Σε αυτή τη στήλη αναρτώνται αδημοσίευτα ποιήματα σύγχρονων Ελλήνων ποιητών. Σήμερα, η Μαίρη Μπαϊρακτάρη.
Επιμέλεια στήλης: Γιώργος Αλισάνογλου
Ο ΕΠΙΖΩΝ
Φόρεσε τα βήματά του με ευκολία δρομέα
έδεσε σφιχτά αντί για τα κορδόνια του
δυο λυμένους δρόμους και περπάτησε
στους κύκλους που του αναλογούσαν
– στον έναν μετά τον άλλον.
Παράλογο δεν ήταν
με τόσες αφίξεις γύρω του
να προμηνύουν αναχώρηση.
Ωστόσο ο ίδιος στεκόταν κάπου στη μέση:
Λίγο μετά από την άφιξη
και πριν από την αναχώρηση
ακριβώς.
Και σκάλες σκάλες σκάλες παντού
τόσες που συνήθισε πια την άνοδο
σε κατακόρυφες τρομακτικές
κυλιόμενες σκέψεις.
Όμως η κάθοδος
ήταν ανέκαθεν το κύριο πρόβλημα.
Γι’ αυτό ίσως η επίπεδη και στρογγυλή πλατεία
τού φαινόταν τώρα ξαφνικά
παράδεισος και άβυσσος ταυτόχρονα
έτσι όπως είχε αφεθεί
αυτός κι ο μαύρος ίσκιος του
σ’ έναν φυγόκεντρο συλλογισμό.
Βάδην
εμπρός
κυκλοτερώς
μαζί με την κυρτότητα του σώματος
η ηλικία γέρνει συχνά λιγάκι εμπρός
βάδην
βάδην εμπρός
χάρη σε μια αισθαντική διορατικότητα
που τα προέβλεπε για χάρη του κι άθελά του όλα
που τα κατέστρεφε για χάρη του κι άθελά του όλα
τότε που γέννησαν τον φαύλο κύκλο του
το Κράτος και η Βία
εκεί εκεί ακριβώς
όπου εγεννήθη ο μαύρος κύκλος του πριν χρόνια
εκεί που τώρα περπατά στη στρογγυλή πλατεία
με το παρόν της σάρκας του σε διέγερση
πείθει σχεδόν τους πάντες πάντες του
περαστικούς κι ανίδεους
πως θά ’θελε κι αυτός να ήταν εν τέλει ευτυχής
σε μια τετράγωνη και άγονη
πλατεία Ομονοίας.
Έπρεπε να έχει προδιαγραφές εξορίας
ψυχή απωλείας
και το βλέμμα έτοιμο
της πιθανής ενδότερης φρίκης
ριζωμένο στο DNA αγέννητων παιδιών
για να περνά απαρατήρητος και να παρατηρεί
να ακούει για να τον ακούσουν
να βλέπει κι ας τον κοιτάξουν χωρίς να τον δουν
ως παρεπιδημούντα
οι οικοδεσπότες του.
Αν είχα κάτι απ’ το βλέμμα του
κι ανάσα κομμένη απ’ τα Βαλκάνια
χωρίς θάλασσα και πνιγμούς
ή έστω μόνο λίγη αλμύρα
καμένα χωριά, χαρτιά και όρια
σε άτακτη φυγή από το αδύνατον
θα άλλαζα γη για να τον βρω στην εποχή του
θα άλλαζε η γη για να μας βρει εποχή ακατοίκητη
να χτίσουμε οι δυο μαζί τη μη ουτοπία
το μη εφήμερο
το μη ανεπανάληπτο
με μια παρακαμπτήρια μη αυτοχειρία
για αρχή μας.
Και ιδού η αρχή.
Μια μέρα
μέρα μεσημέρι
πήρε ξανά τον ίσκιο-δρόμο
κι ας ήταν τεθλασμένος
με τον ήλιο να του καίει μεθοδικά
μία μία τις σκέψεις.
