Harry Potter burning

Καίγοντας βιβλία, καίγοντας απόψεις: Η γενιά που «βγήκε από τη ντουλάπα» με τη βοήθεια του Χάρι Πότερ καίει σήμερα τον αγαπημένο της μάγο και μαζί τη διάσημη δημιουργό του, την Τζ. Κ. Ρόουλινγκ. Δίκαιη αγανάκτηση ή ο δικαιωματισμός στα άκρα;

Της Ελένης Κορόβηλα

Πριν από περίπου πέντε μήνες, η είδηση ότι καθολικοί ιερείς στην Πολωνία έκαψαν «βλάσφημα» και «ιερόσυλα» βιβλία, σχολιάστηκε και καταδικάστηκε από ΜΜΕ σε όλον τον κόσμο – και σωστά. Μεταξύ των βιβλίων που κάηκαν ήταν και τα βιβλία του διασημότερου μάγου της λογοτεχνίας, του Χάρι Πότερ.

Εδώ και λίγες μέρες τα βιβλία της Τζ.Κ. Ρόουλινγκ ξανακαίγονται επιδεικτικά και θριαμβευτικά στο διαδίκτυο, κυρίως σε βίντεο που αναρτώνται στην εφαρμογή tik tok, αυτή τη φορά όχι ως «βλάσφημα» αλλά ως «φοβικά». Όλα ξεκινούν από τον σχολιασμό που έκανε η Ρόουλινγκ, με ανάρτησή της στο twitter στις 7 Ιουνίου, σε άρθρο γνώμης με τίτλο «Opinion: Creating a more equal post-COVID-19 world for people who menstruate – Άποψη: Δημιουργώντας έναν περισσότερο ίσο κόσμο στην μετά Covid εποχή για τους ανθρώπους που έχουν έμμηνο ρύση». Το σχόλιο της Ρόουλινγκ ήταν: “People who menstruate”. I’m sure there used to be a word for those people. Someone help me out. Wumben? Wimpund? Woomud? «‘’Άνθρωποι που έχουν έμμηνο ρύση". Είμαι σίγουρη πως κάποτε υπήρχε μια λέξη για αυτούς τους ανθρώπους». Και συνέχισε: «αν το φύλο δεν είναι αληθινό, τότε δεν υπάρχει έλξη μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου. Εάν το φύλο δεν είναι αληθινό, οι ζωές των γυναικών παγκοσμίως διαγράφονται. Γνωρίζω και αγαπώ τρανς άτομα, αλλά με το να διαγράφουμε την έννοια του φύλου καταργούμε την δυνατότητα να συζητάμε ουσιαστικά για τις ζωές τους. Δεν είναι μίσος το να λες την αλήθεια». Ξεσηκώθηκε χαμός και χαράχτηκε σκληρή γραμμή από κάποιους που πορεύτηκαν προς την ενηλικίωση με οδηγό τον κόσμο του Χάρι Πότερ. Η Ρόουλινγκ δέχθηκε επιθέσεις ως τρανσφοβική και έλαβε τον χαρακτηρισμό της τρανσφοβικής φεμινίστριας – TERF (trans-exclusionary radical feminist).

harry potter books burning

Και τώρα τα βιβλία με ήρωα τον μάγο που έβγαλε χιλιάδες παιδιά και εφήβους από την «ντουλάπα», τα βοήθησε να αγαπήσουν τον εαυτό τους, τις ιδιαιτερότητες τους και να πιστέψουν στις ξεχωριστές ικανότητές τους, να πιστέψουν ότι το καλό πάντα νικάει και ότι μόνο η αγάπη είναι η λύση, που έκανε τουλάχιστον δυο γενιές να αγαπήσουν το διάβασμα και τη δύναμη που έχει, παραδίδονται στην πυρά. Κατά το σκεπτικό των «εμπρηστών» δεν φτάνει να κάψεις τον δημιουργό, πρέπει να εξαφανίσεις και το έργο (!). Στο βίντεο που έχει κυκλοφορήσει περισσότερο ακούγεται σε voice over: «Ο θετικός αντίκτυπος που είχε το έργο της J.K. Rowling σε εκατομμύρια αναγνώστες δεν αναιρεί τον γεμάτο μίσος τρόπο με τον οποίο κάνει λόμπινγκ και επηρεάζει την τρανς κοινότητα. Αυτό δεν αγγίζει καν την επιβλαβή χονδροφοβία, τον ρατσισμό και την ανάδειξη των υπέρμαχων της λευκής υπεροχής και όσων κακοποιούν παιδιά στο πιο διάσημο έργο της». Και καταλήγει: «Η αγάπη σου για τον Χάρι Πότερ δεν είναι πιο σημαντική από τις ζωές των τρανς γυναικών».

harry potter jkrowling tshirt

Η Τζ. Κ. Ρόουλινγκ απαντά: «Αυτή η μάγισσα δεν καίγεται».
(φωτογραφία από τον λογαριασμό της στο τουίτερ).

Έτσι, μια αντιδικία που ξεκίνησε απέναντι στις απόψεις και το πρόσωπο της συγγραφέα, πέρασε πλέον και στα βιβλία της, με επικίνδυνες συνέπειες. Το να καις βιβλία, με οποιαδήποτε αφορμή ή αιτία, παραμένει και πάντοτε θα παραμένει μια επικίνδυνη πρακτική, που για κανέναν λόγο δεν μπορεί να γίνεται αποδεκτή ή ανεκτή.

Ας σημειώσουμε πάντως, ως επιμύθιο, το εξής εξαιρετικά ενδιαφέρον: εκπρόσωπος ακριβώς αυτής της γενιάς είναι μια εντελώς ξεχωριστή περίπτωση στη λογοτεχνία, οι Marieke Lucas Rijineveld από την Ολλανδία που πρόσφατα βραβεύτηκε με το International Booker Prize 2020 για το βιβλίο «The Discomfort of Evening» που σύντομα θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Ίκαρος.

marieke lucas rijneveldΗ Rijneveld, ως κορίτσι, υιοθέτησε το δεύτερο όνομά της, Lucas, στην ηλικία των 19 ετών, σε ανάμνηση του αδερφού της που χάθηκε όταν ήταν τριών χρόνων, αλλά και ως αντίδραση στον καθημερινό εκφοβισμό και τις κοροϊδίες που δεχόταν στο σχολείο εξαιτίας της αγορίστικης συμπεριφοράς της. Έκτοτε, οι Marieke Lucas αρνούνται για τον εαυτό τους τη δυαδικότητα του φύλου, δηλώνουν μη δυαδικοί, φυλοακαθόριστοι, φυλοαπροσδιόριστοι (non binary, είναι ο αγγλικός όρος) και εκφράζονται για τον εαυτό τους με τις αντωνυμίες they/them. Σε συνέντευξη στην εφημερίδα Guardian έχει πει: «Επί πολύ καιρό πίστευα πως το Χόγκουαρτς (σ.σ. το σχολείο του Χάρι Πότερ) υπήρχε πραγματικά». Στη συνέντευξη λέει επίσης ότι άρχισε να ενδιαφέρεται για το γράψιμο στο δημοτικό όταν διάβασε το βιβλίο της Ρόουλινγκ «Ο Χάρι Πότερ και η φιλοσοφική λίθος» και εξηγεί ότι ως παιδί που μεγάλωσε σε οικογένεια αυστηρών ορθόδοξων προτεσταντών της Ολλανδίας, χρειάστηκε να αντιγράψει το βιβλίο στον υπολογιστή για να μπορεί να το διαβάζει κρυφά σε ένα περιβάλλον που η μαγεία δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή ούτε ως αλληγορία, ούτε ως μεταφορά για έναν κόσμο διαφυγής όπου κανείς έχει το θάρρος της γνώμης του.

* H ΕΛΕΝΗ ΚΟΡΟΒΗΛΑ είναι δημοσιογράφος. Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία του Craig Adderley


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Ανακοινώθηκαν οι βραχείες λίστες για τα βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων. Η τελετή απονομής θα γίνει την Τετάρτη 1 Δεκεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Εταιρεία Συγγραφέων έχει θεσπίσει τα Βραβεία «Γιάννης Βαρβέρης» και «Μένης Κουμανταρέας...

Ανακοινώθηκαν τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας Κύπρου 2020

Ανακοινώθηκαν τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας Κύπρου 2020

Στην Λουΐζα Παπαλοΐζου για το μυθιστόρημά της «Το Βουνί» (εκδ. Το Ροδακιό) και τον Ρήσο Χαρίση για την ποιητική συλλογή του «Θάλασσα εσωτερικού χώρου» (εκδ. Κίχλη) απονέμονται τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας Κύπρου για την βιβλιοπαραγωγή του 2020. Όλα τα βραβεία σε όλες τις κατηγορίες.

Επιμέλεια: Book...

Ο νομπελίστας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα στις εκδόσεις Ψυχογιός

Ο νομπελίστας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα στις εκδόσεις Ψυχογιός

Τον φετινό νομπελίστα λογοτεχνίας Αμπντουλραζάκ Γκούρνα θα συστήσουν στους Έλληνες αναγνώστες οι εκδόσεις Ψυχογιός, ξεκινώντας με το τελευταίο του μυθιστόρημα, Afterlives.

Επιμέλεια: ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Ανακοινώθηκαν οι βραχείες λίστες για τα βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων. Η τελετή απονομής θα γίνει την Τετάρτη 1 Δεκεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Εταιρεία Συγγραφέων έχει θεσπίσει τα Βραβεία «Γιάννης Βαρβέρης» και «Μένης Κουμανταρέας...

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Για το μυθιστόρημα του Orhan Pamuk «Το μαύρο βιβλίο» (μτφρ. Στέλλα Βρετού, εκδ. Πατάκη).

Της Νίκης Κώτσιου

Ένα από τα πιο συζητημένα και πολυδιαβασμένα βιβλία της σύγχρονης τουρκικής λογοτεχνίας, το Μαύρο βιβλίο (1990) του νομπελίστα Ορχάν Παμ...

Οι επόμενοι εμείς, του Αλέκου Λούντζη (κριτική)

Οι επόμενοι εμείς, του Αλέκου Λούντζη (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή του Αλέκου Λούντζη «Οι επόμενοι εμείς» (εκδ. Στιγμός).

Του Βασίλη Λαμπρόπουλου

Συζητώντας την ελληνική ποίηση του 21ου αιώνα προσπαθώ πάντα να μην την προσεγγίσω καθ’ εαυτή αλλά να την τοποθετήσω σε ένα διεθνές πλαίσιο κι ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη βιογραφία της Simone de Beauvoir «Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), της Kate Kirkpatrick που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Για τη...

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

20 Οκτωβρίου 2021 ΕΛΛΗΝΕΣ

Το Φανταστικό στην Ελλάδα: Ο λόγος στους εκδότες του

«Η Άγνωστη Καντάθ», «Αίολος», «Οξύ», «Φανταστικός Κόσμος», «Anubis», «Sελίνι»: Έξι εκδοτικοί οίκοι που αγαπούν την Επιστημονική Φαντασία, το Fantasy και τον Τρόμο τοποθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