Τα αιτήματα των εκδοτών για το νέο φορέα βιβλίου – Διαψεύδουν τον υφυπουργό περί κατακερματισμού των απόψεών τους

Για χρόνια ο χώρος του βιβλίου ζητούσε την εναλλακτική λύση από το κλείσιμο του ΕΚΕΒΙ. Τώρα, το υπουργείο Πολιτισμού είναι έτοιμο να προχωρήσει στη συγκρότηση ενός νέου φορέα βιβλίου, εντούτοις δεν φαίνεται να γίνεται σε κλίμα πλήρους ταύτισης απόψεων.

Ήδη οι πρώτες διαφωνίες για το υπό ψήφιση νομοσχέδιο έχουν εκφραστεί δημόσια από τους φορείς του βιβλίου, ενώ χθες (22/4) με ανακοίνωσή τους οι Εκδότες Βιβλίου χρειάστηκε να διαψεύσουν τον Υφυπουργό Πολιτισμού Χρίστο Δήμα, για όσα τόνισε σε ραδιοφωνική του συνέντευξη.

Συγκεκριμένα αναφέρει η ανακοίνωση των Εκδοτών Βιβλίου: «Τη Δευτέρα 22 Απριλίου 2024, ο κύριος Δήμας σε πρωινή ραδιοφωνική εκπομπή στο ΣΚΑΪ, απαντώντας σε τοποθέτηση του προέδρου της Ένωσης Ελληνικού Βιβλίου που έγινε νωρίτερα στην ίδια εκπομπή αναφορικά με το αίτημα των εκδοτών για αυξημένη εκπροσώπηση στον νέο φορέα βιβλίου, ισχυρίστηκε ότι οι εκδότες είναι κατακερματισμένοι και δεν θέλουν όλοι το ίδιο.

Ο ισχυρισμός του διαψεύδεται από την επιστολή που μας ζητήθηκε από τον προκάτοχό του και την οποία σας επισυνάπτουμε. Ο κ. Δήμας διαψεύδεται επίσης και από τη διαδικασία της διαβούλευσης αφού ό λ α τα σωματεία και όχι κάποια, όπως τόνισε στη ραδιοφωνική του συνέντευξη, ζήτησαν εκπροσώπηση 40% των εκδοτών στο ΔΣ.

Ενα μόλις μέλος

Είναι δυνατόν να υπάρχει μόνο ένας εκδότης στο ενδεκαμελές ΔΣ του νέου φορέα για το Βιβλίο; Είναι δυνατόν να σχεδιάζεται η πολιτική βιβλίου και οι πολιτικές φιλαναγνωσίας ερήμην των εκδοτών, αυτών δηλαδή που επιλέγουν τα βιβλία επενδύουν σε αυτά και τα κυκλοφορούν; Δυστυχώς, απ’ ό,τι φαίνεται οι υπόλοιποι θα είναι της αρεσκείας του Υφυπουργού.

Ζητούμε μεγαλύτερη εκπροσώπηση του κλάδου των εκδοτών στο καινούργιο ΔΣ του νέου φορέα βιβλίου!.

Προς επίρρωση των παραπάνω, η ανακοίνωση σημειώνει και τα έξης: «Τον Φεβρουάριο του 2023, ο τότε Υφυπουργός Πολιτισμού κ. Γιατρωμανωλάκης μαζί με την Υπουργό Λίνα Μενδώνη κάλεσαν όλα τα σωματεία εκδοτών και τους ζήτησαν τις θέσεις τους για τον νέο φορέα βιβλίου, τις οποίες και κατέθεσαν σε κοινή τους επιστολή στις 6 Μαρτίου 2023.

Σε αυτή την επιστολή, όλα τα σωματεία εκδοτών ζητούν εκπροσώπηση του κλάδου των εκδοτών στο ΔΣ του νέου φορέα βιβλίου σε ποσοστό 40%».

Τα αιτήματα

Τα αιτήματα του συνόλου των εκδοτών προς την Πολιτεία είναι τα εξής:
 
Καταστατικοί σκοποί

• Ο καθορισμός, ο σχεδιασμός και η εφαρμογή εθνικής πολιτικής για τη στήριξη της παραγωγής και προώθησης του βιβλίου και της ανάγνωσης ως μορφωτικού, πολιτιστικού και ψυχαγωγικού μέσου, καθώς και των εν γένει πολιτισμικών πρακτικών που την προάγουν. Θέλουμε ισχυρό φορέα.
• Η ανάπτυξη δημόσιων, δημοτικών και σχολικών βιβλιοθηκών, όπως και η οργανική ένταξη των βιβλιοθηκών στη σχολική εκπαίδευση στα πρότυπα των πλέον προηγμένων χωρών του Δυτικού κόσμου. Αξιοποίηση υπαρχουσών μελετών (εγχώριων και ξένων) και βέλτιστων πρακτικών.
• Μέτρα στήριξης κλάδου του βιβλίου: φορολογικά, ασφαλιστικά, χρηματοδότηση από ΕΣΠΑ, Ταμείο Ανάκαμψης, άλλα προγράμματα χρηματοδότησης κ.λπ.
• Η προώθηση διαρθρωτικών μέτρων υποστήριξης της πρωτογενούς ελληνικής παραγωγής βιβλίου και των συντελεστών της.
• Προγράμματα ενίσχυσης συγγραφέων (χρηματοδότηση για έρευνα, residencies, υποτροφίες, βραβεία κ.λπ.)
• Προγράμματα προώθησης των Ελλήνων συγγραφέων και της ελληνικής συγγραφικής δημιουργίας και εκδοτικής παραγωγής στο εξωτερικό.
• Η διαχείριση και ενίσχυση του GreekLit και άλλων μεταφραστικών προγραμμάτων, επιστημονικού, ψυχαγωγικού, παιδικού βιβλίου κ.α.
• Η καλλιέργεια των αναγνωστικών πρακτικών με έμφαση στην παιδική και εφηβική ηλικία και στις ευάλωτες ομάδες.
• Η διεξαγωγή και υποστήριξη ερευνών και στατιστικών μελετών αναφορικά με τις συνθήκες παραγωγής και διακίνησης του βιβλίου, τους όρους των επαγγελμάτων που σχετίζονται με το βιβλίο καθώς και των αναγνωστικών πολιτισμικών πρακτικών του κοινού. Σε συνεργασία με την ΕΛΣΤΑΤ.
• Η συγκέντρωση, επεξεργασία, μελέτη και δημοσίευση στατιστικών και οικονομικών δεδομένων βιβλιολογικού ενδιαφέροντος. Σε συνεργασία με την ΕΛΣΤΑΤ.
• Η διαχείριση, η υποστήριξη, η αξιοποίηση και η ανάπτυξη των βάσεων δεδομένων της ελληνικής βιβλιοπαραγωγής. Σε συνεργασία με την Εθνική Βιβλιοθήκη.
• Η δημιουργία οπτικοακουστικού αρχείου συγγραφέων, μεταφραστών, κριτικών και εικονογράφων και εν γένει επαγγελμάτων που συνδέονται με την αλυσίδα παραγωγής και διακίνησης του βιβλίου, για τη συγκέντρωση, ταξινόμηση έντυπου και ηλεκτρονικού οπτικοακουστικού υλικού και τη δημιουργία τράπεζας οπτικοακουστικού υλικού. Σε συνεργασία με την Εθνική Βιβλιοθήκη.
• Η παροχή πληροφόρησης, συμβουλών και υποστήριξης της πολιτιστικής δραστηριότητας που συμβάλλει στη διάδοση του βιβλίου, σε συνεργασία με τα Υπουργεία Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης, Τουρισμού, Οικονομίας & Ανάπτυξης, Εργασίας.
• Η υποστήριξη διενέργειας διεθνών εκθέσεων (Φρανκφούρτη, Μπολόνια, Λονδίνο, Θεσσαλονίκη κ.ά), σε συνεργασία με τα σωματεία εκδοτών. Διατήρηση των κλαδικών εκθέσεων στην αρμοδιότητα των συλλόγων και υποστήριξή τους εν μέρει από τον νεοσύστατο φορέα.
• • Η μέριμνα για τον συντονισμό όλων των συναρμόδιων Υπουργείων που έχουν ευθύνη για την υλοποίηση των καταστατικών σκοπών του Εθνικού Οργανισμού Βιβλίου.

Ο Εθνικός Οργανισμός Βιβλίου:

• θα έχει διοικητική αυτοτέλεια
• θα έχει οικονομική αυτοτέλεια
• θα είναι Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου
• θα εποπτεύεται από το Υπουργείο Πολιτισμού
   

Εφόσον υπάρχει η ανάγκη να μεταβιβαστούν στον νέο φορέα οι κτιριακές εγκαταστάσεις του ΕΙΠ, ώστε να στεγαστεί εκεί, θα χρειαστεί μια αναλυτική καταγραφή όλων των πάγιων και έκτακτων εξόδων συντήρησης των υποδομών, ώστε να προβλεφθεί ένα επιπλέον κονδύλι για την ομαλή λειτουργία του Οργανισμού. Στον νέο φορέα δεν θα μεταβιβαστεί καμία υποχρέωση του ΕΙΠ (χρέη ή ανοιχτές δράσεις). Τα υφιστάμενα στελέχη του ΕΙΠ θα αξιολογηθούν εκ νέου με βάση τις ανάγκες του νέου οργανισμού.

Ως προς την ανάληψη της λειτουργίας των μουσείων Καβάφη στην Αλεξάνδρεια και του παραρτήματος Οδησσού στην Ουκρανία, πριν από τη σύσταση του νέου Οργανισμού θα πρέπει να γίνει μια χρηματοοικονομική μελέτη σε σχέση με τον προϋπολογισμό που θα οριστεί για τον νέο φορέα. Η αξιολόγηση θα γίνει παράλληλα και με άξονα την εκπλήρωση των καταστατικών σκοπών του Οργανισμού.

Διοικητική αυτοτέλεια – Διοικητικό συμβούλιο

• Ανώτατο όργανο του Οργανισμού είναι το Διοικητικό Συμβούλιο.
• Επειδή οι καταστατικοί σκοποί του Οργανισμού αφορούν σε πάρα πολύ μεγάλο ποσοστό τις εκδοτικές επιχειρήσεις, πιστεύουμε ότι οι εκδότες θα πρέπει να εκπροσωπούνται στο Δ.Σ. σε ποσοστό 40% επί του συνόλου των μελών. Δεδομένου δε ότι στον Οργανισμό δεν λειτουργεί Γενική Συνέλευση ως ανώτατο όργανο, η μέγιστη εκπροσώπηση των εκδοτών θα έχει την ισχύ απόφασης Γενικής Συνέλευσης.
• Χρειάζεται να υπάρχουν και εκπρόσωποι συγγραφέων, μεταφραστών και βιβλιοπωλών στο Δ.Σ.
• Να υπάρχει ένα μέλος του Δ.Σ. από το Υπουργείο Παιδείας και ένα από το Υπουργείο Πολιτισμού.
• Να υπάρχει και μέλος του Δ.Σ. εκπρόσωπος της Εθνικής Βιβλιοθήκης.
• Ο Οργανισμός θα έχει Διευθυντή με εκτελεστική αρμοδιότητα. Ο Διευθυντής δεν θα είναι μέλος του Δ.Σ., θα επιλέγεται από το Δ.Σ., θα τηρεί τον κανονισμό και θα ελέγχεται από το Δ.Σ.
• Τα μέλη του Δ.Σ. που προέρχονται από τον κλάδο εκδοτών θα εκλέγονται από τα μέλη και τα σωματεία τους. Δεν θα διορίζονται από το ΥΠΠΟ.
• Το Δ.Σ. θα συνεργάζεται με εκπροσώπους και άλλων Υπουργείων για την επιτυχία των καταστατικών σκοπών του Οργανισμού.
• Το Δ.Σ. θα χαράζει και θα εφαρμόζει την Εθνική Πολιτική Βιβλίου και οι αποφάσεις του, εφόσον θα έχουν παρθεί από κοινού με τους εκπροσώπους των υπουργείων, θα πρέπει να θεωρούνται ως προτεραιότητες και στα νομοθετήματα που θα εισηγούνται τα αντίστοιχα υπουργεία.

Οικονομική αυτοτέλεια

Να υπάρχει επαρκές κονδύλι από τον τακτικό προϋπολογισμό για τη βέλτιστη στελέχωση του Οργανισμού με καταρτισμένο προσωπικό, πέραν των κονδυλίων που χρειάζονται για την κάλυψη των πάγιων εξόδων, όπως η συντήρηση των υποδομών και κτιριακών εγκαταστάσεων.
 
Νικόλαος Σταθάτος, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εκδοτών-Βιβλιοπωλών
Νικόλαος Αργύρης, πρόεδρος της Ένωσης Ελληνικού Βιβλίου
Φαίδων Κυδωνιάτης, πρόεδρος του Συλλόγου Εκδοτών Βιβλίου Αθηνών
Παύλος Παπαχριστοφίλου, πρόεδρος του Συλλόγου Εκδοτών Επιστημονικών Βιβλίων
Κωνσταντίνος Αγγελάκης, πρόεδρος του Συνδέσμου Εκδοτών Βιβλίου
Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος, πρόεδρος του Ανεξάρτητου Συλλόγου Εκδοτών Βιβλίου
Χαράλαμπος Μπαρμπουνάκης, πρόεδρος του Συνδέσμου Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας