bacon

Του Ευθύμιου Σακκά

Μια μέρα σαν σήμερα έφυγε από τη ζωή ο Francis Bacon, που είχε γεννηθεί στις 28 Οκτωβρίου το 1909 στο Δουβλίνο της Ιρλανδίας από Άγγλους γονείς. Είναι το δεύτερο από τα πέντε παιδιά της οικογένειας. Ο πατέρας του εργάζεται ως εκπαιδευτής αλόγων κούρσας, ενώ πιστεύεται πως είναι απόγονος του φιλόσοφου Sir Francis Bacon. Από παιδί υποφέρει από άσθμα και αλλεργίες στους σκύλους και τα άλογα και συχνά του χορηγείται μορφίνη για να απαλύνει τον πόνο του. Η οικογένεια εκείνη την περίοδο μετακομίζει συνέχεια από την Ιρλανδία στην Αγγλία και το αντίστροφο. 

Μετά τον Ά Παγκόσμιο πόλεμο ο Bacon μένει για ένα διάστημα με τη γιαγιά του, απ’ την πλευρά της μητέρας του, σ’ ένα σπίτι στο Farmleigh. Αξίζει να σημειωθεί πως οι τοίχοι των δωματίων του σπιτιού που “κοιτούν” προς τον κήπο είναι καμπύλοι, γεγονός που είναι πιθανό να τον έχει επηρεάσει στα καμπύλα περιβάλλοντα όπου τοποθετεί τις μορφές του. Οι σχέσεις του Bacon με τον πατέρα του καθ’ όλη τη διάρκεια της συμβίωσής τους είναι μονίμως τεταμένες, αφού πρόκειται για έναν αυταρχικό άνθρωπο που αδυνατεί να συμβιβαστεί με τις ομοφυλοφιλικές τάσεις του γιου του.

Ο ζωγράφος το 1924 αρχίζει να παρακολουθεί μαθήματα στο σχολείο, αλλά αυτό διαρκεί μόνο για 18 μήνες. Στην Ιρλανδία πια το 1926 ο πατέρας του τον αποπέμπει από το σπίτι όταν παραβρίσκεται κατά λάθος σε ένα επεισόδιο φιλαυτίας κατά το οποίο ο Francis στέκεται μπροστά σε ένα καθρέφτη φορώντας τα εσώρουχα της μητέρας του. Τότε ο Bacon μένει για ένα διάστημα 6 μηνών στο Λονδίνο όπου τον συντηρεί η μητέρα του, στέλνοντας του 3 λίρες την εβδομάδα. Επίσης, εργάζεται ως μάγειρας και στη συνέχεια ως τηλεφωνητής σε μαγαζί με γυναικεία ρούχα. Στις αρχές του 1927 πάει στο Βερολίνο όπου μένει για 2 μήνες σ’ ένα ξενοδοχείο με τον Harcourt-Smith, φίλο του πατέρα του. Στη συνέχεια μετακομίζει στο Παρίσι όπου γνωρίζει μια πιανίστρια και μένει για 3 μήνες στο σπίτι της. Τότε επισκέπτεται μια έκθεση με 106 πίνακες του Picasso και αποφασίζει να ασχοληθεί σοβαρά με τη ζωγραφική. Στα τέλη του 1928 επιστρέφει στο Λονδίνο και εργάζεται ως διακοσμητής εσωτερικών χώρων. Παράλληλα νοικιάζει ένα studio στο South Kensington. Το 1929 γνωρίζει τον Eric Hall ο οποίος δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη ζωγραφική του Bacon και αποφασίζει να τον βοηθήσει. Το χειμώνα του 1929 κάνει την πρώτη του έκθεση με χαλιά και έπιπλα που έχει σχεδιάσει χρησιμοποιώντας κυρίως γυαλί και ατσάλι, αλλά ίσως και δυο έργα του, το Painted screen και το Watercolour. Το 1930 γνωρίζει τον Αυστραλό ζωγράφο De Maistre και εκθέτει μαζί του 4 πίνακες. Το 1933 ζωγραφίζει τον πρώτο αυθεντικό του πίνακα Crucifixion και την ίδια χρονιά παίρνει μέρος σε μια έκθεση στη Mayor Gallery. Το 1936 η «δουλειά» του απορρίπτεται από τη Διεθνή Σουρεαλιστική Έκθεση στο Λονδίνο ως ανεπαρκώς σουρεαλιστική. Από την περίοδο αυτή δεν έχει σωθεί κανένα έργο του, αφού τα περισσότερα τα καταστρέφει ο ίδιος ο καλλιτέχνης. Ο Bacon δεν συμμετέχει στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο λόγω της ασθένειας του (άσθμα). Ζει στην ύπαιθρο με τον Eric Hall και ζωγραφίζει σποραδικά. Το 1943 μετακομίζει στο South Kensington, όπου ολοκληρώνει τον πίνακα που θα τον καθιερώσει ως έναν από τους σημαντικότερους ζωγράφους του 20ου αιώνα και το 1945 παρουσιάζει στην Lefevre Gallery το Three studies for figures at the base of crucifixion αλλά και το Figure in a landscape. Στη συνέχεια γνωρίζεται με την έμπορο τέχνης Erica Brausen η οποία αγοράζει το έργο του Painting και το εκθέτει σε διάφορες εκθέσεις.

Το 1946, ο Bacon κάνει ένα ψυχαγωγικό πέρασμα από το Monte Carlo, περίοδος κατά την οποία δεν ασχολείται καθόλου με τη ζωγραφική. Δύο χρόνια αργότερα εκθέτει για πρώτη φορά τη σειρά έργων του Heads. Μεταξύ των άλλων είναι και το Head VI που είναι επηρεασμένο από τον πίνακα του Velazquez, Pope Innocent X, ο οποίος αποτελεί άλλωστε μόνιμη πηγή έμπνευσης για τον Bacon τις επόμενες δύο δεκαετίες. Την επόμενη διετία (1950-52), με αφορμή την εγκατάσταση της μητέρας του στη Ν. Αφρική, την επισκέπτεται δυο φορές και εντυπωσιάζεται από την άγρια φύση της περιοχής. Στο πρώτο από αυτά τα ταξίδια κάνει μια στάση στο Κάιρο και η γοητεία που του ασκεί η αιγυπτιακή τέχνη θα αποτυπωθεί σε κάποιους πίνακές του δυο χρόνια αργότερα. Την ίδια περίοδο επέρχονται σημαντικές αλλαγές στην προσωπική του ζωή. Τελειώνει η σχέση του με τον Eric Hall και πεθαίνει η φίλη του Nanny Lightfoot. Στη ζωή του εμφανίζεται ο Peter Lacy με τον οποίο διατηρεί για το υπόλοιπο της δεκαετίας μια πολυτάραχη και καταστροφική σχέση. Το 1954 εκθέτει στην British Pavilion με τον Lucian Freud και τον Ben Nicholson. Την ίδια χρονιά ο Lacy μετακομίζει στην Ταγγέρη και ο Bacon τον ακολουθεί. Τα επόμενα 4 χρόνια μετακινείται μεταξύ Μαρόκου και Αγγλίας. Το 1957 παρουσιάζει 6 πίνακές του εμπνευσμένους από τον πίνακα του Van Gogh The painter on the route to Tarascon στο Hanover Gallery. Το 1958 υπογράφει συμβόλαιο με την Malborough Fine Art. Το 1961 εγκαθίσταται στο studio της οδού Reece Mews στο South Kensington που αποδεικνύεται το πιο σημαντικό δωμάτιο της καλλιτεχνικής ζωής του.

Στα τέλη του 1963 γνωρίζει τον George Dyer τον σύντροφο που τον ενέπνευσε όσο κανείς άλλος. Το 1968 ο Bacon πηγαίνει για πρώτη φορά στη Νέα Υόρκη για να παραστεί στην έκθεσή του στη Malborough gallery. Παράλληλα η σχέση του με τον Dyer αρχίζει να φθίνει εξαιτίας των καταχρήσεων του τελευταίου. Δύο νύχτες πριν την έκθεσή του στο Grand Palais στο Παρίσι το 1970 ο Dyer βρίσκεται νεκρός σ’ ένα ξενοδοχείο από υπερβολική δόση βαρβιτουρικών. Ο θάνατός του στιγματίζει στο εξής την προσωπική και καλλιτεχνική πορεία του Bacon. Το 1975 εκδίδεται το βιβλίο που περιέχει τις συνεντεύξεις που παραχώρησε στον David Sylvester. Το βιβλίο κυκλοφορεί στα ελληνικά απο τις εκδόσεις Άγρα με τον τίτλο "Η ωμότητα των πραγμάτων". Την ίδια χρονιά γνωρίζει τον νεότερό του John Edwards με τον οποίο αναπτύσσει μια πατρική περισσότερο σχέση. Κατά τα τελευταία χρόνια της δεκαετίας του ’70 καταπιάνεται πάλι με τα τοπία που τον είχαν απασχολήσει την περίοδο που ήταν επηρεασμένος από τον Van Gogh. Στα μέσα της δεκαετίας του ’80 γνωρίζει τον Spaniard ο οποίος λίγα χρόνια αργότερα θα γίνει ο τελευταίος σύντροφος της ζωής του. Το 1989 γίνεται διάγνωση ότι πάσχει από καρκίνο. Παρά την αντίθετη συμβουλή του γιατρού του ο Bacon τον Απρίλιο του 1992 πραγματοποιεί ένα ταξίδι στη Μαδρίτη. Λίγες μέρες αργότερα και συγκεκριμένα στις 28 του μηνός παθαίνει καρδιακή προσβολή και πεθαίνει. Το τελευταίο ημιτελές πορτρέτο του που βρέθηκε στο studio στην οδό Reece Mews παρουσιάζεται η μορφή του Dyer.

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ιβάν Τουργκένιεφ: «Αν περιμένουμε τη στιγμή που όλα, απολύτως όλα, θα είναι έτοιμα, δεν θα ξεκινήσουμε ποτέ»

Ιβάν Τουργκένιεφ: «Αν περιμένουμε τη στιγμή που όλα, απολύτως όλα, θα είναι έτοιμα, δεν θα ξεκινήσουμε ποτέ»

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 3 Σεπτεμβρίου 1883, πέθανε στο Μπουζιβάλ της Γαλλίας ο Ιβάν Τουργκένιεφ, Ρώσος συγγραφέας και ποιητής.

Επιμέλεια: Book Press

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 3 Σεπτεμβρίου 1883, πέθανε στο Μπουζιβάλ της...

Σιλί Προυντόμ: «Αυτός που γνωρίζει τον θάνατο, δεν έχει πια αφέντη»

Σιλί Προυντόμ: «Αυτός που γνωρίζει τον θάνατο, δεν έχει πια αφέντη»

Μια μέρα σαν σήμερα, στις 6 Σεπτεμβρίου 1907, πέθανε στο Σατεναί-Μαλαμπρί ο Σιλί Προυντόμ (Sully Prudhomme), που έλαβε το πρώτο Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας στην Ιστορία.

Επιμέλεια: Book Press

Μια μέρα σαν σήμερα, στις 6 Σεπτ...

Χ. Φ. Λάβκραφτ (1890-1937): Προφήτης ενός νέου ρεαλισμού – Γιατί τον διαβάζουμε, γιατί μας αφορά

Χ. Φ. Λάβκραφτ (1890-1937): Προφήτης ενός νέου ρεαλισμού – Γιατί τον διαβάζουμε, γιατί μας αφορά

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 20 Αυγούστου 1890, γεννήθηκε στο Πρόβιντενς των ΗΠΑ ο Χ. Φ. Λάβκραφτ (H. P. Lovecraft). Οι ιστορίες τρόμου του, πολλές δημοσιευμένες αρχικά σε παλπ και ερασιτεχνικά περιοδικά, έχουν ξεπεράσει τα όρια των καταβολών τους και εξακολουθούν να μεταφράζονται και να διαβάζονται με θέρμη, επηρεάζο...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διεθνές Βραβείο Médicis στην Καταλανή Εύα Μπαλταζάρ

Διεθνές Βραβείο Médicis στην Καταλανή Εύα Μπαλταζάρ

Εγκαινιάζοντας τη σεζόν των γαλλικών λογοτεχνικών βραβείων, η κριτική επιτροπή του βραβείου Médicis ανακοίνωσε τους βραβευθέντες στις τρεις κατηγορίες: πεζογραφίας, μεταφρασμένης πεζογραφίας και δοκιμίου, καθώς και το μεγάλο βραβείο. 

Επιμέλεια: Book Press

...
«Το φευγιό»: Εκδήλωση για το μυθιστόρημα της Μαρίας Θεοδοσάκη στη Στέγη Βιτσέντζος Κορνάρος

«Το φευγιό»: Εκδήλωση για το μυθιστόρημα της Μαρίας Θεοδοσάκη στη Στέγη Βιτσέντζος Κορνάρος

Εκδήλωση για το μυθιστόρημα της Μαρίας Θεοδοσάκη «Το φευγιό» (εκδ. Αρμός) στη Στέγη Βιτσέντζος Κορνάρος στη Σητεία.

Επιμέλεια: Book Press

Την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου 2026, στις 20:30, οι εκδόσεις Αρμός διοργανώνουν εκδήλωση γ...

Η Λατινική Αμερική, το ποδόσφαιρο, οι γυναίκες: Μεγάλη εκδήλωση για το έργο του Εδουάρδο Γκαλεάνο στον Πολυχώρο Μεταίχμιο

Η Λατινική Αμερική, το ποδόσφαιρο, οι γυναίκες: Μεγάλη εκδήλωση για το έργο του Εδουάρδο Γκαλεάνο στον Πολυχώρο Μεταίχμιο

Την Τρίτη 10 Νοεμβρίου 2026, στις 7 μ.μ., οι εκδόσεις Μεταίχμιο και η διαδικτυακή πύλη για το βιβλίο Book Press διοργανώνουν εκδήλωση αφιερωμένη στον σπουδαίο συγγραφέα Εδουάρδο Γκαλεάνο στον Πολυχώρο Μεταίχμιο. © Mariela De Marchi Moyano / Flickr

Επιμέλεια: Book Press ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πατρότητα» του Μιχάλη Σπέγγου (προδημοσίευση)

«Πατρότητα» του Μιχάλη Σπέγγου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μιχάλη Σπέγγου «Πατρότητα», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Επίμετρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Είμαι ο Αχιλλέας Χάριγκτον. Γεννήθηκα και ζω στην Κέρκυρα, αλλά έζησα ένα ...

«Η Ευρώπη γεννήθηκε τον Μεσαίωνα;» του Ζακ Λε Γκοφ (προδημοσίευση)

«Η Ευρώπη γεννήθηκε τον Μεσαίωνα;» του Ζακ Λε Γκοφ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Ζακ Λε Γκοφ [Jacques Le Goff] «Η Ευρώπη γεννήθηκε τον Μεσαίωνα;» (μτφρ. Ελευθερία Ζέη), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Νοεμβρίου, από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Πόλη και δημοκρατία;

...
«αλλά|ΖΩ» του Κωνσταντίνου Χαραντινιώτη (προδημοσίευση)

«αλλά|ΖΩ» του Κωνσταντίνου Χαραντινιώτη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Κωνσταντίνου Χαραντινιώτη «αλλά|ΖΩ – από την λέξη στην πράξη», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 29 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Key Books.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Πόσες φορές έχεις πει στον εαυτό σου ότι θέλε...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα; Βιβλία φεμινιστικής και κουίρ θεωρίας

Τι διαβάζουμε τώρα; Βιβλία φεμινιστικής και κουίρ θεωρίας

Σημαντικά βιβλία που διευρύνουν τη συζήτηση για τον φεμινισμό, τη σχέση της γλώσσας με το φύλο και τη σεξουαλικότητα αλλά και το πόσο [δεν θα έπρεπε να] μας αλλάζει το γήρας.

Επιλογή-παρουσίαση: Φανή Χατζή

...

Από τον μπαμπούλα στον Μεσημερά, από τον Δράκουλα στους βουρκόλακες: Πέντε καλά βιβλία ελληνικού λαογραφικού τρόμου

Από τον μπαμπούλα στον Μεσημερά, από τον Δράκουλα στους βουρκόλακες: Πέντε καλά βιβλία ελληνικού λαογραφικού τρόμου

Φαντάσματα, μπαμπούλες και βρικόλακες της ελληνικής επαρχίας: Πέντε καλά λογοτεχνικά βιβλία λαογραφικού τρόμου που κυκλοφόρησαν πρόσφατα. Εικόνα: Από τη συλλογή «Η χτυπημένη και άλλες ιστορίες με φαντάσματα» (εκδ. Ροές), παραλλαγή της κεντρικής εικόνας.

Επιλογή-παρουσίαση: ...

Η διαρκής γοητεία του Έντγκαρ Άλαν Πόε: Γιατί τον διαβάζουμε σήμερα, ποιους συγγραφείς επηρέασε – 3 πρόσφατες εκδόσεις

Η διαρκής γοητεία του Έντγκαρ Άλαν Πόε: Γιατί τον διαβάζουμε σήμερα, ποιους συγγραφείς επηρέασε – 3 πρόσφατες εκδόσεις

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 7 Οκτωβρίου 1849, πέθανε στη Βαλτιμόρη ο Έντγκαρ Άλαν Πόε (Edgar Allan Poe). Γιατί, περισσότερα από εκατόν εβδομήντα χρόνια μετά, συνεχίζουμε να διαβάζουμε το έργο του και τρία καλά βιβλία του που κυκλοφόρησαν πρόσφατα.

Γράφει ο Σόλωνας Παπαγεωρ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΦΑΚΕΛΟΙ