Ο Γάλλος συγγραφέας Φιλίπ Σολέρς [Philippe Sollers] πέθανε σε ηλικία 86 ετών το Σάββατο 6 Μαΐου. Την είδηση του θανάτου του έκανε γνωστή ο εκδοτικός οίκος Gallimard. Ο Σολέρς υπήρξε εμβληματική μορφή της γαλλικής διανόησης για πάνω από μισό αιώνα.
Επιμέλεια: Book Press
Το πραγματικό όνομα του Φιλίπ Σολέρς ήταν Φιλίπ Ζουαγιό [Philippe Joyaux]. Ο Σολέρς αφήνει ένα πλούσιο έργο περισσότερων από 80 μυθιστορημάτων, δοκιμίων, βιογραφιών, καθώς και άρθρων λογοτεχνικής κριτικής από το 1958 μέχρι πριν από λίγους μήνες.
Γεννημένος στις 28 Νοεμβρίου 1936 στην πόλη Ταλάνς, κοντά στο Μπορντό, παιδί μιας αστικής οικογένειας, εγκατέλειψε τις σπουδές του για να αφοσιωθεί στη λογοτεχνία, υιοθετώντας το ψευδώνυμό Sollers από τις λατινικές λέξεις "sollus" και "ars" ("εξ ολοκλήρου τέχνη").
Στα ελληνικά κυκλοφορεί μόνο ένα μυθιστόρημά του
Δημοσίευσε το πρώτο του μυθιστόρημα Une curieuse solitude το 1958, σε ηλικία 22 ετών, και γνώρισε αμέσως επιτυχία. Το ταλέντο του χαιρετίστηκε από πολύ διαφορετικούς μεταξύ τους συγγραφείς όπως ο Φρανσουά Μοριάκ και ο Λουί Αραγκόν. «Το Βατικανό και το Κρεμλίνο», σχολίαζε ο ίδιος αστειευόμενος.
Μέσω της λογοτεχνικής επιθεώρησης Tel Quel που ίδρυσε το 1960, και που κυκλοφορούσε έως το 1982 από τις εκδόσεις Le Seuil, ο Φιλίπ Σολέρς θα αναδείξει συγγραφείς και διανοούμενους που ήταν παραγνωρισμένοι ή και ξεχασμένοι ή συγκέντρωναν πυρά, όπως ο Λοτρεαμόν, ο Ζορζ Μπατάιγ, ο Αντονέν Αρτό, ο Μισέλ Φουκό, ο Λουί Αλτουσέρ ή Ρολάν Μπαρτ.
Το 1961, κυκλοφορεί το δεύτερο μυθιστόρημά του, Le Parc, που τιμήθηκε με το βραβείο Médicis. Αλλά ήταν με το βιβλίο του Femmes, το 1983, που έγινε ευρύτερα γνωστός. Το μυθιστόρημά του Paradis, που εκδόθηκε σε δύο μέρη, το 1981 και το 1986, θα θεωρηθεί από πολλούς ειδικούς ως το αριστούργημα τού και ένα σημαντικό έργο της γαλλικής λογοτεχνίας του δεύτερου μισού του 20ου αιώνα.
Στα ελληνικά κυκλοφορεί μόνο ένα μυθιστόρημά του: το Σταθερό πάθος, (Passion fixe) που στη Γαλλία εκδόθηκε το 2000. Στην Ελλάδα κυκλοφόρησε το 2001 σε μετάφραση Κώστα Κατσουλάρη από τις εκδόσεις Εκκρεμές.
Στο οπισθόφυλλο του βιβλίου διαβάζουμε:
Αυτός είναι στρατευμένος σε μια επαναστατική ομάδα, είναι παράνομος, χωρίς αυταπάτες. Εκείνη είναι ξένη, λαμπρή δικηγόρος, πλούσια, όμορφη. Είκοσι και παραπάνω χρόνια τούς χωρίζουν. Συνταυτισμένοι και αντίθετοι, συναντιούνται και δεν θα χωρίσουν πια. Το Σταθερό πάθος είναι μαζί και η ιστορία τους. Το ημερολόγιο ενός έρωτα που ξεκίνησε μέσα στην ευτυχία και που έκτοτε δεν παρέκκλινε ποτέ από αυτήν.
