zoopolis

Για το βιβλίο των Sue Donaldson και Will Kymlicka «Ζωόπολις, Μια πολιτική θεωρία για τα δικαιώματα των ζώων» (μτφρ. Γρηγόρης Μολύβας, εκδ. Πόλις).  

Του Κώστα Αλεξίου

Άρχισα να σκέφτομαι τι θα γράψω για τη Ζωόπολις από τη μέρα που ανακοινώθηκε ο προγραμματισμός της έκδοσης. Δεδομένου ότι πρωτοδιάβασα το βιβλίο λίγο μετά την κυκλοφορία της αγγλικής έκδοσης (2011) και από τότε παρακολουθώ τη ζήτηση που προκάλεσε, αρχικά είχα κατά νου να παρουσιάσω τις θέσεις του βιβλίου, να αναπτύξω τις διάφορες εμπεριστατωμένες κριτικές που έχει δεχτεί κατά καιρούς και να αναδείξω εκ νέου την οπτική του καταργητισμού. Εν τέλει όμως νομίζω πως ένα ακόμα κείμενο εσωτερικής κατανάλωσης δεν έχει να προσφέρει κάτι ιδιαίτερο και ότι αντί να γράψω για το βιβλίο ίσως είναι προτιμότερο να γράψω κάποια πράγματα με αφορμή το βιβλίο.

(...) γιατί ο βασικός υπεύθυνος πίσω από έναν σπουδαίο εκδοτικό οίκο αποφάσισε όχι μόνο να βγάλει ένα βιβλίο 500 σελίδων σύγχρονης πολιτικής φιλοσοφίας που εστιάζει στο ζήτημα των ζώων, αλλά και να το υποστηρίξει με την προσωπική του υπογραφή;

Θα ξεκινήσω με μια σημειολογική παρατήρηση: Στην 2η σελίδα του βιβλίου υπάρχει μια αφιέρωση, που δεν είναι των συγγραφέων αλλά του εκδότη. Η έκδοση αφιερώνεται όχι σε ένα αλλά σε 11 γατιά, χωρίς τα οποία «η απόφαση για την έκδοση του Ζωόπολις [...] δεν θα είχε ληφθεί». Δεδομένου ότι αποτελεί παρατυπία να γράφουν αφιερώσεις στα βιβλία οι εκδότες, γιατί ο βασικός υπεύθυνος πίσω από έναν σπουδαίο εκδοτικό οίκο αποφάσισε όχι μόνο να βγάλει ένα βιβλίο 500 σελίδων σύγχρονης πολιτικής φιλοσοφίας που εστιάζει στο ζήτημα των ζώων, αλλά και να το υποστηρίξει με την προσωπική του υπογραφή; Εικάζω ότι οι λόγοι υπερβαίνουν τη γνωστή πάθηση της γατοπληξίας και αφορούν μια προοπτική του συγκεκριμένου ζητήματος που πηγάζει από την εμπειρία ενός ανθρώπου που τις τελευταίες δεκαετίες έχει εκδώσει σημαντικότατες πραγματείες και έχει αντίληψη των πολιτικών και κοινωνικών εξελίξεων. Έχει έρθει λοιπόν ο καιρός της απελευθέρωσης των ζώων; Πολύ αμφιβάλλω, πόσο μάλλον εν καιρώ πανδημίας. Υπάρχει όμως σοβαρή περίπτωση να γίνεται επιτέλους το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.

Τις τελευταίες δεκαετίες ο κλάδος της ηθικής έχει εμπλουτιστεί σε βαθμό κορεσμού με σοβαρή παραγωγή βιβλιογραφίας γύρω από το ζήτημα των ζώων, ωστόσο αυτή η ακαδημαϊκή στροφή προς τα ζώα δεν είχε κάποια επίδραση στην οδύνη τους. Ως αιτία γι’ αυτό συχνά αναδεικνύεται (όπως γίνεται και στην εισαγωγή του βιβλίου, σελ. 19-21) η έλλειψη μιας κατάλληλης/ολοκληρωμένης θεωρίας που θα προσφέρει απαντήσεις σε κάθε ηθικό δίλημμα ή που θα πείσει τους πολίτες ότι τα ζώα δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως αναλώσιμοι πόροι. Προσωπικά όμως είμαι πεπεισμένος ότι η αλήθεια απέχει από αυτή τη θέση: Καλώς ή κακώς, και ανεξαρτήτως από το τι μπορεί να θεωρούν οι ίδιοι πως κάνουν, οι άνθρωποι δεν συνηθίζουν να παίρνουν αποφάσεις βάσει λογικής. Παράγοντες όπως η ροπή προς την απόλαυση ή η τάση για κοινωνική ενσωμάτωση και αποφυγή της περιθωριοποίησης, παίζουν πολύ μεγαλύτερο ρόλο στη λήψη αποφάσεων του μέσου ανθρώπου από οποιαδήποτε θεωρία, όσο συγκροτημένη κι αν είναι αυτή. Εξάλλου, σχεδόν όλοι οι άνθρωποι καθημερινά κάνουν πολλά πράγματα για τα οποία δεν υπάρχει πλήρης ηθική ή λογική κάλυψη. Παράλληλα, εάν η μη εκμετάλλευση των ζώων στερείται μία φορά δυνατού θεωρητικού υποβάθρου, τότε η υφιστάμενη εκμετάλλευση των ζώων το στερείται πολλές περισσότερες.

 zoopolis
"Γραμμένο με επιστημονική ακρίβεια και λαμπρό ύφος, το Ζωόπολις είναι ένα θαρραλέο βιβλίο, ένα μεγάλο διανοητικό επίτευγμα, το σημαντικότερο φιλοσοφικό έργο στον τομέα του, από την εποχή που δημοσιεύτηκε το βιβλίο του Peter Singer Animal Liberation. Θα εμπνεύσει όλους εκείνους που διαμαρτύρονται για τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι μεταχειρίζονται τα ζώα." (Richard Keshen, Literary Review of Canada)

 

Δυστυχώς, τα ζώα δεν βρίσκονται στη δεινή θέση που βρίσκονται για λόγους που αφορούν αποκλειστικά την ηθική τάξη – θα ήταν πολύ βολικό για όλους μας εάν ίσχυε αυτό. Τα ζώα βιώνουν την κόλαση επί της γης επειδή, πολύ απλά, η εκμετάλλευσή τους είναι επωφελής και, όπως είχε πει κάποτε ο Μπέρτραντ Ράσελ εξετάζοντας αυτό το γεγονός, έχουμε την ικανότητα να τα καταστρέψουμε ευκολότερα από ό,τι μπορούν αυτά να καταστρέψουν εμάς. Εάν επιδιώκουμε μια καλύτερη μέρα για τα άλλα ζώα, αυτή η ικανότητα είναι που πρέπει να αναχαιτιστεί. Το κύριο ζητούμενο λοιπόν δεν είναι η αποδόμηση της εκμετάλλευσης των ζώων σε ηθικό επίπεδο, αλλά το να εδραιωθεί ως υπαρκτό, σημαντικό και επείγον ζήτημα σε έναν άλλον κλάδο: αυτόν της πολιτικής επιστήμης.

Εδώ θα κάνω μία δεύτερη παρατήρηση: Στη σελίδα 503 του βιβλίου ο Γρηγόρης Μολύβας, που εκτός από εξαιρετικός μεταφραστής τυγχάνει να είναι και καθηγητής πολιτικών επιστημών, παραδέχεται ότι, ως αναγνώστης, και παρότι ενήμερος για τις αντιπαραθέσεις γύρω από τα δικαιώματα των ζώων, το βιβλίο τον έκανε να αναλογιστεί πράγματα που δεν τα είχε δει με αυτό τον τρόπο. Σε αυτό το σημείο θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος, πώς γίνεται ένας τόσο καταρτισμένος άνθρωπος να μην μπήκε ποτέ σε αυτή τη διαδικασία; Πιστεύω ότι η απάντηση είναι πολύ απλή: Δεν μπήκε ποτέ σε αυτή τη διαδικασία γιατί δεν υπήρχε λόγος να μπει. Και δεν υπήρχε λόγος να μπει, γιατί το ζήτημα των ζώων κατά πάσα πιθανότητα βρίσκεται εκτός των προσωπικών του ενδιαφερόντων και, επί της ουσίας μέχρι πρότινος, εκτός του γνωστικού αντικειμένου του, της πολιτικής. Όπως πολύ ορθά παρατηρούν και οι συγγραφείς του βιβλίου, «οι ιδέες [της θεωρίας των δικαιωμάτων των ζώων] κυκλοφορούν σε έναν στενό κύκλο ακτιβιστών [... α]λλά δεν έχουν ουσιαστικά κάποια απήχηση στο ευρύ κοινό» (σελ. 17).

Ό,τι όμως δεν κατάφεραν οι υφιστάμενες ηθικές θεωρίες, αυτό ακριβώς είναι που καταφέρνει να κάνει η εν λόγω καινοτόμα κανονιστική πραγματεία, δεδομένου ότι εντάσσει τα άλλα ζώα στη σφαίρα της πολιτικής. Αυτό είναι κάτι που φαίνεται να προκαλεί αμηχανία στους εμπλεκόμενους φορείς και στα εμπλεκόμενα υποκείμενα. Πρόκειται όμως μια αντίδραση μάλλον αναμενόμενη, καθώς κατ’ αυτό τον τρόπο αποδομείται το κυρίαρχο παράδειγμα που έχουν όλοι κατά νου όσον αφορά την υπεράσπιση των ζώων (δηλαδή, η φιλοζωία), το οποίο αν και φίλα προσκείμενο προς τα ζώα δεν παύει να τα αντιμετωπίζει ως πόρους που μπορούν να αξιοποιηθούν για ανθρώπινους σκοπούς, και αντικαθίσταται από ένα νέο μοντέλο κατά το οποίο τα ζώα δεν είναι πλέον αντικείμενα, αλλά καταπιεσμένα υποκείμενα. Αυτή η αντικατάσταση υποχρεώνει με τη σειρά της σε μια ριζική αναδιάρθρωση του πολιτικού πεδίου και δημιουργεί την ανάγκη εξεύρεσης καινούργιων εννοιολογικών εργαλείων που να μπορούν να χειριστούν τα νέα δεδομένα (κάτι στο οποίο, μέχρι ενός βαθμού, συμβάλλει και η πραγματεία των Ντόναλτσον και Κίμλικα εφαρμόζοντας τη θεωρία της ιδιότητας του πολίτη στους μη ανθρώπους). Αυτή η διαδικασία είναι μακρά, αποτελεί ωστόσο μονόδρομο για ένα μέλλον χωρίς εκμετάλλευση των ζώων σε δομικό επίπεδο. Η πολιτική, ως η συνδιαλλακτική δραστηριότητα που ορίζει τον τρόπο με τον οποίο διάγουμε τον βίο μας, μας παρέχει τη δυνατότητα να θεσπίσουμε τους κανόνες που θα καταστήσουν δυνατή τη χειραφέτηση των άλλων ζώων.

(...) η Ζωόπολις είναι κάτι πολύ περισσότερο από το εκδοτικό γεγονός της χρονιάς: είναι η αρχή μιας νέας εποχής.

POLIS ZOWPOLIS EXWFYLLOΒεβαίως αυτό το μέλλον δεν θα προκύψει αυτομάτως. Μπορεί η αναγνώριση του ζητήματος των ζώων σε θεσμικό επίπεδο να αποτελεί θεμελιώδες ζητούμενο, χωρίς όμως κοινωνική πίεση είναι μάλλον αδύνατο να συμβεί αυτό. Κάπου εδώ είναι που γίνεται σαφές πως η θεωρία δεν είναι απαραίτητη μόνο στους ακαδημαϊκούς κύκλους, αλλά και στον χώρο των ανθρώπων που δραστηριοποιούνται εμπράκτως γύρω από τα ζώα, ο οποίος έχει αποδειχτεί κατά πολύ κατώτερος των περιστάσεων. Για την ακρίβεια είναι πρακτικά ανύπαρκτος, δεδομένου ότι δεν έχει καμία μεθοδικότητα στις διεκδικήσεις του, ενώ η πλειονότητα των ανθρώπων που απαρτίζουν το κίνημα αγνοεί στοιχειώδη πράγματα που αφορούν την ταυτότητα, την ιστορία και εν προκειμένω τη θεωρία του κινήματος. Η διαρκής αναπαραγωγή, για παράδειγμα, εννοιών κενών περιεχομένου, όπως ο «καρνισμός», ή πλεονασμών όπως η «ολική απελευθέρωση των ζώων», ή η αντίληψη της βίγκαν κατανάλωσης ως μορφής ακτιβισμού, απεκδύουν το ζήτημα των ζώων από τα εγγενή πολιτικά χαρακτηριστικά του, αλλοιώνουν την περιεκτική του ταυτότητα και ανάγουν την καταπίεση των ζώων σε ένα ζήτημα αποκλειστικώς προσφοράς και ζήτησης. Το αποτέλεσμα από όλα αυτά είναι να ξοδεύεται κόπος και χρόνος σε ενέργειες που είναι στην καλύτερη των περιπτώσεων άσκοπες, στη χειρότερη πλήρως αντιπαραγωγικές (με χαρακτηριστικό παράδειγμα την εκστρατεία για εκτροφεία χωρίς κλουβιά). Ιστορικά το κίνημα των δικαιωμάτων των ζώων, ακολουθώντας κατ’ εξακολούθηση την προσέγγιση της προώθησης της ευημερίας των ζώων, έχει αποτύχει παταγωδώς στις διεκδικήσεις του, γεγονός που επιβεβαιώνουν και οι συγγραφείς του βιβλίου (βλ. σχετικά σελ. 12-13). Λέγεται ότι το να κάνει κάποιος το ίδιο πράγμα και να περιμένει διαφορετικό αποτέλεσμα αποτελεί παραφροσύνη. Θα μπορέσει άραγε το κίνημα των ζώων να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων; Ιδού η Ρόδος.

Αυτή τη στιγμή το κίνημα της χειραφέτησης των ζώων βρίσκεται σε αδιέξοδο. Η τρέχουσα στροφή προς την πολιτική είναι ένα πολλά υποσχόμενο μονοπάτι που δύναται να αναδιαμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο συλλαμβάνουμε την καταπίεση των ζώων, τόσο ατομικά όσο και συλλογικά. Σε αυτό το πλαίσιο ίσως σύντομα δούμε την πληκτική δημόσια συζήτηση για τον σκύλο του πρωθυπουργού ή τις γάτες της ΠτΔ να μετατοπίζεται στο τραγικό γεγονός ότι η χώρα είναι παγκόσμια δύναμη στην εκτροφή γουνοφόρων ζώων, στο ότι το κράτος έχει παραχωρήσει τη θηροφύλαξη στην Κυνηγετική Συνομοσπονδία ή στο ότι κάθε Πάσχα δολοφονούνται στην ελληνική ύπαιθρο περί τα 2.000.000 μωρά στο όνομα της παράδοσης. Η δυναμική του συγκεκριμένου βιβλίου έχει τη δυνατότητα να συνδράμει στην αποδόμηση της ρηχής φιλοζωίας και να μετατρέψει την προαναφερθείσα αμηχανία σε συγκροτημένη πολιτική αντίληψη απέναντι στο ζήτημα των ζώων, δημιουργώντας κατ’ αυτό τον τρόπο επιτέλους τις προϋποθέσεις να καταρριφθεί το υφιστάμενο πλαίσιο της εκμετάλλευσης των μη ανθρώπων. Υπό το πρίσμα της απελευθέρωσης των ζώων, η Ζωόπολις είναι κάτι πολύ περισσότερο από το εκδοτικό γεγονός της χρονιάς: είναι η αρχή μιας νέας εποχής.

ΚΩΣΤΑΣ ΑΛΕΞΙΟΥ είναι εκδότης των εκδόσεων Κυαναυγή.

politeia link more

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Διαφωτισμός ΤΩΡΑ», του Στίβεν Πίνκερ – Τα ιδανικά των Φώτων με τη γλώσσα και τις αντιλήψεις του 21ου αιώνα

«Διαφωτισμός ΤΩΡΑ», του Στίβεν Πίνκερ – Τα ιδανικά των Φώτων με τη γλώσσα και τις αντιλήψεις του 21ου αιώνα

Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο «Διαφωτισμός τώρα: Λογική, επιστήμη και ουμανισμός για μια καλύτερη ζωή» (μτφρ. Παναγιώτης Δρεπανιώτης), του Στίβεν Πίνκερ, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

Το βιβλίο ...

Η περί Θεού διαμάχη: αντικείμενο προβληματισμών και διαλόγου με αφορμή δύο βιβλία

Η περί Θεού διαμάχη: αντικείμενο προβληματισμών και διαλόγου με αφορμή δύο βιβλία

Για το βιβλίο του Richard Dawkins «Ξεπερνώντας τον Θεό – Οδηγός για αρχάριους» (μτφρ. Νίκος Αποστολόπουλος, εκδ. Τραυλός) και το βιβλίο του Peter Boghossian «Εγχειρίδιο αθεΐας» (μτφρ. Μαριάννα Τζιαντζή, εκδ. Μεταίχμιο).

Του Μύρωνα Ζαχαράκη

...
«Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών», του Ιμάνουελ Καντ – Η ηθική των απόλυτων σκοπών

«Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών», του Ιμάνουελ Καντ – Η ηθική των απόλυτων σκοπών

Για τη «Θεμελίωση της μεταφυσικής των ηθών» (μτφρ. Κώστας Ανδρουλιδάκης) του Ιμμάνουελ Καντ που κυκλοφορεί από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης.

Κεντρική εικόνα: Πορτρέτο του Καντ, του Adolf von Heydeck © Stadtmuseum Königsberg

Του Μύρωνα Ζαχαράκη

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Μια παράσταση βασισμένη στα «Κόκκινα Φανάρια» του Αλέκου Γαλανού, στο CARTEL Τεχνοχώρος, στο Παλιό Μηχανουργείο στην περιοχή του Ρέντη (που έχει παραχωρηθεί από τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση). Κάθε Σάββατο & Κυριακή στις 21.00 και κάθε Δευτέρα στις 20.00 (από τη Δευτέρα 7 Φεβρουαρίου)

Επιμέλεια: B...

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσουν από τις εκδόσεις Κριτική πολλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντα βιβλία, τόσο τίτλοι μεταφρασμένης και ελληνικής λογοτεχνίας, όσο και δοκίμια, μελέτες κ.ά. Δείτε τα αναλυτικά στο άρθρο που ακολουθεί. 

Επιμέλεια: Book Press

...
Το Γαλλικό Ινστιτούτο τιμά τον Θόδωρο Αγγελόπουλο – Αναβολή λόγω καιρού...

Το Γαλλικό Ινστιτούτο τιμά τον Θόδωρο Αγγελόπουλο – Αναβολή λόγω καιρού...

Σήμερα, 24 Ιανουαρίου 2022, συμπληρώνονται 10 χρόνια από την ημέρα που ο Θόδωρος Αγγελόπουλος πέρασε στην αιωνιότητα, αφήνοντας για πάντα στραμμένους τους προβολείς στην πολυβραβευμένη διαδρομή του στην Έβδομη Τέχνη. Λόγω των έκτακτων καιρικών συνθηκών η εκδήλωση «Αφιέρωμα στο Θόδωρο Αγγελόπουλο» που είχε προγρ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Οι βιβλιοθήκες και τα βιβλιοπωλεία, συχνά μάλιστα και τα ίδια τα βιβλία, γίνονται το κεντρικό θέμα σε πολλά μυθιστορήματα, που αποκτούν έτσι αυτόχρημα τον χαρακτηρισμό του «βιβλιοφιλικού» και έχουν ένα δικα...

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Ο ανθρώπινος νους και τα αχαρτογράφητα μονοπάτια του, η μνήμη και η λειτουργία της, από τα σπουδαιότερα μυστήρια της ανθρώπινης ύπαρξης, διερευνώνται τόσο από την επιστήμη όσο και από τη λογοτεχνία. Μια επιλογή λογοτεχνικών βιβλίων με θέμα την αμνησία ή διάφορες διαταραχές της μνήμης, στην πλειονότητά τους μυθι...

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

H λίστα του Guardian με τα καλύτερα βιβλία του 2021 περιλαμβάνει πολλά γνώριμα και αγαπητά ονόματα, όπως η Όλγκα Τοκάρτσουκ, ο Καζούο Ισιγκούρο, ο Τζόναθαν Φράνζεν και η Σάλι Ρούνεϊ, μεταξύ άλλων. Με ικανοποίηση διαπιστώσαμε ότι πολλοί από τους συγγραφείς που ξεχώρισαν έχουν ήδη ένα ή περισσότερα βιβλία τους μεταφρα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