bacon

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα έφυγε από τη ζωή ο Francis Bacon, που είχε γεννηθεί στις 28 Οκτωβρίου το 1909 στο Δουβλίνο της Ιρλανδίας από Άγγλους γονείς. Είναι το δεύτερο από τα πέντε παιδιά της οικογένειας. Ο πατέρας του εργάζεται ως εκπαιδευτής αλόγων κούρσας, ενώ πιστεύεται πως είναι απόγονος του φιλόσοφου Sir Francis Bacon. Από παιδί υποφέρει από άσθμα και αλλεργίες στους σκύλους και τα άλογα και συχνά του χορηγείται μορφίνη για να απαλύνει τον πόνο του. Η οικογένεια εκείνη την περίοδο μετακομίζει συνέχεια από την Ιρλανδία στην Αγγλία και το αντίστροφο. 

Μετά τον Ά Παγκόσμιο πόλεμο ο Bacon μένει για ένα διάστημα με τη γιαγιά του, απ’ την πλευρά της μητέρας του, σ’ ένα σπίτι στο Farmleigh. Αξίζει να σημειωθεί πως οι τοίχοι των δωματίων του σπιτιού που “κοιτούν” προς τον κήπο είναι καμπύλοι, γεγονός που είναι πιθανό να τον έχει επηρεάσει στα καμπύλα περιβάλλοντα όπου τοποθετεί τις μορφές του. Οι σχέσεις του Bacon με τον πατέρα του καθ’ όλη τη διάρκεια της συμβίωσής τους είναι μονίμως τεταμένες, αφού πρόκειται για έναν αυταρχικό άνθρωπο που αδυνατεί να συμβιβαστεί με τις ομοφυλοφιλικές τάσεις του γιου του.

Ο ζωγράφος το 1924 αρχίζει να παρακολουθεί μαθήματα στο σχολείο, αλλά αυτό διαρκεί μόνο για 18 μήνες. Στην Ιρλανδία πια το 1926 ο πατέρας του τον αποπέμπει από το σπίτι όταν παραβρίσκεται κατά λάθος σε ένα επεισόδιο φιλαυτίας κατά το οποίο ο Francis στέκεται μπροστά σε ένα καθρέφτη φορώντας τα εσώρουχα της μητέρας του. Τότε ο Bacon μένει για ένα διάστημα 6 μηνών στο Λονδίνο όπου τον συντηρεί η μητέρα του, στέλνοντας του 3 λίρες την εβδομάδα. Επίσης, εργάζεται ως μάγειρας και στη συνέχεια ως τηλεφωνητής σε μαγαζί με γυναικεία ρούχα. Στις αρχές του 1927 πάει στο Βερολίνο όπου μένει για 2 μήνες σ’ ένα ξενοδοχείο με τον Harcourt-Smith, φίλο του πατέρα του. Στη συνέχεια μετακομίζει στο Παρίσι όπου γνωρίζει μια πιανίστρια και μένει για 3 μήνες στο σπίτι της. Τότε επισκέπτεται μια έκθεση με 106 πίνακες του Picasso και αποφασίζει να ασχοληθεί σοβαρά με τη ζωγραφική. Στα τέλη του 1928 επιστρέφει στο Λονδίνο και εργάζεται ως διακοσμητής εσωτερικών χώρων. Παράλληλα νοικιάζει ένα studio στο South Kensington. Το 1929 γνωρίζει τον Eric Hall ο οποίος δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη ζωγραφική του Bacon και αποφασίζει να τον βοηθήσει. Το χειμώνα του 1929 κάνει την πρώτη του έκθεση με χαλιά και έπιπλα που έχει σχεδιάσει χρησιμοποιώντας κυρίως γυαλί και ατσάλι, αλλά ίσως και δυο έργα του, το Painted screen και το Watercolour. Το 1930 γνωρίζει τον Αυστραλό ζωγράφο De Maistre και εκθέτει μαζί του 4 πίνακες. Το 1933 ζωγραφίζει τον πρώτο αυθεντικό του πίνακα Crucifixion και την ίδια χρονιά παίρνει μέρος σε μια έκθεση στη Mayor Gallery. Το 1936 η «δουλειά» του απορρίπτεται από τη Διεθνή Σουρεαλιστική Έκθεση στο Λονδίνο ως ανεπαρκώς σουρεαλιστική. Από την περίοδο αυτή δεν έχει σωθεί κανένα έργο του, αφού τα περισσότερα τα καταστρέφει ο ίδιος ο καλλιτέχνης. Ο Bacon δεν συμμετέχει στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο λόγω της ασθένειας του (άσθμα). Ζει στην ύπαιθρο με τον Eric Hall και ζωγραφίζει σποραδικά. Το 1943 μετακομίζει στο South Kensington, όπου ολοκληρώνει τον πίνακα που θα τον καθιερώσει ως έναν από τους σημαντικότερους ζωγράφους του 20ου αιώνα και το 1945 παρουσιάζει στην Lefevre Gallery το Three studies for figures at the base of crucifixion αλλά και το Figure in a landscape. Στη συνέχεια γνωρίζεται με την έμπορο τέχνης Erica Brausen η οποία αγοράζει το έργο του Painting και το εκθέτει σε διάφορες εκθέσεις.

Το 1946, ο Bacon κάνει ένα ψυχαγωγικό πέρασμα από το Monte Carlo, περίοδος κατά την οποία δεν ασχολείται καθόλου με τη ζωγραφική. Δύο χρόνια αργότερα εκθέτει για πρώτη φορά τη σειρά έργων του Heads. Μεταξύ των άλλων είναι και το Head VI που είναι επηρεασμένο από τον πίνακα του Velazquez, Pope Innocent X, ο οποίος αποτελεί άλλωστε μόνιμη πηγή έμπνευσης για τον Bacon τις επόμενες δύο δεκαετίες. Την επόμενη διετία (1950-52), με αφορμή την εγκατάσταση της μητέρας του στη Ν. Αφρική, την επισκέπτεται δυο φορές και εντυπωσιάζεται από την άγρια φύση της περιοχής. Στο πρώτο από αυτά τα ταξίδια κάνει μια στάση στο Κάιρο και η γοητεία που του ασκεί η αιγυπτιακή τέχνη θα αποτυπωθεί σε κάποιους πίνακές του δυο χρόνια αργότερα. Την ίδια περίοδο επέρχονται σημαντικές αλλαγές στην προσωπική του ζωή. Τελειώνει η σχέση του με τον Eric Hall και πεθαίνει η φίλη του Nanny Lightfoot. Στη ζωή του εμφανίζεται ο Peter Lacy με τον οποίο διατηρεί για το υπόλοιπο της δεκαετίας μια πολυτάραχη και καταστροφική σχέση. Το 1954 εκθέτει στην British Pavilion με τον Lucian Freud και τον Ben Nicholson. Την ίδια χρονιά ο Lacy μετακομίζει στην Ταγγέρη και ο Bacon τον ακολουθεί. Τα επόμενα 4 χρόνια μετακινείται μεταξύ Μαρόκου και Αγγλίας. Το 1957 παρουσιάζει 6 πίνακές του εμπνευσμένους από τον πίνακα του Van Gogh The painter on the route to Tarascon στο Hanover Gallery. Το 1958 υπογράφει συμβόλαιο με την Malborough Fine Art. Το 1961 εγκαθίσταται στο studio της οδού Reece Mews στο South Kensington που αποδεικνύεται το πιο σημαντικό δωμάτιο της καλλιτεχνικής ζωής του.

Στα τέλη του 1963 γνωρίζει τον George Dyer τον σύντροφο που τον ενέπνευσε όσο κανείς άλλος. Το 1968 ο Bacon πηγαίνει για πρώτη φορά στη Νέα Υόρκη για να παραστεί στην έκθεσή του στη Malborough gallery. Παράλληλα η σχέση του με τον Dyer αρχίζει να φθίνει εξαιτίας των καταχρήσεων του τελευταίου. Δύο νύχτες πριν την έκθεσή του στο Grand Palais στο Παρίσι το 1970 ο Dyer βρίσκεται νεκρός σ’ ένα ξενοδοχείο από υπερβολική δόση βαρβιτουρικών. Ο θάνατός του στιγματίζει στο εξής την προσωπική και καλλιτεχνική πορεία του Bacon. Το 1975 εκδίδεται το βιβλίο που περιέχει τις συνεντεύξεις που παραχώρησε στον David Sylvester. Το βιβλίο κυκλοφορεί στα ελληνικά απο τις εκδόσεις Άγρα με τον τίτλο "Η ωμότητα των πραγμάτων". Την ίδια χρονιά γνωρίζει τον νεότερό του John Edwards με τον οποίο αναπτύσσει μια πατρική περισσότερο σχέση. Κατά τα τελευταία χρόνια της δεκαετίας του ’70 καταπιάνεται πάλι με τα τοπία που τον είχαν απασχολήσει την περίοδο που ήταν επηρεασμένος από τον Van Gogh. Στα μέσα της δεκαετίας του ’80 γνωρίζει τον Spaniard ο οποίος λίγα χρόνια αργότερα θα γίνει ο τελευταίος σύντροφος της ζωής του. Το 1989 γίνεται διάγνωση ότι πάσχει από καρκίνο. Παρά την αντίθετη συμβουλή του γιατρού του ο Bacon τον Απρίλιο του 1992 πραγματοποιεί ένα ταξίδι στη Μαδρίτη. Λίγες μέρες αργότερα και συγκεκριμένα στις 28 του μηνός παθαίνει καρδιακή προσβολή και πεθαίνει. Το τελευταίο ημιτελές πορτρέτο του που βρέθηκε στο studio στην οδό Reece Mews παρουσιάζεται η μορφή του Dyer.

