Διαβάζοντας με τη Βάσια Βανέζη

/Ποιο βιβλίο διαβάζετε αυτό τον καιρό;
Διαβάζω εφτά διαφορετικά βιβλία: Ζαν Κλωντ Μισέα: Το αδιέξοδο Άνταμ Σμιθ (Εναλλακτικές εκδόσεις), Ζύγκμουντ Μπάουμαν: Ρευστή αγάπη (Εστία), Λορέτα Ναπολεόνι: Ο Ισλαμιστικός Φοίνικας (Πατάκης), Alice Munro: Hateship, friendship, courtship, loveship, marriage (Vintage Books), Κώστας Αξελός: Το άνοιγμα στο επερχόμενο και το Αίνιγμα της Τέχνης (Νεφέλη), George Perec: Σκέψη, Ταξινόμηση (Άγρα), Βάσος Ν. Πτωχόπουλος: Περιπλανώμενος Δυστυχισμένος (Κουκκίδα).
/Πώς ήρθαν στα χέρια σας;
Να πω για το τελευταίο το οποίο μου χάρισε μια φίλη, βιβλίο ενός αγαπημένου φίλου.
/Γενικά, πώς επιλέγετε βιβλία;
Από στήλες βιβλίων, από προτάσεις φίλων, από τους καταλόγους των εκδόσεων, από βιβλιοκριτικές και... διαβάζοντας το bookpress.gr
/Έχετε βιβλίο στην τσάντα σας;
Συνήθως ναι, το ελαφρύτερο απο τα επτά που ανέφερα παραπάνω.
/Διαβάζετε στο Μετρό, σε καφέ ή σε άλλους εξωτερικούς χώρους;
Στο Μετρό συνήθως παρατηρώ τους άλλους προσπαθώντας να συμπεράνω τι δουλειά κάνουν, πού πάνε, αν είναι δυστυχισμένοι ή ευτυχισμένοι. Τέτοια πράγματα. Σε καφέ και αλλού, ναι, στην παραλία ποτέ. Αδύνατον να ξεκολλήσω τα μάτια μου από τη θάλασσα.
/Σε ποια στάση σας αρέσει να διαβάζετε;
Στον καναπέ, ξαπλωμένη.
/Αφού τα διαβάσετε, φυλάτε τα βιβλία σας και τα μεταφέρετε από σπίτι σε σπίτι όταν μετακομίζετε;
Τα έχω πάντα μαζί μου όπου κι αν μετακομίσω.
/Πόσο οργανωμένη είναι η βιβλιοθήκη σας; Μπορείτε να βρείτε ένα βιβλίο άμα το ψάχνετε;
Δεν είναι ταξινομημένη όσο θα ήθελα εγώ και ο... Περέκ, αλλά τα καταφέρνω.
/Προσέχετε τα βιβλία σας ή τα τσακίζετε, τα υπογραμμίζετε και σημειώνετε επάνω σ’ αυτά;
Τα προσέχω πολύ, δεν τα τσακίζω, δεν τρώω διαβάζοντας βιβλία παρά μόνον εφημερίδες. Ναι, υπογραμμίζω με μολύβι ή και ξυλομπογιές και σημειώνω αρκετές φορές την ημερομηνία ανάγνωσης και κάποια σχόλια, έτσι ώστε όταν το διαβάσουν τα παιδιά μου να έχουν ένα στοιχείο απο μένα.
/Έχει τύχει ποτέ να «κολλήσετε» με βιβλίο; Τι συνέβη;
Το Βιβλίο της Ανησυχίας στη φάση της ενηλικίωσης. Τα Τέσσερα Κουαρτέτα και η Έρημη Χώρα εδώ και χρόνια. Περιττό να αναφέρω και το Αναζητώντας τον Χαμένο Χρόνο του Μαρσέλ Προυστ, μέχρι και έκθεση έκανα με αυτό τον τίτλο και αυτό το θέμα...
/Αφήνετε στη μέση βιβλία που σας κάνουν να βαριέστε; Πόσο συχνά;
Ναι, δεν ντρέπομαι, εξάλλου δεν με βλέπει κανένας... Όχι συχνά, αλλά συμβαίνει.
/Έχει τύχει να σας συναρπάσει, μετά από χρόνια, βιβλίο που στην πρώτη ανάγνωση σας είχε απογοητεύσει;
Όχι.

