Η Δημοκρατία αντεπιτίθεται

Δεν είναι ώρα, λοιπόν, ούτε για αυτοοικτιρμό, ούτε για μεγάλες κουβέντες. Είναι ώρα για δράση. Η Δημοκρατία αντεπιτίθεται. Ας σκεφτούμε πρακτικά κι ας πράξουμε όπως ήδη κάνει η οργανωμένη πολιτεία και η οργανωμένη κοινωνία. Ας συνοψίσουμε τι γίνεται και τι θα μπορούσε επιπλέον να γίνει.

ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΑ ΚΟΜΜΑΤΑ

Δημιουργία μιας «υγειονομικής ζώνης» (cordon sanitaire) εν είδει καραντίνας, σύμφωνα με τη διεθνή πρακτική αναφορικά με τα εξτρεμιστικά κόμματα, απέναντι στη ΧΑ, προσαρμοσμένη στις τρέχουσες συνθήκες. Εν ολίγοις, συγκρότηση ενός κοινού μετώπου από το σύνολο των υπόλοιπων κομμάτων που περιθωριοποιεί και στιγματίζει τη ΧΑ ως αντικοινοβουλευτικό κι αντιδημοκρατικό κόμμα. Ως τέτοιο, κατά προέκταση, δεν αντιμετωπίζεται ως «κανονικό» κόμμα, αλλά ως εχθρός του πολιτεύματος. Εξειδικεύεται σε μέτρα όπως τα ακόλουθα:

ΜΕΣΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

Δημιουργία μιας αντίστοιχης «υγειονομικής ζώνης» απέναντι στη ΧΑ η οποία θα μπορούσε να κωδικοποιηθεί από την ΕΣΗΕΑ ή κάποιον άλλο δημοσιογραφικό φορέα και να προταθεί ως συμπληρωματικός ή επεξηγηματικός κατάλογος (π.χ. παράρτημα) του υφιστάμενου κώδικα δεοντολογίας. Ενδεικτικά μέτρα:

ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

Τα δικαστήρια και οι ενώσεις δικαστών και εισαγγελέων:

ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ

Στην έκθεση του για τη ρατσιστική βία ο Συνήγορος του Πολίτη προτείνει οι αστυνομικές αρχές και η πολιτική τους ηγεσία:

ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

1) Επαγγελματικές ενώσεις και συνδικαλιστικά όργανα αποκρούουν κάθε προσπάθεια προσεταιρισμού τους από τη ΧΑ, π.χ. επιστρέφοντας απαξιωτικά ως ανεπιθύμητη τυχόν αλληλογραφία και οποιαδήποτε προσπάθεια υπεράσπισης των συμφερόντων τους από τη ΧΑ. Εμποδίζουν τη σύσταση παράταξης που σχετίζεται με τη ΧΑ κι αν αυτό δεν είναι εφικτό την απομονώνουν (υγειονομική ζώνη).

ΣΧΟΛΕΙΑ

Στην έκθεση του για τη ρατσιστική βία ο Συνήγορος του Πολίτη προτείνει:

Τι δεν πρέπει να γίνει

Εάν υπάρχουν μέτρα που οπωσδήποτε πρέπει να ληφθούν, υπάρχουν και κάποιες ενέργειες που οπωσδήποτε πρέπει να αποφευχθούν. Θα ήταν καταστροφικό:

Όλα τα παραπάνω παρουσιάζουν σοβαρά προβλήματα εφαρμογής για λόγους που δεν είναι της παρούσης να αναλύσουμε. Πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι ότι ο αγώνας ενάντια στη ΧΑ, αλλά και γενικότερα στην αμφισβήτηση της Δημοκρατίας, στη βία και το ρατσισμό θα είναι μακρύς και προϋποθέτει κι άλλα μακροπρόθεσμα μέτρα που θα οδηγήσουν στην ανάκτηση της εμπιστοσύνης στο πολιτικό σύστημα που δεν θα έρθει χωρίς και την, αργή έστω, έξοδο από την ύφεση.

Κι ένα ακροτελεύτιο σχόλιο: Η αντιμετώπιση των ατόμων που σχετίζονται με τη ΧΑ πρέπει να διαφοροποιείται και να διαβαθμίζεται κατά περίπτωση. Απέναντι στα ηγετικά στελέχη, τους ηθικούς και φυσικούς αυτουργούς εγκλημάτων, τους κήρυκες της μισαλλοδοξίας, στους αρνητές της αξίας της ανθρώπινης ζωής κι αξιοπρέπειας η Δημοκρατία οφείλει να είναι ανελέητη. Γιατί οποιαδήποτε επιείκεια προς τη μοχθηρία ισοδυναμεί με εγκατάλειψη των πλέον αδύναμων στην τύχη τους. Σημαίνει τελικά την παραίτηση της κοινωνίας να υπερασπιστεί τον εαυτό της. Παραλείποντας τις ενδιάμεσες περιπτώσεις, απέναντι στους έφηβους που στρατολογεί η ΧΑ στα σχολεία πρέπει, αντίθετα, να δείξουμε αγάπη και κατανόηση. Να συναισθανθούμε τον πόνο τους που μπορεί να εκπορεύεται από μια οικογένεια που δυσπραγεί, από μια κοινωνία που δεν μπορεί να τους προσφέρει μια πιστευτή υπόσχεση για αξιοπρεπή ζωή, αυτά ακριβώς δηλαδή που εκμεταλλεύεται ο στρατολόγος της ΧΑ για να τους πει «έλα μαζί μας, θα αισθανθείς δυνατός». Είναι οι δάσκαλοι, οι γονείς, οι κοινωνικοί λειτουργοί, οι ψυχολόγοι που έχουν ένα τεράστιο έργο να επιτελέσουν. Πρόκειται, άλλωστε, για τα παιδιά μας. Δεν θέλουμε να εξελιχθούν σε μαχαιροβγάλτες μας. Κι αν κάπου η δική μας ζωή έχει στραβώσει, ποτέ δεν μπορούμε να παραιτηθούμε από το καθήκον να αντισταθούμε στην έλευση ενός φασιστικού μέλλοντος.  

* Ο ΣΩΤΗΡΗΣ ΒΑΝΔΩΡΟΣ είναι λέκτορας Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου.