alt

Βιβλία που αναφέρονται από τις έμφυλες σχέσεις μέχρι τη διεθνή πολιτική και αξίζουν της προσοχής μας. 

Του Σωτήρη Βανδώρου

 

b154753Το στρατηγικό βάθος. Η διεθνής θέση της Τουρκίας
Ahmet Davutoglu
Επιμ. Νεοκλής Σαρρής
Μτφρ. Νικόλαος Ραπτόπουλος
Ποιότητα 2010
ΣΕΛ. 845, ΤΙΜΗ €30,14

 

 

 

Μεγάλη κουβέντα έχει γίνει για το βιβλίο του Αχμέτ Νταβούτογλου η οποία έχει συνοδευτεί και από υψηλές πωλήσεις. Κι αυτό όχι απλώς επειδή ο συγγραφέας του είναι εδώ και κάτι περισσότερο από ένα χρόνο ο υπουργός εξωτερικών της Τουρκίας. Αλλά επειδή η επιρροή του στη διαμόρφωση της διεθνούς πολιτικής της γειτονικής χώρας έχει… βάθος. Ο Νταβούτογλου έγραψε αυτό το βιβλίο σχεδόν μια δεκαετία νωρίτερα, όντας ακόμη καθηγητής διεθνών σχέσεων. Ακολούθησε η εισδοχή του στο διπλωματικό σώμα, ενώ την τελευταία πενταετία χρημάτισε σύμβουλος του πρωθυπουργού Ερντογάν. Το βιβλίο του είναι σημαντικό διότι αποτελεί μια συστηματική θεώρηση της θέσης της Τουρκίας στον κόσμο και κατά προέκταση συγκροτεί ένα συνεκτικό στρατηγικό δόγμα το οποίο πλέον τυγχάνει εφαρμογής από τον ίδιο τον εμπνευστή του.

Η αφετηριακή ιδέα είναι ότι η Τουρκία διαθέτει μια ιδιαίτερη γεωστρατηγική θέση, ενώ ταυτόχρονα είναι ο «κληρονόμος» της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, που σημαίνει ότι μπορεί αλλά και οφείλει να καλλιεργήσει τους ιστορικούς και πολιτισμικούς δεσμούς που απορρέουν από αυτές τις συνθήκες, και να αναλάβει ρόλο περιφερειακής δύναμης στα Βαλκάνια, τη Μέση Ανατολή και την Κεντρική Ασία. Η Τουρκία επομένως, δεν πρέπει να «εγκλωβιστεί» στον προσανατολισμό της προς τη Δύση, ως εάν να είναι το ανατολικό της σύνορο κι ο φτωχός συγγενής της. Χωρίς να εγκαταλείπει την προοπτική ένταξής της στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την επιδίωξη διατήρησης «στρατηγικής» σχέσης με τις ΗΠΑ, τις αντισταθμίζει με μια εξωστρεφή και πολυμερή διπλωματία στο πλαίσιο της οποίας χωρούν η αναβάθμιση των σχέσεων με κράτη όπως η Ρωσία, ακόμη και το Ιράν.

Από πολλούς αυτή η φιλόδοξη θέαση των πραγμάτων –που συνοδεύεται από ανάληψη πρωτοβουλιών κι όχι από παθητική αντίδραση σε ενέργειες τρίτων– έχει, συχνά ειρωνικά, χαρακτηριστεί ως νέο-οθωμανική. Το ενδιαφέρον είναι, ωστόσο, τι συνέπειες παράγει. Έτσι, η επίσημη θέση της Τουρκίας για «μηδενικά προβλήματα» με τα γειτονικά κράτη –φράση που επαναλήφθηκε από τον Ερντογάν κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Αθήνα– ίσως δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται τόσο επιπόλαια όσο την αντιμετώπισαν οι περισσότεροι Έλληνες συντάκτες του διπλωματικού ρεπορτάζ και, κυρίως, δεν πρέπει να «διαβάζεται» με παρωχημένους όρους διμερών σχέσεων.

