Για την ταινία των αδελφών Νταρντέν «Νεαρές μητέρες».
Γράφει ο Θόδωρος Σούμας
Είδα το εξαίρετο «Νεαρές μητέρες», τελευταίο φιλμ των αδελφών Νταρντέν, που περιγράφει τα ψυχικά, ηθικά και κοινωνικά προβλήματα τεσσάρων νεαρών μητέρων, που βοηθιούνται να τα αντιμετωπίσουν σε μια αντίστοιχη κοινωνική δομή μητρότητας – ξενώνα της βελγικής Λιέγης, της πόλης των Νταρντέν [1]. Η ταινία μας δείχνει τα ζητήματα που αντιμετωπίζουν οι –ανώριμες ακόμα– προσωπικότητες των κοριτσιών, ζητήματα σχετικά με το αν θα δώσουν το μωρό τους σε υιοθεσία ή θα το κρατήσουν, ζητήματα συναισθηματικά και ερωτικά, ζητήματα των προβληματικών σχέσεών τους με τους γονείς τους και τα μωρά τους, κ.ο.κ.
Η μία, μικρή και έγκυος, επιδιώκει να γίνει αποδεκτή από τη μητέρα της που την είχε εγκαταλείψει μόλις γεννήθηκε. Η δεύτερη, μια μικρή μαυρούλα, έχει δυστυχώς επενδύσει στον νεαρό που της έκανε το παιδί και ο οποίος μόλις αποφυλακίστηκε – παντελώς αδιάφορος και ακατάλληλος για να σχηματίσει ένα ζευγάρι με παιδί. Η τρίτη έχει αποφασίσει να δώσει το νεογέννητό της σε ένα συμπαθέστατο, άτεκνο ζευγάρι, παρά την πιεστική επιμονή της δικής της μητέρας να το κρατήσουν μαζί. Η τέταρτη έχει τον σύντροφο με τον οποίο έκαναν το παιδί και αποφάσισαν να παντρευτούν, μα είναι ακόμη εξαρτημένη από τα ναρκωτικά. Η τελευταία αυτή σχέση, δίνει στο κλείσιμο της ταινίας μια ευχάριστη και αισιόδοξη νότα μέσω της συνεύρεσής τους διαμέσου της μουσικής που ακούν κι οι τρεις μαζί…
Οι αδελφοί Νταρντέν φτιάχνουν μια από τις καλύτερες και πιο φορτισμένες συναισθηματικά ταινίες τους.
Οι αδελφοί Νταρντέν ασχολούνται με τους παρίες και τους αδικημένους της σκληρής κοινωνίας μας. Ανατέμνουν το θέμα της αυτοδιάθεσης του γυναικείου σώματος, της μοίρας του και της άμβλωσης. Αξιοσημείωτο χαρακτηριστικό του σεναρίου και της μυθοπλασίας του φιλμ είναι πως κάθε ιστορία από τις τέσσερις αναπτύσσεται πλήρως και σύνθετα. Το σενάριο (βραβείο σεναρίου στο τελευταίο φεστιβάλ Καννών) είναι απολύτως ολοκληρωμένο, διανθισμένο με αντιπροσωπευτικές καθημερινές λεπτομέρειες – μοιάζει με σενάριο σπονδυλωτής ταινίας, στην οποία τα επεισόδια συμπλέκονται πολύ επιδέξια και καταφέρνουν να δείξουν όλα μαζί, το πολύπλοκο πλέγμα των επίκαιρων διαπροσωπικών σχέσεων των ανήλικων μητέρων. Οι διάλογοι είναι ολοζώντανοι και φρέσκοι.
 |
|
Ζαν-Πιερ και Λυκ Νταρντέν |
Οι αδελφοί Νταρντέν φτιάχνουν μια από τις καλύτερες και πιο φορτισμένες συναισθηματικά ταινίες τους. Το σινεμά τους διακρινόταν συνήθως από ένα πολύ ψύχραιμο και διαυγές βλέμμα πάνω στα κοινωνικά προβλήματα των αφανών ηρώων τους. Στο «Νεαρές μητέρες», όμως, η φόρτιση της ματιάς τους είναι πολύ αισθητή και μεταδίδεται στον συμπάσχοντα θεατή.
Η μέθοδος των Ζαν-Πιερ και Λυκ Νταρντέν είναι ρεαλιστική, ειλικρινής, τολμηρή, διεισδυτική και γεμάτη αλήθεια. Δεν πρέπει να παραλείψουμε το ότι για άλλη μια φορά, η αισθητική προσέγγιση του θέματος θυμίζει με την αμεσότητά της ντοκιμαντέρ ή «άμεσο κινηματογράφο», άρα πρόκειται για άλλη μια φορά στη φιλμογραφία τους, για docu-fiction.
[1] Νέος σπούδαζα εκεί βιοχημεία και σύχναζα στο σεμινάριο της πανεπιστημιακής Κινηματογραφικής Λέσχης. Άλλη σύμπτωση, την επόμενη χρονιά σπούδαζα Σινεμά στην ίδια σχολή, το Institut des Arts de Diffusion, στην οποία σπούδασαν οι αδελφοί Νταρντέν.
* Ο ΘΟΔΩΡΟΣ ΣΟΥΜΑΣ είναι συγγραφέας και κριτικός κινηματογράφου. Τελευταίο του βιβλίο, «Ο έρωτας στο σινεμά» (εκδ. Αιγόκερως).
