Μιλώντας ελληνικά σαν ξένη γλώσσα

Εκτύπωση

stamou_languagesΤης Εύας Στάμου

Είναι πλέον φαινόμενο συνηθισμένο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: αναρτήσεις επιθετικού περιεχομένου και υβριστικού χαρακτήρα γραμμένες ανορθόγραφα με κεφαλαία γράμματα. Όσοι ασχολούμαστε με το φέισμπουκ και το τουίτερ συναντάμε τέτοιου είδους αναρτήσεις καθημερινά. Πρόκειται για κείμενα χωρίς ειρμό, ασύντακτα, ασυνάρτητα κι αδόμητα, με κύριο στόχο τον εκφοβισμό ή τον διασυρμό κάποιου με του οποίου τις ιδέες ή την πολιτική δράση διαφωνεί ο γράφων.

Στις περισσότερες μάλιστα περιπτώσεις οι συγγραφείς τους δηλώνουν απερίφραστα την υποστήριξή τους για φασιστικά κόμματα και αναμασούν κάποια από τις πολλές θεωρίες συνωμοσίας (για τους Εβραίους, τους Μασόνους ή τα Νεφελίμ) που κάνουν το γύρο των ακροδεξιών ιστολογίων.

Η διατύπωση και η ορθογραφία είναι τόσο κακές που δίνουν την εντύπωση ότι προέρχονται από κάποιους των οποίων τα ελληνικά είναι η δεύτερη ή η τρίτη γλώσσα. Είναι φανερό ότι οι συγγραφείς τους δεν αγνοούν μόνο την Ιστορία, τη γεωπολιτική κατάσταση ή την επιστήμη της οικονομίας, αλλά και βασικές αρχές της ελληνικής γραμματικής.

Είναι, νομίζω, εύλογο να αναρωτηθούμε τι υποδηλώνει αυτό το φαινόμενο. Έχουμε άραγε να κάνουμε με την περίπτωση ανθρώπων που δεν είχαν την ευκαιρία να ολοκληρώσουν την βασική εκπαίδευση και των οποίων η παιδεία είναι δυστυχώς τόσο ελλιπής ώστε τα γραπτά τους να δίνουν την εντύπωση ότι διδάχτηκαν την ελληνική γλώσσα σε μεγάλη ηλικία; Μήπως, εσφαλμένα, θεωρούμε πως κατανοούν ό,τι και οι υπόλοιποι κι έπειτα από εμβριθή συλλογισμό καταλήγουν σε αυτά που γράφουν – ενώ θα έπρεπε να λάβουμε υπόψη μας την πιθανότητα το πρόβλημα να ξεκινά από την δυσκολία τους να αντιληφθούν το νόημα βασικών όρων καθώς και των εννοιών που αφορούν σε κοινωνικοπολιτικά ζητήματα;

Ας δώσω ένα παράδειγμα από διαφορετικό πεδίο: μια κλασική μεθοδολογική αρχή για τη βελτίωση παιδιών που έχουν μαθησιακές δυσκολίες είναι να διαπιστώσουν οι ειδικοί αν το πρόβλημα αφορά τη δεξιότητα να εκφραστούν αποτελεσματικά ή αν αντιθέτως πηγάζει από αδυναμία να εστιάσουν στο περιεχόμενο των εκφράσεων των άλλων. Θα μπορούσε η αρχή αυτή να εφαρμοστεί και στην περίπτωση των ενηλίκων που γράφουν κείμενα τα οποία δεν ακολουθούν ούτε τους πιο απλούς κανόνες σύνταξης και σημασιολογίας;

Πρόβλημα κατανόησης ή ιδεολογία 

stamou_photoΈνα τρίτο ερώτημα αφορά στο αν τα άτομα αυτά εκφράζονται με τον συγκεκριμένο τρόπο επειδή δεν μπορούν να κατανοήσουν σχήματα πιο περίπλοκα από αυτά που προβάλει η φασιστική ιδεολογία ή αν, αντίθετα, έλκονται από τη φασιστική ιδεολογία για άλλους λόγους (ταξικούς, οικονομικούς, ψυχολογικούς) και υιοθετούν αυτόν το χυδαίο τρόπο επικοινωνίας ώστε να εκφοβίσουν τους πολιτικούς αντιπάλους τους.

Όποια κι αν είναι η εξήγηση σε τέτοιες περιπτώσεις η απρόσκοπτη επικοινωνία και η αμερόληπτη ανταλλαγή επιχειρημάτων είναι απλώς αδύνατη, εφόσον οι λάτρεις του φασισμού φαίνεται ότι αδυνατούν να συμφιλιωθούν με τον ορθό λόγο.

