Μετασχηματίζοντας Μαμαγκάκη και Θεοδωράκη στη Στέγη

Το Ελληνικό Σχέδιο υποδέχεται τη νέα χρονιά με έναν κύκλο τριών συναυλιών, όπου παρουσιάζονται κλασικά ή καινούρια έργα.

Στην πρώτη συναυλία του κύκλου, στις 27 Ιανουαρίου 2015, παρουσιάζονται δύο έργα που καταδεικνύουν δύο τρόπους με τους οποίους βασικές ιδέες τροφοδοτούν τη μουσική σύνθεση δημιουργώντας είτε ένα γλωσσικό ιδίωμα είτε μουσικές φόρμες: το Ρεμπερτόριο του Δημήτρη Μαμαγκάκη και οι Παραλλαγές: Στο περιγιάλι το κρυφό του Μ.Θ. του Χρίστου Παπαγεωργίου.

Στην πρώτη αυτή συναυλία του κύκλου παρουσιάζονται δύο έργα Ελλήνων συνθετών που αναδεικνύουν μια αρχική και μορφή/επεξεργασία «μετασχηματισμού» στη μουσική, την παραλλαγή.

Στο πρώτο μέρος, ο Χρυσόστομος Καραντωνίου θα ερμηνεύσει πέντε μέρη από το έργο Ρεμπερτόριο του Νίκου Μαμαγκάκη, για σόλο κιθάρα.

Όπως ο ίδιος ο συνθέτης έχει πει για το έργο: «Όσον αφορά στο Ρεμπερτόριο, ο τίτλος τα λέει όλα. Όμως, και από μουσικολογικής απόψεως, δεν υπάρχουν πολλά να αναλύσει κανείς για το έργο αυτό. Υπάγεται στην κατηγορία των αυστηρά δομημένων παραλλαγών. Το Ρεμπερτόριο έχει όλες τις βαθιά ριζωμένες μνήμες μου γύρω από το μεγάλο αυτό νεοελληνικό πολιτιστικό γεγονός (ρεμπέτικο)».

Στο έργο αυτό, ο συνθέτης χρησιμοποιεί υλικό από το ρεμπέτικο ιδίωμα, για να χτίσει ένα νέο έργο. Οικειοποιείται τους ήχους, τη διάθεση, τους ρυθμούς και τους τρόπους παιξίματος από αυτό το είδος τραγουδιού, που από μουσική του περιθωρίου έγινε αγαπημένο είδος του Έλληνα και επηρέασε την ιστορία του ελληνικού τραγουδιού και τη γραφή Ελλήνων συνθετών από όλα τα είδη.

Το πασίγνωστο λαϊκό τραγούδι παρουσιάζεται σε κάθε παραλλαγή, μεταμορφωμένο από το ξεχωριστό ιδίωμα του εκάστοτε συνθέτη και της εκάστοτε εποχής, όπως των Κουπερέν, Μότσαρτ, Μπετόβεν, Σοπέν και άλλων μέχρι τον Κηθ Τζάρετ και τις πιο σύγχρονες ηλεκτρονικές επεξεργασίες.

Στο δεύτερο μέρος της συναυλίας, παρουσιάζεται το έργο του Χρίστου Παπαγεωργίου, Στυλιστικές παραλλαγές πάνω στο «Περιγιάλι το κρυφό» του Μίκη Θεοδωράκη. Ένα έργο που, εκφράζοντας πιστά τη φετινή θεματολογία, ακροβατεί ανάμεσα στην πληθώρα των στυλ της μουσικής ιστορίας, με μια παρέλαση 32 αενάως εναλλασσόμενων «μετασχηματισμών». Το πασίγνωστο λαϊκό τραγούδι παρουσιάζεται σε κάθε παραλλαγή, μεταμορφωμένο από το ξεχωριστό ιδίωμα του εκάστοτε συνθέτη και της εκάστοτε εποχής, όπως των Κουπερέν, Μότσαρτ, Μπετόβεν, Σοπέν και άλλων μέχρι τον Κηθ Τζάρετ και τις πιο σύγχρονες ηλεκτρονικές επεξεργασίες.

Ο Χρίστος Παπαγεωργίου, στα περίπου 40 λεπτά του 2ου μέρους, θα ερμηνεύσει επιλεκτικά τις πλέον εμβληματικές από τις παραλλαγές του, αναλύοντας και επεξηγώντας στους ακροατές από το πιάνο, υπό τύπον ραδιοφωνικής εκπομπής, φιλικής συζήτησης ή εξομολόγησης, τις βαθύτερες ρίζες αυτών των μετασχηματισμών.

Info
O Kύκλος Μετασχηματισμοί ολοκληρώνεται με δύο ακόμα συναυλίες:

17 Φεβρουαρίου
Στη δεύτερη συναυλία του Κύκλου, με τίτλο Χειμωνιάτικο ταξίδι, θα παρουσιαστεί ο κύκλος τραγουδιών Winterreise του Franz Schubert (D 911, opus 89, 1828) για φωνή και πιάνο, σε στίχους του Γερμανού ρομαντικού ποιητή Wilhelm Müller.

Τα τραγούδια θα παρουσιαστούν στην ελληνική γλώσσα, σε μια ιδέα του Διονύση Καψάλη, ο οποίος υπογράφει την προσαρμογή των στίχων και τη μεταφορά των ποιημάτων από τα γερμανικά στα ελληνικά, διευκολύνοντας τη διαδρομή του έργου να βρεθεί πιο κοντά στην καρδιά του Έλληνα ακροατή. 

Ιδέα, Μετάφραση, Προσαρμογή ποιημάτων: Διονύσης Καψάλης

17 Μαρτίου
Στην τρίτη συναυλία του κύκλου Μετασχηματισμοί και σε συνέχεια της παρουσίασης του Χειμωνιάτικου ταξιδιού του Σούμπερτ με τους στίχους στα ελληνικά, οι Νίκος Ξυδάκης, Δημήτρης Παπαδημητρίου και Τάσος Ρωσόπουλος θα παρουσιάσουν νέα τραγούδια, μελοποιώντας ποιήματα του Wilhelm Müller, από τον κύκλο Winterreise, σε μετάφραση του Διονύση Καψάλη.