 

b149577Το δεύτερο φύλο
Σιμόν ντε Μποβουάρ
Μτφρ. Τζένη Κωνσταντίνου
Μεταίχμιο 2010
Μτφρ. Τζένη Κωνσταντίνου
ΣΕΛ. 989, ΤΙΜΗ €44,42

 

 

 

«Δεν γεννιόμαστε γυναίκες, γινόμαστε. Καμία βιολογική, ψυχική ή οικονομική μοίρα δεν καθορίζει τη μορφή που παίρνει στους κόλπους της κοινωνίας το θηλυκού γένους ανθρώπινο ον». Σε αυτή την φράση –με την οποία αρχίζει το δεύτερο βιβλίο της ογκώδους μελέτης της Σιμόν ντε Μποβουάρ– συμπυκνώνεται η θέση της ότι το φύλο δεν μπορεί να αναχθεί σε βιολογικά δεδομένα, αλλά συνιστά κοινωνική ταυτότητα κι ως τέτοια δεν είναι προκαθορισμένη ή «φυσική», αλλά αποκτάται μέσα από κοινωνικές διεργασίες, επιδέχεται μεταβολή κ.ο.κ. Αυτό είναι πια κοινός τόπος –για τους κοινωνικούς επιστήμονες τουλάχιστον­– αλλά δεν ήταν διόλου αυτονόητο όταν το 1949 εκδόθηκε το «Δεύτερο φύλο» το οποίο αποτέλεσε σημείο αναφοράς για το λεγόμενο «δεύτερο κύμα» του φεμινισμού που εμφανίστηκε τη δεκαετία του 60.

Η Μποβουάρ αναρωτιέται γιατί οι γυναίκες βρίσκονται σε θέση υποτελή ως προς τους άντρες, ακόμη κι όταν έχουν κατακτήσει τη νομικοπολιτική ισότητα και, κυρίως, γιατί αποδέχονται οι ίδιες αυτή την υποτέλεια. Και προκειμένου να απαντήσει σε αυτό το ερώτημα, καταπιάνεται με ένα τεράστιο όγκο βιβλιογραφίας η οποία εκτείνεται από τη βιολογία και την ψυχανάλυση μέχρι την ιστορία και τη λογοτεχνία κι από τη μυθολογία μέχρι την ανθρωπολογία και τη φιλοσοφία.

b149556

Θεωρία της συνωμοσίας και κουλτούρα της διχοτόμησης
Γιάννης Η. Ιωάννου
Παπαζήσης 2009
ΣΕΛ. 254,ΤΙΜΗ €16,96

 

 

 

 

Ο συγγραφέας δεν είναι ειδικός στο θέμα, καθότι καθηγητής λογοτεχνίας. Ωστόσο, ως ενεργός πολίτης που παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τις περιπέτειες του Κυπριακού επί δεκαετίες, γράφει συγκροτημένα και τεκμηριωμένα. Κι επιχειρεί να δείξει πώς μια παρωχημένη πολιτική κουλτούρα που αποδίδει στους Ελληνοκύπριους το ρόλο του θύματος (και μόνον), αυτού που έχει εξ ορισμού όλο το δίκιο με το μέρος του κι όλη η υφήλιος του χρωστάει, οδηγεί σε συστηματική παρανόηση της διεθνούς πολιτικής και διπλωματίας και στην αναπόφευκτη αδυναμία επίτευξης ουσιαστικών πολιτικών στόχων. Ακόμη χειρότερα, δείχνει πως ένα πολιτικό προσωπικό που πότε προσχηματικά πότε ειλικρινά παρουσιάζει τις πλέον ανεδαφικές διεκδικήσεις ως αυτονόητες, εγκλωβίζει μια ολόκληρη κοινωνία σε αντιλήψεις συνωμοσιολογικού χαρακτήρα με τις χειρότερες δυνατές συνέπειες. Αλλά και η κοινωνία δεν είναι άμοιρη ευθυνών στο μέτρο που κατά βάθος δεν επιθυμεί συμβίωση με την τουρκοκυπριακή κοινότητα υπό οποιουσδήποτε όρους, έχοντας ένα αίσθημα υπεροψίας απέναντί της.

 b155297Εξουσία και Κοινωνία. Δωρήματα στον Κωνσταντίνο Τσουκαλά
Επιμ. Σ. Κονιόρδος, Μ. Κούση, Μ. Σαματάς
Καστανιώτης 2010
ΣΕΛ. 470, ΤΙΜΗ €35,00

 

 

 

 

Έχουμε πια βαρεθεί να ακούμε για τη «σιωπή των διανοούμενων», την «απουσία των πνευματικών ανθρώπων» κ.ο.κ. Κι όμως. Αν κλείσουμε τους τηλεοπτικούς δέκτες κι αναζητήσουμε το στοχασμό και την κριτική εκεί όπου έχουν πρόσβαση –σε τόπους παραδοσιακής δημοσιότητας και βέβαια στα βιβλία– θα τα βρούμε. Ένα χαρακτηριστικό δείγμα είναι ο τόμος που είναι αφιερωμένος στον ομότιμο καθηγητή κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Κωνσταντίνο Τσουκαλά που έχει βέβαια πανηγυρικό χαρακτήρα, αλλά είναι και πολύ ουσιαστικός. Κι αυτό διότι οι μελέτες κοινωνικών επιστημόνων που περιλαμβάνει –συναδέλφων και «μαθητών» του τιμώμενου– δεν αναλίσκονται σε επαίνους, αλλά καταπιάνονται δημιουργικά με πτυχές του έργου του.

