ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΛΑΩΝ ΠΟΥ ΤΙΣ ΜΙΛΟΥΝSELLIER JEAN
Μτφρ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΑΣ Θ. ΓΙΩΡΓΟΣ
ΚΑΡΔΑΜΙΤΣΑ 2021
Σελ. 744, τιμή εκδότη €58.30

Πριν από δύο χιλιάδες χρόνια, στις όχθες του Σηκουάνα, μιλούσαν γαλατικά και λατινικά. Τον καιρό του Καρλομάγνου, άκουγες στο ίδιο μέρος να μιλούν λατινικά που είχαν αλλάξει πολύ, ή μια γερμανική διάλεκτο που τη λέμε «παλαιά φραγκονική» - αλλά τα γαλατικά είχαν εξαφανιστεί. Επί Ούγου Καπέτου (ο οποίος χρίστηκε βασιλιάς της Γαλλίας το 987), τα λατινικά είχαν γίνει αυτό που οι ρομανιστές αποκαλούν «τα αρχαιότερα γαλλικά», και πάει λέγοντας. Ότι οι γλώσσες εγγράφονται στην ιστορία μοιάζει αυτονόητο... κι ωστόσο, η ιστορία των γλωσσών σπανίως γράφεται.
Είναι αλήθεια ότι πρέπει να διακρίνουμε μια «εσωτερική» και μια «εξωτερική ιστορία». Η «εσωτερική» ιστορία μιας γλώσσας διηγείται την εξέλιξη της φωνητικής της, της μορφολογίας της, του συντακτικού της, του λεξιλογίου της, κ.ο.κ.: είναι δουλειά του γλωσσολόγου. Η «εξωτερική» ιστορία βλέπει τη γλώσσα σαν κοινωνικό φαινόμενο το οποίο συμμετέχει στη γενική ιστορία των λαών που τη μιλούν: είναι δουλειά του ιστορικού. Τέτοια είναι η περίπτωση αυτού εδώ του βιβλίου.
Έστω - όμως το πεδίο δεν είναι αχανές; Μια ιστορία των γλωσσών, δηλαδή όλων των γλωσσών, από καταβολής κόσμου; Σε έναν τόμο; Μας χρειάζονται όρια.
Το πρώτο είναι χρονικό: σε ποια εποχή πρέπει να αρχίσει η αφήγηση; Είθισται να θεωρούμε ότι η ιστορία με την αυστηρή έννοια ξεκινά με τα πρώτα γραπτά αρχεία πριν από 5.000 χρόνια περίπου. Στην πραγματικότητα, η διαχωριστική γραμμή δεν είναι ευδιάκριτη, είναι σαφές ωστόσο ότι η προέλευση των γλωσσών (και πολύ περισσότερο της γλώσσας ως τέτοιας), που είναι πολύ αρχαιότερη, δεν υπεισέρχεται στο πεδίο μας.
Το δεύτερο όριο πηγάζει από την πολλαπλότητα των γλωσσών, που σήμερα είναι γύρω στις έξι χιλιάδες. Οι περισσότερες δεν μπορούν να γίνουν αντικείμενο ιστορικής αφήγησης διότι αγνοούμε το παρελθόν τους: αυτό ισχύει, λόγου χάριν για τις εκατοντάδες γλώσσες παπούα των οποίων η συστηματική μελέτη δεν άρχισε παρά μετά το 1950. Το βιβλίο λοιπόν εστιάζει στις γλώσσες που έχουν τεκμηριωθεί επαρκώς ώστε να μπορούμε να διηγηθούμε την ιστορία τους.
Ακόμα κι έτσι, το έργο είναι μεγάλο. Αξίζει όμως τον κόπο να κάνουμε την απόπειρα, αρκεί να μείνουμε στην κεντρική ιδέα που ενέπνευσε τους "Άτλαντες των λαών": να πληροφορήσουμε, να διαφωτίσουμε και να καθοδηγήσουμε τους αναγνώστες. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιάννης Ξανθόπουλος: «Οι ιστορίες μου γεννιούνται από σπόρους που σπάρθηκαν σε ανύποπτο χρόνο μέσα μου»

Γιάννης Ξανθόπουλος: «Οι ιστορίες μου γεννιούνται από σπόρους που σπάρθηκαν σε ανύποπτο χρόνο μέσα μου»

Ο σκηνοθέτης Γιάννης Ξανθόπουλος μας συστήθηκε με το αστυνομικό μυθιστόρημα «Το τελευταίο κορίτσι», που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Τόπος. «Οι ιστορίες μου γεννιούνται από σπόρους που σπάρθηκαν σε ανύποπτο χρόνο μέσα μου και κάποια στιγμή ξεπηδάει ένα βλαστάρι που χρειάζεται πότισμα για να αναπτυχθεί», σημ...

Παρουσίαση του βιβλίου «Πολεμικό Ναυτικό – Ιστορία & Τέχνη» του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη

Παρουσίαση του βιβλίου «Πολεμικό Ναυτικό – Ιστορία & Τέχνη» του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη

Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, παρουσιάζει την Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου 2022 και ώρα 19.00, την τελευταία του έκδοση «Πολεμικό Ναυτικό – Ιστορία & Τέχνη». Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο στον χώρο του Μεγάρου της Παλιάς Βουλής, Σταδίου 13. Στην κεντρική εικόνα, το Θωρηκτό Αβέρωφ, ζωγ...

Ψηφίστηκε από τη Βουλή ο νέος νόμος για τα πνευματικά δικαιώματα

Ψηφίστηκε από τη Βουλή ο νέος νόμος για τα πνευματικά δικαιώματα

Θετική εξέλιξη για τον κλάδο του βιβλίου και για τα πνευματικά δικαιώματα στη χώρα μας. 

Επιμέλεια: Book Press

Στις 22 Νοεμβρίου ψηφίσθηκε από τη Βουλή ο νόμος 4996/2022 για τα πνευματικά δικαιώματα, ο οποίος ενσωματώνει τις Οδηγίες (ΕΕ) 789/...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Τζούλιαν Μπαρνς [Julian Barnes] «Ελίζαμπεθ Φιντς» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στεκόταν μπροστά μας χωρίς ση...

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την ανθολογία κειμένων του Κώστα Κουτσουρέλη «Η Πλάνη του Γκαίτε – Για μια κριτική του μεταφραστικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Μικρή Άρκτος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δεν αληθε...

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Τσαρλς Σέιφ [Charles Seife] «Ο πραγματικός Χόκινγκ – Κατασκευάζοντας έναν διάσημο επιστήμονα» (μτφρ. Ανδρέας Μιχαηλίδης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