«Τι συμβαίνει με τα ψυχεδελικά; Ταξίδια και δράκοι, μύθοι και αλήθειες» – συζητήσεις στη Στέγη χωρίς λογοκρισία

Το Society Uncensored της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση συνεχίζει να ανοίγει συζητήσεις. Στις 25 Απριλίου στη Μικρή Σκηνή της Στέγης ανοίγει το κεφάλαιο «Τι συμβαίνει με τα ψυχεδελικά;». Ψυχολόγοι, ψυχοθεραπευτές, φαρμακολόγοι, κοινωνιολόγοι, φιλόσοφοι, ανθρωπολόγοι και καλλιτέχνες θα προσπαθήσουν να δώσουν απαντήσεις αλλά και να προκαλέσουν νέα ερωτήματα γύρω από τις ψυχεδελικές ουσίες, τα μανιτάρια και την ψυχική υγεία.

Τι συμβαίνει με τα ψυχεδελικά σήμερα; Είναι ασφαλή; Τι κινδύνους ελλοχεύει η χρήση τους; Πώς από τους μύθους, που έλεγαν για «δράκους» και «ιπτάμενους ανθρώπους από τις ταράτσες», μιλάμε για την πανεπιστημιακή έρευνα πάνω σε θεραπείες για το άγχος, την κατάθλιψη και τα ψυχικά τραύματα; Πώς από ένα μέσο επικοινωνίας με τον κόσμο των πνευμάτων, το LSD «μετατρέπεται» σε microdosing, ένα κορπορατικό κόλπο που υποτίθεται ότι προσφέρει μεγαλύτερη δημιουργικότητα; Μπορούμε στη σύγχρονη εποχή, που περιστρέφεται γύρω από το άτομο, να πιστέψουμε πως, αν υπάρξουν μεγαλύτερες κοινότητες «ψυχοναυτών», μπορεί και ο κόσμος να γίνει καλύτερος;

Οι θεατές γίνονται ενεργό μέρος της συζήτησης, η οποία θα βιντεοσκοπηθεί και θα παρουσιαστεί προσεχώς στο κανάλι του Ιδρύματος Ωνάση στο YouTube.

«Ημέρα Ποδηλάτου». Έτσι βαφτίστηκε το «ταξίδι» το οποίο έκανε ο πρώτος άνθρωπος που δοκίμασε LSD. Το 1943, μετά από χρόνια ερευνών στο εργαστήριό του στη Βασιλεία, ο Ελβετός χημικός Albert Hofmann δοκίμασε μια νέα χημική σύνθεση, που είχε για πρώτη φορά παρασκευάσει πέντε χρόνια νωρίτερα: διαιθυλαμίδιο του λυσεργικού οξέος. Μετά την πρώτη δοκιμή, άρχισε σιγά σιγά να βλέπει την προοπτική να αλλάζει μέσα στο εργαστήριο και ζήτησε από τον βοηθό του να τον πάει με το ποδήλατο στο σπίτι του. Στη διαδρομή ένιωσε αλλαγή θερμοκρασίας, ξαφνικό στρες και φόβο. Μετά, όμως, αισθάνθηκε μια παράξενη ευφορία. Τα χρώματα ήταν πιο έντονα, τα σχήματα γύρω του άλλαζαν μορφές και ο ίδιος είχε μια ευχάριστη διάθεση. Στην πολυθρόνα του, ο γιατρός που τον εξέτασε δεν εντόπισε κάποια σωματική δυσλειτουργία.

Μελέτες ισχυρίζονται πως το βασικό συστατικό της έκστασης στα Ελευσίνια Μυστήρια ήταν ένα ποτό που είχε παρόμοια επίδραση με το LSD. Οι τελετές των σαμάνων στη Βόρεια και τη Νότια Αμερική συνιστούσαν μια σύνδεση του πνευματικού κόσμου με τον γήινο, εγκαθιδρύοντας τους θρησκευτικούς δεσμούς οι οποίοι συγκρότησαν τους πολιτισμούς που αναπτύχθηκαν στην περιοχή. Μαρτυρίες υπάρχουν και από την Ανατολική Ασία, όπου και εκεί η χρήση των ψυχεδελικών ουσιών συνδέεται με την επικοινωνία με το «μεταφυσικό».

Η ιστορία των ψυχεδελικών ουσιών ξεκινά πολύ πριν από εκείνο το απόγευμα στην Ελβετία. Υπάρχει μια θεωρία, που πολύ πιθανό να αποτελεί παρανόηση, η οποία υποστηρίζει πως ο εγκέφαλος του πιθήκου εξελίχθηκε στον ανθρώπινο λόγω της ψιλοκυβίνης που κατανάλωνε από τα μανιτάρια. Μελέτες ισχυρίζονται πως το βασικό συστατικό της έκστασης στα Ελευσίνια Μυστήρια ήταν ένα ποτό που είχε παρόμοια επίδραση με το LSD. Οι τελετές των σαμάνων στη Βόρεια και τη Νότια Αμερική συνιστούσαν μια σύνδεση του πνευματικού κόσμου με τον γήινο, εγκαθιδρύοντας τους θρησκευτικούς δεσμούς οι οποίοι συγκρότησαν τους πολιτισμούς που αναπτύχθηκαν στην περιοχή. Μαρτυρίες υπάρχουν και από την Ανατολική Ασία, όπου και εκεί η χρήση των ψυχεδελικών ουσιών συνδέεται με την επικοινωνία με το «μεταφυσικό».

Στη νεότερη Αμερική, όμως, τα πράγματα εξελίχθηκαν διαφορετικά. Το LSD δοκιμάστηκε αρχικά από την ηγεσία των ενόπλων δυνάμεων για την αντιμετώπιση του μετατραυματικού στρες των στρατιωτών του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου. Μετά, η CIA το χρησιμοποίησε σε πειράματα χειραγώγησης –και όχι μόνο– ωθώντας πολλούς ανθρώπους σε ψυχωσικά επεισόδια. Το LSD «εξαπλώθηκε» στη νέα γενιά στα μέσα της δεκαετίας του 1950 όταν ένας τραπεζίτης, ονόματι R. Gordon Wasson, επισκέφθηκε το Μεξικό και ανακάλυψε τα «μαγικά μανιτάρια», τα οποία έκανε γνωστά στον υπόλοιπο κόσμο.

Ο χιπισμός και το αντιπολεμικό κίνημα στην Αμερική, εν μέσω της στρατιωτικής εισβολής στο Βιετνάμ, συνδέθηκαν με ψυχεδελικές ουσίες, ενώ το κύμα της «ψυχεδέλειας» επηρέασε όλες τις τέχνες. Παράλληλα, υπήρξαν και οι πρώτες επιστημονικές φωνές που έλεγαν πως θα έπρεπε να γίνει συστηματική έρευνα πάνω στη χρήση των ψυχεδελικών και στη θεραπεία που μπορούν να προσφέρουν σε ψυχικές ασθένειες. Και ξαφνικά πέφτει ένα «στοπ», με μια εκστρατεία φόβου κατά του LSD και της ψυλοκιβίνης, με συνέπεια η κοκαΐνη και η ηρωίνη να κυριαρχήσουν στους δρόμους των Δυτικών μεγαλουπόλεων, σμπαραλιάζοντας τη νέα γενιά.

Ένα «στοπ» πέφτει και στην ιστορική αφήγηση και μεταφερόμαστε στο 2024 και στη νέα συζήτηση της σειράς Society Uncensored. Ψυχολόγοι, ψυχοθεραπευτές, φαρμακολόγοι, κοινωνιολόγοι, φιλόσοφοι, ανθρωπολόγοι και καλλιτέχνες θα προσπαθήσουν να δώσουν απαντήσεις αλλά και να προκαλέσουν νέα ερωτήματα σε μια συζήτηση που είναι πιο ζωντανή από ποτέ.

? 

ΟΜΙΛΗΤΕΣ - ΟΜΙΛΗΤΡΙΕΣ

• Δημήτρης Παπαϊωάννου, Creative Director and Music Specialist for _&Beyond

• Χριστίνα Δάλλα, Καθηγήτρια Φαρμακολογίας στην Ιατρική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
• 
Λέανδρος Κυριακόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
• 
Γιάννης Τακούσης, συνιδρυτής της Ελληνικής Εταιρείας Ενθεογόνων
• 
Λάρα Ταμπακοπούλου, Σύμβουλος ψυχικής και συστημικής εξέλιξης

• Μαρία Σχίζα, Υποψήφια Ψυχαναλύτρια ΕΨΕ

Συντονίζει ο Σταύρος Διοσκουρίδης.

