vathanasopoulos

Της Άλκηστις Σουλογιάννη

«Δε σ’ αρέσει να είσαι παντού, ταυτόχρονα;» Andrew Crumey, Μόμπιους Ντικ

Τώρα ο Βαγγέλης είναι παντού ταυτόχρονα, αφού ατσάλινος (σύμφωνα με τον Αντώνη Φωστιέρη, βλ. Σκοτεινός έρωτας) ο γαλαξίας των άφαντων πραγμάτων τον άρπαξε με την ουρά του και τον σήκωσε στον μακρινόν ορίζοντα ενός πολυδιάστατου προσωπικού χωρόχρονου. Σ’ αυτόν τον χωρόχρονο ο Βαγγέλης διασταύρωσε πολλαπλώς τις διαδρομές του μέσα από τις περιοχές της δημιουργικής γραφής, της φιλοσοφίας, της φιλολογικής επιστήμης και της συνακόλουθης ακαδημαϊκής διδασκαλίας. 

Ο κριτικός λόγος του Βαγγέλη όπως έχει αποτυπωθεί στις μελέτες του για τη νεοελληνική λογοτεχνία του 19ου και του 20ού αιώνα μέχρι τα πλέον νεωτερικά κείμενα, ανέπτυξε έντονη διαλεκτική σχέση με μια δόκιμη γλώσσα εξαιρετικά λεπτών αποχρώσεων που έχει αποδώσει την ευαισθησία, τον στοχασμό και την αισθητική του δημιουργού στη σύνθεση των πρωτότυπων ποιητικών και αφηγηματικών έργων του. Αυτός ο σύνθετος χαρακτήρας της διανοίας του Βαγγέλη προσδιόρισε και τον πνευματώδη προφορικό λόγο του, όπως αναπτυσσόταν στα πανεπιστημιακά αμφιθέατρα, στις αίθουσες συνεδρίων, στις δημόσιες και στις ιδιωτικές συζητήσεις, και διατηρούσε αμείωτο το ενδιαφέρον των συνομιλητών του φίλων, μαθητών, μελών της επιστημονικής και γενικότερα πολιτισμικής κοινότητας.

Σ’ αυτό το πλαίσιο παραμένει χαρακτηριστική η εμπλοκή του Βαγγέλη σε ιδιαιτέρως ενδιαφέροντα αλλά και εντελώς διαφορετικά θέματα, όπως είναι η κριτική αντιμετώπιση της Αυτοβιογραφίας της Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου ή η «ανασύσταση» του δημιουργικού εργαστηρίου του Μ. Καραγάτση στην έκδοση του ημιτελούς μυθιστορήματος Το 10.

Το ίδιο πλαίσιο έχει προσδιορίσει και τη χαρτογράφηση των εκλεκτικών συγγενειών του Βαγγέλη, όπως αυτές ανιχνεύονται στο μεταφραστικό του έργο που αποτελεί παραδειγματική εφαρμογή δημιουργικής διαχείρισης. Η τοπιογραφία των επιλογών του: Claude Levi-Strauss, Paul Ricoeur, Jean Baudrillard από τη διανόηση του 20ου αιώνα, αλλά και William Blake και κυρίως Samuel Taylor Coleridge από την ποίηση της στροφής του 18ου προς τον 19ο αιώνα, δηλώνει τον συσχετισμό των γνωστικών πεδίων που τον απασχολούσαν: φιλοσοφία, ερμηνευτική, ανθρωπολογία, επιστήμες του πολιτισμού, τέχνη στο σύνολο των εκφάνσεών της (συμπεριλαμβανομένης της τέχνης του λόγου), σε συγχρονική και σε διαχρονική διάσταση.

Οι επιλογές που προσδιόρισαν το βαρύ γνωστικό φορτίο του Βαγγέλη, οδήγησαν και στην ιεράρχηση των προτεραιοτήτων και των αξιών της ζωής του. Ο Βαγγέλης επέλεξε να ζήσει μια ζωή πυκνή και πολυεπίπεδη σε παράλληλα και ταυτόχρονα συστήματα βίου, με υψηλή αισθητική και με άκρα ευαισθησία σε συνδυασμό με μια απέραντη στωικότητα.

Αυτή η άκρα ευαισθησία είχε ως αναπόφευκτο τίμημα την επιθετική σωματική φθορά (στην οποία αντιστάθηκε μέχρι τέλους το λαμπερό μυαλό του).

Η απελπιστικά πρόωρη απώλειά του συγκλόνισε οδυνηρά όσους είχαμε την εύνοια των συνθηκών να επικοινωνήσουμε μαζί του (η Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου θα έλεγε για τον Βαγγέλη με ευγνωμοσύνη: «Αναγνώστα! Εις μίαν τοιαύτην περίστασιν τί λογής ταραχήν νομίζεις να αισθάνθηκεν η καρδία μου;»).

Η τωρινή αδυναμία επικοινωνίας με τον Βαγγέλη κάνει εντονότερο το αίσθημα του κενού που άφησε, και ως εκ τούτου εντονότερη την αντίσταση στη λήθη.

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Σοκ στον χώρο του βιβλίου: Πέθανε ο Γενικός Διευθυντής και «ψυχή» της Εθνικής Βιβλιοθήκης, Φίλιππος Τσιμπόγλου

Σοκ στον χώρο του βιβλίου: Πέθανε ο Γενικός Διευθυντής και «ψυχή» της Εθνικής Βιβλιοθήκης, Φίλιππος Τσιμπόγλου

Ο Φίλιππος Τσιμπόγλου, Γενικός Διευθυντής της Εθνικής Βιβλιοθήκης, έφυγε ξαφνικά από τη ζωή σήμερα το πρωί σε ηλικία 66 χρονών.

Επιμέλεια: Book Press

Η ανακοίνωση της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος

...
Ο Μάριο Ντεζιάτι, συγγραφέας του μυθιστορήματος «Ασυμβίβαστοι» που τιμήθηκε με το βραβείο Strega 2022, έρχεται στην Αθήνα

Ο Μάριο Ντεζιάτι, συγγραφέας του μυθιστορήματος «Ασυμβίβαστοι» που τιμήθηκε με το βραβείο Strega 2022, έρχεται στην Αθήνα

Ο βραβευμένος συγγραφέας Μάριο Ντεζιάτι θα παρουσιάσει το βιβλίο του στις 9 Φεβρουαρίου 2023, στο Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών.

Επιμέλεια: Book Press

O Mario Desiati, συγγραφέας του μυθιστορήματος Ασυμβίβαστοι (πρωτ. τίτλος Spatriat...

Πέθανε ο πολυβραβευμένος συγγραφέας Αλέξις Ραβέλο – Μεγάλη απώλεια για την ισπανική λογοτεχνία

Πέθανε ο πολυβραβευμένος συγγραφέας Αλέξις Ραβέλο – Μεγάλη απώλεια για την ισπανική λογοτεχνία

Πέθανε το πρωί της Δευτέρας 30 Ιανουαρίου 2023 από καρδιακή προσβολή σε ηλικία 51 ετών ο Ισπανός πολυβραβευμένος συγγραφέας Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] ο οποίος κατείχε εξέχουσα θέση στη σύγχρονη ισπανική λογοτεχνία, έχοντας γράψει πολλά και επιτυχημένα αστυνομικά και όχι μόνο μυθιστορήματα. Μέσα στο 2023, οι εκδό...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Σοκ στον χώρο του βιβλίου: Πέθανε ο Γενικός Διευθυντής και «ψυχή» της Εθνικής Βιβλιοθήκης, Φίλιππος Τσιμπόγλου

Σοκ στον χώρο του βιβλίου: Πέθανε ο Γενικός Διευθυντής και «ψυχή» της Εθνικής Βιβλιοθήκης, Φίλιππος Τσιμπόγλου

Ο Φίλιππος Τσιμπόγλου, Γενικός Διευθυντής της Εθνικής Βιβλιοθήκης, έφυγε ξαφνικά από τη ζωή σήμερα το πρωί σε ηλικία 66 χρονών.

Επιμέλεια: Book Press

Η ανακοίνωση της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος

...
Ο Μάριο Ντεζιάτι, συγγραφέας του μυθιστορήματος «Ασυμβίβαστοι» που τιμήθηκε με το βραβείο Strega 2022, έρχεται στην Αθήνα

Ο Μάριο Ντεζιάτι, συγγραφέας του μυθιστορήματος «Ασυμβίβαστοι» που τιμήθηκε με το βραβείο Strega 2022, έρχεται στην Αθήνα

Ο βραβευμένος συγγραφέας Μάριο Ντεζιάτι θα παρουσιάσει το βιβλίο του στις 9 Φεβρουαρίου 2023, στο Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών.

