Το βιβλίο της εβδομάδας: «Αϊβαλί», του Soloup

Λίγα λόγια για το βιβλίο

Η μικρασιατική καταστροφή, καθώς και γενικότερα η πάλαι ποτέ παρουσία και άνθηση του ελληνικού στοιχείου στην «αιολική γη», αποτέλεσε και συνεχίζει να αποτελεί μια απύθμενη δεξαμενή μνήμης και αισθημάτων απ' όπου αρδεύονται συγγραφείς ποικίλων αισθητικών και καλλιτεχνικών διαμετρημάτων. Ο γνωστός σκιτσογράφος Soloup, τόσο λόγω της ηλικίας του (γεν. 1966) όσο και του αφηγηματικού είδους που, ευλόγως, επέλεξε (graphic novel), καταφέρνει να ανανεώσει τη σχετική βιβλιογραφία, «πατώντας» σε μεγάλες σταθερές της παράδοσής μας, τα βιβλία που έχουν γράψει οι Αϊβαλιώτες Φώτης Κόντογλου («Αϊβαλί η πατρίδα μου», εκδ. Άγκυρα) και Ηλίας Βενέζης («Νούμερο 31328» και «Μικρασία, χαίρε», εκδ. Εστία), από τα οποία αντλεί τις τρεις από τις τέσσερις αφηγήσεις που έχουν ως κέντρο την «καταστροφή» του Αϊβαλιού και του γειτονικού Μοσχονησίου. Για την τέταρτη ιστορία του, που εντάσσεται στον ευρύτερο κορμό των πολλαπλών αφηγήσεων, ο Soloup χρησιμοποιεί υλικό από βιβλίο του Αχμέτ Γιορουλμάζ («Τα παιδιά του πολέμου», εκδ. Ωμέγα).

Οι αφηγήσεις αυτές, που ο Soloup εικονοποιεί με έμπνευση και δυναμισμό, δανειζόμενος στην περίπτωση του Κόντογλου και την χαρακτηριστική τεχνοτροπία του, εντάσσονται στην κεντρική αφήγηση που προτάσσει την προσωπική ιστορία του ίδιου του δημιουργού, μέσα από τις οικογενειακές του μνήμες, τις αφηγήσεις αλλά και τις περιπλανήσεις του στην Κρήτη, στη Λέσβο και στην Τουρκία. Παρότι δεν αποφεύγονται εντελώς ορισμένες διαδεδομένες πλην απλοϊκές αντιλήψεις για το τι τροφοδοτεί την αντιπαλότητα μεταξύ εθνών-κρατών (π.χ. την άποψη ότι οι «λαοί» δεν φταίνε ποτέ κι ότι οι πολιτικοί και τα «συμφέροντα» τους βάζουν και σκοτώνονται), το βιβλίο εμφορείται από ειλικρινή διάθεση κατανόησης των δυνάμεων που παράγουν ανθρώπινες τραγωδίες, πέρα και πάνω από εθνικιστικά ή διεθνιστικά στερεότυπα. Έτσι, συνολικά, τόσο σε εικαστικό όσο και σε αφηγηματικό επίπεδο, το Αϊβαλί αποτελεί (μαζί με το Logicomix των Δοξιάδη, Παπαδημητρίου, Παπαδάτου – αν δεν αδικούμε κάποια άλλη προσπάθεια) την πιο ολοκληρωμένη και καλλιτεχνικά άρτια πρόταση που έχει δώσει το είδος του graphic novel στη χώρα μας. Είναι αποτέλεσμα σκληρής δουλειάς, που έχει εγγραφεί στην εικόνα και την ποιότητα της κάθε σελίδας, ενώ από εκδοτικής άποψης αποτελεί ένα βιβλίο-κόσμημα, τυπωμένο και «δεμένο» με φροντίδα – όχι αυτονόητες επιλογές στις μέρες μας.

Ποιος είναι ο συγγραφέας

Ο Soloup (Αντώνης Νικολόπουλος) έχει σπουδάσει στο Πάντειο και είναι διδάκτωρ του τμήματος Πολιτιστικής Τεχνολογίας κι Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου (Μυτιλήνη). Έχει συνεργαστεί με εφημερίδες και περιοδικά (Βήμα της Κυριακής, Ποντίκι, Βαβέλ κ.ά.) κάνοντας γελοιογραφίες, κόμικς, εικονογραφήσεις, φωτομοντάζ κ.λπ. Έχει μέχρι σήμερα εκδώσει 13 άλμπουμ με γελοιογραφίες και κόμικς, ενώ το 2012 κυκλοφόρησε η διατριβή του Τα Ελληνικά Comics. Έχει συνεργαστεί με πολλούς εκδοτικούς οίκους καθώς και με το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. 

Σελίδες από το βιβλίο