alt

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Clarice Lispector Η ώρα του αστεριού (μτφρ. - σύνταξη εργοβιογραφικού σημειώματος: Μάριος Χατζηπροκοπίου), που θα κυκλοφορήσει στις 2 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Αντίποδες.

Επιμέλεια: Απόστολος Σκλάβος

Όλα στον κόσμο ξεκίνησαν από ένα ναι. Ένα κύτταρο είπε ναι σε ένα άλλο κύτταρο και γεννήθηκε η ζωή. Όμως πριν την προϊστορία υπήρχε η προϊστορία της προϊστορίας και υπήρχε το ποτέ και υπήρχε το ναι. Πάντα υπήρχε. Δεν ξέρω τι, μα ξέρω πως το σύμπαν ποτέ δεν ξεκίνησε.

Να μη γελιόμαστε, φτάνω στην απλότητα μόνο με πολλή δουλειά.

Όσο θα έχω ερωτήσεις και δεν θα υπάρχει η απάντηση θα συνεχίσω να γράφω.

Όσο θα έχω ερωτήσεις και δεν θα υπάρχει η απάντηση θα συνεχίσω να γράφω. Πώς να αρχίσεις από την αρχή, αν τα πράγματα συμβαίνουν πριν συμβούν; Αν πριν την προ-προϊστορία υπήρχαν ήδη τα θηρία της Αποκάλυψης; Αν τούτη η ιστορία δεν υπάρχει, θα αρχίσει να υπάρχει. Το να σκέφτεσαι είναι πράξη. Το να αισθάνεσαι είναι γεγονός. Τα δύο μαζί ‒ είμαι εγώ αυτός που γράφει αυτό που γράφω. Θεός είναι ο κόσμος. Η αλήθεια είναι πάντα μια εσωτερική και ανεξήγητη επαφή. Η πιο αληθινή ζωή μου είναι μη αναγνωρίσιμη, άκρως εσωτερική και δεν υπάρχει ούτε μια λέξη που να τη σημαίνει. Η καρδιά μου άδειασε από κάθε επιθυμία και περιορίστηκε στον δικό της ύστατο ή πρωταρχικό παλμό. Ο πονόδοντος που διαπερνά τούτη την ιστορία έδωσε μια γερή σουβλιά βαθιά μες στο στόμα μας. Γι’ αυτό και τραγουδάω ψηλή και οξεία μια μελωδία συγκοπτόμενη και στριγκή ‒ είναι ο ίδιος μου ο πόνος, εγώ που κουβαλάω τον κόσμο και υπάρχει έλλειψη ευτυχίας. Ευτυχία; Ποτέ δεν είδα πιο τρελή λέξη, την έχουν σκαρφιστεί κάτι βουνίσιες από το Νορντέστε.

Όπως θα εξηγήσω τώρα, η ιστορία αυτή θα είναι το αποτέλεσμα ενός βαθμιαίου οράματος – δυόμισι χρόνια τώρα ανακαλύπτω σιγά σιγά τα γιατί. Είναι όραμα αυτού που πρόκειται να. Να τι; Ποιος ξέρει αν αργότερα θα ξέρω. Έτσι όπως γράφω την ίδια στιγμή που με διαβάζω. Μόνο που δεν αρχίζω από το τέλος που θα δικαιολογούσε την αρχή ‒όπως ο θάνατος μοιάζει να λέει για τη ζωή– γιατί χρειάζεται να καταγράψω τα προηγηθέντα γεγονότα.

Αυτή τη στιγμή γράφω νιώθοντας εκ των προτέρων μια συστολή γιατί σας βομβαρδίζω με μια τόσο εξωτερική και απερίφραστη αφήγηση. Από την οποία παρ’ όλα αυτά, ποιος ξέρει, τόσο που θα σφύζει από ζωή μέχρι και αίμα καταρράχτης ίσως μπορέσει να αναβλύσει και να πήξει αμέσως μετά σε κύβους τρεμουλιαστής ζελατίνης. Θα γίνει η ιστορία αυτή μια μέρα η θρόμβωσή μου; Τι ξέρω εγώ. Αν κάποια αληθοφάνεια υπάρχει σε αυτήν ‒και προφανώς η ιστορία είναι αληθινή αν και επινοημένη‒ να την αναγνωρίσει ο καθένας μέσα του γιατί όλοι είμαστε ένας και όποιος δεν είναι φτωχός σε χρήματα είναι φτωχός στο πνεύμα ή υποφέρει από νοσταλγία γιατί του λείπει κάτι πιο πολύτιμο από χρυσάφι – λείπει σε κάποιους η λεπταίσθητη ουσία.

