Πρόσωπα από τον χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν τον δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Σήμερα, ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Γιάννης Παπαδογιάννης.
Επιμέλεια: Book Press
Ποιο βιβλίο διαβάζετε αυτές τις μέρες;
To Κούτζο (μτφρ. Γωγώ Αρβανίτη, εκδ. Κλειδάριθμος) του Στίβεν Κινγκ. Είναι ο αγαπημένος μου συγγραφέας και έχω διαβάσει σχεδόν τα πάντα από αυτόν.
Πώς ήρθε στα χέρια σας;
Τον ψάχνω. Κάθε λίγο και λιγάκι κοιτάω να μάθω αν έχει βγάλει κάτι καινούργιο. Αν και ο χρόνος είναι συχνά περιορισμένος, επιδιώκω με την πρώτη ευκαιρία να χαλαρώνω με τις υπέροχες περιγραφές και τις ευφάνταστες ιστορίες του.
Διαβάζετε στο μετρό, σε καφέ ή σε άλλους δημόσιους χώρους;
Συχνά σε καφέ, παραλία, αλλά ιδανικά δίπλα στο τζάκι τον χειμώνα και αν μπορώ να ολοκληρώσω τη φαντασίωση, να βρέχει δυνατά έξω.
Σε ποια στάση σάς αρέσει να διαβάζετε;
Καθισμένος αναπαυτικά, σε πολυθρόνα, και μάλιστα τις περισσότερες φορές σταυροπόδι. Βολεύει, για να μπορώ να πιάνω και την κούπα του καφέ.
Αφήνετε στη μέση βιβλία που σας κάνουν να βαριέστε;
Δε μπορώ. Μου είναι αδύνατον. Όταν αποφασίζω να ξεκινήσω κάτι, είτε αυτό είναι βιβλίο, είτε παράσταση, είτε ταινία, ξεκινώντας επενδύω τόσο στο περιεχόμενο, όσο και στην πλοκή και τους χαρακτήρες. Ακόμα και να μη μου αρέσει δεν υπάρχει περίπτωση να μη το τελειώσω.
Προσέχετε τα βιβλία σας ή τα τσακίζετε, τα υπογραμμίζετε και σημειώνετε επάνω σ' αυτά;
Ιεροσυλία! Να φανταστείτε ότι τα βιβλία μου, όταν τα διαβάζω, είναι ανοιχτά σε ορθή γωνία, ούτως ώστε να μην τσακίζεται η ράχη τους. Δεν το συζητάμε για να τσακίσω σελίδα ή να σημειώσω το οτιδήποτε επάνω.
Πότε κλάψατε τελευταία φορά διαβάζοντας ένα βιβλίο;
Όταν διάβασα το Timeless passion της Constance O’Day-Flannery. Είναι μια πολύ ρομαντική ιστορία και πολύ πρωτότυπη. Το συστήνω ανεπιφύλακτα σε όποιον θέλει να συγκινηθεί.
Έχει τύχει ποτέ να διαβάσετε το ίδιο βιβλίο δεύτερη φορά;
Άπειρες φορές… Πολύ συχνά επανέρχομαι σε ιστορίες και χαρακτήρες που έχω λατρέψει.
Σας έχει συναρπάσει, μετά από χρόνια, βιβλίο που στην πρώτη ανάγνωση σας είχε απογοητεύσει;
Ναι, και αυτό επειδή το είχα ξεκινήσει όταν ήμουν πολύ μικρός και δεν το καταλάβαινα πολύ καλά. Μιλάω για τις Πύλες της φωτιάς (μτφρ. Βασιλική Κόκκινου, εκδ. Πατάκη) του Στίβεν Πρέσφιλντ, που είναι και αυτό από τα αγαπημένα μου. Μικρός δεν μπορούσα να αντιληφθώ τον τρόπο σκέψης και την αίσθηση της ηθικής ενός είλωτα στη Σπάρτη.
