alt

Για το βιβλίο του Robert Service «Trotsky, μια βιογραφία». 

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά δύο από τα βιβλία του Robert Service: «Σύντροφοι: η παγκόσμια ιστορία του κομμουνισμού» (εκδ. Ψυχογιός) και «Λένιν, μια βιογραφία» (εκδ. Κούριερ Εκδοτική) – δεν ξέρω αν πρόκειται να μεταφραστεί κι αυτή η βιογραφία του Τρότσκι, που κυκλοφόρησε στα αγγλικά το 2009. Τη διάβασα, όχι μόνο επειδή διαβάζω βιογραφίες επαναστατών, αλλά κι επειδή αυτόν τον καιρό αναρωτιέμαι σαν χαζή: «Τι θα έκανε ο Τρότσκι στη σημερινή συγκυρία;» 

Η βιογραφία του Service συνθέτει, αφηγείται και κρίνει μια ιστορική προσωπικότητα που ήταν επίσης ένας άνθρωπος.

Αμφιβάλλω ότι θα έκανε αυτά που πιστεύουν οι τροτσκιστές. Αλλά ποτέ δεν ξέρεις. Οι άνθρωποι μάς εκπλήσσουν μέσα στην ίδια τους την προβλεψιμότητα. Διαβάζω λοιπόν στο site της Τέταρτης Διεθνούς ότι η βιογραφία του Service είναι μια καινούργια επίθεση εναντίον του Τρότσκι: μα όχι, σύντροφοι, ηρεμήστε! Απλώς ο Robert Service δεν είναι τροτσκιστής· είναι ιστορικός: δεν επιχείρησε να γράψει μια αγιογραφία – ούτε υπάρχει ιστορικό αντικείμενο που να μπορεί να αποτελέσει υλικό αγιογραφίας. Με αγιογραφίες ασχολούνται οι θρησκευόμενοι.

trotsky-biography-service-robert-paperback-cover-artΔεν είμαι σίγουρη αν το βιβλίο του Robert Service κομίζει κάτι καινούργιο για τον Τρότσκι, ή αν το “Vie et mort de Léon Trotsky” του Victor Serge κάλυπτε το θέμα και μάλιστα με τρόπο που άρεσε στους τροτσκιστές.[1] Παρότι ο Victor Serge ήταν επαναστάτης (με τον τρόπο του) κι ο Robert Service δεν είναι, η ζωή του Τρότσκι είναι μία και μοναδική, τα γεγονότα παραμένουν συγκεκριμένα, η υποκειμενικότητα έχει όρια. Πράγματι υπάρχουν πολλές «σχολές» βιογραφίας, όπως υπάρχουν πολλοί τρόποι ανάγνωσης: οι τροτσκιστές του wswb.org σκοντάφτουν στους επιμέρους χαρακτηρισμούς του Service -σε επίθετα όπως «αλαζονικός» ή «εγωκεντρικός»- και σε επιρρήματα όπως «άνω-κάτω»... «Η προσωπική του ζωή ήταν άνω-κάτω», γράφει ο Service, με κάποια συμπάθεια, οι Aμερικανοί τροτσκιστές εκνευρίζονται και μου έρχεται να βάλω τα γέλια. Για τους τροτσκιστές τίποτα γύρω από τον Τρότσκι δεν είναι «άνω-κάτω», όλα είναι τέλεια, θεϊκά, βαρετά μέχρι θανάτου.

Δεν μπορώ να κρίνω αν υπάρχουν ιστορικά λάθη σ’ αυτή τη βιογραφία. Σε όλα τα ιστορικά βιβλία υπάρχουν λάθη, ανακρίβειες, παραλείψεις: η ιστοριογραφία αντανακλά όλα τα μας τα μειονεκτήματα – καθώς και τη θαυμαστή μας ικανότητα να συνθέτουμε, να αφηγούμαστε και να κρίνουμε. Η βιογραφία του Service συνθέτει, αφηγείται και κρίνει μια ιστορική προσωπικότητα που ήταν επίσης ένας άνθρωπος. 

* Η ΣΩΤΗ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ είναι συγγραφέας, ιστορικός και μεταφράστρια.


