Του Λεωνίδα Καλούση
Η Κατερίνα Ντούμη είναι η ψυχή και το μυαλό των νεότευκτων εκδόσεων από τη Θεσσαλονίκη με το όνομα Vesta, της ρωμαϊκής θεότητας που αντιστοιχεί στη δική μας Εστία. Παρά τη μικρή τους παραγωγή –τέσσερα βιβλία, κι ετοιμάζoνται δυο ακόμη– έχει δώσει το στίγμα της στον χώρο, τόσο χάρη στις επιλογές της (Γάλλοι φιλόσοφοι, ψυχαναλυτές, εκπαιδευτικοί) όσο και στα ίδια τα βιβλία που χαρακτηρίζονται από το μικρό δέμας και τον περιορισμένο αριθμό σελίδων. Μιλήσαμε μαζί της για τις δυσκολίες του εγχειρήματος μέσα στο περιβάλλον της κρίσης αλλά και για τα μελλοντικά της σχέδια.
Καταρχάς, το ερώτημα που έρχεται στο μυαλό όλων αυτή την εποχή, απέναντι σε κάθε νέο εγχείρημα. Νέος εκδοτικός οίκος μέσα στην κρίση; Γιατί τώρα;
Δεν θα ήθελα να επιτρέψω στην οικονομική ύφεση να ανακόψει την προσπάθεια μου να ακολουθήσω το επάγγελμα που θέλω, ούτε μπορώ να αναστείλω τη ζωή μου. Αρκετοί νέοι εκδοτικοί οίκοι αλλά και μικρά βιβλιοπωλεία ξεκίνησαν τη δραστηριότητά τους τα χρόνια αυτά. Ίσως τώρα, περισσότεροι άνθρωποι να προσπαθούν να ασχοληθούν με κάτι που τους εκφράζει και είναι έτοιμοι να ρισκάρουν περισσότερο.
Μήπως, παρά το αρνητικό οικονομικό περιβάλλον, η κρίση προσφέρει όντως ευκαιρίες για νέους «παίκτες» στην αγορά;
Νομίζω ότι αυτό ισχύει περισσότερο για όσους έχουν να επενδύσουν πολλά χρήματα και όχι τόσο για μικρούς εκδότες.
Ποιο κενό έρχεται να καλύψει το εκδοτικό σας εγχείρημα; Με άλλα λόγια: ποιο θα θέλατε να είναι το δικό σας στίγμα στο χώρο;
Μέσα από τις εκδόσεις VESTA θέλουμε να παρουσιάζονται βιβλία και συγγραφείς που πιστεύουμε ότι δεν έχουν παρουσιαστεί στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό ή δεν έχουν παρουσιαστεί όσο τους αξίζει. Μας ενδιαφέρουν πρωτίστως φιλοσοφικά και κοινωνιολογικά θέματα καθώς και η εκλαΐκευση της επιστήμης.
Ξεκινήσατε πριν από περίπου ενάμισι χρόνο, κι έχετε μέχρι σήμερα εκδώσει τέσσερα βιβλία. Πιστεύετε ότι βρήκαν τα βιβλία σας το κοινό τους;
Είμαστε αρκετά ικανοποιημένοι από την ανταπόκριση του αναγνωστικού κοινού στα πρώτα μας βιβλία. Είναι βιβλία που απευθύνονται στο ευρύ αναγνωστικό κοινό, όμως δεν περιμένουμε να έχουν την απήχηση που έχουν για παράδειγμα τα μυθιστορήματα. Κατηγορίες βιβλίων όπως είναι τα δοκίμια και η εκλαϊκευμένη επιστήμη επιτυγχάνουν συνολικά λιγότερες πωλήσεις αντιτύπων από τη λογοτεχνία, αλλά φαίνεται να έχουν αφοσιωμένο κοινό.
Πώς σας αντιμετώπισαν τα μεγάλα βιβλιοπωλεία και το σύστημα διανομής βιβλίων, δεδομένου ότι είστε ένας καινούργιος και μικρός παίκτης. Γνωρίζετε ότι υπάρχουν βιβλιοπωλεία που για να σας βάλουν στη βιτρίνα τους πρέπει να πληρώσετε;
Έχουμε πολύ καλούς συνεργάτες στη διανομή και έτσι μπορέσαμε να κάνουμε ορισμένα πολύ θετικά βήματα στο ξεκίνημά μας. Το εμπορικό κομμάτι των εκδόσεων ακολουθεί τους κανόνες που έχει γενικά η αγορά και σαφώς είναι δύσκολο για καινούργιους, μικρούς εκδότες να επιτύχουν. Είμαστε όμως ακόμη στην αρχή, έχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας και πολλή διάθεση να τον διανύσουμε.
Υπάρχει η αίσθηση ότι στη Θεσσαλονίκη δυσκολεύεται να σταθεί εκδοτικός οίκος χωρίς σχέσεις με την εκκλησία, και γενικότερα τον συντηρητικό, από κοινωνικής άποψης, χώρο. Αισθάνεστε ότι έχοντας την έδρα σας μακριά από την Αθήνα έχετε να υπερπηδήσετε περισσότερα εμπόδια ή η μικρότερη πόλη έχει τα δικά της προτερήματα;
Υπάρχουν αρκετές δυσκολίες στη λειτουργία μιας εκδοτικής επιχείρησης στη Θεσσαλονίκη και γενικότερα εκτός Αθηνών. Η συχνή επικοινωνία με συνεργάτες που βρίσκονται στην Αθήνα γίνεται κυρίως μέσω τηλεφώνου, η διανομή γίνεται σίγουρα δυσκολότερα και η αίσθηση του συντηρητισμού που αναφέρεις είναι υπαρκτή στη Θεσσαλονίκη, αλλά όχι καθοριστική.
Φαίνεται ότι σχεδιάζετε τα εκδοτικά σας πλάνα με τη λογική της «σειράς» (π.χ. σειρά σε «εκατό σελίδες»). Θέλετε να μας πείτε δυο λόγια για τα εκδοτικά σας σχέδια σε σχέση με τις σειρές που έχετε ήδη προτείνει ή σχεδιάζετε;
Πράγματι, ξεκινήσαμε να εκδίδουμε βιβλία που εντάξαμε σε κατάλληλες σειρές. Οι τρεις πρώτες σειρές που παρουσιάζουμε είναι η σειρά της εκλαϊκευμένης επιστήμης, η σειρά δοκιμίων –σειρά: «δέλτα»– και η σειρά: «σε εκατό σελίδες», στην οποία φιλοδοξούμε να συμπεριλάβουμε κείμενα εκατό περίπου σελίδων το καθένα, πάνω σε ποικίλα θέματα, που έχουν στόχο να εισάγουν τον αναγνώστη σε γνωστικά αντικείμενα που τον ενδιαφέρουν.
Από τις μέχρι τώρα επιλογές σας, φαίνεται ότι είστε προσανατολισμένη κυρίως στη γαλλική κουλτούρα και σκέψη. Πώς βρίσκετε τα βιβλία τα οποία αποφασίζετε να εκδώσετε; Είστε σε επαφή με ατζέντηδες; Πηγαίνετε ή σκοπεύετε να πάτε σε μεγάλες εκθέσεις του εξωτερικού;
Αναζητούμε διαρκώς βιβλία που πιστεύουμε ότι φέρνουν κάτι νέο, κάτι που δεν έχει ξαναπαρουσιαστεί ή δεν έχει παρουσιαστεί επαρκώς στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό. Στα κοινωνιολογικά θέματα και στη σύγχρονη πολιτική φιλοσοφία νομίζω ότι η γαλλική σκέψη έχει προσφέρει πολλά και δείχνει να είναι ακόμη πηγή νέων ιδεών. Δεν περιοριζόμαστε όμως αποκλειστικά σε γάλλους συγγραφείς. Σε ότι αφορά τις επιλογές των βιβλίων και την απόκτηση των δικαιωμάτων μετάφρασης για τα γαλλικά βιβλία συνεργαζόμαστε με τη Νίκη Ντουζέ η οποία και μας έχει βοηθήσει πολύ. Υπάρχουν επίσης και άλλοι φίλοι των οποίων τη γνώμη ζητούμε συχνά, όπως η μεταφράστρια Μήνα Πατεράκη-Γαρέφη.
Ποια είναι τα επόμενα βιβλία σας που αναμένουμε;
Το επόμενο βιβλίο μας θα είναι η Επιβίωση των πυγολαμπίδων του Ζώρζ Ντιντί-Υμπερμάν, το οποίο θα βρίσκεται στα βιβλιοπωλεία πολύ σύντομα και προσφέρει μια ιδιαίτερη ματιά στην πολιτισμική έκπτωση της εποχής μας. Ακολουθεί σε λίγους μήνες Η ηθική της δημοσιογραφίας του Ερίκ Ροντ.
* Ο ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΚΑΛΟΥΣΗΣ είναι δημοσιογράφος.
