Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Ρενέ Καραμπάς [Rene Karabash] «Γράμματα του Ομάρ στη μελλοντική του σύζυγο» (μτφρ. Σπύρος Ν. Παππάς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 7 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.
Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
ΓΡΑΜΜΑ ΠΡΩΤΟ
Δεν ξέρω αν θα λάβεις κάποτε το γράμμα μου, ξέρω όμως ότι υπάρχεις, όπως ξέρω ότι θα ξυπνήσω και θα φτιάξω αυγά μάτια επειδή είμαι σίγουρος ότι έχει αυγά στο ψυγείο.
Θέλω να είσαι όμορφη και να ’σαι αγνή, επειδή όπως είναι το απέξω έτσι είναι και τo από μέσα. Το πρόσωπό σου να ’ναι λευκό αν γίνεται, τα μάτια σου μεγάλα. Δεν έχω απαιτήσεις για το χρώμα. Όταν συνειδητοποιήσεις ότι είμαι κυριευμένος όλος από σένα, αυτό δεν θα πρέπει να ’ναι εμπόδιο. Υπόσχομαι να παλέψω με την άπνοια των ζεστών απογευμάτων, όταν ο ανεμιστήρας μας δεν θα δουλεύει. Πρέπει να ξέρω ότι χωρίς εμένα δεν θα πηδήξεις στο ποτάμι, όταν η ζέστη γίνει αφόρητη. Θέλω να μου κρατάς το χέρι όταν διαβάζω τα χοντρά μου βιβλία και να το αφήνεις μόνο όταν πρέπει να γυρίσω σελίδα. Ξέρω ότι θα με καταλαβαίνεις όταν δεν θα θέλω να ανέβω σε ψηλό όροφο, να μπω σε μετρό ή σ’ εμπορικό κέντρο. Βγες μαζί μου και κάνε τότε ότι δεν τρέχει τίποτα, άρχισε μάλιστα να μου μιλάς για το πρώτο σου τσιγάρο και για το πόσο πολύ θέλεις να κόψεις το κάπνισμα, ενώ ανάβεις καινούργιο και με κοιτάζεις έτσι, όπως κοιτάζουν οι γυναίκες που παρελαύνουν στην Κόκκινη Πλατεία.
Γίνε και μάνα και Λολίτα μαζί. Επίτρεψέ μου να σου δίνω να πίνεις γάλα από τις χούφτες μου και σκέπασέ με τη νύχτα, όταν θα είμαι ιδρωμένος ολόκληρος, σαν γιος που ονειρεύεται τη μάνα του γυμνή. Θέλω να μου τηλεφωνείς συνεχώς κι εγώ να σου απαντάω και να σου λέω ότι θα σε καλέσω αργότερα, διότι είμαι στις πρόβες. Ζήλευέ με για κάθε μία ηθοποιό και αναποδογύριζε το τραπέζι στη μέση του δείπνου, ώστε να είμαι απόλυτα σίγουρος ότι με θέλεις. Αυτό το γράμμα είναι το συμβόλαιό μας και ξέρω ότι οι όροι του θα τηρηθούν. Θα είμαι πολύ ευτυχισμένος όταν μου γεννήσεις δυο ξανθά παιδιά που θα τους αγοράζω βιβλία, προτού ακόμη μάθουν να διαβάζουν, ας μη μου μοιάζουνε όμως. Δεν θέλω να είναι δειλά και να μην μπορούνε να πηδήξουνε στη θάλασσα απ’ τον ψηλότερο βράχο. Θα προσπαθήσω να μην τους απαγορεύω κάτι τέτοιο ώστε να μην τα κοροϊδεύουνε τ’ άλλα παιδιά ότι ο πατέρας τους είπε τούτο κι εκείνο. Να επιστρέψουμε όμως σε σένα.
