«Γράφω για τις πολλαπλές εκδοχές μιας ζωής»

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; Τι το καινούργιο φέρνει;
Κυρίως τι καλό φέρνει... Ίσως υπάρχει κορεσμός στην αγορά, αλλά όχι στην «πείνα» ή το γούστο των βιβλιόφιλων. Το καινούργιο είναι οι σκέψεις που θα προκαλέσει στον αναγνώστη η προσέγγιση του συγγραφέα σ' ένα θέμα.

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε για σας;
Πρόκειται για είκοσι ένα διηγήματα που διαβάζονται ως αυτοτελείς ιστορίες, όμως οι ζωές των δύο ηρώων, που φέρουν πάντα το ίδιο όνομα, αλλά ουδέποτε είναι ίδιοι, διασταυρώνονται. Άλλοτε στο προσκήνιο και άλλοτε στο παρασκήνιο, πλαισιωμένοι από δευτερεύοντες χαρακτήρες, ξεκινούν από τον τόπο και την τραχιά γλώσσα της καταγωγής τους και σιγά-σιγά ωριμάζουν στην πραγματικότητα, με γλώσσα περισσότερο ρεαλιστική. Καθώς ο βίος τελειώνει, πληθαίνουν οι απώλειες, μοναξιά και πένθος κυριαρχούν, και ο νους «ψηλώνει», οπότε πλοκή και γλώσσα στρέφονται προς το ονειρικό και ανοίκειον.

Πείτε μας δυο λόγια για το νεότευκτο «συγγραφικό σας εργαστήρι».
Μετά από τρεις ποιητικές συλλογές στις φιλόξενες Εκδόσεις Γαβριηλίδη, στράφηκα αυθόρμητα στο διήγημα, γιατί ένιωσα πιο στιβαρή με τον πεζό λόγο. Παρακολούθησα μαθήματα δημιουργικής γραφής στο ΕΚΕΒΙ, με δάσκαλο τον Μισέλ Φάις κι εκεί άρχισα να διαβάζω «επαγγελματικά», με γνώμονα και πυξίδα τα δικά μου γραψίματα. Όχι μόνο δεν αυτοσχεδίασα, αλλά προχώρησα πολύ συνειδητά και συστηματικά στη σύζευξη γραφής και ανάγνωσης, χτίζοντας τη συλλογή μου. Σιγά-σιγά, μπόρεσα να εκφράσω και να δουλέψω εξίσου συνειδητά τη θεματική μου: γράφω για τις πολλαπλές εκδοχές μιας ζωής, τα κρυφά ή φανερά πρόσωπα που διαθέτουμε, τις αντανακλάσεις και τον διαφορετικό φωτισμό τους κάθε φορά.

Οι νέοι συγγραφείς, εκτός από ταλέντο και συγγραφική όρεξη, πρέπει να έχουν γερό στομάχι για να αντέξουν την αναμονή, την απόρριψη, τις αλλαγές στο κείμενό τους, ακόμη και τις οικονομικές απαιτήσεις ορισμένων εκδοτών, και να επιμείνουν στον μακρύ και δύσβατο δρόμο που θα τους οδηγήσει από την ιδέα στο τυπωμένο βιβλίο.

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες –κινηματογράφος, εικαστικά, κόμικς, μουσική κ.ά.– τη συγγραφική σας δουλειά; Αν ναι, με ποιους τρόπους;
Ως μοναχοπαίδι, υπήρχα κυρίως μέσα στα βιβλία, σε χρόνους χίλιους και τόπους μύριους, ζώντας όλες τις δυνατές, επινοημένες ζωές. Συνέχισα με σπουδές στη σύγχρονη Λογοτεχνία και τη Γλωσσολογία, στη Γαλλία. Ο κινηματογράφος ήρθε ως φυσική και παράλληλη συνέχεια των βιβλίων. Μεγάλωσα, κυριολεκτικά και μεταφορικά, μέσα σ' ένα σινεμά της Αχαρνών, τον «Άρη», και ακολούθως μετακόμισα σ' όλα τα σινεμά της Πατησίων, του κέντρου και των περιχώρων, χώρια τα σινεμά στις διάφορες πόλεις της Ευρώπης που ταξίδευα: π.χ. στα σινεμά της Ιταλίας, το '70, οι θεατές είχαν το ελεύθερο να καπνίζουν! Ακόμη κι ο τίτλος του βιβλίου, μη «ορθός» γλωσσικά, προέρχεται βέβαια από το 8 1/2 του Φελίνι, και θέλει να δείξει την ελευθερία και την τρέλα των πρωταγωνιστών που παραπατούν, μεθυσμένοι από ζωή και τέχνη, πιστεύοντας πως θα ζήσουν αιώνια. Στο άπειρο: ένα πλαγιαστό ανοιχτό οχτάρι, κι άλλο μισό ακόμα...

Ο δρόμος προς την έκδοση για τους νέους συγγραφείς συνήθως δεν είναι σπαρμένος με ροδοπέταλα. Ποια είναι η δική σας ιστορία;
Πολλά τα πλήγματα και οι δυσκολίες. Οι νέοι συγγραφείς, εκτός από ταλέντο και συγγραφική όρεξη, πρέπει να έχουν γερό στομάχι για να αντέξουν την αναμονή, την απόρριψη, τις αλλαγές στο κείμενό τους, ακόμη και τις οικονομικές απαιτήσεις ορισμένων εκδοτών, και να επιμείνουν στον μακρύ και δύσβατο δρόμο που θα τους οδηγήσει από την ιδέα στο τυπωμένο βιβλίο. Το 2011, συμμετείχα στο λογοτεχνικό διαγωνισμό Hotel Παπαδιαμάντης των Εκδ. Πατάκη, με ένα διήγημα που διακρίθηκε. Έκτοτε δεν σταμάτησα να γράφω, να σβήνω, να διορθώνω και να ξαναγράφω, ώσπου να καταλήξω στα 21 διηγήματα της συλλογής με τίτλο Οχτωμισάρια στις εκδόσεις Κέδρος.

* Ο ΜΑΝΟΣ ΜΠΟΝΑΝΟΣ είναι επιμελητής και συγγραφέας.

Οχτωμισάρια
Ελένη Μπουκαούρη
Κέδρος 2016
Σελ. 200, τιμή εκδότη €11,00