Και το έργο αυτό είναι πολυσχιδές, εκτενές και πρωτότυπο. Αφορά, μεταξύ άλλων, τις κοινωνικές σχέσεις στην Ελλάδα με έμφαση στην εργασία, τους εκπαιδευτικούς θεσμούς και το κράτος, αλλά και την παγκοσμιοποίηση, τις καπιταλιστικές σχέσεις παραγωγής, τον εθνικισμό, τη μεταλλαγή του σύγχρονου πολέμου. Ο Τσουκαλάς ήδη από τα πρώτα του επιστημονικά βήματα, δεν αντιμετωπίζει το ερευνητικό του έργο ως κάτι που περιορίζεται στα κλειστά τείχη της ακαδημαϊκής κοινότητας, αλλά ως κάτι που συνομιλεί με την κοινωνία και παρεμβαίνει στη ζώσα πραγματικότητα – θυμίζω την «Ελληνική Τραγωδία», μια εν θερμώ ερμηνευτική προσέγγιση της νεότερης ελληνικής ιστορίας με αφορμή την επιβολή της χούντας των Συνταγματαρχών. Έκτοτε συμμετέχει συστηματικά στην ευρύτερη δημοσιότητα με ποικίλους τρόπους, περιλαμβανομένων των επιφυλλιδογραφιών του, ενώ αναλαμβάνει και θεσμικούς ρόλους, όπως π.χ. η συμμετοχή του στην Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής.
 

b150912Ποτό για παρέα. Σεξουαλική διασκέδαση στην Ελλάδα
Λιόπη Αμπατζή
Κέδρος 2009
ΣΕΛ. 239, ΤΙΜΗ €18,00

 

 

 

 

 Η κοινωνική ανθρωπολόγος Λιόπη Αμπατζή παρουσιάζει στο βιβλίο της την επιστημονική έρευνα που εκπόνησε για τα νυχτερινά κέντρα που απευθύνονται σε άντρες και προσφέρουν ποτό και γυναικεία παρέα – «κονσομασιόν». Πέραν από το θεωρητικό σκέλος και την αξιοποίηση της σχετικής βιβλιογραφίας, η Αμπατζή υποδύθηκε η ίδια την εργαζόμενη σε τέτοια μπαρ ώστε να αποκτήσει μια από πρώτο χέρι αντίληψη των τεκταινομένων σε αυτά. Και είναι ενδιαφέρον ότι οι αναπαραστάσεις περί σεξουαλικών, αλλά και γενικότερα, περί έμφυλων σχέσεων που εμφανίζονται σε αυτό το χώρο δεν αποτελούν κάτι το «περιθωριακό» ή ιδιαίτερο, αλλά αντικατοπτρίζουν τις αναπαραστάσεις που εκδηλώνονται στην ευρύτερη ελληνική κοινωνία. Άλλωστε, όπως προκύπτει κι από την έρευνα, οι άντρες που συχνάζουν εκεί δεν αποτελούν μια ξεχωριστή κατηγορία, ενώ στην πλειονότητά τους είναι παντρεμένοι 35-50 ετών. Το βιβλίο αξίζει να προσεχθεί κι όσον αφορά το σκέλος των εργασιακών σχέσεων, κατεξοχήν ασταθών κι επισφαλών για τις γυναίκες που κάνουν κονσομασιόν.

* Ο ΣΩΤΗΡΗΣ ΒΑΝΔΩΡΟΣ είναι επίκουρος καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου.

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Όταν οι καλοί άνθρωποι σκέφτονται λάθος» των Νάντλερ & Σαπίρο (κριτική) – «Πώς η φιλοσοφία μπορεί να μας σώσει από τον εαυτό μας»

«Όταν οι καλοί άνθρωποι σκέφτονται λάθος» των Νάντλερ & Σαπίρο (κριτική) – «Πώς η φιλοσοφία μπορεί να μας σώσει από τον εαυτό μας»

Για το βιβλίο των Στίβεν Νάντλερ και Λόρενς Σαπίρο [Steven Nadler, Lawrence Shapiro] «Όταν οι καλοί άνθρωποι σκέφτονται λάθος» (μτφρ. Παρασκευή Παπαδοπούλου, εκδ.Διόπτρα) –  ένα βιβλίο για το τι κάνει πολλούς καλοπροέραιτους ανθρώπους να σκέφτονται εντελώς λάθος και πώς μπορούμε (αν μπορούμε) να τους αλλάξ...

«Όνειρο, φαντασίωση και τέχνη» της Χάνα Σίγκαλ – Αναζητώντας τις πηγές της δημιουργίας

«Όνειρο, φαντασίωση και τέχνη» της Χάνα Σίγκαλ – Αναζητώντας τις πηγές της δημιουργίας

Για τη μελέτη της Χάνα Σίγκαλ [Hanna Segal] «Όνειρο, φαντασίωση και τέχνη» (μτφρ. Δάφνη Λαρούνη, εκδ. Αρμός). Στην κεντρική εικόνα, ο πίνακας του Henri Rousseau, «Το όνειρο» [1910].

Του Θανάση Χατζόπουλου

«Αν δεν σου λείψει ...

Ουτοπίες: Πολιτικά οράματα που συγκινούν ακόμη και σήμερα

Ουτοπίες: Πολιτικά οράματα που συγκινούν ακόμη και σήμερα

Σκέψεις για τα πολιτικά οράματα που γέννησαν ουτοπικούς κόσμους, με αφορμή τα βιβλία «Ευτοπία – Πολιτική θεοσοφία στην πρώιμη νεωτερικότητα» (εκδ. Καρδαμίτσα) του Γεώργιου Στείρη και «Ουτοπία» (μτφρ. Γιάννης Πλεξίδας, εκδ. Οξύ) του Τόμας Μορ [Thomas More]. Κεντρική εικόνα © Lucien Moreau.

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Αφιέρωμα στη φετινή νικήτρια του βραβείου Νόμπελ Λογοτεχνίας Ανί Ερνό

Αφιέρωμα στη φετινή νικήτρια του βραβείου Νόμπελ Λογοτεχνίας Ανί Ερνό

Οι εκδόσεις Μεταίχμιο, το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος, η διαδικτυακή πύλη για το βιβλίο Book Press και τα Public σας προσκαλούν σε μια βραδιά αφιερωμένη στη φετινή νικήτρια του βραβείου Νόμπελ Λογοτεχνίας, Annie Ernaux.

Επιμέλεια: Book Press

Την Πέμπτη ...

Διαβάζοντας με τη Μάρια Φλωράτου

Διαβάζοντας με τη Μάρια Φλωράτου

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν τον δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Σήμερα, η ηθοποιός και σκηνοθέτης Μάρια...

«Όταν οι καλοί άνθρωποι σκέφτονται λάθος» των Νάντλερ & Σαπίρο (κριτική) – «Πώς η φιλοσοφία μπορεί να μας σώσει από τον εαυτό μας»

«Όταν οι καλοί άνθρωποι σκέφτονται λάθος» των Νάντλερ & Σαπίρο (κριτική) – «Πώς η φιλοσοφία μπορεί να μας σώσει από τον εαυτό μας»

Για το βιβλίο των Στίβεν Νάντλερ και Λόρενς Σαπίρο [Steven Nadler, Lawrence Shapiro] «Όταν οι καλοί άνθρωποι σκέφτονται λάθος» (μτφρ. Παρασκευή Παπαδοπούλου, εκδ.Διόπτρα) –  ένα βιβλίο για το τι κάνει πολλούς καλοπροέραιτους ανθρώπους να σκέφτονται εντελώς λάθος και πώς μπορούμε (αν μπορούμε) να τους αλλάξ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την ανθολογία κειμένων του Κώστα Κουτσουρέλη «Η Πλάνη του Γκαίτε – Για μια κριτική του μεταφραστικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Μικρή Άρκτος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δεν αληθε...

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Τσαρλς Σέιφ [Charles Seife] «Ο πραγματικός Χόκινγκ – Κατασκευάζοντας έναν διάσημο επιστήμονα» (μτφρ. Ανδρέας Μιχαηλίδης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Το σκοτάδι παραμένει» των Γουίλιαμ ΜακΊλβανι & Ίαν Ράνκιν (προδημοσίευση)

«Το σκοτάδι παραμένει» των Γουίλιαμ ΜακΊλβανι & Ίαν Ράνκιν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Γουίλιαμ ΜακΊλβανι [William McIlvanney], το οποίο ολοκλήρωσε ο Ίαν Ράνκιν [Ian Rankin] «Το σκοτάδι παραμένει» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