gabor mate

Με αφορμή την κυκλοφορία του βιβλίου του «Όταν το σώμα λέει όχι: Το κόστος του κρυφού στρες» στα ελληνικά (μτφρ. Μαρία Κουκκιάδη, εκδ. Key Books), λίγα λόγια για τον διάσημο γιατρό και συγγραφέα Γκάμπορ Μάτε [Gabor Maté]. 

Γράφει η Ευλαλία Πάνου

Είναι πραγματικά παράξενο που μια τόσο σημαντική μορφή της σύγχρονης ψυχιατρικής δεν έχει μέχρι σήμερα μεταφραστεί στα ελληνικά. Ο λόγος για τον δρ. Γκάμπορ Μάτε, τον Ουγγροκαναδό γιατρό και συγγραφέα πέντε διεθνών bestsellers για το στρες, το τραύμα, τη διάσπαση προσοχής, τους εθισμούς και τη γονεϊκότητα, τα οποία έχουν μεταφραστεί σε πάνω από 30 γλώσσες. Και δεν είναι μονάχα τα βιβλία, αλλά συνολικά η παρουσία του, μέσα από τα παραδοσιακά αλλά και μέσα από τα σύγχρονα δίκτυα. Ο Γκάμπορ Μάτε έχει 1,2 εκ. ακολούθους στο Instagram και εκατοντάδες χιλιάδες προβολές σε βίντεό του στο YouTube. Η ομιλία του στο TEDxRio+20 για τον εθισμό -από τα ναρκωτικά μέχρι την εξουσία- χειροκροτήθηκε όσο λίγες.

Ο Γκάμπορ Μάτε συστήνεται για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό με την κυκλοφορία ενός από τα πιο διαβασμένα έργα του, το βιβλίο Όταν το σώμα λέει όχι: Το κόστος του κρυφού στρες. Ποιος είναι όμως ο πασίγνωστος συγγραφέας και γιατί απολαμβάνει τόσο μεγάλη δημοτικότητα;

Mate Gabor photo credit Michael Moster

Φωτογραφία: Michael Moster

Ο Γκάμπορ Μάτε γεννήθηκε στις 6 Ιανουαρίου 1944 στη Βουδαπέστη. Όταν ήταν μόλις πέντε μηνών, οι παππούδες από την πλευρά της μητέρας του χάθηκαν στο Άουσβιτς, ενώ η θεία του απελάθηκε και δεν την ξαναείδαν ποτέ. Ο πατέρας του βρέθηκε σε τάγμα καταναγκαστικής εργασίας στην υπηρεσία του γερμανικού και του ουγγρικού στρατού. Η μητέρα του κι αυτός επέζησαν με πολλές δυσκολίες τους μήνες που πέρασαν στο γκέτο της Βουδαπέστης, όπου προτίμησε να τον αποχωριστεί για μερικές εβδομάδες, καθώς ήταν ο μόνος τρόπος να τον σώσει από βέβαιο θάνατο λόγω ασιτίας ή ασθένειας. Στην κατάσταση που βρισκόταν η μητέρα του πολύ σπάνια ήταν σε θέση να του προσφέρει ένα τρυφερό χαμόγελο και την αμέριστη προσοχή της. Από νωρίς λοιπόν έμαθε ότι χρειαζόταν να προσπαθήσει για να αποσπάσει την προσοχή της, ότι έπρεπε να επιβαρύνει τη μητέρα του όσο λιγότερο γινόταν και ότι ήταν καλύτερο να καταπιέζει το άγχος και τον φόβο του. Έτσι έγινε ο προστάτης της μητέρας του – την προστάτευε κατ’ αρχάς από το να έχει επίγνωση του πόνου του.

Αν όλες αυτές οι πληροφορίες μοιάζουν ασήμαντες, για τον ίδιο τον Μάτε δεν είναι. Βασική ιδέα των βιβλίων αλλά και της γενικότερης θεωρίας του είναι πως το τραύμα κατά την παιδική ηλικία, αλλά και το άγχος μαζί με τα αρνητικά συναισθήματα που απωθούνται, μπορούν να έχουν μεγάλο αντίκτυπο στην υγεία ενός ανθρώπου.

Αυτό υποστήριξε και στο πρώτο ιατρικό άρθρο που δημοσίευσε στην εφημερίδα The Globe and Mail το 1993, στο οποίο έγραφε, μεταξύ άλλων, πως «όταν δεν μας επιτρέπεται να μάθουμε να λέμε όχι, μπορεί τελικά να το πει το σώμα μας αντί για εμάς». Ως απάντηση, η εφημερίδα έλαβε την καυστική επιστολή μιας ρευματολόγου η οποία αποδοκίμαζε τόσο το άρθρο του όσο και την εφημερίδα. Τον κατηγορούσε μάλιστα για έλλειψη πείρας και έρευνας.