Πώς γίνεται να ξέρω όλο αυτό που θα ακολουθήσει και που ακόμη αγνοώ, εφόσον δεν το έζησα ποτέ;

Πώς γίνεται να ξέρω όλο αυτό που θα ακολουθήσει και που ακόμη αγνοώ, εφόσον δεν το έζησα ποτέ; Είναι που σε έναν δρόμο του Ρίο ντε Τζανέιρο έπιασα μεμιάς στον αέρα το αίσθημα του χαμού στο πρόσωπο μιας κοπέλας από το Νορντέστε. Για να μην πω ότι παιδάκι ανατράφηκα στο Νορντέστε. Ξέρω πράγματα και επειδή είμαι ζωντανός. Όποιος ζει ξέρει, ακόμη και χωρίς να ξέρει ότι ξέρει. Έτσι κι εσείς, κύριοι, ξέρετε περισσότερα απ’ όσα βάζει ο νους σας και κάνετε τους ανήξερους.

Σκοπεύω να μην είναι περίπλοκο αυτό που θα γράψω, αν και έχω υποχρέωση να χρησιμοποιήσω τις λέξεις που θα σας κρατήσουν. Η ιστορία ‒ορίζω με ψευδή ελεύθερη βούληση‒ θα έχει περίπου εφτά χαρακτήρες και εγώ είμαι ένας από τους σημαντικότερους, προφανώς. Εγώ, ο Ροντρίγο Σ. Μ. Παραμύθι από τα παλιά τούτο εδώ, γιατί δεν θέλω να το παίζω μοντέρνος και να επινοώ εκφράσεις του συρμού για να φαίνομαι αυθεντικός. Γι’ αυτό θα δοκιμάσω κόντρα στις συνήθειές μου να γράψω μια ιστορία με αρχή, μέση και «γκραν φινάλε», να ακολουθείται από σιωπή και βροχή που πέφτει.

altΙστορία εξωτερική και απερίφραστη, ναι, αλλά γεμάτη μυστικά – αρχίζοντας με έναν από τους τίτλους, «.Ως προς το μέλλον.», του οποίου προηγείται μια τελεία και έπεται μια τελεία ακόμη. Δεν πρόκειται για κάποια ιδιοτροπία μου – στο τέλος ίσως γίνει κατανοητή η ανάγκη να θέσω τα όρια. (Καλά καλά δεν έχω εικόνα για το τέλος που, αν η φτώχεια μου το επιτρέψει, το θέλω μεγαλοπρεπές.) Αν αντί για τελεία ακολουθούσαν αποσιωπητικά, ο τίτλος θα έμενε ανοιχτός σε πιθανές δικές σας φαντασιώσεις, ενδεχομένως ακόμα και νοσηρές ή ανελέητες. Εντάξει, αληθεύει πως ούτε εγώ έχω έλεος για τον κεντρικό μου χαρακτήρα, τη Νορντεστίνα: είναι μια ιστορία που τη θέλω ψυχρή. Δικό μου όμως το δικαίωμα να είμαι επώδυνα ψυχρός και όχι δικό σας. Γι’ αυτό και δεν σας δίνω εναλλακτική. Δεν πρόκειται απλώς για αφήγηση, είναι πριν από όλα πρωτογενής ζωή που ανασαίνει, ανασαίνει, ανασαίνει. Πορώδες υλικό, μια μέρα θα ζήσω εδώ τη ζωή ενός μορίου με την πιθανή του έκρηξη από άτομα. Αυτό που γράφω είναι κάτι περισσότερο από επινόηση, είναι υποχρέωσή μου να μιλήσω γι’ αυτή την κοπέλα ανάμεσα σε χιλιάδες σαν κι αυτή. Και καθήκον μου, έστω και άτεχνα, να αποκαλύψω τη ζωή της.

Γιατί υπάρχει το δικαίωμα στην κραυγή.

Ε, λοιπόν κραυγάζω.

Καθαρή κραυγή και δίχως να ζητώ ελεημοσύνη. Ξέρω πως υπάρχουν κοπέλες που πουλάνε το κορμί τους, τη μόνη τους πραγματική ιδιοκτησία, με αντάλλαγμα ένα καλό δείπνο αντί για σάντουιτς με μορταδέλα. Το άτομο όμως για το οποίο θα μιλήσω καλά καλά δεν έχει κορμί για πούλημα, κανένας δεν τη θέλει, είναι παρθένα και άκακη, δεν θα έλειπε σε κανέναν. Εξάλλου –τώρα το ανακαλύπτω– ούτε κι εγώ θα έλειπα καθόλου σε κανέναν, και ακόμα και αυτό που γράφω κάποιος άλλος θα το έγραφε. Άλλος συγγραφέας, ναι, αλλά θα έπρεπε να είναι άντρας γιατί γυναίκα συγγραφέας μπορεί να αρχίσει τις γλυκανάλατες κλάψες.

Ζεσταίνω το σώμα για να ξεκινήσω, τρίβοντας κάθε τόσο τα χέρια το ένα στο άλλο για να πάρω κουράγιο.

Σαν τη Νορντεστίνα υπάρχουν χιλιάδες κοπέλες σκορπισμένες σε τρώγλες, νοικιάζοντας ένα κρεβάτι σε κοινή κάμαρη, να εργάζονται πίσω από θυρίδες μέχρι εξόντωσης. Ούτε καν τους περνάει από το νου πόσο εύκολα μπορούν να αντικατασταθούν και πως είτε υπάρχουν είτε δεν υπάρχουν δεν έχει και μεγάλη διαφορά. Λίγες διαμαρτύρονται και απ’ ό,τι ξέρω καμιά δεν παραπονιέται, επειδή δεν ξέρει σε ποιον. Αυτός ο ποιος υπάρχει άραγε;

Ζεσταίνω το σώμα για να ξεκινήσω, τρίβοντας κάθε τόσο τα χέρια το ένα στο άλλο για να πάρω κουράγιο. Μόλις θυμήθηκα έναν καιρό που ζέσταινα το πνεύμα μου με προσευχές: η κίνηση είναι πνεύμα. Η προσευχή ήταν ένα μέσο για να φτάσω βουβά και κρυφά από όλους στον ίδιο μου τον εαυτό. Όταν προσευχόμουν κατάφερνα ένα άδειασμα της ψυχής – και αυτό το άδειασμα είναι όλα όσα μπορώ ποτέ να έχω. Πέρα από αυτό, τίποτα. Μα το κενό αξίζει όσο το πλήρες και του μοιάζει. Ένας τρόπος να αποκτάς είναι να μη γυρεύεις, ένας τρόπος να έχεις είναι να μη ζητάς και μόνο να πιστεύεις πως η σιωπή που, το πιστεύω, υπάρχει μέσα μου είναι απάντηση στο δικό μου – το δικό μου μυστήριο.

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (προδημοσίευση)

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Ντόρις Λέσινγκ [Doris Lessing] «Το πέμπτο παιδί» σε νέα μετάφραση της Έφης Τσιρώνη, το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Σεπτεμβρίου, από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εκείνο το πρωί, ξαπλωμένη στ...

«Περιγραφή ενός χωριού» της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (προδημοσίευση)

«Περιγραφή ενός χωριού» της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογραφικό έργο της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς [Marie Luise Kaschnitz] «Περιγραφή ενός χωριού» (Μετάφραση – Επίμετρο – Σημειώσεις: Αλέξανδρος Κυπριώτης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 10 Ιουλίου από τις εκδόσεις η βαλίτσα.

Επιμέλεια: Κ...

«Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» του Σέρινταν Λε Φανού (προδημοσίευση)

«Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» του Σέρινταν Λε Φανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σέρινταν Λε Φανού (Sheridan Le Fanu) «Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» (ανθολόγηση, μτφρ., εισαγωγικό σημείωμα: Γιώργος Θάνος, επιμέλεια: Γιάννης Μπαρτσώκας), η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Printa.

Επιμέλεια: ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο «Άγγελος στο σπίτι» & η «Τρελή στη σοφίτα»: Η κατασκευή της γυναικείας ταυτότητας στη βικτωριανή εποχή

Ο «Άγγελος στο σπίτι» & η «Τρελή στη σοφίτα»: Η κατασκευή της γυναικείας ταυτότητας στη βικτωριανή εποχή

Πώς ο «Άγγελος στο σπίτι» και η «Τρελή στη σοφίτα», δυο γυναικείες φιγούρες που απεικονίζονται στη λογοτεχνία, αποτέλεσαν τη βάση για να οικοδομηθεί η γυναικεία ταυτότητα στη βικτωριανή εποχή. Εικόνα: Από την ταινία «Τζέιν Έιρ» (2011) του Κάρι Φουκουνάγκα. 

