Είδαμε το Marty Supreme, του Τζος Σάφντι (κριτική) – Εκρηκτικό υπαρξιακό φιλμ ανθρωποκυνηγητού και περιπλάνησης

Είδα το απολαυστικό και πολύ καλό Marty Supreme, του ενός εκ των αδελφών Σάφντι, του Τζος, φιλμ με οργιαστική αφήγηση, εκπληκτικό, φρενήρη ρυθμό, καταιγιστικό μοντάζ, κινητική κάμερα και γρήγορα εναλλασσόμενες δυνατές εικόνες.

Στο σενάριο έχει συνεργαστεί ο Ρόναλντ Μπρόνσταϊν, σταθερός συνεργάτης των αδελφών Σάφντι στο μοντάζ και σε αρκετά σενάρια. Είναι μια λαβυρινθώδης, στο βάθος καφκική, μα και ταυτόχρονα κωμική ταινία ανεπιτυχούς περιπλάνησης με σκοπό την επιτυχία της καριέρας και του (αμερικάνικου) ονείρου του κεντρικού ήρωα (υποδυόμενου από τον υπέροχο, αεικίνητο, πλήρους ενέργειας Τιμοτέ Σαλαμέ). Για τους λάτρεις του καλού αμερικάνικου σινεμά πρόκειται για ταινιάρα (με ίχνη συγγένειας ή επιρροής από ορισμένες ταινίες του Σπίλμπεργκ και του Σκορσέζε με πρωταγωνιστή τον Λεονάρντο ντι Κάπριο). Κάτι σαν υπαρξιακό φιλμ ανθρωποκυνηγητού και περιπλάνησης ενός συμπαθέστατου, εγωκεντρικού τρελάρα, σε μάταιες, ανέφικτες καταστάσεις και δράσεις.

Ο υπερφιλόδοξος, ανοικονόμητος, πεισματάρης, ασταμάτητος και παθιασμένος Μάρτυ Μάουζερ ξεκινά απ’ τα χαμηλά, στην αρχή δεν είναι παρά ένας επιτήδειος Εβραίος πωλητής παπουτσιών στο κατάστημα του θείου του. Θέλει όμως να ξεφύγει από τη μιζέρια και τη στεγνή καθημερινότητα ενός μεροκαματιάρη, αυριανού συζύγου και πατέρα. Είναι ένας καταφερτζής, επιπόλαιος, ναρκισσιστής κι επιδειξιομανής σόουμαν αθλητής που το 1952 θα εξασκηθεί, θα πασχίσει, θα αγωνιστεί και θα μηχανευτεί κόλπα και ριψοκίνδυνες απάτες για να πετύχει και να ανέβει στην κορυφή του αθλήματός του, του πινγκ πονγκ, για να δοξαστεί και να γίνει διάσημος.

Μια πετυχημένη πρόσμιξη καλλιτεχνικού και εμπορικού σινεμά, μια ταινία που τρέχει πολύ, με ανεξάντλητη ενέργεια...

Στο δρόμο των αλλεπάλληλων, επίμονων, προσωπικών αγώνων του για την επιτυχία ταλαντεύεται και κινείται σαν εκκρεμές από τη δυστυχία στην ευτυχία και αντιστρόφως, από τις ερωτικές κατακτήσεις, την κατάκτηση μιας όμορφης, ώριμης σταρ (Γκουίνεθ Πάλτροου), στους μπελάδες της αθέλητης εγκυμοσύνης της παντρεμένης ερωμένης του, από τους αθλητικούς θριάμβους στην πτώση στα χαμηλά και στις ήττες και τούμπαλιν.

Βασισμένο στην αυτοβιογραφία του Ράισμαν

Το σενάριο εμπνέεται από την αυτοβιογραφία του πρωταθλητή των ΗΠΑ στο πινγκ πονγκ, Μάρτι Ράισμαν (1930-2012). Πρόκειται για ένα σπουδαίο, ποιοτικότατο mainstream (δηλαδή εμπορικό) φιλμ από αυτά που γίνονται μονάχα στις ΗΠΑ, στο μεγάλο οπτικοακουστικό εργοστάσιο ονείρων! Μια πετυχημένη πρόσμιξη καλλιτεχνικού και εμπορικού σινεμά, μια ταινία που τρέχει πολύ, με ανεξάντλητη ενέργεια, με έξοχες γοργές εικόνες, παρεμβατική έντονη μουσική, εκπλήξεις, εκρήξεις, περιπέτειες, αναποδιές, ευαισθησία, σκηνοθετικό θράσος, απρόοπτα και πολλά συναισθήματα που υποβάλλονται και γεννιούνται στον θεατή.

Τα ταλαντούχα και προικισμένα αδέλφια Τζος και Μπένι Σάφντι γύρισαν, ακόμη, στο παρελθόν, τη ανεξάρτητη ντραμεντί πάνω στη σχέση ενός χωρισμένου πατέρα με τα δύο αγόρια του, “Go Get Some Rosemary” (2009), το διαφορετικό, ποιητικό ντοκιμαντέρ τριών επεισοδίων “Buttons” (2011), σε σκηνοθεσία του ενός επεισοδίου από τον Alex Kalman⋅ το αθλητικό ντοκιμαντέρ για έναν νεαρό μπασκετμπολίστα, “Lenny Cooke” (2013), το ψυχολογικό δράμα "Heaven Knows What" (2014), το  δραματικό θρίλερ «Good Time» (2017) με τον Ρόμπερτ Πάτινσον και το δραματικό "Uncut Gems" ("Άκοπο διαμάντι", 2019) που προβάλλεται στο Netflix, με ήρωα έναν χρεωμένο, τζογαδόρο κοσμηματοπώλη που τον υποδύεται ένας πολύ καλός Άνταμ Σάντλερ. Ο μικρός αδελφός, σεναριογράφος και σκηνοθέτης Μπένι Σάφντι γύρισε πρόσφατα την αθλητική, δραματική βιογραφία  «Smashing Machine: H Καρδιά ενός Μαχητή» (2025) με τον Ντουέιν Τζόνσον.

* Ο ΘΟΔΩΡΟΣ ΣΟΥΜΑΣ είναι συγγραφέας και κριτικός κινηματογράφου. Τελευταίο του βιβλίο, «Ο έρωτας στο σινεμά» (εκδ. Αιγόκερως).

Η ταινία έλαβε εννέα υποψηφιότητες για Όσκαρ: Καλύτερης Ταινίας, Σκηνοθεσίας (Τζος Σάφντι), Α' Ανδρικού ρόλου (Τιμοτέ Σαλαμέ), Πρωτότυπου Σεναρίου (Ρόναλντ Μπρονστάιν και Τζος Σάφντι), Κοστουμιών, Φωτογραφίας (Ντάριους Κόντζι), Κάστινγκ (Τζένιφερ Βεντίτι), Μοντάζ (Ρόναλντ Μπρονστάιν και Τζος Σάφντι) και Σκηνογραφίας (Τζακ Φισκ).