sindelar390

Του Κώστα Δρουγαλά

Το βιβλίο Οφσάιντ είναι η βιογραφία του Αυστριακού Ματίας Ζίντελαρ, του μεγαλύτερου ποδοσφαιριστή του κόσμου την περίοδο του Μεσοπολέμου. Ο Ζίντελαρ ξεχώρισε από νωρίς στα ποδοσφαιρικά γήπεδα: ήταν ένας σέντερ φορ με εξυπνάδα και ταχύτητα αέρινη, κάτι που του χάρισε το προσωνύμιο «Χάρτινος Αρχηγός»· αργότερα προστέθηκε και το «Μότσαρτ των γηπέδων», που έμελλε να τον ακολουθήσει έως τον πρόωρο θάνατό του σε ηλικία 36 ετών.

Η ιστορία που έπλασε ο Ιταλός Fabrizio Silei παρακολουθεί μια φτωχή οικογένεια στην Αυστρία λίγο πριν την Ένωση (το «Anschluss») της χώρας τους με τη ναζιστική Γερμανία και επικεντρώνεται στη σχέση του μικρού Μάρκους με τον πατέρα του. Από τη μία, ο μικρός ονειρεύεται πως είναι ο Ζίντελαρ παίζοντας μπάλα έξω από τις εργατικές πολυκατοικίες, στις οποίες και μεγαλώνει, ενώ λαχταρά την ένωση που θα οδηγήσει στη μεγάλη Γερμανία. Από την άλλη, ο πατέρας του τρέμει την προσάρτηση της χώρας του στη ναζιστική γείτονα χώρα, αλλά και το γεγονός πως η επικείμενη ένωση ενθουσιάζει τον γιο του.

Αντίσταση μέσα στο γήπεδο

Για τον Ζίντελαρ ο «αγώνας συμφιλίωσης» μεταξύ Αυστρίας και Γερμανίας θα ήταν το κύκνειο άσμα του.

Στις 3 Απριλίου του 1938 επρόκειτο να διεξαχθεί ένας φιλικός αγώνας μεταξύ της Αυστρίας και της Γερμανίας, ο τελευταίος πριν την επίσημη ένωση των δύο χωρών· με το πέρας του αθλητικού αγώνα, οι ποδοσφαιριστές της Αυστρίας θα ήταν αναγκασμένοι να αγωνίζονται με τα χρώματα της Γερμανίας. Ο πατέρας του Μάρκους προσπαθεί να προσεγγίσει, μέσω μιας μικρής ομάδας αντιστασιακών, τον Ζίντελαρ για να τον πείσει να μην πάρει μέρος στον αγώνα. Μη κατορθώνοντας να τον πλησιάσει, μιλά στην Καμίλα, την Ιταλίδα σύζυγο του ποδοσφαιριστή. Τα λόγια του θα την ταρακουνήσουν: ο Ζίντελαρ, σύμβολο της ελευθερίας των Αυστριακών, δεν γίνεται να αγωνιστεί σε έναν τέτοιο αγώνα. Όταν η Καμίλα μιλά τελικά στον σύζυγό της για τη συνάντηση που είχε με τον πατέρα του Μάρκους, ο ίδιος θα της πει: «υπάρχουν στιγμές που μόνο χάνοντας τα πάντα μπορείς να περισώσεις κάτι».

Τελικά ο Ζίντελαρ αποφασίζει να κατέβει στον αγώνα εν μέσω φωνών αποδοκιμασίας που κάνουν λόγο για προαποφασισμένη στημένη ήττα των Αυστριακών. Ο Ζίντελαρ όμως αρνήθηκε τους πολλαπλούς εξευτελισμούς: προσωπικούς· επαγγελματικούς· πατριωτικούς. Δεν θα άφηνε την εθνική ομάδα της χώρας του, την περίφημη «Βούντερτιμ» (ομάδα-όνειρο) να διασυρθεί: έτσι ο Αυστριακός σέντερ φορ σκόραρε στο 17ο λεπτό παγώνοντας το επιτελείο του Χίτλερ στις εξέδρες· οι μελανοχίτωνες κι οι ένστολοι του Γ΄ Ράιχ παρακολουθούν επί ενενήντα λεπτά τον «Μότσαρτ των γηπέδων» να ελίσσεται με χαρακτηριστική ευκολία ανάμεσα από τους αντιπάλους. Το δεύτερο γκολ της Αυστρίας θα σημειωθεί από τον Σέστα, φίλο του Ζίντελαρ. Οι δυο τους θα είναι και οι μοναδικοί ποδοσφαιριστές που με το πέρας της αναμέτρησης θα αρνηθούν να χαιρετήσουν φασιστικά προς την εξέδρα όπου καθόταν ο υπεύθυνος αθλητισμού της ναζιστικής Γερμανίας. Για τον Ζίντελαρ, ο «αγώνας συμφιλίωσης» μεταξύ Αυστρίας και Γερμανίας θα ήταν το κύκνειο άσμα του.

Ο θάνατος του ήρωα 

Ο κόσμος ήξερε πως το σύμβολο της δικής του ελευθερίας είχε δολοφονηθεί

Εννέα μήνες αργότερα ο Ματίας Ζίντελαρ και η Καμίλα θα βρεθούν νεκροί στο διαμέρισμά τους από διαρροή γκαζιού: δολοφονία, ατύχημα ή αυτοκτονία; Η αστυνομία υιοθέτησε την εκδοχή του ατυχήματος. Ο κόσμος ήξερε πως το σύμβολο της δικής του ελευθερίας είχε δολοφονηθεί από τους Ναζί. Στην κηδεία, και παρά τις ρητές απαγορεύσεις του καθεστώτος, περισσότεροι από 40.000 Αυστριακοί αποχαιρέτησαν τον Ματίας Ζίντελαρ, κάτω από τα αμήχανα βλέμματα των αρχών. Ανάμεσα στον απλό κόσμο θα βρεθεί και ο Μάρκους με τον πατέρα του, προβαίνοντας κι αυτοί με την παρουσία τους σε μια βουβή πράξη αντίδρασης. Αυτή η αγάπη που του έτρεφε ο κόσμος τόσο στην κερκίδα όσο και στην καθημερινή ζωή, αποτέλεσε την ύστατη πράξη αντίστασης του Ζίντελαρ απέναντι στον φασισμό. Γιατί υπάρχουν στιγμές που μόνο χάνοντας τα πάντα μπορείς να περισώσεις κάτι.

Το βιβλίο κυκλοφορεί στη σειρά «Μαρτυρίες» των εκδόσεων Κόκκινο, στην οποία έχουν επίσης κυκλοφορήσει τα βιβλία: Το δέντρο βλέπει  (με θέμα τη ζωή της Άννα Φρανκ) και Το λεωφορείο της Ρόζα (με θέμα την πράξη της Ρόζα Παρκς που σηματοδότησε την αρχή του αγώνα για τα ανθρώπινα δικαιώματα στις ΗΠΑ). 

ΚΩΣΤΑΣ ΔΡΟΥΓΑΛΑΣ

silei-sindelar-exofylloΟφσάιντ
Ματίας Ζίντελαρ, Ο Μότσαρτ του ποδοσφαίρου
Fabrizio Silei
Εικ. Maurizio A. C. Quarello
Μτφρ. Ελένη Κατσαμά, Φίλιππος Μανδηλαράς
Κόκκινο, 2014
Σελ. 40, τιμή: €14,90
politeia-link
 
 
 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο φίλος μας, ο Έρικ Καρλ

Ο φίλος μας, ο Έρικ Καρλ

Της Ελένης Κορόβηλα 

Ο λόγος που η καλλιέργεια της αισθητικής αγωγής στα πολύ μικρά παιδιά είναι μια σημαντική διαδικασία που δεν πρέπει να παραμελείται μπορεί σχετικά εύκολα να γίνει αντιληπτός κρίνοντας και μόνο εκ του αποτε...

Ευτυχισμένοι έφηβοι

Ευτυχισμένοι έφηβοι

Τρία ελληνικά λογοτεχνικά βιβλία για εφήβους

Της Σίσσυς Τσιφλίδου*

«Τι νόημα θα είχε να γράψω για ευτυχισμένους εφήβους;» ...

Το λεωφορείο της Ρόζας

Το λεωφορείο της Ρόζας

Κάθε εβδομάδα η Book Press προτείνει ένα βιβλίο για παιδιά ή για εφήβους
Αυτή την εβδ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Τα λόγια μας τα βρήκαμε μέσα στους άλλους»

«Τα λόγια μας τα βρήκαμε μέσα στους άλλους»

Η Κορίνα Καλούδη με την πρώτη της ποιητική συλλογή «Και βέβαια τους φοβάμαι» (εκδ. Περισπωμένη) ξεχωρίζει για την ισορροπία που κρατάει ανάμεσα στην ενδοσκόπιση και τον κοινωνικό προβληματισμό. Χαμηλόφωνη, ευθύβολη και αληθινή.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τι απαντάτε σε όσ...

Έξι περίπατοι, του Αλέξανδρου Ίσαρη

Έξι περίπατοι, του Αλέξανδρου Ίσαρη

Για τα αφηγήματα του Αλέξανδρου Ίσαρη «Έξι περίπατοι - Προσκέφαλο με φύλλα λεμονιάς» (εκδ. Κίχλη).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Πώς παράγεται η συγκίνηση; Πώς γεννιέται η νοσταλγία; Πώς μια βόλτα γίνεται πίνακας ζωγραφικής που ζωντανεύει τόπους και χτίζε...

Η 17η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης εκπέμπει ψηφιακά

Η 17η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης εκπέμπει ψηφιακά

Λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα της πανδημίας του COVID-19, η διοργάνωση επικεντρώνεται σε ένα εξ ολοκλήρου διαδικτυακό πρόγραμμα διάρκειας έντεκα ημερών (19-29 Νοεμβρίου) με αιχμή τη συμμετοχή σημαντικών συγγραφέων και την ψηφιακή διοργάνωση των προγραμματιζόμενων φεστιβάλ, εκδηλώσεων και δράσεων, καθώς και των επαγγ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Sarah Knott «Μητέρες – Μια αντισυμβατική ιστορία» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), που κυκλοφορεί στις 29 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΟ ΑΚΟΥΣΜΑ

...
Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Απόσπασμα μιας ενότητας και μέρος των επιλεγομένων από την ανθολογία του Walter Benjamin «Νο 13 – Εξήντα πέντε θέσεις για τα βιβλία και τις πόρνες, το γράψιμο, την κριτική, τους σνομπ και την επιτυχία», σε μετάφραση και επιλεγόμενα του Κώστα Κουτσουρέλη. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσ...

Ανακαινίζω τη ζωή μου με αρχιτέκτονα τον Αριστοτέλη, της Φένιας Τσανάκα (προδημοσίευση)

Ανακαινίζω τη ζωή μου με αρχιτέκτονα τον Αριστοτέλη, της Φένιας Τσανάκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Φένιας Τσανάκα «Ανακαινίζω τη ζωή μου με αρχιτέκτονα τον Αριστοτέλη» το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΠΕΡΙΠΑΤΟΣ ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σώμα» κειμένων που καλύπτει όλες τις όψεις του σύνθετου πολιτικού και κοινωνικού φαινομένου.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...
Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Επιλογή από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, δοκιμίων και βιογραφιών.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με σκεπτικισμό αλλα και συγκρατημένη αισιοδοξία κινούνται οι περισσότεροι από τους εκδοτικούς οίκους ενόψει ενός χ...

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εννέα νέοι συγγραφείς μοιράζονται μαζί μας σκέψεις τους για ένα βιβλίο που διάβασαν τον Αύγουστο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