Γράφει η ...

Εκδήλωση: Ο Λεοπάρντι στην Αθήνα – Τα «Ανάλεκτα» & τα «Μικρά Ηθικά Έργα» υπό νέα θεώρηση

Εκδήλωση: Ο Λεοπάρντι στην Αθήνα – Τα «Ανάλεκτα» & τα «Μικρά Ηθικά Έργα» υπό νέα θεώρηση

Εκδήλωση για το έργο του Τζάκομο Λεοπάρντι (1798-1837), μια από τις πιο σημαντικές και βαθιές φωνές της ιταλικής και ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, στο Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών. 

Επιμέλεια: Book Press

Το ...

«Μίμησις» του Έριχ Άουερμπαχ (κριτική) – Πώς η πραγματικότητα γίνεται λογοτεχνία

«Μίμησις» του Έριχ Άουερμπαχ (κριτική) – Πώς η πραγματικότητα γίνεται λογοτεχνία

Για τη μελέτη του Έριχ Άουερμπαχ (Erich Auerbach, 1892-1957) «Μίμησις – Η εικόνα της πραγματικότητας στη δυτική λογοτεχνία» (μτφρ. Λευτέρης Αναγνώστου, εκδ. ΜΙΕΤ). Εικόνα: Ο Άουερμπαχ περίπου το 1930. ©Wikimedia

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης 

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ» του Ρομπέρτο Γκόρο (προδημοσίευση)

«Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ» του Ρομπέρτο Γκόρο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ρομπέρτο Γκόρο «Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η πόρτα του ψυχιατρείου έτριξε καθώς έκλεινε πίσω του, λες και τ...

«Το τείχος του ονείδους» του Κλέαρχου Λιάτη (προδημοσίευση)

«Το τείχος του ονείδους» του Κλέαρχου Λιάτη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Κλέαρχου Λιάτη «Το τείχος του ονείδους», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Κυβερνήτης έριξε μια ψυχρή ματιά στο πρωινό που του είχε ετοιμά...

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (προδημοσίευση)

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Ντόρις Λέσινγκ [Doris Lessing] «Το πέμπτο παιδί» σε νέα μετάφραση της Έφης Τσιρώνη, το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Σεπτεμβρίου, από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εκείνο το πρωί, ξαπλωμένη στ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα; Τρία καλά αστυνομικά, πρώτα φθινοπωρινά

Τι διαβάζουμε τώρα; Τρία καλά αστυνομικά, πρώτα φθινοπωρινά

Τρία καλά πρόσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα: Χόρχε Ροντρίγκες Γκόμες, Κάιλ Ντέκερ, Γιώργος Κ. Θεοχάρης. Πολιτικό θρίλερ στην ταραγμένη Βενεζουέλα, hardboiled αστυνομικό με έναν νέο, αναπάντεχο ήρωα και μία νέα φωνή στο ελληνικό αστυνομικό που «τα λέει όλα σε 200 σελίδες». Εικόνα: Vonderauvisuals, CC BY-NC-ND 2.0

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 10 βιβλία ελληνικής πεζογραφίας περιμένοντας το φθινόπωρο

Τι διαβάζουμε τώρα; 10 βιβλία ελληνικής πεζογραφίας περιμένοντας το φθινόπωρο

Αστυνομικές υποθέσεις με έντονο κοινωνικό προβληματισμό, δυστοπικές πραγματικότητες που όμως περιγράφουν την εποχή μας, σκοτεινές οντότητες που ξεπηδούν από τις λαϊκές αφηγήσεις: δέκα βιβλία ελληνικής πεζογραφίας που διαβάζουμε μετά το καλοκαίρι.

Επιλογή-παρουσίαση: Σόλων...

Τι διαβάζουμε τώρα: Ποίηση καθώς τελειώνει το καλοκαίρι

Τι διαβάζουμε τώρα: Ποίηση καθώς τελειώνει το καλοκαίρι

Ποιήματα που συνομιλούν με αναμνήσεις, βιώματα, μύθους, κινηματογραφικά πλάνα. Τέσσερις προτάσεις λίγο πριν από το τέλος του καλοκαιριού. Εικόνα: «Οι Λουόμενοι της Ανιέρ» (1884) του Ζορζ Σερά.

Επιλογή-παρο...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΦΑΚΕΛΟΙ