«Κάνα δυο φωτογραφίες» (προδημοσίευση)  – Η καλλιτεχνική πορεία του ΛΕΞ από το 2014 μέχρι και σήμερα μέσα από τον φακό του Δημήτρη Μουγκού

Η φωτογραφία υπήρχε στο σπίτι από την παιδική μου ηλικία· η μητέρα μου ήταν ερασιτέχνης φωτογράφος. Είχε ένα σύστημα της Pentax, τηλεφακούς, φίλτρα και προτζέκτορα για slides. Όταν το καλοκαίρι του 1996 μετακόμισα στη Θεσσαλονίκη, την πόλη που γεννήθηκα, κάναμε με τον πατέρα μου την πρώτη μας εκδρομή και δημιούργησα το πρώτο μου φωτογραφικό άλμπουμ.

Η ενασχόληση του πατέρα μου με τις γραφικές τέχνες με έφερε κοντά σε έννοιες συναφείς με αυτές της φωτογραφίας: σκοτεινός θάλαμος, φιλμ, φώτισμα, εμφάνιση· κάδρο, σύνθεση, οπτική επικοινωνία. Έτσι, στην τρίτη γυμνασίου αποφάσισα ότι θέλω να δώσω εξετάσεις για τη Σχολή Καλών Τεχνών. Έκανα τρία χρόνια προετοιμασία, αλλά δεν έδωσα ποτέ. Μετά από διαφωνίες, κακά αποτελέσματα στις πανελλήνιες αλλά δύο καλά γραπτά στο σχέδιο, πέρασα στο τμήμα Φωτογραφίας του ΤΕΙ Αθήνας. Λίγα χρόνια μετά ακολούθησε το Λονδίνο και, κάπου στο 2012, η επιστροφή στη Θεσσαλονίκη, όπου ζω και εργάζομαι μέχρι σήμερα.

Στο λεύκωμα αυτό παρουσιάζω μια επιλογή από φωτογραφίες που τράβηξα μετά την επιστροφή μου από την Αγγλία, την περίοδο από το 2014 ως το 2023. Είναι μια απόπειρα να μοιραστώ εικόνες και στιγμές από την αρχή της συνεργασίας μου με τον Αλέξη. Την πορεία και την εξέλιξη όλων μας. Από το διαμέρισμα που νοίκιαζα στις Σαράντα Εκκλησιές το 2014, στο σπίτι μας με τον Κώτσο στη Ναυαρίνου· και από το πρώτο live στον Μύλο το 2015, μέχρι το Καυτανζόγλειο και το Λονδίνο.

Σκοπός του λευκώματος δεν είναι η ανάδειξη της δουλειάς μου ως φωτογράφου συναυλιών ή ως φωτορεπόρτερ. Σκοπός του είναι να συμπληρώσει την ιστορία, να αποκαλύψει το πρόσωπο της σιλουέτας, να δείξει τα πράγματα από την άλλη πλευρά και να μιλήσει για τη φιλία, την ενότητα και τη μουσική.

Οι φωτογραφίες αυτές έχουν γίνει με αγάπη. Είναι το αποτέλεσμα δημιουργικού χρόνου με φίλους αδερφικούς. Έχουν ιδρώτα από στούντιο το καλοκαίρι και καπνό από πυρσούς, μυρίζουν μπίρα και τσιγάρο. Έχουν φίλους που γκρίζαραν και σπόρους που μεγάλωσαν.

Οι φωτογραφίες αυτές έχουν γίνει με αγάπη. Είναι το αποτέλεσμα δημιουργικού χρόνου με φίλους αδερφικούς. Έχουν ιδρώτα από στούντιο το καλοκαίρι και καπνό από πυρσούς, μυρίζουν μπίρα και τσιγάρο. Έχουν φίλους που γκρίζαραν και σπόρους που μεγάλωσαν. Έχουν Σαλονίκη, Φάληρο και πολυκατοικίες. Έχουν Αλέκο, Μελενίκου και Ναυαρίνου. Και έχουν και μερικά από τα live που δεν θα ξεχάσουμε ποτέ.

Το λεύκωμα αυτό είναι αφιερωμένο στην παρέα μου – στη δεύτερη οικογένειά μου. Στους φίλους που, είτε φαίνονται στις φωτογραφίες είτε όχι, ήταν και είναι εκεί. Σ’ αυτούς που μαζί μάθαμε να περπατάμε στους δρόμους της πόλης με χέρια βαμμένα και λερωμένα αθλητικά. Που μάθαμε να ακούμε μουσική και να στηρίζουμε ο ένας τον άλλο.

Στο crew, στην παρέα, στους δικούς μας.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όσους βοήθησαν και με παρότρυναν στην πορεία μου μέχρι τώρα. Κατ’ αρχάς στους γονείς μου, τη μητέρα μου Δέσποινα Βαρδάκα και τον πατέρα μου Γιάννη Μουγκό. Στον αδερφό μου Γιώργο και στον θείο μου Παναγιώτη. Στον συνεργάτη μας τα τελευταία 30 χρόνια, Δημήτρη Μηλώση. Στους φίλους του πατέρα μου, τον Μάξιμο και τον Γιάννη, για τη βοήθεια και τη στήριξη. Στους δάσκαλούς μου και ιδιαιτέρως στην κ. Μαρκίδου. Τέλος, στους συμφοιτητές, που όταν ακούνε ΣΓΤΚΣ, καταλαβαίνουν και συγκινούνται.

Δημήτρης Μουγκός

Με τον Μήτσο γνωριζόμαστε 25 χρόνια. Ίσως 26. Η έκφραση «μια ολόκληρη ζωή» δεν μου αρέσει για να περιγράψω τον αριθμό αυτών των χρόνων που τρέχει η σχέση μας, γιατί αν ήταν όντως «μια ολόκληρη ζωή» θα ήταν μια σύντομη ζωή. 25 χρόνια. Ίσως 26.

Πριν τα 30 μου δεν είχα ακόμα καταφέρει να κάνω αυτό που πραγματικά ήθελα· να βγάζω δίσκους και να μπορώ να βιοπορίζομαι από αυτό. Στα 30 μου άρχισαν να μπαίνουν αυτές οι βάσεις, όταν μαζί με τον Dof κυκλοφορήσαμε το Ταπεινοί και πεινασμένοι, τον πρώτο προσωπικό μου δίσκο. Τον Οκτώβριο του 2014, όταν ο δίσκος αυτός ήταν στη φάση της μείξης, φώναξα τον Μήτσο σε ένα καφέ που δούλευα τότε στη Ναυαρίνου, το οποίο πλέον δεν υπάρχει, και του είπα ότι τον Νοέμβριο βγαίνει το Ταπεινοί και πεινασμένοι. Του είπα ότι πιστεύω σε αυτό ή μάλλον, ακόμα πιο συγκεκριμένα, ότι ποντάρω σε αυτό και ότι πρέπει το μουσικό υλικό να πλαισιωθεί με φωτογραφίες ανάλογης αισθητικής, ώστε να δημιουργηθεί ένα είδος σύμπαντος. Ο Mουγκός πάντα ήταν και είναι ένας αξιόπιστος φίλος αλλά –μην έχοντας ακούσει ούτε ένα κομμάτι του δίσκου μέχρι εκείνη τη στιγμή– με κοίταξε, όπως ήταν λογικό, με ένα μείγμα απορίας, επιφυλακτικότητας και αγάπης. Ήξερα ότι αυτός είναι ο κατάλληλος άνθρωπος και ο κατάλληλος φωτογράφος.

Ο Mουγκός πάντα ήταν και είναι ένας αξιόπιστος φίλος αλλά –μην έχοντας ακούσει ούτε ένα κομμάτι του δίσκου μέχρι εκείνη τη στιγμή– με κοίταξε, όπως ήταν λογικό, με ένα μείγμα απορίας, επιφυλακτικότητας και αγάπης. Ήξερα ότι αυτός είναι ο κατάλληλος άνθρωπος και ο κατάλληλος φωτογράφος.

Οι πρώτες «Τ.Γ.Κ.» φωτογραφίες τραβήχτηκαν στο διαμέρισμά του στις Σαράντα Εκκλησιές και ανέβηκαν στη σελίδα μου στο Facebook στις 11 Νοεμβρίου του 2014, την ημέρα που κυκλοφόρησε ο δίσκος. Από την εποχή αυτών των φωτογραφιών στο σπίτι στις Σαράντα, με εμένα και τον Dof στους καναπέδες του σαλονιού και με τους δυο μας πάλι στην κουζίνα, σκυφτούς πάνω από τον ευρυγώνιο, με τον Μήτσο δεν είμαστε απλά καλοί φίλοι – είμαστε πλέον ομάδα.

Ύστερα ήρθαν οι συναυλίες· από το εντός έδρας στον Μύλο, στην εκδρομή με πούλμαν για το Χυτήριο στην Αθήνα. Το ’18 επόμενος δίσκος, οπισθόφυλλο στο City Gate, συναυλία στο Ιβανώφειο και στο Γκάζι στην Αθήνα. Παράλληλα, βιντεοκλίπ, συναυλίες σε διάφορα μέρη της Ελλάδας, αράγματα στο σπίτι που συγκατοικούσαν με τον Dof στη Ναυαρίνου, συναυλία στο Hackney στο Λονδίνο και άλλα πόσα. Το ’22 Μετρό. Νέα Σμύρνη, Καυτανζόγλειο, Λονδίνο και συνεχίζουμε.

Οι αναμνήσεις είναι για τους παρευρισκόμενους και τους συμμετέχοντες. Οι φωτογραφίες, από την άλλη, είναι για όλους, και αν οι αναμνήσεις καμιά φορά ξεθωριάζουν, οι φωτογραφίες είναι εκεί για να θυμίζουν. Οπότε, Μήτσο, τράβα κάνα δυο να υπάρχουν.

ΛΕΞ

Πολλές φορές η εικόνα αποτυπώνει την πραγματικότητα του παρελθόντος, κρατώντας τη ζωντανή να σου θυμίζει τη διαδρομή που σε έφερε στο τώρα. Σε κάνει να ξαναζείς τη στιγμή μαζί με όλο το φορτίο που κουβαλάει· ανησυχίες, φιλοδοξίες, συναισθήματα θετικά και αρνητικά. Άλλες φορές γίνεται το αντίθετο. Η πραγματικότητα εξυπηρετεί την εικόνα. Δημιουργούμε μια στιγμή με σκοπό να την απαθανατίσουμε. Η πραγματικότητα κατασκευάζεται για τον εκάστοτε σκοπό, όμως η αλήθεια της εικόνας παραμένει. Ίσως και να ενισχύεται, αφού για να πετύχουμε τον συμβολισμό φροντίζουμε ώστε τα στοιχεία που μας χαρακτηρίζουν να είναι εκεί και να υπάρχουν στον βαθμό που θέλουμε.

Η ευλογία στη δική μας περίπτωση, είτε στην αποτύπωση του αυθόρμητου είτε στη φωτογράφιση με σκοπό, είναι ότι έχουμε έναν φίλο που φροντίζει γι’ αυτό. Ένας από εμάς που, με τη χαρακτηριστική του αισθητική και τη συνέπειά του σε αυτήν, κατέγραψε με τους φακούς του τη δια-δρομή μας· και συνεχίζει να το κάνει. Είτε με χρώμα είτε σε μαύρο και άσπρο.

Η πραγματικότητα εξυπηρετεί την εικόνα. Δημιουργούμε μια στιγμή με σκοπό να την απαθανατίσουμε. Η πραγματικότητα κατασκευάζεται για τον εκάστοτε σκοπό, όμως η αλήθεια της εικόνας παραμένει.

Μου είναι δύσκολο να γράψω για το λεύκωμα του Δημήτρη, αφού δεν μπορώ να το διαχωρίσω από την ίδια τη διαδρομή. Όπως μου είναι δύσκολο να γράψω και για τον φωτογράφο Δημήτρη Μουγκό, αφού είναι αδύνατον να τον διαχωρίσω μέσα μου από τον αδερφικό μου φίλο· δεν μπορώ να τον τοποθετήσω έξω από τα γεγονότα σε ρόλο παρατηρητή, αφού είναι μέρος τους, ακόμη κι αν λείπει από τη φωτογραφία. Από το οπισθόφυλλο του Ταπεινοί και πεινασμένοι μέχρι το δεύτερο live στο Λονδίνο, από το σπίτι του Κίτσου για το «Κυνήγι» μέχρι το σπίτι στον τρίτο που μέναμε μαζί, ο Μήτσος έχει αφήσει το δικό του στίγμα σε αυτό που έγινε. Κομμάτι αυτού πλέον είναι και το φωτογραφικό του λεύκωμα. Μια ανασκόπηση των ζυμώσεων που, με πολλές άλλες, δημιούργησαν μουσική. Μια ανασκόπηση στην οποία θα επιστρέφω κάθε φορά για να μου θυμίζει την αξία της διαδρομής.

DOF TWOGEE