Θα είμαι πολύ ευτυχισμένος όταν μου γεννήσεις δυο ξανθά παιδιά που θα τους αγοράζω βιβλία, προτού ακόμη μάθουν να διαβάζουν, ας μη μου μοιάζουνε όμως.
Μπορώ ήδη να φανταστώ πώς το φουστάνι σου γλείφει απαλά τα πεζοδρόμια της πόλης. Το άρωμά σου δεν θα είναι υποχρεωτικά ακριβό, όμως θα κάνει τους περαστικούς να γεμίζουν σκόπιμα με δάσος τα πνευμόνια τους. Μη μου θυμώνεις όταν βλέπεις πως τα μάτια μου λοξοκοιτάζουν για να δω εάν τα άτομα μέσα στο κλαμπ πήραν χαμπάρι ότι εγώ κυκλοφορώ με την πιο ωραία γυναίκα, η οποία συν τοις άλλοις είναι πιο έξυπνη απ’ αυτούς, και φτιάχνει και τον πιο απίθανο καγιανά που έχω φάει ποτέ μου.
Θέλω καθημερινά, σε συγκεκριμένη ώρα της ημέρας, να δυναμώνεις τη μουσική και να χορεύεις με ελαφρώς ανασηκωμένο το φόρεμά σου, όχι όμως υπερβολικά, το υπόλοιπο άσ’ το σε μένα. Και τότε εγώ θα σβήνω εμπρός στο στήθος μιας θεότητας που θέλει να με κάνει ευτυχισμένο. Έχω ανάγκη από κάτι τέτοιο, επειδή σπάνια επιτρέπω στον εαυτό μου να είναι ευτυχισμένος και να μη σκέφτεται τις μελλοντικές του επενδύσεις και τους αλγόριθμους της Γκουγκλ, ορίστε όμως που εδώ και καιρό τ’ αποζητώ και γι’ αυτό σου γράφω κι ετούτο το γράμμα. Μόνο να μη μου θυμώνεις όταν βλέπω στον ύπνο μου την πρώην σύζυγό μου, μια ή δυο φορές τον χρόνο. Σε κάθε ντουλάπα υπάρχει κάποιο ξεχασμένο, άχρηστο ρούχο για πέταμα. Άνοιξε το παράθυρο. Θα το πετάξω τώρα αμέσως, σαν περιστέρι που θα βρει άλλο περβάζι για να προσγειωθεί.
Όμως κοίτα, το σημαντικότερο απ’ όλα είναι να μη σταματάς να μ’ αγαπάς και θα φροντίσω εγώ γι’ αυτό με τις ξαφνικές μου αναχωρήσεις, έπειτα απ’ τις οποίες θα με αναμένεις κάθε φορά με το φαΐ σχεδόν κρύο. Πρέπει να καταλάβεις ότι δεν είμαι τέλειος και μάλιστα κάποιες φορές είμαι κι αδύναμος, όμως εσύ θα είσαι αρκετά έξυπνη για να αντιληφθείς ότι αυτή η αδυναμία είναι κι η μεγαλύτερή μου δύναμη, η οποία θα σε κρατάει δεμένη μαζί μου και όταν έξω βρέχει κι εγώ βάζω προσανάμματα στο τζάκι, θα βλέπεις πώς στα μάτια μου αντανακλάται ο Θεός, θέλω να πω ότι τα μάτια μου θα είναι ο καθρέφτης σου. Εσύ θα κοιτάζεσαι μέσα του, το γάλα στο μάτι της κουζίνας θα βράζει, η τσαγιέρα θα σφυρίζει, η καταιγίδα έξω θα ξηλώνει τα δέντρα από τις ρίζες, όμως εσύ θα κοιτάζεσαι αυτάρεσκα μέσα στη συμφωνία των ματιών μου, επειδή είσαι υπέροχη, επειδή εσύ είσαι το τέλειο κατασκεύασμα της φαντασίας μου.
Σε καλώ.
