alt

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου «Η θάλασσα», που κυκλοφορεί στις 12 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ἀφοῦ μάθαμε ὅτι θὰ ἔφευγα, ἤμασταν ἕνα πρωὶ μόνες στὴν κουζίνα, ἐγὼ καὶ ἡ μητέρα. Ἦταν καθισμένη στὸ τραπέζι, μὲ τοὺς ἀγκῶνες ἀκουμπισμένους στὸ μουσαμά. Κάτι τῆς εἶχε μπεῖ στὸ μάτι. Τράβηξε πρῶτα μὲ τοὺς δυὸ δεῖχτες τὰ ματόφυλλα, φανερώνοντας τὸ ἀσπράδι, κι ὕστερα γύρισε τὸ πάνω ματόφυλλο, τὸ μέσα ἔξω, μὲ τὸν ἀντίχειρα καὶ τὸ δείκτη. «Βλέπεις τίποτα;» μὲ ρώτησε. Κοίταξα καλὰ καλὰ τότε μήπως φαινόταν κάτι, καὶ τὸ μόνο ποὺ εἶδα ἦταν ἐμένα, μικρὴ μὲς στὴν κόρη της, μὰ δὲν ἤμουν ἐγὼ ὁ λόγος πού ’χε δακρύσει. «Ὄχι», τῆς εἶπα· «δὲν βλέπω τίποτα». «Ἄσ’ το, δὲν πειράζει», μοῦ ’πε· «θὰ φύγει μὲ τὰ δάκρυα».

  ❈   ❈   ❈

Στὴν ὑπόγεια πόλη σβήναμε τὸ φῶς γιὰ νὰ κοιμηθοῦμε, ὅμως οἱ δημόσιοι χῶροι ἦταν ὁμοιόμορφα φωτισμένοι πάντα· οἱ ἀποχρώσεις, στὰ ροῦχα, στὰ φαγητά, στὶς κόρες τῶν ματιῶν, ἦταν μιὰ ξεπλυμένη ἀπομίμηση τῶν χρωμάτων ποὺ διατηροῦσα στὴ μνήμη μου καὶ στὰ ὄνειρά μου. Μόνο στὶς ταινίες στὸν κινηματογράφο, μὲς στὸ σκοτάδι τῆς αἴθουσας, ἔβλεπα τὰ χρώματα βαθιὰ καὶ καθαρὰ ὅπως τὰ θυμόμουν· νά, σὰν τὸ καφὲ στὸ μαντίλι ἐκείνου τοῦ κοριτσιοῦ, πού ’χε τὸ κεφάλι του ἀκουμπισμένο σ’ ἕνα τραπέζι καί, μὲ τὴ δύναμη τοῦ νοῦ μονάχα, ἢ τῆς πίστης, εἶχε κινήσει ἀπὸ μακριὰ δύο ποτήρια κι ἕνα βάζο. Θὰ μποροῦσα νὰ εἶμαι ἐγὼ τὸ κορίτσι, μέσ’ ἀπὸ τὴ δανεικὴ μνήμη τῶν εἰκόνων. Μὲ τὸ βαθύ του βλέμμα μὲ κοιτοῦσε ἀπὸ ἕνα δικό μου παρελθόν.

Τὰ μάτια τῶν κατοίκων στὴν ὑπόγεια πόλη ἔδειχναν ρηχά.

 ❈   ❈   ❈

Ἐκεῖ ποὺ κουβέντιαζα μιὰ φορὰ μὲ τὴν Ἰωάννα, μετὰ τὴ δουλειὰ στὰ θερμοκήπια, ξαφνικὰ τὴν κοίταξα κατάματα γιατὶ εἶχε σταματήσει νὰ μιλᾶ κι ἀναρωτήθηκα πῶς νὰ ἔδειχναν τὰ μάτια της στὸ φῶς τοῦ ἥλιου. Στὰ καλὰ καθούμενα, αὐτὴ ἡ ἀσήμαντη ἀπορία γέννησε μιὰ ἀβάσταχτη ἐπιθυμία, καὶ τὴ ρώτησα:

Ἡ λεπίδα τοῦ μαχαιριοῦ ἔπαιζε λιγάκι, καὶ τὴν πίεζε μὲ τὸν ἀντίχειρα στὴ βάση της γιὰ νὰ μὴν ξεφύγει καὶ τῆς πληγώσει τὸ δάχτυλο. Βλέποντάς την νὰ κρατάει ἔτσι τὸ μαχαίρι καθὼς ἔκοβε τὴν τομάτα, ξαφνικὰ ἅπλωσα τὰ χέρια μου καὶ τὰ ἔκλεισα γύρω ἀπ’ τὰ δικά της. Τὸ δέρμα της ἦταν σφιχτὸ καὶ δροσερό. 
«Ἂς φύγουμε», τῆς εἶπα.

«Ἰωάννα, σκέφτηκες ποτὲ νὰ φύγεις;».
«Ποῦ νὰ πάω;»
«Πάνω. Ἔξω».
«Ναί», μοῦ ’πε. «Τό ’χω σκεφτεῖ».
«Καὶ τὸ σκέφτεσαι ἀκόμα;»
«Τὸ σκέφτομαι συχνά· ἀλλὰ δὲν τ’ ἀποφασίζω».

Κρατοῦσε στὸ ἕνα χέρι μιὰ τομάτα καὶ στ’ ἄλλο ἕνα μαχαίρι. Οἱ τομάτες ἀπ’ τὸ θερμοκήπιο ἦταν ἄγλυκες, στεγνές, μὲ κοκκινωπὴ σάρκα ποὺ καὶ τότε ἀκόμα, ὕστερα ἀπὸ τόσα χρόνια, μὲ ἀναγούλιαζε ὅταν τὴ γευόμουν. Ἄρχισε νὰ τὴν κόβει στὴ μέση. Ἡ λεπίδα τοῦ μαχαιριοῦ ἔπαιζε λιγάκι, καὶ τὴν πίεζε μὲ τὸν ἀντίχειρα στὴ βάση της γιὰ νὰ μὴν ξεφύγει καὶ τῆς πληγώσει τὸ δάχτυλο. Βλέποντάς την νὰ κρατάει ἔτσι τὸ μαχαίρι καθὼς ἔκοβε τὴν τομάτα, ξαφνικὰ ἅπλωσα τὰ χέρια μου καὶ τὰ ἔκλεισα γύρω ἀπ’ τὰ δικά της. Τὸ δέρμα της ἦταν σφιχτὸ καὶ δροσερό. 

«Ἂς φύγουμε», τῆς εἶπα.

Οἱ ἄνθρωποι στὴν ὑπόγεια πόλη ἀγγίζονταν σπάνια, ὅμως δὲν τράβηξε τὰ χέρια της.

«Ναί», μοῦ εἶπε, «νὰ φύγουμε».

❈   ❈   ❈

Εἴχαμε πάρει μαζὶ γυαλιὰ ἀπὸ κεῖνα ποὺ φοροῦσαν οἱ συντηρητὲς τῶν πάνελ, γιατὶ τὰ μάτια μας ἦταν ἀσυνήθιστα στὸ φῶς τοῦ ἥλιου. Στὴν πλάτη εἴχαμε ἕνα σακίδιο μὲ μερικὰ ροῦχα μέσα, λίγο φαΐ, νερό. Ξημέρωνε ὅταν βγήκαμε ἔξω. Κάναμε ἕνα διστακτικὸ βῆμα ὅπως ἂν εἴχαμε κατέβει σ’ ἄλλο πλανήτη, μ’ ἄλλη βαρύτητα κι ἀτμόσφαιρα. Ἡ Ἰωάννα σήκωσε τὸ χέρι κι ἔβγαλε τὰ σκοῦρα γυαλιά. Ἔκλεισε τὰ μάτια, τὰ ξανάνοιξε. Πρωτύτερα θά ’χε βρέξει, μύριζε νωπὸ χῶμα. Ὁ ἥλιος πρόβαλε καὶ τὰ χιλιάδες πάνελ τὸν ἀνταύγασαν. Ξανάβαλε τὰ γυαλιά της – καὶ προχωρήσαμε ἀνάμεσά τους. 

❈   ❈   ❈

Ὅταν πήραμε τὸν μικρὸ ἀσφαλτόδρομο, βγάλαμε τὰ γυαλιὰ καὶ δὲν τὰ φορέσαμε ξανά. Ξετυλιγόταν φιδωτὸς ἀνάμεσα σ’ ἐγκαταλειμμένα χωράφια, ρημαγμένα κτίσματα, παρατημένα ἁμάξια ποὺ σκούριαζαν, χωρὶς λάστιχα, μὲ σπασμένα τζάμια καὶ ξεκοιλιασμένα καθίσματα. Οἱ στύλοι τοῦ ἠλεκτρικοῦ ἔγερναν δεξιὰ ἀριστερὰ καὶ κάποιοι εἶχαν γκρεμιστεῖ· πάνω στὸ δρόμο ἦταν ἕνας, μὲ μιὰ ἀγελάδα νὰ στέκεται μπροστά του καὶ νὰ διώχνει μὲ τὴν οὐρά της νωχελικὰ τὶς μύγες. Χελιδόνια φώλιαζαν στὸ κουβούκλιο ἑνὸς φορτηγοῦ καὶ πέταξαν μέσ’ ἀπὸ τ’ ἄδειο πλαίσιο τοῦ παρμπρίζ, καθὼς πλησιάζαμε. 

alt«Θὰ βροῦμε κάποιο χωριό», εἶπα. 