Γιατί το τέλος
που το αναζητούσε με ηδονή στον έξω κόσμο
(κάτι σαν εσώτερο αδιέξοδο
ή σαν σκιά στην αυλή των θαυμάτων)
ξεκινά στα σκοτεινά
εκεί όπου παύουν οι ευθείες
να υπνωτίζουν και να ακινητοποιούν
όποιον τις περπατά σαν αγριεμένο ζώο
νομίζοντας ότι εν αρχή ην τα μάτια των ανθρώπων.
Το τέλος του όμως έμοιαζε να διαρκεί
μια ζωή ολόκληρη
κι ας προσπάθησε κάποτε να το διασχίσει μονομιάς
όταν τυχαία ή συνειδητά μετά από πείσμα
μόνος πορεύτηκε στον ίσκιο-δρόμο.
Ίσως.
Που και πού έχανε τη θλίψη του
κι αποδεχόταν τις δονήσεις
με σεισμική συγκατάβαση.
Ίσως γιατί ήξερε να ελέγχει σφαιρικά
το απόλυτο παρόν του, όπως λίγοι.
Λένε πως είχε εσωτερικευμένη καύσιμη ύλη
στο μέσα μυαλό
με πυρετώδη λόγο ύπαρξης.
Και ήταν ακόμα νύχτα.
Γιατί αν τον παρατηρούσε κάποιος με προσοχή
και σήμερα ακόμη
θα διέκρινε πως φέρει αναρίθμητα παραδείγματα απελπισίας
στο οπτικό του κέντρο
μια συστολή επάρκειας στη γλώσσα
και λίγη από τη μετρική ενός απόηχου
σαν τη φωνή που πια δεν βγαίνει.
Και είναι ακόμα νύχτα.
Αφού τώρα γεννιέται.
Βουστροφηδόν οργώνει τη σκέψη
με φωτονική ισχυρών μαγνητικών πεδίων
πάνω στο σήμα-σώμα
και σκόρπια κτερίσματα παρόντος μέλλοντος
ως μη έρως πράξεως σπουδαίας και τελείας
να μείνει ως αποδόμηση
ελεύθερο θέμα σε σχήμα δέσμιο
και άνευ όρων η επι-ζωή σε λόγου μας.
Αυτός είναι ο μεταφράζων.
Ο Επιζών.
Κι εγώ το εύρημά του. Η εμμονή του. Η μετάφρασή του.
Καλησπέρα σας.
Από το βιβλίο της Μαίρης Μπαϊρακτάρη Μετάφραση άνευ όρων που πρόκειται να κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Σαιξπηρικόν.
H Mαίρη Γ. Μπαϊρακτάρη είναι αριστούχος διδάκτωρ του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, με ειδίκευση στη Σημειολογία του θεάτρου και τη Μεταφρασεολογία. Έχει διδάξει ιστορία, θεωρία και πράξη της λογοτεχνικής μετάφρασης, Σημειολογία θεάτρου, δραματολογία και δημιουργική θεατρική γραφή σε προπτυχιακά και μεταπτυχιακά τμήματα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου. Επίσης, έχει συνεργαστεί επί σειρά ετών με Εθνικό Κέντρο Βιβλίου και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μετάφρασης Λογοτεχνίας και Επιστημών του Ανθρώπου (ΕΚΕΜΕΛ), όπου σπούδασε αρχικά μετάφραση για δύο χρόνια.
Έχουν εκδοθεί πέντε μεταφράσεις της από τα γαλλικά (J.-K. Huysmans, Ο κύριος Μπουγκράν συνταξιοδοτείται, Marivaux, Ο έρως εξευγενίζει τον Αρλεκίνο, Christian Petr, Κλέφτες ζωής και Βάδην, συμμετοχή στη μετάφραση του συλλογικού έργου: Τραγικό και τραγωδία στην εποχή της Παγκοσμιοποίησης).