Καλό βιβλίο είναι αυτό που καταφέρνει να πει με λέξεις αυτό που σε βασανίζει, αυτό που νιώθεις και δεν ξέρεις να το πεις, αυτό το βιβλίο που σου βγάζει αγκάθι αγκάθι τον αχινό που έχεις πατήσει.

/Έχετε πετάξει ποτέ βιβλίο σε άνθρωπο από τα νεύρα σας;
Μία φορά.
/Στα σκουπίδια;
Με δυσκολία. Στην ανακύκλωση, ίσως.
/Κάνετε δώρο βιβλία;
Από τις πρώτες μου επιλογές.
/Θα συμμετείχατε ποτέ σε Λέσχη Ανάγνωσης;
Why not?
/Σας έχει συμβεί να δανείσετε αγαπημένο βιβλίο και να μην σας επιστραφεί;
Το ένα ήταν Η ωμότητα των πραγμάτων, συζητήσεις με τον Francis Bacon,το βρήκα και το αγόρασα ξανά και δεν ξαναέιδα το συγκεκριμένο πρόσωπο. Το άλλο Εάν αυτόείναι ο άνθρωπος του Πρίμο Λέβι, δεν θυμάμαι σε ποιον το έδωσα...
/Ποιο ήταν το αγαπημένο σας βιβλίο όταν ήσασταν παιδί;
Ο Όλιβερ Τουίστ.
/Το έχετε ξαναδιαβάσει έκτοτε;
Όχι.
/Μέσα σε ποια ιστορία που έχετε διαβάσει θα θέλατε να ζείτε;
Στον Ηλίθιο του Ντοστογιέφσκι και στον Δόκτορα Ζιβάγκο του Παστερνάκ. Αφήνω σε σας να μαντέψετε ποιό πρόσωπο θα ήθελα να είμαι...
/Με ποιον ή ποια συγγραφέα θα θέλατε να δειπνήσετε;
Με τον αγαπημένο μου Ιάν Μακγιούαν που έγραψε την αριστουργηματική Εξιλέωση και το σπαρακτικό Χαμένο Παιδί.
/Λένε ότι ορισμένα βιβλία «μας βρίσκουν» σχεδόν μαγικά τη στιγμή που τα χρειαζόμαστε. Είχατε ποτέ τέτοια εμπειρία;
Με το βιβλίο του Αντόνιο Ταμπούκι Είναι αργά, όλο και πιο αργά. Με διέσωσε από τη θάλασσα της οδύνης ενός ουτοπικού έρωτα.
/Για ποιο βιβλίο θα λέγατε: αυτό το βιβλίο μου άλλαξε τη ζωή;
Αυτό γίνεται σε διάφορες φάσεις της ζωής μου. Καθοριστική ήταν η ανακάλυψη του Φερνάντο Πεσσόα μέσα απόΤο βιβλίο της Ανησυχίας. Νωρίτερα τα ποιήματα του Σεφέρη και του Ελύτη και κατόπιν ο Ράινερ Μαρία Ριλκε με το Γράμμα σε ένα νέο ποιητή. Η Έρημη Χώρα και τα Τέσσερα κουαρτέτα δεν σκονίζονται ποτέ.
/Ποιο βιβλίο προτείνετε ενθέρμως αυτή την εποχή;
Προτείνω τα πάντα επίκαιρα αριστουργήματα του Καβάφη και το Αόρατο Ρήγμα του Αρίστου Δοξιάδη, που εξηγεί τις αιτίες των ανισοτήτων στην ελληνική κοινωνία. Κυρίως στους κυβερνώντες και στους έχοντες εξουσία, με την ελπίδα να μάθουν να σκέφτονται, να κρίνουν και να αποφασίζουν ορθά.
/Ποιος είναι για σας ο ορισμός του καλού βιβλίου;
Καλό βιβλίο είναι αυτό που όταν το τελειώνεις ανακαλύπτεις πως δεν ήθελες να τελειώσει. Καλό βιβλίο είναι αυτό που φωτίζει ένα σημείο στο σκοτάδι σου. Καλό βιβλίο είναι αυτό που σου διορθώνει την σκέψη, μικραίνει τις βεβαιότητες και μεγαλώνει τις αμφιβολίες σου. Καλό βιβλίο είναι αυτό που καταφέρνει να πει με λέξεις αυτό που σε βασανίζει, αυτό που νιώθεις και δεν ξέρεις να το πεις, αυτό το βιβλίο που σου βγάζει αγκάθι αγκάθι τον αχινό που έχεις πατήσει.