Πεζογράφοι και ποιητές εύχονται στην Book Press με ένα διήγημα ή ένα ποίημα γραμμένο ειδικά για τους αναγνώστες μας. Μια λέξη τα ενώνει: «δέκα». Σήμερα, η Λίλα Τρουλινού.
Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Φλώρα, Ραχήλ, Λούνα, Σάρα
Το διήγημα είναι αφιερωμένο στη μνήμη της Ρέινα και του Ιακώβου Αρώνες
και των θυγατέρων τους Φλώρα, Ραχήλ, Λούνα, Σάραχ,
και των οικογενειών των εξαφανισθέντων εν Πολωνία.
Πηγαίνοντας στο σχολείο η Ρέινα τραγουδάει. Ο δρόμος περνάει απ’ το ποτάμι. Το σπίτι της είναι το πρώτο αρχοντικό, στο χρώμα της ώχρας, και δίπλα ακριβώς το σπίτι της Φλώρας, σε χρώμα λουλακί. Οι δύο φίλες στέκονται στη γέφυρα. Κάτω τα γκρίζα νερά κοχλάζουν, ενώ οι κισσοί έχουν πάρει τις κόκκινες ανταύγειες του φθινόπωρου. Η Μπαρμπούτα χτισμένη σε σχήμα τριγώνου, σιωπηλή, περίκλειστη, αναπνέει τη βαριά μυρωδιά των γλιστερών φυτών και των πανύψηλων δένδρων. Στην έξοδο της εβραϊκής συνοικίας ακούγονται χαρούμενες φωνές. «Ποια θέλει ένα γλυκό;» ρωτάει η Σάρα. «Εγώ, εγώ!» φωνάζει η Ραχήλ, η καλύτερη μαθήτρια της τάξης, στρουμπουλή και φασαριόζα, κόρη του κοσμηματοπώλη που έχει το μαγαζί του δίπλα στον αιωνόβιο Πλάτανο, στην Παλιά Μητρόπολη. Τα λαμπερά μαύρα μπουκλάκια της στριφογυρίζουν στον αέρα, καθώς αρπάζει το στριφτό ρουγκελάχ, που μοσχομυρίζει, γεμιστό με μαρμελάδα και καρύδια, από τα χέρια της συμμαθήτριάς της. Η μητέρα της Σάρας κάνει τα καλύτερα γλυκά του κόσμου στο μικρό ζαχαροπλαστείο της κεντρικής οδού. Σήμερα η τάξη θα πάει εκδρομή στον λόφο του Προφήτη Ηλία. Η δασκάλα στερεώνει ένα αγριολούλουδο στην μπλούζα της. Τα μαλλιά της, πιασμένα σε κότσο, είναι σχεδόν γκρίζα. «Κυρία!» φωνάζει η Λούνα και χώνεται στην αγκαλιά της. Φτάνουν στο περιβόλι με τις μηλιές. Βγάζουν τα παπούτσια και βυθίζουν τις γυμνές πατούσες στο δροσερό γρασίδι. Παίζουν τα μήλα. Πιάνονται από τα χέρια και χορεύουν έναν κυκλικό χορό. Η Ρέινα τις ζωγραφίζει στο τετράδιο. Χρησιμοποιεί απαλά παστέλ. Με ένα πινελάκι διορθώνει το σχέδιο. Τις ανοιχτόχρωμες κορδέλες στα κεφάλια. Τις φαρδιές φούστες με τις πιέτες. Τα μεγάλα μάτια. Τα πρόσωπα μοιάζουν μεταξύ τους. Είναι φρέσκα, ροδαλά, νεανικά. Γεμάτα χάρη. Οι μπούκλες ξεφεύγουν απ’ τις κορδέλες. Ατίθασες, νευρικές, ανυπόμονες. Η ζωή ξεχειλίζει! Κατρακυλάει από τους λόφους, βουτάει στα άγρια νερά του Τριπόταμου. Λαμπυρίζει, σεργιανίζει στο λιθόστρωτο αμέριμνη. Καμιά τους δεν ξέρει ακόμα το πεπρωμένο της.
Οι δεκαπεντάχρονες είναι πάλι μαζί. Πιασμένες χέρι χέρι. Στο δωμάτιο με τα ιατρικά μηχανήματα. Γυμνές, ανυπεράσπιστες. Στο Μπλοκ 10 του Άουσβιτς. Είναι τα πειραματόζωα.
Στο τρένο για την Πολωνία τις στοιβάζουν με εκατοντάδες άλλες γυναίκες. Οι δεκαπεντάχρονες είναι πάλι μαζί. Πιασμένες χέρι χέρι. Στο δωμάτιο με τα ιατρικά μηχανήματα. Γυμνές, ανυπεράσπιστες. Στο Μπλοκ 10 του Άουσβιτς. Είναι τα πειραματόζωα. Τις βομβαρδίζουν με ακτινοβολία. Τους προκαλούν εγκαύματα. Εγχέουν στη μήτρα τοξική ουσία, που κολλάει τις σάλπιγγες, ουσία καυτή σαν τον ασβέστη. Πιασμένες χέρι χέρι στην αίθουσα ακτινοβολίας. Τις καθίζουν με το ζόρι στις γυναικολογικές καρέκλες για να τις στειρώσουν. Ο ίδιος ο Καρλ Κλάουμπεργκ «ενδιαφέρθηκε» προσωπικά. Μητροσκόπιο, λαβίδες, καθετήρας και μετά η έγχυση του διαβρωτικού υγρού στη μήτρα. Οι νοσοκόμες ακινητοποιούν τα θύματα. Αφαιρούνται οι ωοθήκες. Χωρίς να αποστειρωθούν τα εργαλεία. Κάποια κορίτσια πεθαίνουν από αιμορραγία. Αμέσως μετά την επέμβαση. Στείρωση με ακτινοβολία. Ωοθηκεκτομή. Η γιατρός Σλάβα Κλάιν, κρατούμενη και αυτή, εργάζεται σιωπηλά κάτω από την επίβλεψη ενός Ναζί με ιατρική φόρμα και αγκυλωτό σταυρό στο περιβραχιόνιο. Το βράδυ, κρυφά, χορηγεί στις νέες αναλγητικά και φάρμακα.
Είκοσι χρόνια μετά, η Ρέινα παρουσιάζει τα έργα της σε μια γκαλερί στην Κρακοβία. Μετακινείται με αναπηρικό καροτσάκι. Έχει γίνει ζωγράφος. Κυκλικοί χοροί κοριτσιών. Πορτρέτα των κοριτσιών που δεν γύρισαν στο σπίτι τους, στη Βέροια. Στη γειτονιά τους, την Μπαρμπούτα. Που δεν έφαγαν ξανά ρουγκελάχ. Δεν χόρεψαν ξανά με γυμνά πόδια στο περιβόλι με τις μηλιές. Το βλέμμα τους ακίνητο, γεμάτο απορία. Στέκεται απέναντι από τη Σλάβα Κλάιν. Επιζήσασα, όπως κι αυτή. Κρατάει τα χέρια της. Κοιτιούνται στα μάτια. Χωρίς να μιλούν. Πολλή ώρα. Ασυνήθιστα πολλή ώρα. Μπροστά από τα βλέμματα των κοριτσιών.
Φλώρα, Ραχήλ, Λούνα, Σάρα.
* Η ΛΙΛΑ ΤΡΟΥΛΙΝΟΥ είναι εκπαιδευτικός και συγγραφέας.
Τελευταίο της βιβλίο, η νουβέλα «Αουρέλια» (εκδ. Περισπωμένη).