Την ίδια στιγμή, δεν γίνεται να αποφύγουμε την σκέψη ότι οι συγγραφείς τέτοιων κειμένων είναι θύματα κάποιων επιτήδειων που χειρίζονται οργανωμένα την ανάγκη πολλών ατόμων για έξωθεν καθοδήγηση και υπακοή σε ηγετικές μορφές. Άλλωστε όσο περισσότερο δυσκολεύεσαι να κατανοήσεις έλλογα πώς λειτουργεί η πραγματικότητα τόσο πιο εύκολα ενστερνίζεσαι την κοινωνική προκατάληψη, την συνωμοσιολογία και τον ρατσισμό. Η υποβόσκουσα επιθετικότητα των οπαδών, έτοιμη να εκδηλωθεί με εκρηκτικό τρόπο ακόμη και μπροστά στην πρόκληση μιας απλής ανάρτησης στο διαδίκτυο που αμφισβητεί τον τρόπο σκέψης τους, χρησιμοποιείται από τους επιτήδειους προκειμένου να αυξήσουν τη διαδικτυακή τους δύναμη και να προπαγανδίσουν τις ρατσιστικές ιδέες τους.

 

 

 

 

 

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Αστυνομική λογοτεχνία; Ακόμα επιμένει;

Αστυνομική λογοτεχνία; Ακόμα επιμένει;

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Μέχρι πριν από 2-3 δεκαετίες στους απολογισμούς ή στις προτάσεις της εκάστοτε χρονιάς που έκαναν οι εφημερίδες, ανάμεσα στις κατηγορίες Ελληνική Πεζογραφία, Ξένη Πεζογραφία, Ποίηση, Δοκίμιο κ.λπ. βρισκό...

Σύγκρουση τάξεων και ιδιοσυγκρασιών στα έργα διάσημων λογοτεχνών

Σύγκρουση τάξεων και ιδιοσυγκρασιών στα έργα διάσημων λογοτεχνών

Του Κυριάκου Χαλκόπουλου

Ο Φερνάντο Πεσσόα –ή ο ήμι-ετερώνυμός του, ο Μπερνάρντο Σοάρες– σημειώνει στο Βιβλίο της Ανησυχίας πως σε λογοτεχνικά έργα άλλων έχει συμβεί πολλές φορές να δει τον εαυτό του να πρωταγωνιστεί....

Η αποσιωπημένη πνευματική δράση του Νικόλαου Κάλας

Η αποσιωπημένη πνευματική δράση του Νικόλαου Κάλας

Της Αθηνάς Ντίνου

Η λογοτεχνική υποστασιοποίηση του Νικόλαου Κάλας (1907-1988) συνοδεύτηκε από τη διάθεση να επιφέρει επαναστατικά ρήγματα στην εποχή που ανήκε (δεκαετία του 1930), διαγράφοντας μια τροχιά ιδιότυπη όσο κι ενδιαφέρ...

Διαφήμιση
ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ
Θεατρικά Bestiaria: η διασταύρωση της ανθρωπινότητας με τη ζωικότητα

Θεατρικά Bestiaria: η διασταύρωση της ανθρωπινότητας με τη ζωικότητα

Για το βιβλίο του Γιώργου Π. Πεφάνη «Θεατρικά Bestiaria – Θεατρικές και φιλοσοφικές σκηνές της ζωικότητας» (εκδ. Παπαζήση).

Της Ιφιγένειας Καφετζοπούλου

...
«Διαβάζουμε παρέα!» σε 10 γλώσσες

«Διαβάζουμε παρέα!» σε 10 γλώσσες

Το «Διαβάζοντας Μεγαλώνω» γιορτάζει την Παγκόσμια Ημέρα Γραμματισμού στις 8 Σεπτεμβρίου, με μεγαλόφωνες αναγνώσεις παιδικών βιβλίων σε 10 γλώσσες.

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης

Υπ...

10 ΧΡΟΝΙΑ ΒΙΒΛΙΑ: Ο Αλέξης Σταμάτης γράφει...

10 ΧΡΟΝΙΑ ΒΙΒΛΙΑ: Ο Αλέξης Σταμάτης γράφει...

Πεζογράφοι και ποιητές εύχονται στην Book Press με ένα διήγημα ή ένα ποίημα γραμμένο ειδικά για τους αναγνώστες μας. Μια λέξη τα ενώνει: «δέκα». Σήμερα, ο Αλέξης Σταμάτης.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός...