συγγραφέα Ντέιβιν...

Η ζωή της Αντέλ

Η ζωή της Αντέλ

Της Εύας Στάμου

Η σεξουαλικότητα αποτελεί αναπόσπαστο και καθοριστικό τμήμα της προσωπικής μας ταυτότητας. Οι περισσότεροι αρχίζουμε να διερευνούμε τις ερωτικές προτιμήσεις και φαντασιώσεις μας κατά τη διάρκεια της εφηβείας, κ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Σχετικά με το τίποτα: Γούντι Άλεν εκ βαθέων

Σχετικά με το τίποτα: Γούντι Άλεν εκ βαθέων

Για την αυτοβιογραφία του Woody Allen «Σχετικά με το τίποτα» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης, εκδ. Ψυχογιός).

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

Για να το πούμε από την αρχή: μολονότι οι περισσότεροι θα πάρουν αυτό το βιβλίο για τον πόλεμο της Μία ...

5 λεπτά με τον Αντώνη Χαριστό

5 λεπτά με τον Αντώνη Χαριστό

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Αντώνης Χαριστός με αφορμή το μυθιστόρημα «Οι μαστοί των Αθηνών», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Γράφημα.

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα; ...

Μαξ Φρις: «Η ζήλια είναι ο φόβος της σύγκρισης»

Μαξ Φρις: «Η ζήλια είναι ο φόβος της σύγκρισης»

Μια μέρα σαν σήμερα, 15 Μαΐου 1911, γεννήθηκε στη Ζυρίχη ο Μαξ Φρις, ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της μεταπολεμικής γερμανόφωνης λογοτεχνίας. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Ο Μαξ Φρις μεγάλωσε στη Ζυρίχη με τον πατέρα του, Φραντς Μπρούνο Φρις κ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Ημέρα της μητέρας, της Νέλε Νόιχαους (προδημοσίευση)

Ημέρα της μητέρας, της Νέλε Νόιχαους (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nele Neuhaus «Ημέρα της μητέρας» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), το οποίο κυκλοφορεί στις 17 Μαΐου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κάθε φτυαριά κοσκινιζόταν σχολαστικά, τα αντικε...

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (προδημοσίευση)

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Έλενας Χουζούρη «Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού – Μια παλιά ιστορία», το οποίο κυκλοφορεί στις 20 Μαΐου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι ...

Σύγχρονα κάτοπτρα της ελληνικότητας, της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη (προδημοσίευση)

Σύγχρονα κάτοπτρα της ελληνικότητας, της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη «Σύγχρονα κάτοπτρα της ελληνικότητας – Ιδέες και Ιδεολογήματα στον 20ο αιώνα», το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«…επιχειρώντας, έτσι, μια συνοπτικ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Επιλογή οκτώ μεταφρασμένων αστυνομικών μυθιστορημάτων από τις πρόσφατες κυκλοφορίες.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Ήταν Σάββατο του Λαζάρου 26 Απριλίου 1986 όταν σημειώθηκε το μεγαλύτερο, μέχρι τότε, πυρηνικό δυστύχημα στην ιστορία. Μια σειρά εκρήξεων προκάλεσε την καταστροφή του αντιδραστήρα 4 του Πυρηνικού Σταθμού Παραγωγής Ενέργειας στο Τσερνομπίλ της τότε Σοβιετικής Ένωσης και σημερινής Ουκρανίας. Τριάντε πέντε χρόνια μετά, ...

Κακοποίηση: Βιβλία για παιδιά κι εφήβους που μιλούν ανοιχτά

Κακοποίηση: Βιβλία για παιδιά κι εφήβους που μιλούν ανοιχτά

Πώς μιλάμε στα παιδιά για τη σεξουαλική κακοποίηση; Για τη βία που βιώνουν συνομίλικοί τους, για τα τραύματα, την οδυνηρή και μοναχική πορεία των θυμάτων μέχρι που ορισμένα, λίγα, παιδιά καταφέρνουν να βρουν το κουράγιο και τα λόγια για να μιλήσουν; Πώς αποτυπώνουν οι συγγραφείς βιβλίων για παιδιά και για εφήβους τη...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Απριλίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Αυτά είναι τα έξι βιβλία που διεκδικούν το International Booker Prize 2021

Ανακοινώθηκαν τα έξι βιβλία μεταφρασμένης πεζογραφίας στα αγγλικά, τα οποία διεκδικούν το International Booker Prize 2021. Δείτε ποια βιβλία έχουν μεταφραστεί στα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