Αυτό το Νόμπελ λογοτεχνίας ποιος θα το πάρει; Τα ονόματα που παίζουν δυνατά και η ελληνική «έκπληξη»

Παρά τα σκάνδαλα και τις επιλογές που δίχασαν τα προηγούμενα χρόνια, το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας δεν χάνει την αίγλη και τη σημασία του. Καθώς οι ώρες μετρούν αντίστροφα μέχρι να ανοίξει η πόρτα στη Βασιλική Σουηδική Ακαδημία, και η γραμματέας βγει και κάνει την πολυναναμενόμενη ανακοίνωση, ρίχνουμε μια τελευταία ματιά στο τι λένε οι μοναδικές διαθέσιμες πηγές για να βασίσουμε εικασίες και προσδοκίες: τα γραφεία στοιχημάτων.

Οι υποψηφιότητες, που διαμορφώνονται έπειτα από μια σφιχτή διαδικασία, είναι απόρρητα αρχεία που θα αποσφραγιστούν σε μισό αιώνα. Αυτό σημαίνει ότι για το Νόμπελ του Γιώργου Σεφέρη γνωρίζουμε ποιοι και πόσοι ήταν οι συνυποψήφιοί του και ποιος τον είχε προτείνει. Για τον Οδυσσέα Ελύτη, όμως, θα πρέπει να περιμένουμε λίγο ακόμα, μέχρι το 2029, όταν θα έχουν συμπληρωθεί 50 χρόνια από τη βράβευσή του το 1979. Το 1963, όταν τιμήθηκε με το Νόμπελ ο Σεφέρης, υποψήφιοι ήταν ονόματα όπως ο Αραγκόν, ο Μπρετόν, ο Κοκτό, ο Μπέκετ, ο Μοράβια, ο Πάουντ και ο Σαρτρ, ακόμα και ο Σαρλ ντε Γκολ, αλλά και πολλοί άλλοι, συνολικά 121. Τον Έλληνα ποιητή είχε προτείνει ο Σουηδός Έιβιντ Τζόνσον, μέλος της Ακαδημίας, ο οποίος το 1971 είχε προτείνει και τον Γιάννη Ρίτσο. Την ίδια χρονιά, το 1963, υποψήφιοι ήταν και οι Στρατής Μυριβήλης και Ηλίας Βενέζης που και οι δύο ήταν προτάσεις της Ένωσης Ελλήνων Συγγραφέων.

Για φέτος, διαπιστώνουμε ότι εν πολλοίς γνωστά ονόματα (π.χ. ο Χαρούκι Μουρακάμι είναι ο «ισόβιος υποψήφιος») εξακολουθούν να παίζουν ψηλά, ενώ και το όνομα της Έρσης Σωτηροπούλου συνεχίζει να εμφανίζεται στις λίστες με όχι αμελητέες αποδόσεις. 

Υπενθυμίζοντας ότι από την Ελλάδα δεν έχουμε πρόσβαση στον ιστότοπο της βρετανικής εταιρείας στοιχημάτων Ladbrokes, αναζητούμε τι αναπαράγεται από τις δικές τους αποδόσεις σε ιστοτόπους στοιχηματικών όπου έχουμε πρόσβαση και τι γράφεται σε διεθνή ΜΜΕ. 

«Εμφάνιση έκπληξη κάνει η Ελληνίδα συγγραφέας Έρση Σωτηροπούλου», διαβάζουμε στο Literary Hub

Το Literary Hub, για παράδειγμα, παραθέτει τη λίστα της Ladbrokes και κάνει ορισμένα σχόλια για τα ονόματα που βρίσκονται στις πιο ψηλές θέσεις. Η Κινέζα συγγραφέας Can Xue βρίσκεται στην κορυφή της λίστας για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, και το Lit Hub, όπως και ο Guardian, αναρωτιούνται αν φέτος θα είναι η χρονιά της. Ο Αυστραλός μυθιστοριογράφος Gerald Murnane βρίσκεται στη δεύτερη θέση, ενώ το 2023 ήταν τρίτος και στη δεύτερη θέση ήταν ο Γιον Φόσε που τελεικά βραβεύτηκε με το περσινό Νόμπελ. Άρα, ο Murnane φαίνεται να έχει σημαντικές πιθανότητες. Ο Χαρούκι Μουρακάμι είναι σταθερά εδώ και πολλά χρόνια στις λίστες, ενώ και ο Αργεντινός César Aira είναι στις πρώτες θέσεις.

Το Lit Hub παρατηρεί ότι «εμφάνιση έκπληξη κάνει η Ελληνίδα συγγραφέας Έρση Σωτηροπούλου» που κλείνει την πρώτη πεντάδα. Ο βρετανικός Guardian στο δικό του ρεπορτάζ κάνει μια απλή αναφορά στο όνομα της Ελληνίδας συγγραφέα σημειώνοντας ότι στην απόδοση 16/1 είναι τρεις συγγραφείς: ο Aira, ο Murnane και η Έρση Σωτηροπούλου. 