Όπως πάντοτε στον Σολέρς, πρόκειται για κάτι παραπάνω από μια πλοκή, με τη μυθιστορηματική έννοια του όρου, μια ακολουθία συμβάντων ή καταστάσεων που είναι συναρμοσμένα έτσι, ώστε να εκδηλώνονται οι χαρακτήρες, «να αναδεύονται οι ψυχές έως τα μύχιά τους», μια πλοκή με την ετυμολογική έννοια, μπερδέματα, σκευωρία, συνωμοσία, μηχανορραφία, μια πλοκή απέραντου πεδίου.
Την ξεχνώ, τη θυμάμαι, την εμπιστεύομαι, διανοίγει ένα δρόμο που περνά από μέσα μου. Είμαι ο εαυτός μου όταν αυτή γίνεται εγώ.
Κι ένα απόσπασμα:
«... Λέω "Σταθερό Πάθος", διότι πάντοτε μου άρεσε ν' αλλάζω, να κινούμαι, να πηγαίνω κόντρα στον εαυτό μου, να προχωρώ, να οπισθοχωρώ, να προοδεύω, να εξελίσσομαι, να εκτρέπομαι, να αποδυναμώνομαι, να παχαίνω, ν' αδυνατίζω, να γερνώ, να ξανανιώνω, να σταματώ, να φεύγω και πάλι, έτσι που στη ζωή μου δεν ακολούθησα παρά τούτη την παθιασμένη σταθερά. Θέλω να πω ότι αυτή μου δίνει ζωή, κι αυτή με πεθαίνει, με χρησιμοποιεί, με καθορίζει, μ' εγκαταλείπει, επανέρχεται, μου δίνει ώθηση. Την ξεχνώ, τη θυμάμαι, την εμπιστεύομαι, διανοίγει ένα δρόμο που περνά από μέσα μου. Είμαι ο εαυτός μου όταν αυτή γίνεται εγώ. Με τυλίγει, με συμβουλεύει, απέχει, απουσιάζει, με ξανασυναντά. Είμαι ένα ψάρι μέσα στα νερά της, ένα μικρό όνομα ανάμεσα στα ποικίλα επίθετά της. Με άφησε να γεννηθώ, θα βρει τον τρόπο να με κάνει να πεθάνω...»
Συγγραφέας και διευθυντής σειράς στον Gallimard
Ο Φιλίπ Σολέρς εργαζόταν παράλληλα ως διευθυντής σειράς στις εκδόσεις Gallimard. Στη φωτογραφία αριστερά, στο γραφείο του στον εκδοτικό οίκο, το 1992.
Παντρεμένος από το 1967 με την ψυχαναλύτρια και συγγραφέα Τζούλια Κρίστεβα [Julia Kristeva], με την οποία απέκτησε έναν γιο, ο Σολέρς είχε μια παθιασμένη σχέση από το 1958 και επί αρκετές δεκαετίες με την, κατά 20 χρόνια μεγαλύτερή του. Βελγίδα συγγραφέα Dominique Rolin (1913-2012). Μια σχέση που έγινε γνωστή το 2000 στην εκπομπή «Apostrophes» του Μπερνάρ Πιβό. Η ογκώδης ερωτική αλληλογραφία τους δημοσιεύτηκε σε δύο τόμους από τις εκδόσεις Gallimard.
Στην ανακοίνωση για τον θάνατό του, ο εκδοτικός οίκος Gallimard γράφει για τον Σολέρς ότι ήταν ένας «λάτρης των καλών τεχνών, της μουσικής και των γραμμάτων ο οποίος ύμνησε ό,τι ιερό έχουμε στον κόσμο μας» ενώ τώρα «έχει ενταχθεί στην αλήθεια της μεγάλης θαυμαστής σιωπής».
Ο Σολέρς θα ταφεί σε στενό οικογενειακό κύκλο στο μικρό χωριό Ars-en-Ré, στο νησί του Ατλαντικού, Ré, όπου ο συγγραφέας είχε εξοχική κατοικία.