[1] Ο Tony Cliff, επαναστάτης στρατιωτικού τύπου που θα μπορούσε, υπό διαφορετικές συνθήκες, να ενταχθεί στο ήθος του σταλινισμού, έχει γράψει, μεταξύ άλλων, αποσπασματικές βιογραφίες του Τρότσκι – με ιδεολογικό, όχι ιστοριογραφικό/επιστημονικό ισχυρισμό. Τα βιβλία του κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις εκδόσεις «Μαρξιστικό βιβλιοπωλείο».


alt 

 

   ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ROBERT SERVICE

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η καταγωγή της οικογένειας

Η καταγωγή της οικογένειας

Για την πραγματεία του Φρίντριχ 'Ενγκελς «Η καταγωγή της οικογένειας, της ατομικής ιδιοκτησίας και του κράτους» (Στο φως των ερευνών του Λ. Χ. Μόργκαν) (εκδ.  Σύγχρονη Εποχή)

Της Σώτης Τρια...

Με τον Σπινόζα, σε αναζήτηση της ευτυχίας

Με τον Σπινόζα, σε αναζήτηση της ευτυχίας

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Σ' αυτό το βιβλίο, ο Βalthasar Thomass αναλύει τη σκέψη του Σπινόζα γύρω από τα ζητήματα της καλής ζωής, τους όρους της γνώσης, τον προσδιορισμό της αλήθειας, της ηθικής, καθώς και της πολιτικής και αισ...

Η συνωμοσιολογία ως τρόπος σκέψης

Η συνωμοσιολογία ως τρόπος σκέψης

Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο του Pierre-André Taguieff «Θεωρίες συνωμοσίας» (μτφρ. Αναστασία Καραστάθη, εκδ. Πόλις).

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Ο Pierre-André Taguieff είναι από εκείνους τους ιστορικούς που έχουν αναλάβει τη mission impossible να...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διαβάζοντας με τον Νίκο Ορφανό

Διαβάζοντας με τον Νίκο Ορφανό

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν το δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Σήμερα, ο ηθοποιός Νίκος Ορφανός απαντά σε 18 κλασικές ή απρόσμενες βιβλιοφιλικές ερωτήσεις.

Επιμέλεια: Book Press

...
«Ο νυχτερινός στο βάθος», του Γιώργου Γκόζη (κριτική)

«Ο νυχτερινός στο βάθος», του Γιώργου Γκόζη (κριτική)

Για τη συλλογή διηγημάτων του Γιώργου Γκόζη «Ο νυχτερινός στο βάθος» που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Νεφέλη το 2002. Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από τον μεγάλο σεισμό στη Θεσσαλονίκη το 1978. 

Του Παναγιώτη Γούτα

Σε αρκετές περιπτώσεις το π...

Η Στέγη τιμά τον Γιαννούλη Χαλεπά με παράσταση, ταινία μικρού μήκους, έκθεση και βιβλίο

Η Στέγη τιμά τον Γιαννούλη Χαλεπά με παράσταση, ταινία μικρού μήκους, έκθεση και βιβλίο

Ο Γιανούλης Χαλεπάς, η ασκητική μορφή της ελληνικής γλυπτικής που κάποιοι τον αποκάλεσαν «Ροντέν της Ελλάδας» και κάποιοι άλλοι «άγιο, τρελό και καταραμένο καλλιτέχνη», συναντά το σκηνοθετικό βλέμμα της Αργυρώς Χιώτη και τη γραφή του The Boy από τις 10 μέχρι και τις 27 Φεβρουαρίου στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

H λίστα του Guardian με τα καλύτερα βιβλία του 2021 περιλαμβάνει πολλά γνώριμα και αγαπητά ονόματα, όπως η Όλγκα Τοκάρτσουκ, ο Καζούο Ισιγκούρο, ο Τζόναθαν Φράνζεν και η Σάλι Ρούνεϊ, μεταξύ άλλων. Με ικανοποίηση διαπιστώσαμε ότι πολλοί από τους συγγραφείς που ξεχώρισαν έχουν ήδη ένα ή περισσότερα βιβλία τους μεταφρα...

Τζορτζ Όργουελ, ένας συγγραφέας του 21ου αιώνα – 35 βιβλία του στα ελληνικά

Τζορτζ Όργουελ, ένας συγγραφέας του 21ου αιώνα – 35 βιβλία του στα ελληνικά

Το 2021 ήταν αναμφίβολα η χρονιά του George Orwell. Ο λόγος; Η απελευθέρωση των δικαιωμάτων του, αφού στα τέλη του 2020 συμπληρώθηκαν 70 χρόνια από τον θάνατό του, που επήλθε, σαν σήμερα, στις 20 Ιανουαρίου του 1950. 

Επιμέλεια: Book Press

Από τις πρώτες μέ...

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτές, εντονότερα από άλλες χρονιές, έφταναν βιβλία στο γραφείο μας ακόμη και παραμονές Πρωτοχρονιάς. Ακόμη και σημαντικά μυθιστορήματα διεθνώς αναγνωρισ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