Τζο Νέσμπο: «Η κόρη μου δεν εντυπωσιάζεται με τίποτα από όσα κάνω, αλλά όταν της είπα ότι θα γίνω επίτιμος διδάκτωρ στην Αθήνα έμεινε με το στόμα ανοιχτό»

Σε μια τελετή με ομιλίες αλλά και μουσική, ο Τζο Νέσμπο τιμήθηκε με την ύψιστη ακαδημαϊκή διάκριση, αυτή του επίτιμου διδάκτορα. Αφού έκαναν προσφωνήσεις ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, καθηγητής Παναγιώτης Ε. Καλδής, ο Κοσμήτορας της Σχολής Διοικητικών Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών, καθηγητής Γεώργιος Πιερράκος και ο Πρόεδρος του Τμήματος Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης, αν. καθηγητής Δημήτριος Κουής, στη συνέχεια ο καθήγητης του Τμήματος, Γεώργιος Γιαννακόπουλος, παρουσίασε το έργο του κορυφαίου συγγραφέα.

Λίγο αργότερα, ακολούθησε η αναγόρευση, η περιένδυση του Τιμωμένου με την τήβεννο μαζί με την επίδοση του διδακτορικού διπλώματος και την απονομή της τιμητικής πλακέτας. 

Μάλιστα, ο Νέσμπο αστειεύτηκε λέγοντας ότι το θετικό της υπόθεσης είναι πως θα κρατήσει την τήβεννο που του έδωσαν, ενώ το αρνητικό είναι πως θα πρέπει να τυπώσει καινούριες επαγγελματικές κάρτες που θα γράφουν «Δρ.».

Ο Τζο Νέσμπο πάντως δεν είναι τόσο ξένος στην Ελλάδα. Επισκέπτεται κάθε χρόνο την Κάλυμνο όπου κάνει αναρρίχηση και νιώθει τη χώρα μας δεύτερο σπίτι του.

Μετά την τελετή επιτιμοποίησης, ο Νορβηγός συγγραφέας απάντησε στις ερωτήσεις των δημοσιογράφων σε χαλαρό και φιλικό κλίμα.

Πώς νιώθετε που γίνατε επίτιμος διδάκτωρ του τμήματος;

Νιώθω μεγάλη τιμή. Η κόρη μου δεν εντυπωσιάζεται σχεδόν με τίποτα από όσα έχω κάνει, αλλά όταν της είπα ότι θα γίνω επίτιμος διδάκτωρ στην Αθήνα, δεν το πίστευε και το βρήκε τρομερό. Ίσως επειδή θέλει κι αυτή να κάνει κάποτε διδακτορικό. Ο λόγος είναι βέβαια ότι της ακούγεται ωραίος σαν τίτλος [γέλιο].

Μία ερώτηση σχετική με το αντικείμενο του Τμήματος που αναγορευτήκατε επίτιμος διδάκτωρ, αυτό της Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης. Πόσο χρόνο αφιερώνετε στο κομμάτι της έρευνας και στην αναζήτηση αρχειακού υλικού για το κάθε βιβλίο; Μήνες;

Σίγουρα πολύ περισσότερο από όσο χρειάζεται. Πολλές φορές αν η έρευνα με βγάλει σε κάποιο μονοπάτι, έχω περιέργεια να μάθω κι άλλα. Οπότε αυτό είναι ωραίο, το γεγονός ότι αποκτάς γνώσεις για τομείς που μπορεί και να μην χρειάζονται στο γράψιμό σου, αλλά σου εξάπτουν τη φαντασία.

Νιώθετε λίγο πιο «'Ελληνας» μετά την αναγόρευσή σας σε επίτιμο διδάκτορα; Ποια είναι η γνώμη σας για την ελληνική λογοτεχνία και την ελληνική κοινωνία εν γένει, δεδομένου ότι επισκέπτεστε συχνά την Ελλάδα;

Δεν έχω διαβάσει πολλή ελληνική λογοτεχνία, αλλά πρόσφατα διάβασα την Ιλιάδα του Ομήρου η οποία είναι αρκετά μεγάλη ιστορία – πρέπει να ομολογήσω ότι «πήδηξα» κάποιες σελίδες [γέλιο]. Είναι μια ιστορία με πολλή δράση, κάτι που δεν το ήξερα πριν. Θα τη χαρακτήριζα μια ποιητική ιστορία περιδιάβασης. Τώρα όσον αφορά την Ελλάδα, την επισκέπτομαι εδώ και πολλά χρόνια, είναι σαν δεύτερο σπίτι μου πια. Τώρα που αγόρασα και σπίτι στην Κάλυμνο, θα έρχομαι τουλάχιστον δύο φορές τον χρόνο. Μέχρι τώρα ερχόμουν για λίγες εβδομάδες κάθε χρόνο και έκανα αναρρίχηση.

Η σειρά βιβλίων με τον Χάρι Χόλε είναι ο δικός μου τρόπος να φτιάξω την αυτοβιογραφία μου, πολύ έμμεσα.

Επιστρέφετε πάντα στον Χάρι Χόλε, αν και έχετε δηλώσει ότι κάποιες φορές αυτή είναι μια συναισθηματικά εξαντλητική εμπειρία. Τι σας τραβά πίσω σ' αυτόν τον ήρωα;

Είναι πάντα ο χαρακτήρας που νιώθω πιο κοντά σε μένα. Υποθέτω ότι βάζω τον εαυτό μου τόσο πολύ μέσα σ' αυτόν τον χαρακτήρα –αν και δεν είναι σε καμία περίπτωση το alter ego μου–, που είναι σαν να γινόμαστε ένα κατά κάποιον τρόπο. Η σειρά βιβλίων με τον Χάρι Χόλε είναι ο δικός μου τρόπος να φτιάξω την αυτοβιογραφία μου, πολύ έμμεσα. Βέβαια σε καμία περίπτωση δεν τίθεται θέμα σύγκρισης της ζωής μου με τις περιπέτειές του και τη ζωή του.

Όμως συμβαίνει κάτι περίεργο. Όταν άρχισα να ταξιδεύω στην Ευρώπη όταν τα βιβλία μου μεταφράστηκαν, διάβαζα ξανά παλιότερα βιβλία μου, που είχαν γραφτεί π.χ. έξι χρόνια πριν και σχεδόν τα είχα ξεχάσει, οπότε έπρεπε να τα ξαναδιαβάσω. Τότε συνειδητοποίησα ότι όταν τα έγραφα, έγραφα γι' αυτά που συνέβαιναν στην πραγματική μου ζωή χωρίς να το συνειδητοποιώ κατά τη συγγραφή.

Οπότε πιστεύω ότι τελικά μάλλον είναι αλήθεια αυτό που λένε, ότι όλοι οι συγγραφείς γράφουν για τον εαυτό τους. Κι αν αυτό ισχύει, τότε όταν γράφω για τον Χάρι, ίσως γράφω για μένα, 

***

Το τελευταίο βιβλίο του Τζο Νέσμπο που κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις Μεταίχμιο είναι η Ματωμένη σελήνη, ενώ τον Φεβρουάριο θα κυκλοφορήσει το νέο του βιβλίο The Night House, ένα μυθιστόρημα «διασκεδαστικού τρόμου» όπως το περιγράφει ο ίδιος, στο οποίο δεν θα είναι πρωταγωνιστής ο Χάρι Χόλε.