Το βλέμμα, ΣΤΕΛΙΟΣ Β. ΣΚΟΠΕΛΙΤΗΣ

Το βιβλίο του Στέλιου Σκοπελίτη είναι μια σειρά φωτογραφικών πορτρέτων που συνδυάζουν τρία στοιχεία: (α) τη δική του πνευματική και ηθική γενεαλογία, (β) μια επιλογή προσώπων που κατά την κρίση του σημάδεψαν την πολιτιστική ζωή της Ελλάδας στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα και (γ) τη συναισθηματική του σχέση με μια ομάδα φίλων του. Αυτό που θέλει να φωτογραφίσει είναι το βλέμμα αυτών των ανθρώπων, κάτι άυλο και δυσπρόσιτο που η σύλληψή του δεν μπορεί ποτέ να είναι μόνον προϊόν μίμησης ή ρεαλιστικής αναπαράστασης. Ότι αυτό είναι το θέμα του το δηλώνει ο ίδιος στο εισαγωγικό του σημείωμα και το διατυπώνει πολύ καθαρά, σε δύο γλώσσες, ο τίτλος του βιβλίου: Το Βλέμμα, The Artist's Glance. Στη δεύτερη γλώσσα ο τίτλος παρουσιάζει μια ελάχιστη αλλά αξιοσημείωτη διαφορά: μετά την απροσδιόριστη γενική αναφορά στο βλέμμα, η αγγλική εκδοχή του τίτλου περιορίζει την εμβέλεια της λέξης και δηλώνει ότι οι φωτογραφίες θέλουν να συλλάβουν, να αποτυπώσουν, να καταγράψουν (και τα τρία ρήματα συνοδεύονται από ένα αόρατο ερωτηματικό) το βλέμμα του καλλιτέχνη. Η πρόθεση φαίνεται να δηλώνεται ρητά και να αναφέρεται στα πρόσωπα που φωτογραφίζονται. Αλλά το νόημα αυτής της φράσης δεν είναι δυνατόν να περιοριστεί και να εφαρμοστεί αποκλειστικά και μόνον σε αυτά τα πρόσωπα. Γιατί το βλέμμα του καλλιτέχνη, αυτό που αποτυπώνουν οι φωτογραφίες, δεν στέκει ποτέ μόνο του, δεν είναι ένα βλέμμα ενικό. Αντίθετα είναι πάντα πληθυντικό και παραπέμπει υπόρρητα σε ένα απροσδιόριστο σύνολο ανθρώπων που, αν και είναι αθέατοι, εκτός κάδρου, είναι, παρ' όλα αυτά, παρόντες και συμμετέχουν ενεργά σε όλες τις διαδοχικές φάσεις αυτού του εγχειρήματος, από τη σύλληψη και την εκτέλεση του έργου μέχρι τη δημοσίευση και την πρόσληψη των φωτογραφιών. (Από την έκδοση)

Stelios Skopelitis' book is a series of photo portraits that combine three elements: (i) his own mental and ethical genealogy, (ii) a selection of personalities who, according to him, left their mark on the cultural life of Greece during the second half of the 20th century, and (iii) his sentimental relation with a group of friends. What he wants to catch in the photo is the glance of these people, something intangible and inaccessible, the conception of which can never be imitated or represented in a realistic way. This is the subject of the book, as stated clearly by Skopelitis in its title and the introduction: Το Βλέμμα, The Artist's Glance. The English title presents a slight difference, nonetheless remarkable: after the vague reference to the glance, the English version reduces the meaning of the word and states that the photographs tend to capture, imprint, record (all the verbs are followed by an invisible question mark) the artist's glance. The intention is obviously reported to the personalities in the photos. But the meaning of the phrase cannot be restricted and applicated only to these personalities. What the photos are imprinting in the artist's glance never stands alone, it is not a singular glance. On the contrary, it is always plural and refers undercover to an undefined group of people who, though invisible and out of frame, remain present and take an active part in all the successive phases of this venture, from its conception and its performance to the publication and the reception of the photos. (From the publisher)