Το ξέρω ότι βαδίζεις προς το μέρος μου και σχεδόν καταφέρνω να δω πώς ένα χέρι άσπρο απλώνεται προς τη σελίδα μου κι οι λέξεις όλες χάνονται μαζί με μένα.
Δικός σου, Ομάρ
Λίγα λόγια για το βιβλίο
Αγαπάµε τον άλλον µε τέτοια ορµή που χανόµαστε µέσα του. Ένας άντρας, ο Οµάρ, γράφει γράµµατα στην ιδανική αγαπηµένη του, τη µελλοντική του σύζυγο, την οποία δεν έχει γνωρίσει ακόµη. Δεν ξέρει πότε και πού θα εµφανιστεί στη ζωή του, δεν ξέρει πώς µοιάζει και αν έχει γεννηθεί. Σαν σχοινοβάτης, µετεωρίζεται στο κενό· µεθυσµένος από την έκσταση της αβύσσου –τον έρωτα, την εµµονή– αγνοεί πόσο απέχουν τα πόδια του από το έδαφος. Μέσα από τα γράµµατα που της γράφει θα βρει σταδιακά τον τρόπο να επανασυνδεθεί µε την ίδια του την ύπαρξη, καθώς η εικόνα που προβάλλουµε στον αγαπηµένο µας τελικά επιστρέφει σ’ εµάς µε την ίδια τρυφερότητα, το ίδιο πάθος, ρίχνοντας φως στον ίδιο τον εραστή και αποκαλύπτοντας δύο µισά που ήδη υπήρχαν µέσα σε ένα. Αυτά τα οδυνηρά ειλικρινή ερωτικά γράµµατα µας κάνουν να αναρωτιόµαστε τι είναι αυτό που ψάχνει στ’ αλήθεια ο αποστολέας τους, και καθώς σιγά σιγά βυθιζόµαστε στη γραφή της Karabash, αθόρυβα, υπόκωφα, αρχίζουµε να µεταµορφωνόµαστε στον Οµάρ.
Λίγα λόγια για τη συγγραφέα
Η Rene Karabash (Ρενέ Καραμπάς) ή Ιρένα Ιβάνοβα (1989) ζει ενεργά ανάµεσα στη λογοτεχνία, τον κινηµατογράφο και το θέατρο. Ανάµεσα στην πόλη και το χωριό. Ανάµεσα στους άλλους και στον εαυτό της. Για το µυθιστόρηµά της Ορκισμένη (Μεταίχµιο, 2025) έλαβε το 2019 το σπουδαίο λογοτεχνικό βραβείο Elias Canetti και υποψηφιότητα για το Μυθιστόρηµα της Χρονιάς του Εθνικού Ιδρύµατος «13 αιώνες Βουλγαρία» και για τα λογοτεχνικά βραβεία Peroto. Οι δύο ποιητικές της συλλογές ήταν υποψήφιες για το Εθνικό Βραβείο Ποίησης Ivan Nikolov. Για τον ρόλο της στην ταινία Δίχως Θεό (Godless, 2016, σκηνοθ. Ralitsa Petrova) η Rene απέσπασε πλήθος κινηµατογραφικών βραβείων στην κατηγορία Καλύτερης Ηθοποιού: Silver Leopard (Λοκάρνο), Heart of Sarajevo (Σαράγεβο), Bronze Horse (Στοκχόλµη), Golden Rose (Βάρνα). Την ίδια χρονιά έλαβε υποψηφιότητα στην κατηγορία Καλύτερης Ηθοποιού από τη Βουλγαρική Ακαδηµία Κινηµατογράφου. Η Rene διδάσκει δηµιουργική γραφή και έχει ιδρύσει την ακαδηµία Rabbit Hole, η οποία συγκεντρώνει στο δυναµικό των οµιλητών της µερικούς από τους πλέον διακεκριµένους λογοτέχνες της Βουλγαρίας.
