22 Ιανουαριου 2019

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ:10:04:06 GMT +2

Διαφήμιση
ΒΡΙΣΚΕΣΤΕ: ΣΤΗΛΕΣ

ΣΤΗΛΕΣ

Το ανθρώπινο σώμα απ’ την καλή κι απ’ την ανάποδη

E-mail Εκτύπωση

anatomies 700x467Για το βιβλίο «Ανατομίες» του Hugh Aldersey-Williams (μτφρ. Έμιλυ Κρητικού, εκδ. Ροπή)

Του Σωτήρη Βανδώρου

«Το μάθημα ανατομίας του δόκτορος Τουλπ» (1632) είναι βεβαίως ένας πασίγνωστος πίνακας του Ρέμπραντ. Αυτό που είναι λιγότερο γνωστό (τουλάχιστον προσωπικά το αγνοούσα) είναι ότι για ένα ικανό διάστημα οι «παραδόσεις» με ανατομία πτωμάτων δεν απευθύνονταν μόνο στους φοιτητές Ιατρικής και τους υπό εκπαίδευση γιατρούς, αλλά και στο φιλοθεάμον κοινό. Το εισιτήριο, μάλιστα, κόστιζε περισσότερο από αυτό μιας θεατρικής παράστασης. Επρόκειτο για μια βαρβάτη διασκέδαση, καθώς συνοδευόταν από μουσική και κατανάλωση φαγητού και ποτού! Η ατμόσφαιρα συμπληρωνόταν από καιόμενο λιβάνι προκειμένου να καλύπτεται, αν και όχι πολύ αποτελεσματικά, η δυσωδία του πτώματος.

Υπόμνηση των στοιχειωδών

E-mail Εκτύπωση

altΤου Γιάννη Λειβαδά

Συνοψίζω εδώ, ανεπαρκώς, από τα διατρέξαντα και τα διατρέχοντα μιας ποίησης, επιχειρώντας συνάμα μέσα από το σύνολο των δοκιμίων και των σημειωμάτων που κατέθεσα την τελευταία δεκαετία∙ για την όποια σημασία μπορεί να έχουν ή να μην έχουν αυτά τα χαμένα λόγια, τα οποία εντούτοις συχνά εντάχθηκαν και ενσωματώθηκαν κατακρεουργημένα σε κείμενα τρίτων, ώστε να φέρουν κάποιο αποτέλεσμα – εφόσον στο αυθεντικό τους σώμα, στον δικό τους χρόνο, γράφτηκαν για το τίποτα. Οι «χρήστες» αυτών των κειμένων χρειάζεται να επανεγκύψουν σε αυτά, να κατανοήσουν τι ακριβώς διαλαμβάνονται, ειδάλλως εκείνο που απολαμβάνουν εκ των προτέρων, με την εσκεμμένη αποφυγή παραπομπών, είναι απλώς η ζέση μίας αψήφισης η οποία θα προκαλέσει έντονη αμηχανία εκ των υστέρων. 

Ο ατέρμονος χρόνος των βιβλιοπωλείων της Νέλλης Βουτσινά

E-mail Εκτύπωση

nelli 1Της Χριστίνας Μπάνου

Κάθε κείμενο μπορεί να είναι ένας χαιρετισμός, μια ανάμνηση, ένας ξανακερδισμένος χρόνος, μια εκδοχή, ένας εξαγνισμός, ίσως αποχαιρετισμός. Για την πολυαγαπημένη φίλη των βιβλιοπωλείων και της νεότητας Νέλλη Βουτσινά το κείμενο αυτό δεν μπορεί να είναι νεκρολογία, όχι μόνο γιατί η λέξη ηχεί σκληρή, αλλά γιατί ο τροχός των βιβλίων και του χρόνου της Νέλλης μοιάζει να εξακολουθεί να γυρίζει με τους δικούς του ρυθμούς ατέρμονα. Γιατί στη Νέλλη ταιριάζει μόνο ένα κείμενο για βιβλία και βιβλιοπωλεία, για τη ζωή μέσα και πέρα από τα μυθιστορήματα, πίσω από τα ράφια και μέσα από τις λέξεις. Πέρα από το ότι η Νέλλη ήταν προνομιακή συνομιλήτρια της λογοτεχνίας, χαρισματική αναγνώστρια, ταλαντούχος βιβλιοπώλης και εξαιρετικός άνθρωπος, νομίζω ότι είχε την ευλογία και το ταλέντο των βιβλίων. Υπό αυτή την έννοια, ο τροχός του χρόνου στην εικονογραφία, ο τροχός των βιβλίων στην αναγνωστική μηχανή περασμένων αιώνων, ο τροχός της φιλίας, των διαδρομών και των σελίδων προφανώς γυρίζει για όσους τη γνωρίσαμε και την αγαπήσαμε. 

Πόσα βιβλία χρειάζεται ο άνθρωπος;

E-mail Εκτύπωση

posa vivlia xreiazomai 700Του Κώστα Κουτσουρέλη

Το ερώτημα παραλλάσσει βέβαια τον τίτλο του περίφημου διηγήματος του Τολστόι «Πόση γη χρειάζεται ο άνθρωπος;» Σ’ αυτό ο ήρωας, ένας άπληστος γαιοκτήμονας βρίσκει όντως τελικά την απάντηση, πεθαίνοντας πάνω στην προσπάθεια να αυξήσει το έχειν του: δυο μέτρα όλη κι όλη. 

Η επιστήμη της ψυχής επιστρέφει στον Μεσαίωνα;

E-mail Εκτύπωση

The Extraction of the Stone of Madness 1494 Hieronymus BoschΓια το Η Αυτοκτονία της Ψυχιατρικής του Μιχάλη Παπαδόπουλου (εκδ. νήσος)

Του Σωτήρη Βανδώρου

Να το πούμε απερίφραστα: διεθνώς, μεταξύ των ψυχιάτρων μαίνεται «πόλεμος». Από τη μια πλευρά, η ασκούσα παγκόσμια επιρροή Αμερικανική Ψυχιατρική Εταιρία υποστηρίζει ως θεμελιώδη, αναγκαστική και κατ’ ουσίαν αποκλειστική βάση αναφοράς για την ψυχιατρική πρακτική –ως το εργαλείο κάθε ψυχίατρου και ψυχοθεραπευτή– το περίφημο DSM, δηλαδή το Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο Ψυχικών Διαταραχών. Από την άλλη, πλήθος άλλων επαγγελματικών ψυχιατρικών ενώσεων, πανεπιστημιακών σχολών, κλινικών και μεμονωμένων ερευνητών (μεταξύ των οποίων πολλών στο εσωτερικό των ΗΠΑ) θεωρούν ότι αν όχι εξαρχής, το αργότερο από την 3η αναθεωρημένη έκδοσή του (το 2013 εκδόθηκε η 5η) και μετά, το DSM είναι προβληματικό σε σημείο να καταστρέφει την ίδια την Ψυχιατρική και εντέλει να κάνει περισσότερο κακό παρά καλό σε ασθενείς ή να «μετατρέπει» σε ασθενείς ανθρώπους που δεν θα έπρεπε να αντιμετωπίζονται ως τέτοιοι.

Δωρεά και εφίδρωση

E-mail Εκτύπωση

The Caring Hand Eva Oertli and Beat HuberΤου Κώστα Κουτσουρέλη

«Και να σκεφτόμουν ποτέ να γράψω ποίηση, με όλα αυτά που διαβάζω εδώ, αποκλείεται να το τολμήσω», μου έγραφε τις προάλλες φίλη στο facebook για ένα κείμενό μου όπου σχολίαζα τις τεχνικές αδυναμίες της σύγχρονης ποίησης. Και συνέχιζε: «Καταλαβαίνω ότι η πρόθεση είναι αγαπητική, μήπως όμως είστε λίγο σκληρός;» Και μια άλλη φίλη, για την ίδια ανάρτηση, λίγο παρακάτω: «Σαφώς ο ποιητής οφείλει να γνωρίζει καλά τη γλώσσα, αλλά αναρωτιέμαι πόσοι από τους μεγάλους ποιητές μας ήσαν φιλόλογοι. Και το λέω αυτό γιατί με μια πρώτη ανάγνωση του κειμένου αγχώθηκα... Τα πράγματα σαφώς δεν είναι απλά αλλά η ποίηση δεν γράφεται, συνήθως, με μοιρογνωμόνιο.» 

Θάνατος χωρίς πυξίδα

E-mail Εκτύπωση

altΣκέψεις για το διήγημα του Χόρχε Λουίς Μπόρχες «Ο θάνατος και η πυξίδα» (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Πατάκη).

Του Κυριάκου Χαλκόπουλου

Το διήγημα του Μπόρχες «La muerte y la brújula» –ο τίτλος του οποίου έχει αποδοθεί στα ελληνικά ως «Ο θάνατος και η πυξίδα», αν και το όργανο που χρησιμοποιείται είναι ένας διαβήτης– είναι μέρος της συλλογής Μυθοπλασίες. Εξωτερικά, και ιδίως στην αρχή του, παρουσιάζει τα στοιχεία ενός αστυνομικού αφηγήματος. Μάλιστα ο διανοούμενος λύτης του αινίγματος χαρακτηρίζεται ως εφάμιλλος του περίφημου Ωγκύστ Ντυπέν, του χαρακτήρα που επινόησε ο Πόε...

Καρυωτάκης και Πρέβεζα, ένα ενιαίο ποιητικό σύμβολο

E-mail Εκτύπωση

altΤου Γιάννη Παπακώστα

Δεν είναι μόνο η αυτοκτονία που συνδέει το όνομα του Καρυωτάκη με την Πρέβεζα. Το συνδέει και μια σειρά κειμένων που ο αυτόχειρας έγραψε κατά τις τριάντα τρεις μέρες που έζησε στην πόλη αυτή (18 Ιουνίου έως 21 Ιουλίου 1928) και ακόμη μια σειρά μελετών και ποιημάτων διαφόρων ποιητών με επίκεντρο τον Καρυωτάκη και την Πρέβεζα. Ποιήματα που γράφτηκαν από την ημέρα της αυτοχειρίας του κι εδώθε και τα οποία έως σήμερα παρέμεναν διάσπαρτα. Τα ποιήματα αυτά, ύστερα από ενδελεχή έρευνα, με ευαισθησία και γνώση, τα συγκέντρωσε ο γνωστός σε όλους μας πρεβεζιάνος ποιητής Στέλιος Μαφρέδας και τα παρέδωσε στον επίσης γνωστό λόγιο εκδότη του Ιδρύματος Ακτία Νικόπολις κύριο Νίκο Καράμπελα, με τη φροντίδα του οποίου προέκυψε ο καλαίσθητος αυτός τόμος με τα 110 ποιήματα, στο επίκεντρο των οποίων στέκει ο Καρυωτάκης από τη μια και η Πρέβεζα από την άλλη. Ένας τόμος που έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά άλλους, με επίκεντρο πάντοτε την Πρέβεζα.

Φυλή: Οι περιπέτειες μιας επίμαχης έννοιας

E-mail Εκτύπωση

fyletikes 700x467Για το συλλογικό τόμο Φυλετικές Θεωρίες στην Ελλάδα (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης)

Του Σωτήρη Βανδώρου

Η ενίσχυση ρατσιστικών στάσεων και συμπεριφορών τα τελευταία χρόνια στην Ευρώπη τείνει να αποδίδεται στην έλευση προσφύγων και μεταναστών ή στην οικονομική δυσπραγία και την επαγγελματική επισφάλεια την οποία, εν μέρει έστω, τη χρεώνονται εν πολλοίς και πάλι οι «ξένοι», ακόμη κι αν αυτοί είναι ήδη κάτοικοι της χώρας, αλλά θεωρούνται στ’ αλήθεια μη «αφομοιώσιμοι», αν όχι ύποπτοι για τρομοκρατικές ενέργειες, ιδίως εάν είναι μουσουλμάνοι.

Αναγνωρίσεις του Ουίλιαμ Γκάντις

E-mail Εκτύπωση

altΤου Γιάννη Λειβαδά

Επανέρχομαι στην περίπτωση του Ουίλιαμ Γκάντις[1] και των Αναγνωρίσεων, εφόσον ο συγγραφέας και το έργο επιβάλλουν την επιστροφή, καθότι στη μοναδικότητα και των δύο είχε συλληφθεί ο προσδιοριστικός διασκελισμός του λογοτεχνικού επέκεινα, μέσα στο οποίο εξακολουθούν οι τωρινές, και ίσως ένα μεγάλο μέρος από τις ερχόμενες, διαμορφώσεις.

Ολοζώντανες λέξεις

E-mail Εκτύπωση

ginsberg reading700Του Κώστα Κουτσουρέλη

Αγάπησα τις λέξεις πολύ προτού καταφέρω να τις διαβάσω. Τι αντιπροσώπευαν, τι συμβόλιζαν και τι σήμαιναν, με απασχόλησε πολύ αργότερα. Μόνο ο ήχος τους μ’ ένοιαζε, την ώρα εκείνη που ξεπήδαγαν απ’ τα χείλη κάποιων ενήλικων όντων, ολότελα αδιάφορων και ακατανόητων σε μένα. - ΝΤΥΛΑΝ ΤΟΜΑΣ

Ερωτευμένος Τζόις στην Τεργέστη

E-mail Εκτύπωση

james joyce in trieste intensivelightΜε αφορμή την έκδοση του «Τζάκομο Τζόις» του James Joyce (εισαγωγή-απόδοση-σχόλια Άρης Μαραγκόπουλος, εκδ. Τόπος).

Του Γιάννη Λειβαδά

Η ανάδειξη της λογοτεχνικής και της αισθητικής ειδικότητας, του εύρους και της αξιοσύνης όσων έχουν εργαστεί σε επίπεδα λογοτεχνικής μελέτης ή, πολύ συγκεκριμένα, στο έργο κάποιων συγγραφέων ή ποιητών, μοιάζει, τις περισσότερες αν όχι όλες τις φορές, να προκαλεί περισσότερη αποστροφή παρά ικανοποίηση στους ευμαρείς κύκλους των ακατάπαυστων σχολιαστών της λογοτεχνίας.

Ο λαβύρινθος στον Μπόρχες και στον Κάφκα

E-mail Εκτύπωση

altΠαράλληλη ανάγνωση δύο κειμένων, του Μπόρχες και του Κάφκα.

Του Κυριάκου Χαλκόπουλου

Αν κανείς ήθελε να παρουσιάσει τις διαφορές ανάμεσα στους λαβυρίνθους που περιγράφονται από τον Μπόρχες και τον Κάφκα, θα μπορούσε να συγκρίνει τον λαβύρινθο στη «Βιβλιοθήκη της Βαβέλ», και εκείνον στο διήγημα «Η Κατασκευή». Στο πρώτο, έργο του Μπόρχες, από τη συλλογή Μυθοπλασίες, διαβάζουμε για μια αχανή βιβλιοθήκη, ενώ στο δεύτερο, ένα μεγάλο διήγημα του Κάφκα, παρατηρούμε μια σύνθετη υπόγεια κατασκευή.

Σελίδα 3 από 94

Διαφήμιση

ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ

 

Ποια θεματική θα θέλατε να διαβάζετε συχνότερα;





ΒΡΕΙΤΕ ΜΑΣ ΚΙ ΕΔΩ

 

Network Social  RSS Facebook Twitter Youtube