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ιβάν Τουργκένιεφ: «Αν περιμένουμε τη στιγμή που όλα, απολύτως όλα, θα είναι έτοιμα, δεν θα ξεκινήσουμε ποτέ»

Ιβάν Τουργκένιεφ: «Αν περιμένουμε τη στιγμή που όλα, απολύτως όλα, θα είναι έτοιμα, δεν θα ξεκινήσουμε ποτέ»

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 3 Σεπτεμβρίου 1883, πέθανε στο Μπουζιβάλ της Γαλλίας ο Ιβάν Τουργκένιεφ, Ρώσος συγγραφέας και ποιητής.

Επιμέλεια: Book Press

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 3 Σεπτεμβρίου 1883, πέθανε στο Μπουζιβάλ της...

Σιλί Προυντόμ: «Αυτός που γνωρίζει τον θάνατο, δεν έχει πια αφέντη»

Σιλί Προυντόμ: «Αυτός που γνωρίζει τον θάνατο, δεν έχει πια αφέντη»

Μια μέρα σαν σήμερα, στις 6 Σεπτεμβρίου 1907, πέθανε στο Σατεναί-Μαλαμπρί ο Σιλί Προυντόμ (Sully Prudhomme), που έλαβε το πρώτο Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας στην Ιστορία.

Επιμέλεια: Book Press

Μια μέρα σαν σήμερα, στις 6 Σεπτ...

Χ. Φ. Λάβκραφτ (1890-1937): Προφήτης ενός νέου ρεαλισμού – Γιατί τον διαβάζουμε, γιατί μας αφορά

Χ. Φ. Λάβκραφτ (1890-1937): Προφήτης ενός νέου ρεαλισμού – Γιατί τον διαβάζουμε, γιατί μας αφορά

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 20 Αυγούστου 1890, γεννήθηκε στο Πρόβιντενς των ΗΠΑ ο Χ. Φ. Λάβκραφτ (H. P. Lovecraft). Οι ιστορίες τρόμου του, πολλές δημοσιευμένες αρχικά σε παλπ και ερασιτεχνικά περιοδικά, έχουν ξεπεράσει τα όρια των καταβολών τους και εξακολουθούν να μεταφράζονται και να διαβάζονται με θέρμη, επηρεάζο...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Νέκυια»: Ένα μουσικό ταξίδι στον Άδη, μέσα από τη μετάφραση του Δημήτρη Μαρωνίτη, στο θέατρο Σημείο

«Νέκυια»: Ένα μουσικό ταξίδι στον Άδη, μέσα από τη μετάφραση του Δημήτρη Μαρωνίτη, στο θέατρο Σημείο

Μια μουσική εκδοχή της Νέκυιας, της λ' ραψωδίας της «Οδύσσειας» σε μετάφραση του Δημήτρη Μαρωνίτη, ανεβαίνει στο Θέατρο Σημείο, σε σκηνοθεσία και σύλληψη της Φένιας Παπαδόδημα. © Νίκος Παγωνάκης

Επιμέλεια: Book Press

Μια μο...

Βραβείο Liber 2026: Στον Λεονάρδο Παδούρα για το σύνολο του έργου του

Βραβείο Liber 2026: Στον Λεονάρδο Παδούρα για το σύνολο του έργου του

Ο Κουβανός συγγραφέας Λεονάρδο Παδούρα (Leonardo Padura) τιμήθηκε με το σημαντικό Βραβείο Liber 2026. © Wikimedia

Επιμέλεια: Book Press

Η Ομοσπονδία Ενώσεων Εκδοτών Ισπανίας (FGEE – Federación de Gremios de Edi...

54ο Φεστιβάλ Βιβλίου: Οι πρώτες εκδηλώσεις – Εργαστήρια, συζητήσεις, παραστάσεις, συναυλίες

54ο Φεστιβάλ Βιβλίου: Οι πρώτες εκδηλώσεις – Εργαστήρια, συζητήσεις, παραστάσεις, συναυλίες

Εργαστήρια, συζητήσεις, παραστάσεις θεάτρου σκιών, συναυλίες και δράσεις: το πρόγραμμα των εκδηλώσεων του 54ου Φεστιβάλ Βιβλίου από τις  4 έως τις 9 Σεπτεμβρίου 2026.

Επιμέλεια: Book Press

Στις 4 Σ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Οι κόρες του Αϊβαλιού» της Γεωργίας Α. Ανδριώτου (προδημοσίευση)

«Οι κόρες του Αϊβαλιού» της Γεωργίας Α. Ανδριώτου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Γεωργίας Α. Ανδριώτου «Οι κόρες του Αϊβαλιού», το οποίο κυκλοφορεί στις 18 Ιουλίου από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Παναγής Αφεντέλλης ρούφηξε νωχελικά τον καφέ του κι άφησε απαλά τ...

«Περιγραφή ενός χωριού» της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (προδημοσίευση)

«Περιγραφή ενός χωριού» της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογραφικό έργο της Μαρί Λουίζε Κάσνιτς [Marie Luise Kaschnitz] «Περιγραφή ενός χωριού» (Μετάφραση – Επίμετρο – Σημειώσεις: Αλέξανδρος Κυπριώτης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 10 Ιουλίου από τις εκδόσεις η βαλίτσα.

Επιμέλεια: Κ...

«Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» του Σέρινταν Λε Φανού (προδημοσίευση)

«Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» του Σέρινταν Λε Φανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σέρινταν Λε Φανού (Sheridan Le Fanu) «Ο μυστηριώδης ένοικος και άλλες ιστορίες» (ανθολόγηση, μτφρ., εισαγωγικό σημείωμα: Γιώργος Θάνος, επιμέλεια: Γιάννης Μπαρτσώκας), η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Printa.

Επιμέλεια: ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα: Ποίηση καθώς τελειώνει το καλοκαίρι

Τι διαβάζουμε τώρα: Ποίηση καθώς τελειώνει το καλοκαίρι

Ποιήματα που συνομιλούν με αναμνήσεις, βιώματα, μύθους, κινηματογραφικά πλάνα. Τέσσερις προτάσεις λίγο πριν από το τέλος του καλοκαιριού. Εικόνα: «Οι Λουόμενοι της Ανιέρ» (1884) του Ζορζ Σερά.

Επιλογή-παρο...

Φύλο, φύση και εξουσία: Ο οικοφεμινισμός στη λογοτεχνική αφήγηση

Φύλο, φύση και εξουσία: Ο οικοφεμινισμός στη λογοτεχνική αφήγηση

Πώς εδραιώθηκε το κίνημα του «οικοφεμινισμού» και πώς εξελίχθηκε μέσα στα χρόνια, πώς η σχέση του φύλου και της φύσης με την εξουσία παρουσιάζεται στη λογοτεχνία. Βιβλία που ...

Ο εργασιακός χώρος ως λογοτεχνική θεματική: Το επάγγελμα εμπνέει τη μυθοπλασία, ο χώρος δουλειάς συστήνει τη δική του δραματουργία

Ο εργασιακός χώρος ως λογοτεχνική θεματική: Το επάγγελμα εμπνέει τη μυθοπλασία, ο χώρος δουλειάς συστήνει τη δική του δραματουργία

Λογοτεχνικά βιβλία που αξιοποιούν τον εργασιακό χώρο ως θεματική και με ποιον τρόπο το κάνουν. Γιατί το επάγγελμα του δασκάλου εμπνέει περισσότερο τους συγγραφείς και πώς μιλούν για αυτό. Κάποιες σκέψεις. Εικόνα: Από ιταλική έκδοση του «Ταχυδρομείου» του Τσαρλς Μπουκόβσκι. 

Γράφε...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

19 Αυγούστου 2026 ΕΠΩΝΥΜΩΣ

Η γλώσσα του τόπου και η γλώσσα της γραφής

Εκτενής ανάλυση για τη συζήτηση σχετικά με τη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία, την ντοπιολαλιά και την έννοια της πρωτοπορίας, με αφορμή όσα γράφτηκαν πρόσφατα. Στην κεν

ΦΑΚΕΛΟΙ