Ψηφιακή επανάσταση με αιτία

Μετά το Κέντρο Τεχνών Barbican του Λονδίνου και το Μουσείο Tekniska της Στοκχόλμης, η Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση φιλοξενεί την επαναστατική και άκρως διαδραστική έκθεση ψηφιακών τεχνών, με έναν τίτλο που δεν αφήνει περιθώρια για αναλογικές παρανοήσεις, αλλά μόνο για ψηφιακές βεβαιότητες: Digital Revolution. 26 χρόνια μετά την επινόηση του World Wide Web από τον Sir Tim Berners-Lee, που έβαλε το πρώτο τουβλάκι στο τζένγκα του σημερινού Ίντερνετ, η έκθεση Ψηφιακή Επανάσταση αποτυπώνει την εξέλιξη της ψηφιακής τεχνολογίας, συγκεντρώνοντας για πρώτη φορά στον ίδιο χώρο ένα πολυσυλλεκτικό φάσμα από εικαστικούς καλλιτέχνες, κινηματογραφιστές, αρχιτέκτονες, designers, μουσικούς και προγραμματιστές παιχνιδιών, που χρησιμοποιούν τα ψηφιακά μέσα για να διευρύνουν τα δημιουργικά όριά τους.

Η έκθεση Digital Revolution αποτυπώνει την εξέλιξη της ψηφιακής τεχνολογίας, συγκεντρώνοντας για πρώτη φορά στον ίδιο χώρο ένα πολυσυλλεκτικό φάσμα από εικαστικούς καλλιτέχνες, κινηματογραφιστές, αρχιτέκτονες, designers, μουσικούς και προγραμματιστές παιχνιδιών, που χρησιμοποιούν τα ψηφιακά μέσα για να διευρύνουν τα δημιουργικά όριά τους.

Από την arcade εποχή τoυ παιχνιδιού Pong και τον εθισμό με τα ζουμερά φρουτάκια επιβράβευσης του λαίμαργου Pac-Man, στα ψηφιακά εφέ του οσκαρικού sci-fi φιλμ Gravity του Alfonso Cuarón ή του διαστημικού έπους Star Wars με τους Τζεντάι και τα φωτόσπαθα, αλλά και στην τρισδιάστατη εγκατάσταση θεάτρου σκιών του Αμερικανού σκηνοθέτη και digital artist Chris Milk (η οποία ψηφιοποιεί τη φιγούρα σου, μεταλλάσσοντάς την σε έναν υβριδικό, new age Ίκαρο), ήρθε πλέον η ώρα να αποκρυπτογραφήσουμε στα σοβαρά την ερωτική σχέση μας με τον hi-tech κόσμο.

Μια έκθεση-φεστιβάλ του digital δεν θα μπορούσε να μην έχει τα μάτια και όλο το «είναι» της στραμμένα στο μέλλον, καθώς είναι άμεσα συνυφασμένη μαζί του. Σε αυτό τον άξονα καταγράφονται οι διαδοχικές διαδρομές του ψηφιακού υπερεγώ μας με όλες τις ορατές αντανακλάσεις και τα παραφερνάλιά του: ο δημιουργικός προγραμματισμός, η DIY κουλτούρα μέσω των εξατομικευμένων παραγωγών, οι ψηφιακές κοινότητες και, τέλος, οι δημιουργικές δυνατότητες που προσφέρουν η επαυξημένη πραγματικότητα (augmented reality), η τεχνητή νοημοσύνη, οι φορέσιμες τεχνολογίες (wearable technologies) και η τρισδιάστατη εκτύπωση (3D printing). 

Digital Archaeology / Ψηφιακή Αρχαιολογία

Η ενότητα Digital Archaeology εξυμνεί τις στιγμές που αποτέλεσαν ορόσημα για την ψηφιακή δημιουργικότητα στους χώρους των εικαστικών τεχνών, του design, του κινηματογράφου, της μουσικής και των βιντεοπαιχνιδιών και φωτίζει τον καταιγιστικό ρυθμό της τεχνολογικής αλλαγής. Η ενότητα αυτή είναι χωρισμένη χρονολογικά και καταγράφει ανά δεκαετία το διάστημα από το 1970 έως το 2010. 

Από την πρώτη κονσόλα παιχνιδιών που άρχισε να κατασκευάζεται το 1966, το παιχνίδι Pong (1972), το Altair 8800 (1975) που έφτιαξε ως φοιτητής του Harvard, ο Bill Gates, το Speak and Spell Speech Synthesizer (1978) από το οποίο πήρε το όνομά του το πρώτο άλμπουμ των Depeche Mode και το οποίο χρησιμοποίησε ο E.T. o εξωγήινος για να τηλεφωνήσει σπίτι έως το Space Invaders (1978), το Pac-Man (1980), το Super Mario Bros (1985), το Manic Miner (1983), το drum machine Linn LM-1 (1980) – το ντραμ στο οποίο γράφτηκαν τραγούδια όπως το “Don’t You Want Me Baby” των Human League και το “Billie Jean” του Michael Jackson, την παρουσίαση του Amiga 1000, στην οποία ο Andy Warhol ζωγράφιζε την Debbie Harry στο paint (1980), το Atari ST (1985) που λάτρεψαν οι μουσικοί και που οδήγησε στη δημιουργία του Digital Audio Workstation, στο οποίο γράφτηκαν κομμάτια όπως το “Glory Box” των Portishead και το “Poison” των Prodigy, αλλά και τo Tetris (1989), το Minesweeper (1990) που φτιάχτηκε για να μάθουν οι άνθρωποι να χρησιμοποιούν το ποντίκι, τα οπτικά εφέ, χάρη στα οποία είδαμε τους δεινόσαυρους να ζωντανεύουν στο Jurassic Park (1993), το Tomb Raider (1996), το The Sims (2000), το website της ταινίας Requiem for a Dream (2000), το iPhone (2007) της Apple, με τις εθιστικές εφαρμογές του όπως το Angry Birds (2009) που άλλαξε τα πάντα. Ξαφνικά, η ψηφιακή κουλτούρα έγινε απλώς κουλτούρα...

We Create / Εμείς Δημιουργούμε

Στην ενότητα We Create, εξετάζεται η μεταστροφή από τον καταναλωτή περιεχομένου στον παραγωγό περιεχομένου, ως αποτέλεσμα των άμεσα διαθέσιμων ψηφιακών εργαλείων, τα οποία σε πολλές περιπτώσεις διατίθενται δωρεάν. Τα έργα αυτής της ενότητας δείχνουν πώς η ψηφιακή τεχνολογία έχει δημιουργήσει νέες ευκαιρίες για καλλιτεχνική έκφραση.

Creative Spaces / Δημιουργικοί Χώροι

Η ενότητα Creative Spaces δείχνει με ποιον τρόπο οι συμβατικές έννοιες του χρόνου, του χώρου και της αφήγησης μπορούν να αναπλαστούν με τη χρήση ψηφιακών εργαλείων.

Πώς δουλεύουν σήμερα οι animators; Η ενότητα ξεκινά ρίχνοντας μια ματιά στον κόσμο των οπτικών εφέ (VFX) του χολλυγουντιανού κινηματογράφου. Από την παραγωγή εικόνων από υπολογιστή (CGI) και την τρισδιάστατη αναπαραγωγή της κίνησης με γραφικά (previsualisation) έως τις παραμετροποιημένες κατασκευές, όπως το lightbox, η σημερινή βιομηχανία των οπτικών εφέ χαρακτηρίζεται από τεχνολογικές καινοτομίες και μια δημιουργική προσέγγιση στην κινηματογραφία.

Δείτε το Inception (2010) του Christopher Nolan και το Gravity (2013) του Alfonso Cuarón, μέσα από τα μάτια των βραβευμένων με Όσκαρ δημιουργών οπτικών εφέ.

Δείτε το Inception (2010) του Christopher Nolan και το Gravity (2013) του Alfonso Cuarón, μέσα από τα μάτια των βραβευμένων με Όσκαρ δημιουργών οπτικών εφέ Paul Franklin της Double-Negative και Tim Weber της Framestore. Μάθετε πώς η ψηφιακή τεχνολογία αλλάζει το ρόλο των σύγχρονων animators, χρησιμοποιώντας ως υπόθεση εργασίας την ταινία How To Train Your Dragon 2 (2014) της DreamWorks. 

Sound and Vision / Ήχος και Εικόνα

Η ενότητα Sound and Vision διερευνά την οπτικοποίηση της μουσικής, μέσα από τη ματιά μουσικών, εικαστικών καλλιτεχνών, κινηματογραφιστών και σκηνογράφων. Η έκρηξη των τεχνολογιών της εικόνας έχει επηρεάσει όχι μόνο τους ήχους που ακούμε, αλλά επίσης το στυλ με το οποίο τους βλέπουμε να αλλάζουν για πάντα την εμφάνιση και την αίσθηση της μουσικής.

State of Play / Κατάσταση Παιχνιδιού

Η ενότητα State of Play ρίχνει μια ματιά στους τρόπους με τους οποίους οι καλλιτέχνες και οι σχεδιαστές παιχνιδιών έχουν πειραματιστεί με τις έννοιες του παιχνιδιού και της χειρονομίας χρησιμοποιώντας τις τεχνολογίες της κάμερας. 

DevArt

Η DevArt προκαλεί ευθέως τη διαδεδομένη αντίληψη του τι είναι κώδικας προγραμματισμού και τι τέχνη. Πρόκειται για μια εξύμνηση της τέχνης που δημιουργείται με κώδικα, από καλλιτέχνες που εξωθούν τις δημιουργικές δυνατότητες – εκεί όπου η τεχνολογία αποτελεί τον καμβά τους και ο κώδικας την πρώτη ύλη τους. 

Our Digital Futures / Τα Ψηφιακά μας Μέλλοντα

Η ενότητα Our Digital Futures παρουσιάζει μια επιλογή με ορισμένους από τους πιο πειραματικούς και εστιασμένους στο μέλλον καλλιτέχνες, αρχιτέκτονες και designers. Με ιδιαίτερη έμφαση στο σώμα και στο περιβάλλον μας, τα πρότζεκτ καλύπτουν τους χώρους των cyborg και των τεχνολογιών που φοριούνται (wearable technologies), των drones και των «μεγάλων» δεδομένων. 

Indie Games Space / Χώρος Ανεξάρτητων Βιντεοπαιχνιδιών

Το Indie Games Space συγκεντρώνει βιντεοπαιχνίδια που δημιουργήθηκαν χωρίς αρχική υποστήριξη από μια εταιρεία της βιομηχανίας του χώρου. 

* Ο ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ είναι δημοσιογράφος.