Σχεδόν τον ίδιο καιρό, ωστόσο, δέχτηκε και μια άλλη επιστολή, αυτή τη φορά υποστηρικτική, από έναν καθηγητή Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Κάλγκαρι. Σε αυτήν, ο καθηγητής αναφερόταν σε μια νέα ειδικότητα: την ψυχονευροανοσολογία.

Τι είναι η ψυχονευροανοσολογία;

Με λίγα λόγια, ψυχονευροανοσολογία (ή, κατά άλλους, ψυχονευροανοσοενδοκρινολογία) είναι η επιστήμη που ασχολείται με τις αλληλεπιδράσεις του μυαλού και του σώματος, την αδιάρρηκτη ενότητα των συναισθημάτων και του οργανισμού στην εξέλιξη του ανθρώπου, κατά τη διάρκεια ολόκληρης της ζωής του, όσον αφορά την υγεία και την ασθένεια. Αυτή η ειδικότητα μελετά τους τρόπους με τους οποίους η ψυχή -το μυαλό και το περιεχόμενό του σε συναισθήματα- αλληλεπιδρά σε βάθος με το νευρικό σύστημα του σώματος, και πώς, στη συνέχεια, και τα δύο συνδέονται με το ανοσοποιητικό μας σύστημα και το επηρεάζουν. Ακόμα πιο απλά: Πώς τα συναισθήματα παίζουν ρόλο στην πρόκληση ασθενειών ή στην επανάκτηση της υγείας.

gabor mate hungry ghosts gabor mate the myth of normal gabor mate scattered minds
     

«Το να είσαι υπερβολικά καλός, θα σε σκοτώσει»

Το βιβλίο Όταν το σώμα λέει όχι: Το κόστος του κρυφού στρες ξεκινά με ένα σημείωμα προς τον αναγνώστη, στο οποίο ο Μάτε ξεκαθαρίζει πως αυτό δεν είναι άλλο ένα βιβλίο συνταγών, αλλά γνώσης και σοφίας. Γνώσης του εαυτού μας και του τρόπου που λειτουργεί το μυαλό και το σώμα μας.

Αποτελείται κατά βάση από πραγματικές ιστορίες ασθενών του ανά τα χρόνια (κάποιες με αλλαγμένα ονόματα και καταστάσεις, αλλά πάντα με τη συγκατάθεσή τους), γεγονός που του προσδίδει ένα πιο άμεσο και προσωπικό ύφος.

key books otan to swma leei oxiΣτο πρώτο κεφάλαιο («Το τρίγωνο των Βερμούδων»), η 40χρονη ευγενική και συνεσταλμένη Μέρι που «γελούσε εύκολα» και διαγνώστηκε με σκληρόδερμα (μία αυτοάνοση πάθηση) καταφέρνει να κερδίσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη, κάνοντάς τον να συναισθανθεί τον πόνο της και να αντιληφθεί ποιες διεργασίες και πόσες αγωνίες υπάρχουν πίσω από τη φαινομενικά ήρεμη ζωή της.

Κάθε ιστορία είναι κι ένας καθρέφτης. Πίσω από μια πληθώρα ασθενειών κρύβεται απλούστατα η αδυναμία των ανθρώπων να πουν «όχι» και να θέσουν τα όριά τους. Άλλωστε, όπως λέει και ο Μάτε, με μια δόση υπερβολής ίσως: «το να είσαι υπερβολικά καλός, θα σε σκοτώσει».

Το βιβλίο Όταν το σώμα λέει όχι: Το κόστος του κρυφού στρες του δρ. Γκάμπορ Μάτε κυκλοφορεί στη χώρα μας από τις εκδόσεις Key Books.

* Ο δρ. Γκάμπορ Μάτε είναι συνδημιουργός της θεραπευτικής μεθόδου Compassionate Inquiry, στην οποία εκπαιδεύονται πλέον χιλιάδες γιατροί και σύμβουλοι ψυχικής υγείας διεθνώς.

politeia link more

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Η Αρουντάτι Ρόι [Arundhati Roy], συγγραφέας μεταξύ άλλων του βιβλίου «Ο θεός των μικρών πραγμάτων» (μτφρ. Μρία Αγγελίδου, εκδ. Ψυχογιός), που κέρδισε το Booker το 1997, είναι σφοδρή πολέμια της κυβέρνησης Μόντι. Πριν από 14 χρόνια είχε ταχθεί υπέρ της ανεξαρτησίας του Κασμίρ και τώρα, έπειτα από τόσα χρόνια, κινήθηκ...

Παρουσίαση βιβλίου-εκδήλωση: «Τι δημοκρατίες θα υπάρχουν το 2050;» του Γιώργου Σιακαντάρη

Παρουσίαση βιβλίου-εκδήλωση: «Τι δημοκρατίες θα υπάρχουν το 2050;» του Γιώργου Σιακαντάρη

Την Τετάρτη 19 Ιουνίου παρουσιάζεται το νεο βιβλίο του Γιώργου Σιακαντάρη «Τι δημοκρατίες θα υπάρχουν το 2050; – Μεταδημοκρατία, μεταπολιτική, μετακόμματα» (εκδ. Αλεξάνδρεια) στην Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων.

Επιμέλεια: Book Press

Οι εκδόσεις Αλεξάνδρεια σας προσκαλούν στην παρο...

Πέθανε σε ηλικία 88 ετών η Μαρίνα Καραγάτση

Πέθανε σε ηλικία 88 ετών η Μαρίνα Καραγάτση

Πέθανε σε ηλικία 88 ετών η συγγραφέας Μαρίνα Καραγάτση.  

Επιμέλεια Book Press

Κόρη του Μ. Καραγάτση και της ζωγράφου Νίκης Καραγάτση, η Μαρίνα Καραγάτση γεννημένη στην Αθήνα το 1936 ήταν η μητέρα του σκηνοθέτη και ηθοποιού Δ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Διεθνής κατακραυγή: διώκεται από τις αρχές της Ινδίας η συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι για δηλώσεις που έκανε το... 2010

Η Αρουντάτι Ρόι [Arundhati Roy], συγγραφέας μεταξύ άλλων του βιβλίου «Ο θεός των μικρών πραγμάτων» (μτφρ. Μρία Αγγελίδου, εκδ. Ψυχογιός), που κέρδισε το Booker το 1997, είναι σφοδρή πολέμια της κυβέρνησης Μόντι. Πριν από 14 χρόνια είχε ταχθεί υπέρ της ανεξαρτησίας του Κασμίρ και τώρα, έπειτα από τόσα χρόνια, κινήθηκ...

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

«Ελευθέριος Βενιζέλος, ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλύτρωτων''» της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου (κριτική) – Νέα στοιχεία για τη δράση του Κρητικού πολιτικού

Για το βιβλίο της Σοφίας Ηλιάδου-Τάχου «Ελευθέριος Βενιζέλος. Ο ''Αρχηγός της Φυλής'', ο ''Λυτρωτής των Αλυτρώτων''. Μέσα από τα αρχεία της Επιτροπής Εθνικής Αμύνης Κωνσταντινουπόλεως (1920-1922)» (εκδ. Gutenberg). 

Γράφει ο Σήφης Μπουζάκης

...
«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

«Μετείκασμα» του Σωκράτη Καμπουρόπουλου (κριτική) – Ό,τι μένει από τις στιγμές της ζωής που χάνονται

Για την ποιητική συλλογή του Σωκράτη Καμπουρόπουλου «Μετείκασμα» (εκδ. Θράκα). Κεντρική εικόνα: Αυτοπροσωπογραφία του ζωγράφου Τζόρτζιο Μοράντι.

Γράφει ο Μιχάλης Μακρόπουλος 

Ένα πρόσωπο σ’ ένα χώρο, ένα στιγμιότυ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή ΕΚΠΑ Αντώνη Μακρυδημήτρη «Μικρές δοκιμές», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το μείζον πρόβλημα στην εποχή μας έχει ...

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το κατασκοπικό μυθιστόρημα του Λεν Ντέιτον [Len Deighton] «Αποστολή στο Βερολίνο» (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μάλλον φέρνουν κ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Πατέρας και γιος: 5 σπουδαία μυθιστορήματα για μια δύσκολη σχέση

Σύμμαχοι, ενίοτε κι αντίπαλοι. Αγαπημένοι, μα κάποιες φορές σε άλλο μήκος κύματος. Με αφορμή την Ημέρα του Πατέρα (16 Ιουνίου) επιλέξαμε πέντε βιβλία που βρίσκονται σε κυκλοφορία και αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα και την ουσιαστική δύναμη που φέρει ο πατέρας ως ρόλος και ως υπόσταση. Κεντρική εικόνα: ο Φίλιπ Ροθ με...

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