Έχετε πετάξει ποτέ βιβλίο σε άνθρωπο από τα νεύρα σας;
Βιβλίο όχι…
Ισχυριστήκατε ποτέ ότι διαβάσατε ένα βιβλίο που δεν είχατε διαβάσει;
Όταν ήμουν πιο μικρός, για να μην δείξω πως δεν ήξερα. Αυτό όμως με ώθησε να το διαβάσω μετά και μάλιστα με εισήγαγε σε ένα τελείως διαφορετικό είδος λογοτεχνίας. Ήταν το Τάδε έφη Ζαρατούστρα.
Πόσο τακτοποιημένη είναι η βιβλιοθήκη σας;
Γενικά, πολύ και μάλιστα τα βιβλία είναι χωρισμένα σε κατηγορίες. Δεν είμαι ψυχαναγκαστικός, αλλά στα βιβλία μού αρέσει να υπάρχει μια τάξη.
Δανείζετε τα βιβλία σας;
Τρομακτικά δύσκολα. Μόνο όταν ξέρω ότι κάποιος θα τα προσέξει όσο εγώ. Αντιθέτως, χαρίζω εύκολα.
Έχετε δανειστεί βιβλίο χωρίς να το επιστρέψετε;
Δεν δανείζομαι γενικά, μου αρέσει να τα αγοράζω για να τα ξαναδιαβάζω όποτε θέλω.
Όταν τελειώσατε κάποιο βιβλίο, ποια ήταν η πιο αλλόκοτη/αναπάντεχη χρήση που του κάνατε;
Δεν είπαμε; Ιεροσυλία! Πάντα με στοργή, αγάπη και προσοχή.
Υπάρχει κάποιο βιβλίο που έχετε δωρίσει παραπάνω από μία φορά;
Όχι. Όταν κάνω ένα δώρο έχει πάντα άμεση σχέση με αυτόν που θα το πάρει. Θέλω να του ταιριάζει.
Ποιος είναι ο πρώτος άνθρωπος στον οποίο μιλάτε για ένα βιβλίο που μόλις έχετε τελειώσει;
Στον φίλο μου, τον Τάκη, ο οποίος είναι εξίσου -αν όχι περισσότερο- βιβλιοφάγος με μένα.
Λένε ότι ορισμένα βιβλία «μας βρίσκουν» τη στιγμή που τα χρειαζόμαστε… Σας έχει συμβεί;
Έτσι ξεκίνησα να διαβάζω γενικά. Είχαμε κάποια βιβλία στην Αμερική των εκδόσεων Penguin που μπορούσες να διαλέξεις εσύ τη συνέχεια της ιστορίας. Καλοκαίρι, με ρήξη χιαστού, χωρίς τηλεόραση και κανέναν άλλον τρόπο διασκέδασης, κάποιος μού πρότεινε να δοκιμάσω ένα από αυτά τα βιβλία και κόλλησα.
Για ποιο βιβλίο θα λέγατε: αυτό το βιβλίο μού άλλαξε τη ζωή;
Ήταν ένα βιβλίο δώρο με τρία θεατρικά έργα του Τένεσι Ουίλιαμς. Αυτό με συγκίνησε και μου κίνησε την περιέργεια για τον κόσμο του θεάτρου. Ήμουν δεκατεσσάρων χρονών.
Τι είναι για σας ένα καλό βιβλίο;
Είναι χάσιμο, ξεκούραση, τροφή για σκέψη, τροφή του πνεύματος και της ψυχής, είναι ένα διάλειμμα σε άλλους κόσμους. Είναι λατρεία.
⇒ Ο Γιάννης Παπαδογιάννης είναι ηθοποιός και σκηνοθέτης. Αυτή την περίοδο, στο θέατρο «Αργώ», ανεβαίνει η παράσταση «Εκτροφείο τεράτων», σε κείμενο και σκηνοθεσία του, στην οποία επίσης παίζει.