Επιμέλεια: Book Press

O Mario Desiati, συγγραφέας του μυθιστορήματος Ασυμβίβαστοι (πρωτ. τίτλος Spatriat...

Πέθανε ο πολυβραβευμένος συγγραφέας Αλέξις Ραβέλο – Μεγάλη απώλεια για την ισπανική λογοτεχνία

Πέθανε ο πολυβραβευμένος συγγραφέας Αλέξις Ραβέλο – Μεγάλη απώλεια για την ισπανική λογοτεχνία

Πέθανε το πρωί της Δευτέρας 30 Ιανουαρίου 2023 από καρδιακή προσβολή σε ηλικία 51 ετών ο Ισπανός πολυβραβευμένος συγγραφέας Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] ο οποίος κατείχε εξέχουσα θέση στη σύγχρονη ισπανική λογοτεχνία, έχοντας γράψει πολλά και επιτυχημένα αστυνομικά και όχι μόνο μυθιστορήματα. Μέσα στο 2023, οι εκδό...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

«Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» του Θόδωρου Σούμα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα - πολιτική μαρτυρία του Θόδωρου Σούμα, «Ο Βασίλης –ψευδώνυμο Γιάννης– στην αριστερά (1971 - 2008)» το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Επίκεντρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Τις μέρες που λιγόστευε το φως» του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Τις μέρες που λιγόστευε το φως» του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Όιγκεν Ρούγκε [Eugen Ruge] «Τις μέρες που λιγόστευε το φως» (μτφρ. Τεό Βότσος), το οποίο θα κυκλοφορήσει την ερχόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

1 ΟΚΤΩΒΡΙ...

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

«Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Μιχάλη Μακρόπουλου «Ιστορίες από ένα περασμένο μέλλον», που θα κυκλοφορήσει στις 19 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Γιανγκσὶ-ντιέναο (τρεῖς σκηνὲς)  ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

7 μυθιστορήματα από όλον τον κόσμο για τους φίλους του φανταστικού

Πρώτος μήνας του νέου έτους και πριν δούμε τι θα φέρει η φετινή πραγματικότητα ας επιτρέψουμε στον εαυτό μας ένα φανταστικό λογοτεχνικό ταξίδι. Οι εκδόσεις Βακχικόν προτείνουν επτά μυθιστορήματα για τους φίλους του φανταστικού. Γιατί η φαντασία σε πάει παντού...

Επιμέλεια: Book Press

...
Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Γουίλιαμ Χ. Γκας: «Τα δώδεκα σημαντικότερα βιβλία που διάβασα στη ζωή μου»

Στο βιβλίο του με τίτλο «The William H. Gass Reader», ο Αμερικανός πεζογράφος William H. Gass επέλεξε τα δώδεκα βιβλία που διαμόρφωσαν τη λογοτεχνική ματιά του. Μια λίστα που, όπως σημειώνει και ο ίδιος στην εισαγωγή του, δεν περιλαμβάνει απαραιτήτως τα «δώδεκα καλύτερα βιβλία» που έχει διαβάσει, καθώς «κάθε σπουδαί...

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Τα 100 καλύτερα μυθιστορήματα στην αγγλόφωνη πεζογραφία σύμφωνα με τον Γκάρντιαν

Ο κριτικός λογοτεχνίας της βρετανικής εφημερίδας, Guardian, Robert McCrum επέλεξε τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία γραμμένα στα αγγλικά. Στη λίστα του εντοπίζουμε έργα που θεωρούνται πλέον κλασικά, από συγγραφείς όπως οι Ντίκενς, Μέλβιλ, κ.ά., καθώς και μυθιστορήματα από τους ΝτεΛίλο, Ισιγκούρο, Ροθ, Κουτσί, κ.ά. ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

13 Δεκεμβρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2022

Έφτασε η στιγμή και φέτος για την καθιερωμένη εδώ και χρόνια επιλογή των εκατό από τα καλύτερα βιβλία λογοτεχνίας της χρονιάς που φτάνει σε λίγες μέρες στο τέλος της. Ε

ΦΑΚΕΛΟΙ