Επιμέλεια: Σταύρος Διοσκουρίδης, Πάσκουα Βοργιά, Δημήτρης Θεοδωρόπουλος


ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΥΣΕΣ/ΟΝΤΕΣ ΣΤΑ BINTEO ΤΗΣ ΣΥΖΗΤΗΣΗΣ (Α-Ω)

• Anthony Bossis, Καθηγητής Ψυχιατρικής στην Ιατρική Σχολή του New York University
• Simon Critchley, Φιλόσοφος, συγγραφέας
• Gabor Maté, Ειδικός σε θέματα εθισμών, ομιλητής, συγγραφέας μπεστ σέλερ βιβλίων
• Ελεάνα Μπασκούτα, Ανθρωπολόγος, εκτελεστική διευθύντρια της Ελληνικής Εταιρείας Ενθεογόνων
• Rosalind Watts, Κλινική Ψυχολόγος στην Ερευνητική Ομάδα Ψυχεδελικών του Imperial College London
  


ΓΙΝΕ ΜΕΡΟΣ ΤΗΣ ΣΥΖΗΤΗΣΗΣ

Οι ψηφιακές συζητήσεις Society Uncensored πραγματοποιούνται με φυσική παρουσία στη Στέγη και το κοινό μπορεί να τις παρακολουθήσει ζωντανά και να γίνει μέρος ενός γόνιμου διαλόγου μέσα από έναν κύκλο ερωταπαντήσεων με τους καλεσμένους ομιλητές. Η συζήτηση θα βιντεοσκοπηθεί και θα παρουσιαστεί στο Onassis Channel στο YouTube. H είσοδος είναι ελεύθερη, με προκράτηση θέσης. Με την κράτηση της θέσης, οι θεατές συναινούν στη βιντεοσκόπησή τους. Για την είσοδο ατόμων κάτω των 18 ετών, απαραίτητη είναι η γονική συναίνεση. Η προσέλευση του κοινού πραγματοποιείται στις 18:30.

Λίγα λόγια για τη σειρά της Στέγης Society Uncensored – 
Μια σειρά συζητήσεων για την ελληνική κοινωνία

Η κοινωνία είναι οι άνθρωποι, και οι άνθρωποι ήταν και θα είναι πάντα στο επίκεντρο της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση. Άνθρωποι που συναντιούνται και συζητούν, ανοιχτά, αδιαμεσολάβητα, για κρίσιμα και επίκαιρα κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα της εποχής και του τόπου, αποτελούν τους πρωταγωνιστές της σειράς συζητήσεων Society Uncensored που διοργανώνει η Στέγη.

H σειρά “Society Uncensored” ξεκίνησε το 2020 ως μια πηγαία ανάγκη να συζητήσουμε χωρίς λογοκρισία για όλα όσα μας απασχολούν στο «εδώ και τώρα», σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο. H σειρά “Society Uncensored” ξεκίνησε το 2020 ως μια πηγαία ανάγκη να συζητήσουμε χωρίς λογοκρισία για όλα όσα μας απασχολούν στο «εδώ και τώρα», σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο. Με πάνω από 600.000 views στην πλατφόρμα του Onassis Channel στο YouTube, οι συζητήσεις προκάλεσαν σχόλια και αντιδράσεις, προβλημάτισαν και ευαισθητοποίησαν, άνοιξαν έναν γόνιμο διάλογο που συνεχίστηκε και συνεχίζεται στον φυσικό και στον ψηφιακό χώρο. Oι προβολές περιεχομένου των “Society Uncensored” συνολικά στα social media (μέσα από αποσπάσματα, trailers κ.λπ.) αγγίζουν τα 5 εκατομμύρια, ενώ τα σχόλια (σε YouTube και λοιπά social media σε περιεχόμενο σχετικό με το “Society Uncensored”) ξεπερνούν τα 15.000, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά ότι η Στέγη, πιστή στην αποστολή της, πυροδοτεί συζητήσεις.

Δείτε τα προηγούμενα επεισόδια

• 9 Αφροέλληνες συζητούν: Τι σημαίνει «δεν μπορώ να αναπνεύσω» στην Ελλάδα
• 8 Γυναίκες Συζητούν: Πατριαρχία, Σεξισμός και Έμφυλη Βία στην Ελληνική Κοινωνία
• 8 Αθηναίοι συζητούν: τι σημαίνει να είσαι ενεργός πολίτης σήμερα;
• 8 Νέοι Άνθρωποι Συζητούν: Πολιτισμική Ταυτότητα και η Έννοια του «Ανήκειν»
• #PSOFOS: Η Ρητορική του Μίσους στα Social Media
• Body Shaming - Τι σε κάνει να ντρέπεσαι για το σώμα σου;
• Σύγχρονη Οικογένεια: Τι σημαίνει να είσαι γονιός σήμερα;
• Γυναικοκτονίες
• Αναπηρία και Πολιτισμός. Ορατότητα και Αναπαράσταση
• Οι Ρομά χωρίς Διαμεσολάβηση
• Love & Marriage
• What About Democracy?