Η Καναδή Μάργκαρετ Άτγουντ, για την οποία ο Νομπελίστας του 2017, Καζούο Ισιγκούρο, είχε πει: «Πραγματικά πιστεύω ότι θα το πάρει σύντομα», έχει ανέβει σημαντικά σε σχέση με πέρσι όταν οι πιθανότητές της ήταν 39/1. Ο Αμερικανός Ρόμπερτ Κούβερ είναι στη λίστα, «αν και δυστυχώς, τώρα δεν είναι επιλέξιμος» όπως γράφει το Lit Hub, κι αυτό επειδή πέθανε πριν από λίγες μέρες, στις 5 Οκτωβρίου, σε ηλικία 92 ετών.

Τέλος, για την εμφάνιση του ονόματος της Τζ. Κ. Ρόουλινγκ στην τελευταία θέση αυτής της λίστας το σχόλιο της συντάκτριας είναι «αυτό με έκανε να γελάσω». 

Όποιος ή όποια συγγραφέας βραβευτεί, θα λάβει ως χρηματικό έπαθλο 11 εκατομμύρια σουηδικές κορώνες (λίγο λιγότερο από ένα εκατομμύριο ευρώ). 

Ακολουθούν οι αποδόσεις για 80 συγγραφείς όπως δίνονται από την εταιρεία στοιχημάτων Ladbrokes, μέχρι την Τρίτη, 8/10. Η Έρση Σωτηροπούλου είναι στην 5η θέση με 16 προς 1. 

Can Xue – 10/1

Gerald Murnane – 12/1

Χαρούκι Μουρακάμι – 14/1

César Aira – 16/1

Έρση Σωτηροπούλου – 16/1

Μάργκαρετ Άτγουντ – 16/1

Τόμας Πίντσον – 16/1

Anne Carson – 20/1

Bushra al-Maqtari – 20/1

Carl Frode Tiller – 20/1

Νόρμπερτ Γκστράιν – 20/1

Πιερ Μισόν – 20/1

Ali Ahmad Said Esber – 25/1

Νταγκ Σόλσταντ – 25/1

Ντον ΝτεΛίλο – 25/1

Ludmila Ulitskaja – 25/1

Λάζλο Κρασναχόρκαϊ – 25/1

Mieko Kanai – 25/1

Μιρτσέα Καρταρέσκου – 25/1

Ngũgĩ wa Thiong’o – 25/1

Πήτερ Νάντας – 25/1

Σαλμάν Ρούσντι – 25/1

Karl Ove Knausgaard – 28/1

Leslie Marmon Silko – 28/1

Mia Couto – 28/1

Μισέλ Ουελμπέκ – 28/1

William T. Vollmann – 28/1

Alexis Wright – SUSP

Ananda Devi – 33/1

Αντρέι Κούρκοφ – 33/1

António Lobo Antunes – 33/1

Κόλσον Γουάιτχεντ – 33/1

Ντέιβιντ Γκρόσμαν – 33/1

Duong Thu Huong – 33/1

Έντμουντ Γουάιτ – 33/1

Εμανουέλ Καρέρ – 33/1

Ενρίκε Βίλα-Μάτας – 33/1

Garielle Lutz – 33/1

Hamid Ismailov – 33/1

Χαν Κανγκ – 33/1

Όμηρος Αριτζής – 33/1

Hwang Sok-yong – 33/1

Hélène Cixous – 33/1

Ιβάν Κλίμα – 33/1

Τζαμάικα Κινκέιντ – 33/1

Joy Harjo – 33/1

Τζόις Κάρολ Όουτς – 33/1

Mahmoud Dowlatabadi – 33/1

Marie NDiaye – 33/1

Marilynne Robinson – 33/1

Martha Nussbaum – 33/1

Nuruddin Farah – 33/1

Ρόμπερτ Κούβερ – 33/1

Ρόμπερτ Μακφάρλεϊν – 33/1

Ryszard Krynicki – 33/1

Σαλίμ Μπαράκατ – 33/1

Scholastique Mukasonga – 33/1

Σεμπάστιαν Μπάρι – 33/1

Ταχάρ Μπεν Τζελούν – 33/1

Γιαν Λιάνκε – 33/1

Amitav Ghosh – 40/1

Ιβάν Βλαντισλάβιτς – 40/1

Linton Kwesi Johnson – 40/1

Louise Erdrich – 40/1

Πατρίσια Γκρέις – 40/1

Paulina Chiziane – 40/1

Βλαντιμίρ Σορόκιν – 40/1

Γουέντελ Μπέρι – 40/1

Xiaolu Guo – 40/1

Άλι Σμιθ – 50/1

Μποτό Στράους – 50/1

Chimamanda Ngozi Adichie – 50/1

Κλαούντιο Μάγκρις – 50/1

David Peace – 50/1

Κο Ουν – 50/1

Murray Bail – 50/1

Στίβεν Κινγκ – 50/1

Yoko Tawada – 50/1

Yu Hua – 50/1

Zoe Wicomb – 50/1

J.K. Ρόουλινγκ – 66/1

Όλες οι απορίες θα λυθούν σε μερικές ώρες, και συγκεκριμένα στις 2μμ (ελληνική ώρα). Μέχρι τότε, υπομονή και, κυρίως, ψυχραιμία. 

* Η Ελένη Κορόβηλα είναι δημοσιογράφος.