Φορούσαμε τὰ μόνα παπούτσια πού ’χαμε στὴν ὑπόγεια πόλη. Οἱ σόλες τους ἦταν λεπτὲς καὶ νιώθαμε στὰ πέλματά μας ὣς καὶ τὰ χαλίκια ἀκόμα. Ὁ ἥλιος μᾶς ἔκαιγε στὸ μέτωπο, τὰ μάγουλα, τὴ μύτη, τὸ σβέρκο. Καὶ δὲν εἴχαμε ἀδιάβροχα, οὔτε κανένα χοντρὸ ροῦχο.

Τὸ μεσημέρι δὲν ἀντέχαμε πιὰ καὶ καθίσαμε στὴ σκιὰ ἑνὸς πλάτανου παραμέσα ἀπὸ τὸ δρόμο. Πιὸ κεῖ ἦταν μιὰ ραγισμένη τσιμεντένια ποτίστρα γιὰ τὰ ζῶα. Στὸν πάτο, κρατοῦσε ἀκόμα λίγο λασπερὸ νερὸ ἀπ’ τὴν τελευταία βροχή. Κάργιες σηκώθηκαν στὸν ἀέρα καὶ σκόρπισαν στὰ γύρω δέντρα ἀλέθοντας μὲ τὰ κρωξίματά τους τὴ λιακάδα, ὅταν πήγαμε ὣς ἐκεῖ γιὰ νὰ ρίξουμε λίγο νερὸ στὸ ξαναμμένο μας πρόσωπο. Βγάλαμε τὰ παπούτσια μας καὶ βάλαμε τὰ φουσκαλιασμένα μας πέλματα στὸ χλιαρὸ νερό, καθισμένες πλάι πλάι στὸ χεῖλος τῆς ποτίστρας. Ἔπειτα γυρίσαμε στὸν ἴσκιο τοῦ δέντρου καὶ φάγαμε ἀπὸ τὸ φαῒ πού ’χαμε στὰ σακίδιά μας. 

«Νά δῶ τὰ πόδια σου», εἶπα στὴν Ἰωάννα.

Τά ’βαλε πάνω στὰ γόνατά μου, μὲ τὰ μπατζάκια γυρισμένα πάνω ἀπὸ τὸν ἀστράγαλο. Ἦταν κατακόκκινα καὶ πρησμένα. Πρόσεξα ὅτι τὸ δεύτερο δάχτυλο καὶ τὸ τρίτο εἶχαν σχεδὸν ἴσο μῆκος. Στὸ δεξί, στὴ βάση τοῦ μεγάλου δαχτύλου εἶχε μιὰ χοντρὴ φουσκάλα, καὶ οἱ ἀστράγαλοί της εἶχαν γρατσουνιστεῖ ἀπὸ τ’ ἀγκάθια ὥσπου νὰ βγοῦμε στὸ δρόμο. Στὰ πέλματα ὑπῆρχαν μελανιὲς ἐδῶ κι ἐκεῖ, ὅπου εἶχε πατήσει μιὰ μεγαλύτερη πέτρα, ποὺ τὴ ζούληξε μέσ’ ἀπὸ τὴ σόλα.

«Στὴ μητέρα μου ἄρεσε νὰ περπατάει ξυπόλυτη», τῆς εἶπα. «Στὶς πλάκες καὶ στὸ τσιμέντο τῆς αὐλῆς δὲν φόραγε ποτὲ παπούτσια. Τὰ πέλματά της ἦταν σκληρὰ καὶ στὰ μεγάλα δάχτυλα εἶχε κάλους σὰν κέρατο. Ὅμως εἶχαν καὶ κάτι παιδικὸ τὰ πόδια της, στὰ νύχια ποὺ ἦταν μικρὰ σὰν πετραδάκια, καὶ στὴν καμάρα». 

❈   ❈   ❈

Πλαγιάζαμε ἀγκαλιασμένες πλέον, καὶ μιὰ νύχτα –ἤμασταν στὴν ἔρημη πόλη τότε– μοῦ εἶπε: «Μίλα μου γιὰ τὸν τόπο σου». Τὸ χέρι μου στάθηκε ἀνάμεσα στὰ σκέλια της.

«Αὐτὸς εἶναι ὁ κῆπος τοῦ σπιτιοῦ μου – νά, ἡ δαμασκηνιά, ἡ κούνια, οἱ τοματιές».

Ὕστερα, δυὸ δάχτυλα ἔγιναν κοριτσίστικα πόδια κι ἀνηφόρισαν πρὸς τὸν ἀφαλό της, «Νά τ’ ἁλώνι, ἡ παλιὰ χορταποθήκη», κι ἀπὸ τ’ ἀγνάντι τοῦ στήθους της τὸ κορίτσι εἶδε βουνὰ κι ἄλλα βουνὰ παραπίσω.

«Ἐγὼ δὲν ἔχω πιὰ τόπο», μοῦ εἶπε· «τὸν σκέπασε ἡ θάλασσα· οἱ ἐλιὲς εἶναι σάπια παλιόξυλα στὸν πάτο της, καὶ στὶς ξερολιθιὲς φωλιάζουν ψάρια. Νὰ πᾶμε ὅμως στὸ σπίτι σου, ἅμα θές· νὰ τὸ δεῖς ξανά».

Φοβόμουν, ἀλλὰ εἶπα πὼς ἤθελα. 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο θάνατος του Οδυσσέα, του Δημήτρη Σίμου (προδημοσίευση)

Ο θάνατος του Οδυσσέα, του Δημήτρη Σίμου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Δημήτρη Σίμου «Ο θάνατος του Οδυσσέα – Μια Περιπέτεια του Αστυνόμου Καπετάνου», το οποίο κυκλοφορεί στις 10 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

20...

Σικελικό ειδύλλιο, της Σώτης Τριανταφύλλου (προδημοσίευση)

Σικελικό ειδύλλιο, της Σώτης Τριανταφύλλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Σώτης Τριανταφύλλου «Σικελικό ειδύλλιο», το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κοντσέττα 

Το απομεσήμερο που πυ...

Χάθηκε βελόνι, του Χρήστου Αρμάντο Γκέζου (προδημοσίευση)

Χάθηκε βελόνι, του Χρήστου Αρμάντο Γκέζου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Χρήστου Αρμάντο Γκέζου «Χάθηκε βελόνι», το οποίο κυκλοφορεί στις 27 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Book Press

Στην Κακαβιά δεν είχε κόσμο, αλλά έμεινα δύο ώρες. Εντατικοί έλεγχοι λόγω των ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Η βιογραφία της Άνγκελα Μέρκελ κυκλοφορεί στα ελληνικά

Η βιογραφία της Άνγκελα Μέρκελ κυκλοφορεί στα ελληνικά

«Η Καγκελάριος» είναι μια καθηλωτική πολιτική βιογραφία και ταυτόχρονα μια προσωπική ανθρώπινη ιστορία ενός αουτσάιντερ: μιας χημικού, κόρης πάστορα, η οποία μεγάλωσε στην Ανατολική Γερμανία και κατάφερε να γίνει η άτυπη ηγέτιδα της Δύσης. Στα ελληνικά θα κυκλοφορήσει από τις Εκδόσεις Ψυχογιός στις 21 Οκτωβρίου...

Προσωπικότητες στο Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού: Στέλιος Ράμφος

Προσωπικότητες στο Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού: Στέλιος Ράμφος

Το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού στις «Προσωπικότητες» Σεπτεμβρίου 2021 παρουσιάζει τον Στέλιο Ράμφο.

Επιμέλεια: Book Press

Στέλιος Ράμφος: κορυφαίος στοχαστής, πολυγραφότατος συγγραφέας και από τους πλέον επιδραστικούς σύγχρονους φιλοσόφους.

...
Τι θα δούμε φέτος στη Στέγη Ιδρύματος Ωνάση

Τι θα δούμε φέτος στη Στέγη Ιδρύματος Ωνάση

Θέατρο, χορός, σινεμά, instalations, προβολές, λογοτεχνία, κοινωνικός προβληματισμός και «μια υπόσχεση ευτυχίας που δεν έρχεται αλλά είναι ωραίο να την περιμένεις σαν να φτάνει», όπως σημείωσε η Αφροδίτη Παναγιωτάκου, Διευθύντρια Πολιτισμού του Ιδρύματος Ωνάση στην παρουσίαση του προγράμματος της Στέγης για το 2021-...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός διηγήματος από την ανθολογία του Franz Kafka «Γιοζεφίνε η αοιδός και άλλα διηγήματα» (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, επίμετρο: Κατερίνα Καρακάση) που κυκλοφορεί στις 6 Αυγούστου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στὴ συναγωγή μας... ...

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βραβευμένο με Booker 2020 μυθιστόρημα του Douglas Stuart «Σάγκι Μπέιν» (μτφρ. Σταυρούλα Αργυροπούλου), που κυκλοφορεί στις 30 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Άγκνες αναδύθηκε έγκαιρα α...

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Frank Goldammer «Χίλιοι διάβολοι» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), που κυκλοφορεί την 1 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Χέλερ μπήκε στο εστιατόριο από την ανοιχτή πόρτα στη...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